Διπλή ανατροπή για τις συντάξεις όλων των ασφαλισμένων και κυρίως των δημοσίων υπαλλήλων ήρθε στο «και πέντε» της ψήφισης των πρώτων μέτρων του νέου Μνημονίου.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας «Ελεύθερος Τύπος», με διάταξη της τελευταίας στιγμής, αλλάζει ο τρόπος υπολογισμού των συντάξεων για όσους έχουν υποβάλει αίτηση συνταξιοδότησης από την 1η/1/2015.

Η σχετική ρύθμιση που προβλέπεται στο νόμο Λοβέρδου – Κουτρουμάνη (ν.3863/10) ανατρέπει τα θεμελιωμένα δικαιώματα καθώς από το νέο σύστημα δεν θα εξαιρεθούν όσοι έχουν συμπληρώσει και την ηλικία και το χρόνο ασφάλισης πριν από το 2015, και βάσει του νόμου 3863 είχαν το δικαίωμα να αποχωρήσουν και μετά το 2015, χωρίς όμως να τους επηρεάσουν οι αλλαγές στον υπολογισμό της σύνταξης.

Σύμφωνα με τη νέα που τροποποίησε και ψήφισε η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ στο νέο Μνημόνιο, το νέο σύστημα υπολογισμού των συντάξεων που θα ισχύσει για όλους ανεξαιρέτως τους ασφαλισμένους σε Δημόσιο, ΙΚΑ, Ταμεία ΔΕΚΟ, Τραπεζών, ΟΑΕΕ, ΕΤΑΑ, οι οποίοι έχουν υποβάλει αιτήσεις αποχώρησης από την 1η/1/2015 και μετά και προβλέπει ότι το τελικό ποσό θα είναι το άθροισμα τριών επιμέρους «συντάξεων»:

1. Ενα τμήμα σύνταξης θα αντιστοιχεί στα έτη ασφάλισης που έχουν πραγματοποιήσει οι ασφαλισμένοι μέχρι τις 31/12/2010 και θα υπολογιστεί με ό,τι προβλέπει η νομοθεσία του κάθε Ταμείου, δηλαδή θα υπολογιστεί με το «παλιό σύστημα».
2. Ενα τμήμα σύνταξης θα αντιστοιχεί στα έτη ασφάλισης από το 2011 και μετά και θα υπολογιστεί με μειωμένους συντελεστές και με βάση τις εισφορές και τις συνολικές αποδοχές των εργαζομένων από το 2011 μέχρι το έτος που συνταξιοδοτούνται. Αυτό είναι η αναλογική σύνταξη και το ποσό είναι συνάρτηση του χρόνου ασφάλισης, των αποδοχών και των εισφορών που έχουν πληρώσει οι εργαζόμενοι από το 2011 και μετά
3. Ενα τμήμα σύνταξης θα είναι από το βασικό ποσό των 360 ευρώ, που όμως δεν θα είναι ολόκληρο, αλλά θα αντιστοιχεί στα έτη ασφάλισης που έχουν οι εργαζόμενοι μετά το 2011 και θα διαιρείται με τα συνολικά έτη ασφάλισης που έχουν κατά τη συνταξιοδότησή τους. Για παράδειγμα, εργαζόμενος που συνταξιοδοτείται με 30 έτη, εκ των οποίων τα 5 από το 2011 ως το 2015, θα πάρει τα 5/30 από τη βασική των 360 ευρώ, δηλαδή θα πάρει 60 ευρώ.

Καταργείται ουσιαστικά η θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος

Ειδικά για τους δημοσίους υπαλλήλους, όπως αναφέρει ο «Ελεύθερος Τύπος», η εφαρμογή του νέου τρόπου υπολογισμού των συντάξεων με κριτήριο το πότε υποβάλουν «αίτηση αποχώρησης» οδηγεί στην ουσία στην κατάργηση της θεμελίωσης συνταξιοδοτικού δικαιώματος με βάση την 25ετία και μετά την ανατροπή στον υπολογισμό της σύνταξης έρχονται και ανατροπές στα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης με το επόμενο νομοσχέδιο που θα κατατεθεί στη Βουλή ως την επόμενη Τετάρτη 22 Ιουλίου.

Στο Δημόσιο το κριτήριο για τον υπολογισμό της σύνταξης είναι το έτος θεμελίωσης, δηλαδή οι υπάλληλοι παίρνουν σύνταξη με τον τρόπο υπολογισμού που ισχύει το έτος που συμπληρώνουν την 25ετία. Η πλειονότητα των υπαλλήλων λοιπόν έχουν συμπληρωμένη την 25ετία ως το 2014 και, ως εκ τούτου, ακόμη και αν υπέβαλαν αίτηση μετά το 2015 που ισχύει το νέο σύστημα, δεν θα επηρεάζονταν από τις αλλαγές.

Με τη διάταξη- αστραπή όμως που ψηφίστηκε στη Βουλή, το κριτήριο για τον υπολογισμό των συντάξεων και στο Δημόσιο, όπως και σε όλα τα άλλα Ταμεία, δεν θα είναι το έτος που θεμελιώνεται συνταξιοδοτικό δικαίωμα, αλλά η ημερομηνία υποβολής της αίτησης.

Ετσι, όποιος κάνει αίτηση από την 1η/1/2015 και μετά, θα πάρει σύνταξη με το νέο σύστημα και όχι με το πότε θεμελίωσε το συνταξιοδοτικό δικαίωμα.

Μπορεί η κυβέρνηση να προσανατολίζεται στο άνοιγμα των τραπεζών τη Δευτέρα, ωστόσο θα υπάρχουν αυστηροί περιορισμοί και οι ανοιχτές πόρτες των καταστημάτων θα είναι κυρίως για ψυχολογικούς λόγους.

Ενδεικτικό είναι πως στο καθοριστικό κομμάτι των αναλήψεων δεν υπάρχει καμία αλλαγή, αφού οι πολίτες θα μπορούν να σηκώνουν έως 60 ευρώ ημερησίως.  

Τι αναμένεται να αλλάξει στις αναλήψεις

Τα capital controls παραμείνουν, το ημερήσιο όριο θα είναι τα 60 ευρώ στα ATMs και στα γκισέ, αλλά με το προνόμιο της αθροιστικής ανάληψης. Δηλαδή εάν κάποιος θέλει να κάνει ανάληψη μία φορά την εβδομάδα θα μπορεί να πάρει το άθροισμα των 60 ευρώ ανά ημέρα. Μάλιστα οι πρώτες εκτιμήσεις αναφέρουν πως το όριο αυτό θα παραμείνει για μία εβδομάδα και εφόσον όλα κυλήσουν ομαλά και ο ELA δώσει νέα ανάσα ρευστότητας, τότε το ποσό ανάληψης θα αυξηθεί.

Ανάσα με επιταγές και θυρίδες

Τα σχέδια της κυβέρνησης επιβεβαίωσε ο Δημήτρης Μάρδας μιλώντας στην ΕΡΤ. Όπως είπε από τη Δευτέρα όλες οι τράπεζες θα είναι ανοικτές και οι πολίτες θα μπορούν να κάνουν ένα σύνολο συναλλαγών (να καταθέσουν μετρητά, να μεταφέρουν από λογαριασμό χρήματα, να πληρώσουν λογαριασμούς) αλλά όχι να πάρουν μετρητά πάνω από τα 60 ευρώ.

Για τις επιταγές σημείωσε ότι θα επιτρέπεται να κατατεθούν. Για όσες έχουν λήξει στο μεσοδιάστημα αποφασίστηκε η Δευτέρα να είναι η πρώτη μέρα λήξης ώστε να υπάρχει ένα 8ημερο για την τακτοποίηση.

Για τις επιχειρήσεις ο Δημ. Μάρδας είπε ότι δίνεται μεγάλη προτεραιότητα για εισαγωγές πρώτων υλών και παράλληλα όλες οι εξωστρεφείς εταιρείες ακολουθούν το εξής πρόγραμμα: ότι συνάλλαγμα εισάγουν μπορούν να το τραβήξουν κατά 80% και να το κάνουν ότι θέλουν, χωρίς δηλαδή διαδικασίες για εισαγωγές, για μισθοδοσία κ.τλ.

Τι θα ισχύει για συνάλλαγμα -Που θα μπει όριο

Στην Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου που θα ανοίγει τις τράπεζες θα οριστικοποιηθεί και ο περιορισμός στο τουριστικό συνάλλαγμα. Σήμερα είναι στις 10.000 ευρώ ανά άτομο, ποσό που αναμένεται να μειωθεί πολύ και να περιορισθεί στα 1.000 ευρώ. Αγνωστο παραμένει τι θα γίνει με το φοιτητικό συνάλλαγμα και τις πληρωμές στο εξωτερικό κυρίως από επιχειρήσεις.

Νοβότνι (ΕΚΤ): Δεν είναι οριστικό ότι θα ανοίξουν οι τράπεζες τη Δευτέρα

Το μέλος της ΕΚΤ, Εβαλντ Νοβότνι, δήλωσε πως δεν είναι ακόμα οριστικό το ότι θα ανοίξουν τη Δευτέρα οι ελληνικές τράπεζες, σημειώνοντας πως πρέπει ακόμα να εξεταστούν ορισμένα ζητήματα, μεταδίδει το Reuters. Μάλιστα υποστήριξε πως μπορεί να χρειαστούν έξι με οκτώ εβδομάδες για να είναι έτοιμο να ξεκινήσει το νέο πρόγραμμα διάσωσης της χώρας.

Ανατιμήσεις-φωτιά σε πλήθος προϊόντων και υπηρεσιών, αλλά και αυξήσεις-σοκ, 23%, στα δίδακτρα των ιδιωτικών φροντιστηρίων έρχονται από Δευτέρα, καθώς οι νέες ρυθμίσεις για τον ΦΠΑ που ψηφίστηκαν με το πολυνομοσχέδιο θα πρέπει να εφαρμοστούν από την αρχή της επόμενης εβδομάδας. 

Ετσι, από την προσεχή Δευτέρα εκατοντάδες είδη διατροφής που διατίθενται σε σούπερ μάρκετ και σε άλλες μικρότερες επιχειρήσεις, καθώς και τα είδη εστίασης, θα αλλάξουν συντελεστή ΦΠΑ (από το 13% στο 23%), με συνέπεια οι τιμές τους να αυξηθούν άμεσα κατά 9%.

Από το 13% στο 23% θα πάει και ο ΦΠΑ στην εστίαση και στα εισιτήρια των μέσων μαζικής μεταφοράς, αλλά και στις υπηρεσίες που προσφέρουν διάφορες κατηγορίες ελεύθερων επαγγελματιών.  

Οι υπηρεσίες επιχειρήσεων που πάνε στο 23% από Δευτέρα: 

• πώλησης ανθέων,
• παροχής υπηρεσιών μεταφοράς (ταξί, φορτηγά δημόσια χρήσης κ.λπ.),
• παροχής υπηρεσιών επισκευής και συντήρησης παλαιών κατοικιών (υδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι, μαραγκοί, ελαιοχρωματιστές κ.λπ.),
• παροχής υπηρεσιών επισκευής ποδηλάτων, υποδημάτων και δερμάτινων ειδών,
• παροχής υπηρεσιών επιδιόρθωσης και μετατροπής ενδυμάτων και υφασμάτων οικιακής χρήσης,
• παροχής υπηρεσιών οδοκαθαρισμού, αποκομιδής και ανακύκλωσης απορριμμάτων και επεξεργασίας αποβλήτων.
• ιδιωτικά θεραπευτήρια για τις υπηρεσίες νοσηλείας που παρέχουν,
• επιχειρήσεις θεαμάτων (κινηματογράφοι κ.λπ.), συγγραφείς, καλλιτέχνες και συνθέτες.
• υπηρεσίες υποστήριξης γεωργικής παραγωγής 
• υπηρεσίες κηδειών

Τρόφιμα που πάνε στο 23% από Δευτέρα:

• μοσχαρίσιο κρέας 
• αλλαντικά 
• λουκάνικα 
• συσκευασμένα τρόφιμα (μακαρόνια, ρύζι, αλεύρι, καφές, κακάο, αλλαντικά, μαρμελάδες, σοκολάτες, παγωτά, είδη ζαχαροπλαστικής, μπαχαρικά, ψωμί, προμαγειρεμένα φαγητά, ψωμί τοστ, φρυγανιές, αναψυκτικά – χυμοί)
• ζάχαρη 
• ξύδι
• βότανα 
• μπαχαρικά 
• σακχαρώδη 

Αλλα προϊόντα που πάνε στο 23% από Δευτέρα:

• λιπάσματα, εντομοκτόνα, ζιζανιοκτόνα 
• ζωντανά ζώα παραγωγής 
• προφυλακτικά 
• σερβιέτες
• καυσόξυλα
• αυτοκίνητα για μεταφορά αναπήρων

Σημειώνεται ακόμη ότι τα ζωντανά ζώα πηγαίνουν στο 23% και αυτό σημαίνει πολύ απλά ότι το αυξημένο κόστος για τον παραγωγό είναι πολύ πιθανόν ότι θα περάσει στο τελικό προϊόν, άρα το 13% θα εφαρμόζεται επί υψηλότερης τιμής.

Τρόφιμα που παραμένουν στο 13% ΦΠΑ από Δευτέρα: 

• Νωπό ή κατεψυγμένο χοιρινό, 
• αρνί, 
• κοτόπουλο
• γαλοπούλα
• κουνέλι
• Ψάρια 
• Μαλάκια
• γάλα
• γιαούρτια
• τυριά (όλων των ειδών)
• αυγά
• μέλι
• λαχανικά – φρούτα
• δημητριακά 
• αλεύρια,
• ελαιόλαδο 
• παιδικές τροφές
• Νερά (εμφιαλωμένα μη αεριούχα), 
• αλάτι 

Υπηρεσίες που πάνε στο 13% από Δευτέρα:  

• Ηλεκτρική ενέργεια,
• Φυσικό αέριο,
• ΕΥΔΑΠ

Από Δευτέρα ΦΠΑ 6% στα εξής: 

• Φάρμακα - εμβόλια
• Βιβλία, εφημερίδες, περιοδικά, 
• εισιτήρια θεάτρων

Νησιά Αιγαίου

Από 1/10 το ειδικό καθεστώς καταργείται για τα πιο πλούσια νησιά (η αρχή με Μύκονο και Σαντορίνη), ακολουθούν τα λιγότερο πλούσια την 1η Ιουλίου του 2016, ενώ από 1/1/2017 το ειδικό καθεστώς καταργείται για όλα τα νησιά. Ο ειδικός κατάλογος των νησιών και το χρονοδιάγραμμα θα οριστεί με Κοινή Υπουργική Απόφαση και μένει να δούμε αν θα τηρηθεί η δέσμευση για ειδική επιδότηση στους μόνιμους κατοίκους νησιών με πολύ χαμηλό εισόδημα.