Της Αργυρώς Κ. Μαυρούλη

«Βόμβα» στα θεμέλια του κοινωνικού κράτους βάζουν οι δανειστές, ζητώντας επιτακτικά την εδραίωση της ιδιωτικής ασφάλισης στην Ελλάδα.

Υπό την απειλή της μη ολοκλήρωσης της αξιολόγησης και της καταβολής της δόσης των 7,5 δισ. ευρώ, το κουαρτέτο μέσω της αποστολής 20σέλιδου προς την ηγεσία του υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης επιβάλλει τα ιδιωτικά ασφαλιστήρια συμβόλαια, απαιτώντας από το κράτος να πάψει να καταβάλλει εκείνο σύνταξη αναπηρίας σε περίπτωση εργατικού ατυχήματος του ασφαλισμένου ή σύνταξη θανάτου στα μέλη της οικογένειάς του.

Από την πλευρά της η κυβέρνηση, μέσω του υπουργού Εργασίας Γιώργου Κατρούγκαλου, έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν είναι διατεθειμένη να προχωρήσει στην κατάργηση του άρθρου, καθώς η ένταξη ιδιωτικών εταιρειών θα οδηγήσει σε σταδιακή μετατροπή του κοινωνικού χαρακτήρα του ασφαλιστικού συστήματος.

Σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες της Realnews, οι δανειστές ζητούν την απόσυρση του άρθρου 31 του νέου νόμου, που προβλέπει ότι σε περίπτωση εργατικού ατυχήματος το κράτος θα καταβάλλει στον ασφαλισμένο σύνταξη που θα ισούται τουλάχιστον με το διπλάσιο της εθνικής σύνταξης για την ασφάλιση 20 ετών, δηλαδή 768 ευρώ. 

Πατήστε πάνω στη φωτογραφία και διαβάστε το πρωτοσέλιδο δημοσίευμα της Realnews

ΠΗΓΗ: enikos.gr

Του ΑΝΕΣΤΗ ΤΑΡΠΑΓΚΟΥ

Η επίκληση της οικονομικής ανάπτυξης αποτελεί κοινό τόπο όλου του κοινοβουλευτικού και μη πολιτικού φάσματος, τόσο στις προηγούμενες περιόδους όσο και πολύ περισσότερο στην σημερινή. Κι’ αυτό γιατί στην τελευταία οκταετία, μετά την έκρηξη της καπιταλιστικής κρίσης, σε διεθνές και ελληνικό επίπεδο, επήλθε μία εκτενής καταστροφή παραγωγικών δυνάμεων (παγίων κεφαλαίων και εργασίας), υφεσιακοί ρυθμοί εξέλιξης της οικονομικής δραστηριότητας και συρρίκνωση του ΑΕΠ κατά το ένα τέταρτο. Επόμενο είναι λοιπόν ως κεντρικός κοινωνικός στόχος όλων των πολιτικών σχηματισμών να τίθεται η ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων : Οι όποιες διαφοροποιήσεις μπορούν να καταγραφούν αφορούν από τη μια πλευρά τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να επιτευχθεί αυτή η ανάπτυξη, και από την άλλη πλευρά του ποιος επωφελείται από την οποιαδήποτε αυξητική πορεία της εθνικής οικονομίας.

ΠΕΡΙΜΕΝΟΝΤΑΣ ΤΟΝ ΓΚΟΝΤΟ (ΤΟΥ ΜΠΕΚΕΤ) ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΡΧΕΤΑΙ

Βέβαια μέχρι σήμερα, κάθε χρόνο στην τελευταία μνημονιακή εξαετία, όπου καταγράφονταν υφεσιακοί ρυθμοί και αρνητική εξέλιξη (μείωση) του ΑΕΠ, η κάθε φορά αστική κυβέρνηση (αρχικά του ΠΑΣΟΚ, στη συνέχεια της ΝΔ και τελευταία του ΣΥΡΙΖΑ), υπόσχονταν ότι από την επόμενη χρονιά η ελληνική οικονομία θα έμπαινε σε αναπτυξιακή χρονιά, αφήνοντας πίσω την βαθειά υφεσιακή περίοδο. Ωστόσο αυτή η ετήσια πρόβλεψη κάθε φορά διαψεύδονταν, και κάθε φορά δίνονταν η υπόσχεση ότι η επόμενη οικονομική χρήση θα ήταν ανοδική. Και σήμερα η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζει ότι επέτυχε να φτάσει στο επίπεδο μηδενικής ανάπτυξης, και υπόσχεται να οδηγήσει την οικονομία από το 2017 σε πορεία ανάταξης. Και προφανέστατα όλοι οι πολιτικοί σχηματισμοί που επικαλούνται την ανάπτυξη εξυπονοούν ότι μ’ αυτό θα προκύψουν θετικά αποτελέσματα για ολόκληρη την κοινωνία.

Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις εκδοχών της οικονομικής ανάπτυξης τα πράγματα τοποθετούνται εντός των πλαισίων των καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής και της αστικής ταξικής κυριαρχίας. Προτείνεται έτσι ένα σύνολο μέτρων που με την εφαρμογή τους προσδοκάται αυτή η ανάταξη, η οποία εφόσον επιτευχθεί, θα δώσει τη δυνατότητα στην αύξηση της απασχόλησης και στην βελτίωση των κοινωνικών δεδομένων. Άλλωστε ο αστικός μνημονιακός πολιτικός κόσμος δεν θα μπορούσε να προτείνει τίποτα διαφορετικό από την παραπέρα ανάπτυξη του ελληνικού καπιταλισμού, της ελεύθερης επιχειρηματικής πρωτοβουλίας, της απελευθέρωσης των αγορών κλπ. Ωστόσο μια παραλλαγή αυτού του πολιτικού προσανατολισμού καταγράφεται στους προσανατολισμούς της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και σε δυνάμεις της Ριζοσπαστικής Αριστεράς. Ότι δηλαδή ο ελληνικός καπιταλισμός δεν είναι αρκούντως αναπτυγμένος, βασίζεται σε «πήλινα πόδια», και έτσι χρειάζεται μια ισχυρή αναπτυξιακή ώθηση με εργαλείο την παραγωγική ανασυγκρότηση και τις δημόσιες επενδύσεις.

Σε μια πρώτη περίπτωση, που είναι σχεδόν καθολικά αποδεκτή, επιδιώκεται η προσέλκυση άμεσων ξένων επενδύσεων στην ελληνική οικονομία, πράγμα ωστόσο που δεν φαίνεται στον ορίζοντα, και με τις τρεις τελευταίες μνημονιακές κυβερνήσεις. Ωστόσο για να πραγματοποιηθεί μια τέτοια επιδίωξη χρειάζεται η παραγωγή νέων προϊόντων και η προσφορά καινούριων υπηρεσιών, να μπορεί να απορροφηθεί από την εγχώρια αγορά. Αυτό όμως δεν μπορεί να συμβεί γιατί η αδιάλειπτη εισοδηματική λιτότητα της τελευταίας εξαετίας έχει εξαερώσει σε σημαντικό βαθμό τους μισθούς και τις συντάξεις, και άρα έχει συρρικνώσει την καταναλωτική ζήτηση. Από την άλλη πλευρά, τα όποια διεθνή κεφάλαια έχουν την απαίτηση της ολοσχερούς πλέον καταστροφής της εργατικής δύναμης (υψηλή ανεργία, μείωση των μισθών και συντάξεων), πράγμα που ακόμη δεν έχει ολοκληρωθεί και παραμένει αβέβαιο. Κατά συνέπεια η μοναδική κίνηση αυτών των επιχειρηματικών κεφαλαίων στρέφεται στην απόκτηση των δημόσιων επιχειρήσεων, που ούτε νέες θέσεις εργασίας δημιουργεί, εφόσον αυτές οι κοινωφελείς επιχειρήσεις βρίσκονται σε λειτουργία, ούτε συμβάλει στην προσαύξηση της προστιθέμενης υπεραξίας, και δεν αναλαμβάνεται και κανένα επιχειρηματικό ρίσκο, στο μέτρο που οι κρατικές επιχειρήσεις διαθέτουν ήδη μία εκτενή αγορά καταναλωτών.

ΑΥΤΟΔΥΝΑΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕ ''ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ'';

Η δεύτερη μεθοδολογία που επιχειρείται να χρησιμοποιηθεί είναι η επιστράτευση της αντίληψης της «παραγωγικής ανασυγκρότησης» και των δημόσιων επενδύσεων. Στο μέτρο που θα δρομολογηθούν αυτά θα επέλθει μια αναπτυξιακή αναγέννηση της ελληνικής οικονομίας, και θα απαντηθούν δευτερογενώς και ορισμένα κοινωνικά ζητήματα που αφορούν τις λαϊκές τάξεις. Εντούτοις, τόσο οι δημόσιες επενδύσεις όσο και η «παραγωγική ανασυγκρότηση», ως απαντήσεις στην «υπανάπτυξη» χαρακτηρίζονται από τον κλασικό αριστερό «οικονομισμό» με βάση τον οποίο εκείνο που χρειάζεται σε μια οικονομία όπως η ελληνική είναι πρωτίστως η ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων και ταυτόχρονα η θέση στο απυρόβλητο των αστικών παραγωγικών σχέσεων. Από εδώ και η αντίληψη μιας εθνικά ανεξάρτητης και κυρίαρχης πολιτικής, απαλλαγμένης από τις δρακόντειες ρυθμίσεις της ευρωζώνης, που θα προσφέρει στο ελληνικό επιχειρηματικό κεφάλαιο (είτε μεγάλο είτε μικρομεσαίο) τη δυνατότητα να ανοίξει τα αναπτυξιακά του φτερά, τη στιγμή που αυτό αντιπροσωπεύει μια «φαντασίωση», γιατί η ανάπτυξη του επιχειρηματικού κεφαλαίου στις σημερινές συνθήκες απαιτεί : Αφενός την μέγιστη συμπίεση του κόστους εργασίας και την διατήρηση του εφεδρικού στρατού της ανεργίας, δηλαδή τη συνέχιση της μνημονιακής πολιτικής και της σταθεροποίησης εξαγωγής μορφών της απόλυτης υπεραξίας. – Αφετέρου την συστηματική και ακλόνητη πρόθεση και προσανατολισμό του επιχειρηματικού κεφαλαίου στην ευρωπαϊκή νομισματική ολοκλήρωση, γιατί μόνον μ’ αυτό τον τρόπο μπορεί να αναπαράγεται στις σημερινές συνθήκες της καπιταλιστικής διεθνοποίησης.

Από την άλλη πλευρά προωθείται τόσο από την σημερινή κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, όσο και από δυνάμεις της Ριζοσπαστικής Αριστεράς, η αντίληψη της πρωταρχικής ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων δια μέσου της «παραγωγικής ανασυγκρότησης». Έτσι εξαγγέλλονται επενδυτικές δράσεις του κράτους προς διάφορες κατευθύνσεις με την προσδοκία της επιστροφής σε θετικούς ρυθμούς αύξησης του ΑΕΠ και στοιχειακής αντιμετώπισης της υπερμεγέθους ανεργίας. Η χρηματοδότηση αυτών των δράσεων προέρχεται από το τρέχον ΕΣΠΑ 2014 – 20, από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και από το Πακέτο Γιουνγκέρ, πράγμα που αθροιστικά φτάνει στα 13,6 δισεκατ. ευρώ για το 2016. [ Γ. Αγουρίδης «10 παρεμβάσεις – εργαλεία για την τόνωση της πραγματικής οικονομικής ανάπτυξης», Αυγή 14-Μαίου-2016 ]. Για ποιες δράσεις πρόκειται και με ποια αποτελέσματα :

α) Πρόκειται κατ’ αρχήν για την ανοιχτή κρατική επενδυτική ενίσχυση του ιδιωτικού επιχειρηματικού κεφαλαίου, προκειμένου να μπορέσει να σταθεροποιήσει τη θέση του στον διεθνή ανταγωνισμό, και μ’ αυτή την έννοια επιχορηγούνται ευθέως : Η ΕΛΒΑΛ στον τομέα της παραγωγής προϊόντων έλασης αλουμινίου, η ΒΙΟΧΑΛΚΟ για την παραγωγή σιδηροκραμάτων, η Nova Hellas στον τομέα παραγωγής χαρτοκιβωτίων και άλλων ιδιωτικών. Πέραν τώρα από τις άμεσες κρατικές χρηματοδοτήσεις προς το βιομηχανικό κεφάλαιο, χορηγούνται σε ολόκληρο τον επιχειρηματικό τομέα της οικονομίας φορολογικά κίνητρα με το νέο Αναπτυξιακό Νόμο που πρόκειται να ψηφιστεί στο αμέσως προσεχές διάστημα, ενώ διασφαλίζεται παράλληλα και η χρηματοδοτική στήριξη της μικρής και μεσαίας εργοδοσίας. Από το «να πληρώσουν οι πλούσιοι» φτάνουμε έτσι στο «να πληρώνουμε τους πλούσιους».

β) Κατόπιν οι κρατικές αυτές επενδύσεις κατευθύνονται στην υποστήριξη των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον ενεργειακό τομέα, όπως της μεγάλης τεχνικής εταιρίας ΓΕΚ – ΤΕΡΝΑ, αναφορικά με την θυγατρική της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, του Ομίλου Κοπελούζου για τον τερματικό σταθμό υγροποιημένου φυσικού αερίου κ.α. Παράλληλα χρηματοδοτείται η κατασκευή έργων υποδομής για τις μεταφορές και τις επικοινωνίες, που αποτελούν δημόσιες επενδύσεις για τον εκσυγχρονισμό κα την εξυπηρέτηση της ευχερέστερης λειτουργίας της καπιταλιστικής παραγωγής.

γ) Τέλος γίνεται λόγος για την χρηματοδοτική στήριξη της «κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας», που μάλιστα θεωρείται ως παράγοντας τροποποίησης του συσχετισμού των δυνάμεων προς όφελος των λαϊκών τάξεων και αναδιανομής του παραγόμενου εισοδήματος. Εντούτοις πρόκειται για περιθωριακού τύπου παρεμβάσεις, εφόσον αφορούν ελάχιστες και μικρού μεγέθους συνεταιριστικές δραστηριότητες. Άλλωστε περιπτώσεις όπως της Ενωμένης Κλωστοϋφαντουργίας (ΕΝ.ΚΛΩ.) στην Βόρεια Ελλάδα, που χρεοκόπησε με την ιδιωτική καπιταλιστική διαχείριση, και που θα μπορούσαν να επαναλειτουργήσουν με την ενεργό παρέμβαση των εκατοντάδων απασχολουμένων που έχουν απολυθεί, σκοντάφτουν κυριολεκτικά στις ευρωπαϊκές κοινοτικές απαιτήσεις και στην προφανή απροθυμία του τραπεζικού συστήματος, με την κυβέρνηση να αδυνατεί να παρέμβει και να γίνεται δέσμια των ευρωπαϊκών υπαγορεύσεων που απαιτούν την πλήρη εκκαθάριση και του τραπεζικού κεφαλαίου [ Κ. Παπαντωνίου « ΕΝ.ΚΛΩ. : Ευρωπαϊκή Ένωση και τράπεζες εμποδίζουν τους εργαζόμενους να πάρουν τον έλεγχο», Αυγή 13-Μαίου-2016 ].

Προκύπτει αβίαστα ότι το σύνολο αυτών των μέτρων της μνημονιακής κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, των δημόσιων επενδύσεων στα πλαίσια της διαδικασίας «παραγωγικής ανασυγκρότησης» της ελληνικής οικονομίας, εξυπηρετούν πρωτίστως την ανάπτυξη μιας σειράς καπιταλιστικών επιχειρήσεων, τόσο με τις άμεσες χορηγίες, όσο και με τις φοροαπαλλαγές. Αντίστοιχα οι δημόσιες επενδύσεις σε υποδομές μεταφορών ή επικοινωνιών, αποσκοπούν στην διαμόρφωση των γενικότερων όρων αναπαραγωγής του κεφαλαίου. Τέλος οι παρεμβάσεις στο πεδίο της «κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας» έχουν εξαιρετικά περιθωριακά χαρακτηριστικά, αποτελώντας το φύλο συκής που επιχειρεί να συγκαλύψει το κυρίαρχο : Η αναπτυξιακή δραστηριότητα που επιχειρείται, με χρηματοδοτήσεις και αναδιαρθρώσεις οδηγούν ευθέως στην βελτίωση των όρων επιχειρηματικής εξέλιξης των ιδιωτικών βιομηχανιών. Το αστικό κράτος και η σημερινή κυβέρνηση στην υπηρεσία υποστήριξης της καπιταλιστικής ανάπτυξης, γιατί ακριβώς εκεί καταλήγει κάθε μορφή αναπτυξιολογίας που χρησιμοποιεί τις δημόσιες επενδύσεις και την «παραγωγική ανασυγκρότηση» για την ανόρθωση της χώρας.

ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ:

ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ

Άλλωστε με τέτοιες επενδυτικές δράσεις δεν επέρχεται παρά μια απειροελάχιστη αύξηση της απασχόλησης για δύο λόγους : Στην περίπτωση των ιδιωτικών επιχειρήσεων που χρηματοδοτούνται, η απασχόληση παραμένει σταθερή, γιατί υπάρχει ήδη το εργαζόμενο δυναμικό, και η δημόσια χρηματοδότηση αφορά σε εκσυγχρονισμούς και αναδιαρθρώσεις βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας – παραγωγικότητας, πράγμα που δεν αυξάνει το μέγεθος του απασχολούμενου δυναμικού. -Στην περίπτωση των δημόσιων επενδύσεων σε έργα υποδομής προκύπτουν ορισμένες θέσεις εργασίας, ωστόσο αυτές έχουν πολύ περιορισμένο χρονικό ορίζοντα (το πολύ μιας διετίας), μέχρι την ολοκλήρωση των σχετικών έργων, και προφανώς μετά ακολουθεί εκ νέου η απώλεια αυτών των προσωρινών θέσεων εργασίας.

Η λογική της ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων όπως εκφράζεται και υλοποιείται από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ (όπως και από τις προηγούμενες μνημονιακές κυβερνήσεις), μέσα στη συνεχιζόμενη κρίση υπερσυσσώρευσης, και σε ένα περιβάλλον ισχυρής μείωσης της ζήτησης, αποδεικνύεται ανέφικτη στη σημερινή περίοδο. Εκείνο που επιτυγχάνουν οι όποιες δημόσιες επενδυτικές παρεμβάσεις αφορούν σε διαδικασίες εκσυγχρονισμού και βελτίωσης των επιχειρηματικών μεγεθών, χωρίς αύξηση της προστιθέμενης αξίας και διεύρυνση της απασχόλησης. Και βέβαια το ζήτημα δεν είναι η απουσία ξένων επενδυτικών κεφαλαίων, γιατί διαθέσιμα κεφάλαια υπάρχουν και στον ελληνικό καπιταλισμό, και δεν επενδύονται αλλά λιμνάζουν σε τραπεζικούς λογαριασμούς, γιατί η αποδοτικότητα του κεφαλαίου βρίσκεται σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα. Το ζήτημα είναι η ολοσχερής συρρίκνωση της λαϊκής κατανάλωσης, που προέρχεται αφενός από την μαζική ανεργία των εκκαθαρίσεων ζημιογόνων επιχειρήσεων, και αφετέρου από την παρατεταμένη εισοδηματική λιτότητα των μνημονιακών πολιτικών.

Οι πολιτικές των μνημονίων εφαρμόστηκαν πρωτίστως για την κατακόρυφη μείωση του κόστους εργασίας καθώς και του έμμεσου κοινωνικού μισθού, Σκοπός τους ήταν και παραμένει η συγκράτηση της ζημιογόνου πορείας επιχειρηματικών κλάδων και η δρομολόγηση της υπέρβασης της κρίσης προς όφελος του κεφαλαίου και σε βάρος της μισθωτής εργασίας. Και πραγματικά στην τελευταία εξαετία, όπου ο ελληνικός καπιταλισμός βρισκόταν στην κόψη του ξυραφιού, κατόρθωσαν να επιφέρουν στην τελευταία διετία 2014 – 15, σαφή μείωση των ζημιογόνων αποτελεσμάτων στο σύνολο του επιχειρηματικού τομέα και μετάβαση στην κερδοφορία του 60% περίπου των ιδιωτικών εταιριών. Ανακόπηκε η πτωτική πορεία του κύκλου εργασιών (τζίρου) της προηγούμενης πενταετίας φτάνοντας στο ετήσιο μέγεθος των 148,9 δισεκατ. ευρώ, και το ενεργητικό τους εξίσου σημείωση μικρή άνοδο, φτάνοντας στα 236,9 δισεκατ. ευρώ. Και ενώ το συνολικό καθαρό αποτέλεσμα ήταν ζημιογόνο, εντούτοις οι ζημίες μειώθηκαν αισθητά και ταπεινώθηκαν στα 467,2 εκατομ. ευρώ [ ICAP «40 κορυφαίοι κλάδοι της ελληνικής οικονομίας», Μάιος 2016 ].

Οι μνημονιακές πολιτικές λιτότητας (σε μισθούς, συντάξεις και κρατικές κοινωνικές δαπάνες), επέφεραν τη συρρίκνωση της ζήτησης και αυτή με την σειρά της ανατροφοδοτεί την στασιμότητα της παραγωγής. Έτσι διαμορφώνεται και αναπαράγεται ένας φαύλος κύκλος : Το επιχειρηματικό κεφάλαιο, προκειμένου να ξεπεράσει την κρίση του, υποβοηθάται από τα εγχώρια και ευρωπαϊκά αστικά κέντρα, και εφαρμόζει σε σημαντικό βαθμό εξαγωγή μορφών απόλυτης υπεραξίας, αυτό όμως ταυτόχρονα φρενάρει την ίδια του την ανάπτυξη, εφόσον αντιμετωπίζει χαμηλή ζήτηση των προϊόντων και υπηρεσιών του. Έτσι, η μοναδική δυνατότητα ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων, αντιμετώπισης της υπερμεγέθους ανεργίας, και εξασφάλισης μέτρων κοινωνικής δικαιοσύνης, διέρχεται από τον δρόμο ρηξικέλευθων τομών και παρεμβάσεων στις ίδιες τις σχέσεις παραγωγής : Εγκαινιάζοντας μια πολιτική ριζικής αναδιανομής του εισοδήματος, κοινωνικοποίησης δηλαδή ενός μέρους της παραγόμενης υπεραξίας, που θα ενισχύσει τη ζήτηση και θα κινήσει επενδυτικές διαδικασίες και αντιμετώπιση της ανεργίας. – Θεσμοθετώντας έναν δραστικό εργατικό έλεγχο στο σύνολο των επιχειρήσεων του ιδιωτικού τομέα της οικονομίας, που περιορίζουν την άσκηση του απολυταρχικού διευθυντικού δικαιώματος σε εργοστάσια και υπηρεσίες. - Τροφοδοτώντας μια κρατική κοινωνική πολιτική με άντληση πόρων από την ισχυρή φορολόγηση της αστικής τάξης και των ανώτερων μικροαστικών στρωμάτων κλπ. - Θέτοντας σε παραγωγική κίνηση τις επιχειρήσεις που έχει εκκαθαρίσει η κρίση υπερσυσσώρευσης του κεφαλαίου, με δημόσιο χαρακτήρα και κοινωνικοποιημένες λειτουργίες κλπ.

ΠΗΓΗ: iskra.gr

Του ΚΩΣΤΑ ΛΑΠΑΒΙΤΣΑ*  

Με τη συνεδρίαση του Γιούρογκρουπ στις 24 Μαΐου ολοκληρώθηκε η παράδοση του πάλαι ποτέ ριζοσπαστικού ΣΥΡΙΖΑ στην Κομισιόν και το ΔΝΤ. Η συμφωνία οδηγεί την Ελλάδα ακόμη πιο κοντά στην κατάπτωση.  

Εν συντομία, το Γιούρογκρουπ αποφάσισε να αποδεσμεύσει 10,3 δις προς την Ελλάδα σε δύο δόσεις, μία τον Ιούνιο, έως και 7,5 δις και μία μετά το καλοκαίρι, μέχρι 2,8 δις. Το ελληνικό κράτος θα έχει επαρκή κονδύλια για να καλύψει τις υποχρεώσεις του εξωτερικού χρέους του για το 2016 και θα είναι σε θέση να διευθετήσει μέρος των ληξιπρόθεσμων οφειλών του. Το Γιούρογκρουπ αποφάσισε επίσης να προσφέρει στην Ελλάδα μια ήσσονος σημασίας "βραχυπρόθεσμη" ελάφρυνση του χρέους, όπως την εξομάλυνση των άμεσων αποπληρωμών χρέους προς τον EFSF, ενώ ανέβαλε τη συζήτηση για πιο ουσιαστική "μεσοπρόθεσμη" ελάφρυνση για το 2018, δηλαδή μετά τις επόμενες βουλευτικές εκλογές στη Γερμανία.  

Για να απολαύσει τη γαλαντομία της ΕΕ, ο κ. Τσίπρας και η κυβέρνησή του υποχρεώθηκαν να νομοθετήσουν τα εξής:

i) Δημοσιονομική συρρίκνωση ύψους 5,4 δις, που ανέρχεται στο 3% του ΑΕΠ, για την περίοδο 2016-18. Περιλαμβάνει μειώσεις στις συντάξεις, καθώς και αυξήσεις στους άμεσους και εμμέσους φόρους.

ii) Πώληση των μη εξυπηρετούμενων δανείων και γενικότερα των προβληματικών περιουσιακών στοιχείων από τις τράπεζες σε ιδιωτικά επενδυτικά κεφάλαια.

iii) Μαζικές ιδιωτικοποιήσεις της δημόσιας περιουσίας, οι οποίες θα γίνουν υπό την αιγίδα των δανειστών. Τα έσοδα θα διατεθούν ουσιαστικά προς την αποπληρωμή του δημόσιου χρέους.

iv) Έναν μηχανισμό "αυτόματης δημοσιονομικής προσαρμογής», ο οποίος θα περικόπτει τις δημόσιες δαπάνες, εάν η Ελλάδα κινδυνεύει να μην πιάσει τους καθορισμένους στόχους για το πρωτογενές πλεόνασμα.    

Η συμφωνία αυτή εδράζεται στα οικονομικά της ανοησίας. Η Ελλάδα βρίσκεται και πάλι σε ύφεση που ξεκίνησε το τελευταίο τρίμηνο του 2015. Η αρχική εκτίμηση της ΕΛΣΤΑΤ για το ΑΕΠ του πρώτου τριμήνου του 2016 εμφανίζει συρρίκνωση 1,3% από το τελευταίο τρίμηνο του 2015. Όλοι οι επιμέρους δείκτες για το 2016 απεικονίζουν αυξανόμενες υφεσιακές πιέσεις:

Τον Μάρτιο η βιομηχανική παραγωγή μειώθηκε κατά 4% σε ετήσια βάση, από μία πολύ χαμηλή αρχική βάση, αποτέλεσμα της συρρίκνωσης κατά 35% της βιομηχανικής παραγωγής μετά το 2008.

Το πρώτο τρίμηνο του 2016 το χονδρικό εμπόριο μειώθηκε κατά 8% από το τελευταίο τρίμηνο του 2015.

Τον Φεβρουάριο οι λιανικές πωλήσεις μειώθηκαν περαιτέρω κατά 7,3% σε ετήσια βάση.

Τον Φεβρουάριο η ανεργία διαμορφώθηκε στο 24,2%, αντιστρέφοντας την ελαφρά πτωτική τάση της το 2015.

Τον Μάρτιο οι εξαγωγές μειώθηκαν κατά 11,4% (περιλαμβανομένων των πετρελαιοειδών) ή κατά 0,3% (εξαιρουμένων των πετρελαιοειδών).

Και ούτω καθεξής.  

Οι υφεσιακές πιέσεις αντανακλούν την εξαιρετικά αδύναμη ζήτηση και την κατάρρευση της πίστωσης, εν μέρει λόγω της αβεβαιότητας που προκλήθηκε από τις άσκοπες πολιτικές του ΣΥΡΙΖΑ το 2015, οι οποίες τελικά οδήγησαν στην άνευ όρων συνθηκολόγηση. Με τη συμφωνία του Γιούρογκρουπ η κυβέρνηση θα εφαρμόσει περαιτέρω υφεσιακά μέτρα σε αυτή την ήδη ετοιμόρροπη οικονομία. Η Ελλάδα σχεδόν σίγουρα θα έχει σημαντική ύφεση το 2016. Η χώρα θα μπορούσε ενδεχομένως να επιστρέψει στην ανάπτυξη το 2017, αλλά οι μακροπρόθεσμες προοπτικές της είναι εξαιρετικά φτωχές.  

Οι πολιτικές «διάσωσης» που εφαρμόζονται από το 2010 είχαν ως κύριο στόχο τη σταθεροποίηση του πρωτογενούς ισοζυγίου, καθώς και του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών. Ακολουθώντας την κλασική μέθοδο του ΔΝΤ, οι ελληνικές κυβερνήσεις και η «τρόικα/κουαρτέτο/θεσμοί» επέβαλαν γιγαντιαία συρρίκνωση των δημοσίων δαπανών, τεράστιες αυξήσεις στη φορολογία και απότομη πτώση των μισθών. Δυστυχώς για την Ελλάδα, δεν μπορούσε να γίνει υποτίμηση του νομίσματος, καθώς η ηγεσία της χώρας την κράτησε πεισματικά στην Ευρωζώνη. Οποιαδήποτε ανάπτυξη θα έπρεπε να προκύψει από τις περίφημες «μεταρρυθμίσεις», δηλαδή τα μέτρα απελευθέρωσης των αγορών και τις ιδιωτικοποιήσεις.  

Η κλασική αυτή η «θεραπεία» έχει όντως επιφέρει ένα βαθμό σταθεροποίησης της ελληνικής οικονομίας μέσω της βαθύτατης ύφεσης, της καταστροφής του παραγωγικού ιστού και της αυξανόμενης φτώχειας του ελληνικού λαού. Όπως ήταν αναμενόμενο από όσους έχουν μελετήσει τις «επιτυχίες» του ΔΝΤ στον υπόλοιπο κόσμο, αυτού του είδους η σταθεροποίηση έχει αφήσει τη χώρα με άθλιες προοπτικές ανάπτυξης:

Ο ελληνικός πληθυσμός μειώνεται και η άρτια καταρτισμένη νεολαία εγκαταλείπει τη χώρα για να εργαστεί στο εξωτερικό.

Οι επενδύσεις έχουν καταρρεύσει τελείως, πέφτοντας μόλις στο 12% του ΑΕΠ. Υπάρχει συρρίκνωση των επενδύσεων κατά περίπου 30 δις ετησίως από το υψηλό σημείο του 2007-8.

Οι δαπάνες για την έρευνα και την τεχνολογία είναι αμελητέες.

Η αποτελεσματικότητα και οι δεξιότητες του δημόσιου τομέα, οι οποίες ποτέ δεν ήταν υψηλές, βαίνουν μειούμενες.

Τελευταίο αλλά πολύ σημαντικό, οι ελληνικές ιδιωτικές τράπεζες έχουν αποτύχει πλήρως να στηρίξουν τη ζήτηση και συνεχίζουν να λειτουργούν ως τροχοπέδη στην ανάπτυξη.  

Ακόμη και σύμφωνα με το ΔΝΤ, η μακροπρόθεσμη δυναμική ανάπτυξης της Ελλάδας είναι μόλις πάνω από 1%. Επομένως είναι απίθανο να πέσει η ανεργία κάτω από το 20% για τα επόμενα 4-5 χρόνια. Είναι επίσης προφανές ότι ακόμη και αυτή η μερική σταθεροποίηση του πρωτογενούς ισοζυγίου και του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών είναι εξαιρετικά αβέβαιη και θα μπορούσε να αναιρεθεί εύκολα.  

Η Ελλάδα βρίσκεται στο δρόμο της ιστορικής ασημαντότητας. Η οικονομική παρακμή έχει μειώσει αναπόφευκτα την εθνική της κυριαρχία, ενώ περιορίζει τη δημοκρατία στο εσωτερικό. Δεν χρειάζεται να πάει κανείς μακριά για να βρει αποδεικτικά στοιχεία: η συμφωνία που έκανε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ με τους δανειστές αποτελεί κατάφωρο παράδειγμα εξάρτησης, μια μορφή νεοαποικιοκρατίας.  

Η χώρα χρειάζεται συνολική αλλαγή κατεύθυνσης. Καταρχάς έχει ανάγκη από βαθιά αναδιάρθρωση του χρέους, δεδομένου ότι ακόμη και το ΔΝΤ μιλάει πια για ριζοσπαστικά μέτρα ώστε να έρθει το χρέος σε διαχειρίσιμα επίπεδα. Πρέπει επίσης να εγκαταλείψει τις πολιτικές λιτότητας και να αρχίσει να χρησιμοποιεί τη δημοσιονομική πολιτική για την αντιμετώπιση της ανεργίας. Ο στόχος των πρωτογενών πλεονασμάτων επ’ αόριστον είναι τελείως παράλογος για μια χώρα στην κατάσταση της Ελλάδας. Χρειάζεται ακόμη να αναδημιουργήσει ένα δημόσιο τραπεζικό σύστημα για να υποστηρίξει τις επενδύσεις. Πρέπει, τέλος, να διαμορφώσει μια μεσοπρόθεσμη βιομηχανική στρατηγική που θα αξιοποιεί πιστώσεις και φορολογικά κίνητρα.  

Καμία από αυτές τις αλλαγές δεν είναι εφικτή εντός της Ευρωζώνης. Όλοι οι καλόπιστοι παρατηρητές συμφωνούν ότι είναι προς το μεσοπρόθεσμο και το μακροπρόθεσμο συμφέρον της Ελλάδας να αποχωρήσει από την ΟΝΕ και να ανακτήσει τη νομισματική της κυριαρχία. Η έξοδος από την ασφυκτική θηλιά του ευρώ είναι η μόνη ευκαιρία της χώρας για ταχεία μεταβολή των μακροπρόθεσμων συντελεστών ανάπτυξης, δίνοντας με αυτό τον τρόπο στον εαυτό της τη δυνατότητα να αποφύγει την περαιτέρω διολίσθηση στη φτώχεια και την ασημαντότητα.  

Η τραγωδία είναι ότι το ελληνικό πολιτικό σύστημα έχει αποδειχθεί εντελώς ανίκανο να οδηγήσει τη χώρα στο δρόμο της λογικής. Ο ΣΥΡΙΖΑ βρυχιόταν σαν λιοντάρι όταν ήταν στην αντιπολίτευση, αλλά νιαούριζε σαν γάτα όταν έγινε κυβέρνηση. Δεν έχει υπάρξει χειρότερη πολιτική διπροσωπία στην ευρωπαϊκή πολιτική εδώ και δεκαετίες. Η χώρα χρειάζεται εσπευσμένα ένα δημοκρατικό ξεσηκωμό, ένα σοκ από τα κάτω, αν θέλει να αποφύγει την ιστορική παρακμή.    

*Πηγή: costaslapavitsas.blogspot.gr

Συναγερμός από ομάδα επιστημόνων του πανεπιστημίου της Βικτώρια στον Καναδά

Συναγερμό για την τύχη του πλανήτη σε περίπτωση που συνεχιστεί η κατανάλωση των ορυκτών καυσίμων σημαίνουν με έκθεσή τους επιστήμονες του πανεπιστημίου της Βικτώρια στον Καναδά.

Όπως λένε σε περίπτωση που καταναλωθούν όλα τα ορυκτά καύσιμα που έχουν εντοπιστεί στη Γη, η θερμοκρασία του πλανήτη θα αυξηθεί κατά 10 βαθμούς Κελσίου μετατρέποντας σε κρανίου τόπου ορισμένες περιοχές και προκαλώντας τεράστιες καταστροφές στην παγκόσμια οικονομία και τον τομέα των τροφίμων.

Σύμφωνα με την έρευνα η επίπτωση θα είναι ακόμα μεγαλύτερη στην Αρκτική όπου εκτιμάται ότι μέχρι το 2300 η θερμοκρασία θα έχει ανέβει κατά 20 βαθμούς Κελσίου.

Ήδη οι εκπομπές αερίων από τις καύσεις ορυκτών καυσίμων έχουν οδηγήσει σε συνεχόμενες χρονιές ρεκόρ όσον αφορά τις μέσες θερμοκρασίες με το 2016 να είναι θερμότερο από το 2015 που με τη σειρά του ήταν θερμότερο από το 2014.

Η πρόβλεψη των επιστημόνων με τα επιστημονικά μοντέλα που ανέπτυξαν εκτιμά ότι η αύξηση στις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα θα οδηγήσει σε αύξηση της επιφάνεια της Γης κατά 8 βαθμούς Κελσίου μέχρι το 2300, θερμοκρασία που θα αυξηθεί περαιτέρω κατά 2 βαθμούς αν προστεθούν οι επιπτώσεις από το φαινόμενο του Θερμοκηπίου.

Η αύξηση της θερμοκρασίας εκτιμάται ότι θα έχει επιπτώσεις και στο ύψος των βροχοπτώσεων καθώς οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι θα μειωθεί κατά 2/3 σε σχέση με σήμερα στην κεντρική Αμερική και τη βόρεια Αφρική και κατά το ήμισυ στην Αυστραλία, τη Μεσόγειο, τη νότια Αφρική και την περιοχή του Αμαζονίου.