Π.Ε.Ν.Ε.Ν.
Τα προτεινόμενα μέτωπα και ο αγώνας για τα λαϊκά συμφέροντα

Του Γεράσιμου Αραβανή.
Καιρό τώρα στο χώρο της αριστεράς πληθαίνουν οι πρωτοβουλίες για συνεργασίες, η αρθρογραφία και οι εκδόσεις για την ανάγκη δημιουργίας μετώπων, μπορεί κανείς να κάνει λόγο για μια μετωπολογία.
Προφανώς το φαινόμενο αυτό το τροφοδοτούν οι συνθήκες που επικρατούν στη χώρα, η μεγάλη αδυναμία του εργατικού και λαϊκού κινήματος και η κατάσταση στο χώρο της αριστεράς κυρίως της κομουνιστικής. Οι μεγαλύτεροι κομματικοί σχηματισμοί της είτε δεν θέλουν καμία συνεργασία ή έστω κοινή δράση, είτε την βλέπουν με βάση την πολιτική τους πρόταση. Οι πολιτικές συνεργασίες και τα μετωπικά σχήματα βέβαια δεν είναι πρόβλημα των περιόδων που στο κίνημα εμφανίζονται δυσκολίες, αλλά και των περιόδων ανάπτυξής του, πάντα θα είναι, αλλά για σήμερα η καθίζηση του κινήματος, ή «παρέλαση» της πολιτικής του κεφαλαίου χωρίς ουσιαστική αντίσταση, ο κατακερματισμός των δυνάμεων της μαχόμενης και της κομμουνιστικής αριστεράς και η αγωνία των αγωνιστών για τα οξύτατα προβλήματα του λαού και την προοπτική της υπόθεσης του σοσιαλισμού οδηγεί σε πρωτοβουλίες και εναγώνιες προσπάθειες να συγκεντρωθούν κάποιες δυνάμεις, κάτι να αρχίσει να γίνεται.
Κατά μία έννοια όλες αυτές οι επεξεργασίες, οι πρωτοβουλίες και οι συμφωνίες για κοινή δράση κάτι θετικό περιέχουν και κατά τούτο είναι χρήσιμες. Κάποιες πλευρές ορισμένα πλαίσια δράσης τις επεξεργάζονται πιο ολοκληρωμένα π.χ. τα οικονομικά προβλήματα που θα δημιουργηθούν κατά την εφαρμογή φιλολαϊκής ριζοσπαστικής πολιτικής εξόδου από την κρίση, τα αναγκαία βήματα και τις προϋποθέσεις τους, κάπου αλλού προτείνονται αποσαφηνίσεις όρων και ιδεών κλπ. Επειδή όμως ότι σπείρουμε σήμερα θα το θερίσουμε στο μέλλον και τις λάθος απόψεις, τις ουτοπικές και μεσοβέζικες θέσεις θα τις βρούμε μπροστά μας ιδιαίτερα αν αποκτήσουν κάποια επιρροή, χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή και ευθύνη.
Τα πολιτικά προγράμματα και ιδιαίτερα των κομμάτων της αριστεράς και δη της Κομμουνιστικής που αναφέρονται στην απελευθέρωση των εργαζομένων, δηλαδή στην κομμουνιστική κοινωνία, πρέπει να είναι ολοκληρωμένα.
Να αναφέρονται στις επιδιώξεις του συγκεκριμένου φορέα, ποιος είναι ο τελικός σκοπός του και να τον περιγράφουν.
Θα είναι αγώνας για την βελτίωση της ζωής των εργαζομένων απλώς ή η ανατροπή της αστικής τάξης και η οικοδόμηση της κομμουνιστικής κοινωνίας.
Συγκροτείται εξαρχής το μέτωπο, γίνεται πάνω στην επιδίωξη του τελικού σκοπού ή είναι εξελισσόμενο και αυτό εξαρτάται από τις συνθήκες που επικρατούν, το βάθος της συνειδητότητας των εργαζομένων, την ισχύ του κινήματος και τον συσχετισμό δύναμης και στην πορεία της δράσης εξελίσσεται βαθαίνει και ριζοσπαστικοποιείται ο χαρακτήρας του όσον αφορά τους στόχους, ενδεχομένως στενεύει το πολιτικό εύρος της σύνθεσής του, αν και αυτό δεν είναι αναγκαίο να συμβεί.
Αναφέρεται, επίσης, στα μέσα και στις μορφές που χρησιμοποιεί, σε γενικές γραμμές στην τακτική που θα ακολουθήσει. Στις κοινωνικές δυνάμεις που αντικειμενικά εκφράζει και επιδιώκει να αποσπάσει την υποστήριξή τους, αποσπώντας τες από την αστική επιρροή. Αναφέρεται στην εξουσία που δημιουργεί μετά την επικράτησή του. Αν όλα αυτά δεν λύνονται πολύ συγκεκριμένα, παρακάμπτονται ή αποσιωπούνται, πολύ φοβόμαστε ότι μπορεί να αποτελέσει το εισιτήριο για τον εκφυλισμό του.
Βέβαια δεν είναι πάντα αναγκαίο και δυνατό κάθε μέτωπο να έχει ολοκληρωμένο πρόγραμμα και ρητά διατυπωμένο τελικό σκοπό, συνήθως για το λόγο ότι δεν υπάρχουν οι αναγκαίες προϋποθέσεις και επιδιώκεται μέσα από τις συνεργασίες και την κοινή δράση να δημιουργηθούν. Στην περίπτωση αυτή ο λόγος γίνεται για μια μετωπική συμφωνία τακτικού χαρακτήρα, ενδεχομένως μεγάλης σημασίας, που δεν υπερβαίνει όμως ένα στενό ορίζοντα. Σε μια τέτοια περίπτωση πρέπει ο χαρακτήρας του να αποσαφηνιστεί και να δηλωθεί ανοικτά. Ότι δηλαδή η συμφωνία έχει στόχο την δράση από κοινού πάνω σε σοβαρά ζητήματα, αλλά πιο περιορισμένου χαρακτήρα χωρίς μεγάλα λόγια και αναφορές στο σοσιαλισμό.
Μπορεί να είναι συμφωνία πολιτικών φορέων ή συνδικαλιστών φορέων και κοινωνικών οργανώσεων για ζητήματα τοπικού ή γενικότερου ενδιαφέροντος, ακόμη και εκλογική συνεργασία. Κλασσικό παράδειγμα είναι η πρόταση της Κομιντέρν προς τις σοσιαλδημοκρατικού προσανατολισμού διεθνείς για ενιαίο μέτωπο και δράση πάνω στα εξής πέντε ζητήματα: Υπεράσπιση των εργαζομένων από την επίθεση του κεφαλαίου, πάλη ενάντια στην αντίδραση και την προετοιμασία νέων ιμπεριαλιστών πολέμων, βοήθεια στη σοβιετική Ρωσία, εναντίον της συνθήκης των Βερσαλλιών και για την ανόρθωση των κατεστραμμένων περιοχών. Ούτε η στρατηγική ούτε ο σοσιαλισμός τέθηκε ως προϋπόθεση για την συγκρότηση του μετώπου.
Πιστεύουμε ότι ο ανοιχτός συντροφικός και ειλικρινής διάλογος είναι απόλυτα αναγκαίος, ιδιαίτερα στις σημερινές συνθήκες γι αυτό και θα προχωρήσουμε σε ορισμένες παρατηρήσεις πάνω στο πρόσφατα εκδοθέν βιβλίο των Θ. Μαργιόλη, Δ. Καλτσώνη, και Κ. Παπουλή με τίτλο «Μετωπικό πρόγραμμα δι-εξόδου από την κρίση». Το βιβλίο περιέχει πολλές ενδιαφέρουσες επεξεργασίες πάνω σε οικονομικά κυρίως προβλήματα, αναπτύσσοντας μια οικονομική πρόταση που την ονομάζει «Νέα οικονομική πολιτική».
Στα καθαρά πολιτικά, όμως ζητήματα αυτά που συγκροτούν και τον χαρακτήρα του προγράμματος έχουμε σημαντικές επισημάνσεις και διαφωνίες. Πρώτο: Για ποιο λόγο και με ποιό στόχο επιδιώκουν οι δυνάμεις του «λαϊκού μετώπου» να πάρουν την κυβέρνηση, να την αξιοποιήσουν πως και για πιο σκοπό; Είναι καίριο ζήτημα θεωρούμε στο οποίο δεν χωρούν εκπτώσεις. Την ιδέα να υποστηρίξουν ή και να συμμετάσχουν υπό προϋποθέσεις οι κομμουνιστές σε εργατική κυβέρνηση πριν την επανάσταση την εισήγαμε η ίδια η Εκτελεστική Επιτροπή της Κομιντέρν το 1922, σε συνθήκες υποχώρησης του επαναστατικού κύματος, ανάκαμψης της αστικής τάξης και πέρασμα της εργατικής τάξης στην άμυνα εφαρμόζοντας την πολιτική του ενιαίου μετώπου. Η θέση ήταν η εξής: «Η εργατική κυβέρνηση πρέπει παντού να μας χρησιμεύσει σαν γενικό προπαγανδιστικό σύνθημα. Αλλά σαν άμεσο πολιτικό σύνθημα η εργατική κυβέρνηση αποκτάει σημασία στις χώρες όπου η κατάσταση της αστικής κοινωνίας είναι πολύ λίγο ασφαλής και όπου ο συσχετισμός των δυνάμεων μεταξύ των εργατικών κομμάτων και της μπουρζουαζίας θέτει στην ημερήσια διάταξη τη λύση της εργατικής κυβέρνησης σαν πολιτική ανάγκη…… Μια τέτοια κυβέρνηση είναι δυνατή μόνο αν βγει μέσα από την πάλη των ίδιων των μαζών, αν στηριχθεί πάνω σε εργατικά όργανα κατάλληλα για αγώνα και δημιουργημένα από τα πιο πλατιά στρώματα των καταπιεσμένων μαζών. Μια εργατική κυβέρνηση που προκύπτει από ένα κοινοβουλευτικό συνδυασμό μπορεί επίσης να δώσει την ευκαιρία να αναζωογονηθεί το εργατικό λαϊκό κίνημα. Είναι όμως αυτονόητο ότι η δημιουργία μιας πραγματικά εργατικής κυβέρνησης και η διατήρηση μιας κυβέρνησης που κάνει επαναστατική πολιτική θα οδηγήσουν αναγκαστικά στον πιο λυσσασμένο αγώνα και ίσως και σε εμφύλιο πόλεμο εναντίον της μπουρζουαζίας. Επομένως το σύνθημα της εργατικής κυβέρνησης μπορεί να εξαπολύσει επαναστατικούς αγώνες .…».
Επίσης το 4ο συνέδριο της Κομιντέρν σχολιάζοντας εσφαλμένες θέσεις του Κ.Κ. Γερμανίας έγραφε ότι αυτές οδηγούν στην διάδοση δεξιών οπορτουνιστικών αυταπατών για την δυνατότητα μακράς ύπαρξης της εργατικής κυβέρνησης, στο πλαίσιο της αστικής δημοκρατίας, την στιγμή που η Κομιντέρν θεωρούσε την κυβέρνηση αυτή ως μέσο πάλης ενάντια στην αστική τάξη για την οριστική ανατροπή της.
Από αυτή και άλλες τοποθετήσεις της Κομιντέρν συνάγεται ότι η ανάδειξη εργατικής κυβέρνησης είναι μια πιθανότητα όχι η μεγαλύτερη στα πρόθυρα της επαναστατικής κατάστασης ή τουλάχιστον σε μεγάλη αδυναμία της αστικής τάξης και ισορροπίας δυνάμεων, όταν στο λαό η ιδέα μιας άλλης διακυβέρνησης πέρα από την αστική έχει κατακτήσει σημαντικό έδαφος, γίνεται λαϊκή απαίτηση και πάλι με πολύ μεγάλη προσοχή και αίσθηση των κινδύνων. Ο λόγος της υποστήριξής της είναι να αξιοποιήσει η εργατική τάξη την κυβερνητική εξουσία για να ανοίξει ο δρόμος προς την επανάσταση. Η διάρκεια της θα είναι περιορισμένου χρόνου ως συνέπεια της οξύτατης επίθεσης της αστικής τάξης και του δυσμενούς για την εργατική τάξη συσχετισμού δύναμης, ειδάλλως στο βάλτωμα της διαδικασίας αυτής και η ανατροπή της κυβέρνησης κάτω από το βάρος των προβλημάτων και των αδιεξόδων που θα δημιουργούσαν ήταν πολύ πιθανή.
Η ιστορική εμπειρία το επιβεβαίωσε. Η περίπτωση της Χιλής 1970-73, της Πορτογαλίας κατά την επανάσταση των «γαρυφάλλων», οι σύγχρονες περιπτώσεις της Βενεζουέλας και άλλες. Επιτυχία είχε η διαδικασία αυτή στην Τσεχοσλοβακία την περίοδο 1945-48 σε εξαιρετικά ευνοϊκές όμως συνθήκες, με ένα Κομμουνιστικό κόμμα πανίσχυρο και εκλογικά, την εργατική τάξη οργανωμένη σε πολύ μεγάλο βαθμό κάτω από την επιρροή των Κομμουνιστών και τη δυνατότητα επέμβασης του ιμπεριαλισμού μηδαμινή.
Το πρόγραμμα στο οποίο αναφερόμαστε και περιέχεται στο συγκεκριμένο βιβλίο προτείνει να υποστηριχθεί η ανάδειξη Λαϊκής Δημοκρατικής κυβέρνησης ως μοναδικό δρόμο για την έξοδο από την κρίση υπέρ του λαού με προοπτική το σοσιαλισμό, κάτι σαν νομοτελειακή εξέλιξη. Η κυβέρνηση αυτή θα διαρκέσει χρόνια, τουλάχιστον εφτά χρόνια θα διαρκέσουν οι οικονομικές μεταρρυθμίσεις, χρόνος υπερβολικά αισιόδοξος, οικονομικό πρόγραμμα που θα εξελιχθεί σε τρεις φάσεις, κοντοπρόθεσμο, μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο, μέσω των διαδικασιών αυτών θα δημιουργηθούν βαθιές αλλαγές στο εποικοδόμημα και όλα αυτά θα αποτυπωθούν σε νέο «λαϊκό δημοκρατικό» σύνταγμα.
Τις διαδικασίες αυτές ουσιαστικά το πρόγραμμα τις περιγράφει να εξελίσσονται σε συνθήκες απουσίας ταξικής πάλης, κάτι σαν να είναι η κυβέρνηση μόνη της, να μην υπάρχει πανίσχυρη ακόμη αστική τάξη που κατέχει τα μέσα παραγωγής και ουσιαστικά την εξουσία και οι λαϊκές δυνάμεις μόνο την κυβέρνηση. Πρέπει να είναι σε όλους σαφές ότι αν απειλείται πράγματι η αστική κυριαρχία θα ακολουθήσει λυσσαλέα αντίδραση της αστικής τάξης και των ιμπεριαλιστών με στόχο την παρεμπόδιση της εφαρμογής του κυβερνητικού προγράμματος και μεταστροφής των λαϊκών διαθέσεων. Εξ αυτού συνάγεται ότι η νίκη και ο σχηματισμός λαϊκής δημοκρατικής κυβέρνησης πρέπει να αξιοποιηθεί για την ωρίμανση των προϋποθέσεων της επαναστατικής ανατροπής και εκεί να κριθεί το ζήτημα της εξουσίας και όχι για μια λαϊκή δημοκρατική αλλαγή στην κοινωνία μακρόχρονη και ύστερα να επιδιωχθεί η κατάκτηση της εξουσίας και η πορεία στον σοσιαλισμό.
Όλη αυτή η διαδικασία έχει προϋπόθεση την ανάδειξη λαϊκής δημοκρατικής κυβέρνησης, κάτι σαν νομοτελειακή εξέλιξη όπως ήδη σημειώσαμε. Τέτοια κυβέρνηση μέσω εκλογικών διαδικασιών είναι κατ’ αρχήν πολύ δύσκολο να προκύψει. Ιστορικά οι περιπτώσεις αυτές είναι πολύ περιορισμένες, δεν καταγράφονται αντίστοιχες στον αναπτυγμένο καπιταλισμό και συνδέονται σχεδόν πάντα με ιδιαίτερες συνθήκες, πράγμα που σημαίνει ότι ουσιαστικά η προοπτική ανάδειξης λαϊκής δημοκρατικής κυβέρνησης με μια τέτοια τακτική δεν είναι πιθανή.
Δεν πρέπει να μας διαφεύγει το γεγονός ότι οι εκλογές και συνολικά οι αστικές κοινοβουλευτικές διαδικασίες και οι κρατικοί θεσμοί δεν είναι φτιαγμένοι για να αξιοποιηθούν για την ανατροπή της εξουσίας του κεφαλαίου, αλλά για την στερέωση της κυριαρχίας του. Ταξική συνείδηση διαμορφώνει η ταξική πάλη μέσα στους αγώνες με την επίδραση του μαρξισμού λενινισμού και της πολιτικής πρωτοπορίας της εργατικής τάξης, αντίθετα οι εκλογές και η δράση κυρίως στο αστικό πολιτικό σύστημα ομογενοποιούν τον εργαζόμενο λαό στο επίπεδο της συνείδησης του πολίτη, αμβλύνοντας την αίσθηση των ταξικών διακρίσεων και των ταξικών συμφερόντων υπέρ μιας αντίληψης που κυριαρχείται από το εθνικό συμφέρον και γενικά την πορεία της χώρας. Η εκλογική νίκη μέσω των συνηθισμένων εκλογικών διαδικασιών οδηγεί στο στρογγύλεμα των θέσεων ώστε να διευρυνθούν οι δυνάμεις που συσπειρώνονται στο μέτωπο θέτοντας πιο ελαστικά κριτήρια για να εισρεύσουν στην κάλπη του λαϊκού μετώπου περισσότερες ψήφοι. Χάριν της εκλογικής επιτυχίας νοθεύεται ο ριζοσπαστισμός και ο ταξικός προσανατολισμός. Η αξιοποίηση των εκλογών υπέρ του λαού είναι «μια στιγμή» και δεν μπορεί να είναι το κύριο στον προσανατολισμό του.
Ισχυρή ταξική συνείδηση, ισχυρό εργατικό κίνημα ταξικά προσανατολισμένο και προσανατολισμός στις εκλογικές διαδικασίες και στη δράση στους αστικούς θεσμούς είναι σε αντίθεση, δύσκολα μπορούν να συνδυαστούν.
Η επιδίωξη της εκλογικής νίκης του μετώπου και του σχηματισμού κυβέρνησης πρέπει να υπάρχει στο οπλοστάσιό μας, όχι ως αναγκαία διαδικασία, αλλά επικουρικά. Αν προκύψει τέτοια δυνατότητα το κίνημα πρέπει να την αξιοποιήσει.
Η εκλογική νίκη των λαϊκών δυνάμεων μέσα στις καλύτερες δυνατές συνθήκες είναι μάλλον η εξαίρεση και δεν είναι δυνατόν να υποστηριχθεί ως η διαδικασία προσέγγισης στην κοινωνική ανατροπή. Επιπλέον το μακροχρόνιο μιας λαϊκής δημοκρατικής κυβέρνησης που πρώτα θα μετασχηματίσει την ελληνική κοινωνία με κοινοβουλευτικές διαδικασίες κατά βάση και με δεδομένο τον αρνητικό συσχετισμό μοιάζει απίθανο και μπορεί να αποδειχθεί κίνδυνος θάνατος.
Εντύπωση προκαλεί επίσης ο τρόπος που το συγκεκριμένο πρόγραμμα αντιλαμβάνεται το μέτωπο που προτείνει. Στο μέτωπο αυτό πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις, εργατική τάξη και μικροαστικά στρώματα, κόμμα της εργατικής τάξης και κόμματα έκφρασης των μικροαστικών στρωμάτων που συμμετέχουν αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο. Δεν βλέπει το κείμενο έναν ιδιαίτερο ρόλο της εργατικής τάξης, της δύναμης που είναι φορέας των νέων, των σοσιαλιστικών κοινωνικών σχέσεων και στο κόμμα της, ρόλο που αντικειμενικά έχουν και πρέπει φυσικά να τον κατακτήσουν στην πράξη.
«Οι οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές οργανώσεις των εργαζομένων αποτελούν βάση και διαμέσου του μετωπικού προγράμματος, τις συνιστώσες ανάδειξης της λαϊκής κυβέρνησης», αναφέρει το κείμενο, που σημαίνει ότι όλες οι δυνάμεις έχουν αντίστοιχο πρωτοπόρο ρόλο είναι εξίσου πρωτοπορία. Ιστορικά όμως στα μεγάλα γεγονότα και ακόμη περισσότερο στις επαναστάσεις αυτό δεν υπήρξε ποτέ. Ανάλογα με τον χαρακτήρα κάθε επανάστασης ή βαθιάς κοινωνικής τομής κάποια κοινωνική τάξη είχε τον πρωτοπόρο ρόλο. Τις αστικές επαναστάσεις κατά την περίοδο της ανόδου της, τις καθοδήγησε η αστική τάξη και οι υπόλοιπες τάξεις εργατική, αγρότες και μικροαστοί, αγωνίστηκαν για την εγκαθίδρυση αστικών κοινωνικών σχέσεων, για εξ’ αντικειμένου ξένα προς αυτές συμφέροντα που όμως η επιβολή τους διαμόρφωνε καλύτερες συνθήκες και για τις ίδιες. Στην πορεία όμως ανάπτυξης του καπιταλισμού και όπου παρέμεναν φεουδαρχικά υπολείμματα όταν η εργατική τάξη είχε δυναμώσει αρκετά και είχε αποκτήσει συνείδηση της αποστολής της και μια ικανή πολιτική πρωτοπορία τότε επεδίωξε στην αστική επανάσταση να μην μπει η σφραγίδα της αστικής τάξης αλλά της εργατικής και εκμεταλλευόμενη τις επαναστατικές διαθέσεις του λαού να μετεξελιχτεί η αστική επανάσταση σε σοσιαλιστική. Σε όλες αυτές τις επαναστάσεις ο ρόλος των μικροαστικών δυνάμεων ήταν επικουρικός και όχι πρωτοπόρος.
Η ίδια σύγχυση επικρατεί και σε άλλα σημεία του προγράμματος. «Το παρόν μετωπικό πρόγραμμα στοχεύει κατ’ αρχάς στην ανάταξη και εν συνεχεία στην ανάπτυξη της κοινωνικής παραγωγής και τελικά των παραγωγικών δυνάμεων με γνώμονα τα γενικά εθνικά συμφέροντα αλλά δίνοντας, όταν απαιτείται, προτεραιότητα σε κείνα των μισθωτών εργαζομένων». Εδώ πρόκειται για ανάπτυξη επ’ ωφελεία του συνόλου της κοινωνίας και θα προσθέταμε ιδιαίτερα των επιχειρηματιών και δευτερευόντως των εργαζομένων.
Θεωρούμε ότι το συγκεκριμένο πρόγραμμα δεν μπορεί να αποτελέσει σχέδιο εξόδου από την κρίση υπέρ των εργαζομένων και να οδηγήσει σε βαθιές τομές στο δρόμο του σοσιαλισμού.
Επισημαίνοντας τα παραπάνω επιδιώκουμε να συμβάλουμε στον δημόσιο διάλογο που διεξάγεται και καθόλου δεν υπάρχει πρόθεση να αμφισβητηθούν οι καλές προθέσεις των συγγραφέων. Αυτές για μας είναι δεδομένες. Επειδή όμως η ιστορία δεν γράφεται με βάση τις προθέσεις κανενός αλλά με βάση τις ιδέες και τα προγράμματα που κινούν τους ταξικούς αγώνες θεωρήσαμε αναγκαίο να προβούμε σ’ αυτές τις παρατηρήσεις.
Πηγή: ergatikosagwnas.gr
Η κρίση «βάζει φρένο» στο προσδόκιμο ζωής

«Στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια υπήρξε αύξηση της θνησιμότητας σε κάποιες ηλικίες και αυτό πιθανότατα σχετίζεται με τη δύσκολη οικονομική κατάσταση της χώρας. Το αποτέλεσμα ήταν να επιβραδυνθεί ο ρυθμός ανόδου του προσδόκιμου ζωής, ο οποίος υπό αυτές τις συνθήκες θα παραμείνει χαμηλός».
Με αυτές τις λέξεις, ο Έλληνας επιστήμονας, Βασίλης Κόντης, που έχει σπουδάσει μαθηματικά στο Cambridge, στο Bath και στο Imperial και εργάζεται ως στατιστικός αναλυτής στη Βρετανία, περιγράφει στην «Καθημερινή» τα σημερινά δεδομένα για το προσδόκιμο ζωής στη χώρα μας.
Ο ίδιος, πριν από λίγους μήνες, πήρε μέρος σε μια πολύ σημαντική έρευνα που δημοσίευσε μία μικρή ομάδα ερευνητών του Imperial College του Λονδίνου για το προσδόκιμο σε 35 χώρες του πλανήτη, μέχρι το 2030. Ανάμεσα σε αυτές, ήταν και η Ελλάδα, που εξαιτίας της βαθιάς οικονομικής κρίσης από την οποία δοκιμάζεται τα τελευταία χρόνια, παρουσιάζει για τους επιστήμονες ειδικό ενδιαφέρον.
Ανοδική πορεία
Από το 1960 μέχρι και τις αρχές της τρέχουσας δεκαετίας, η καμπύλη που αποτυπώνει το προσδόκιμο ζωής στη χώρα μας έχει πορεία ανοδική. Τα στοιχεία για τη θνησιμότητα που είχε η ομάδα των ερευνητών στη διάθεσή της από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας έφταναν μέχρι το 2012, έτος κατά το οποίο το προσδόκιμο ζωής για τις γυναίκες ήταν περίπου στα 83 έτη και για τους άνδρες στα 78.
Αβεβαιότητα
Ωστόσο ο καθηγητής Βασίλης Κόντης εξηγεί πως στην περίπτωση της Ελλάδας, όπου υπάρχει αβεβαιότητα για το μέλλον, είναι δύσκολο να γίνουν ασφαλείς προβλέψεις.
«Οι επιπτώσεις της κρίσης είναι σημαντικές, καθώς η Ελλάδα έχει μειώσει δραματικά τις δαπάνες για την Υγεία. Οι χώρες με γρήγορη αύξηση του προσδόκιμου ζωής είναι αυτές με ισχυρά συστήματα υγείας και επιτυχίες στους τομείς της περίθαλψης και της δημόσιας υγείας, όπως για παράδειγμα η πρόγνωση και αντιμετώπιση χρόνιων παθήσεων ή η μείωση της παχυσαρκίας και του καπνίσματος», λέει στην «Κ».
Και αν στην Ελλάδα η κατάσταση περιγράφεται έτσι, στην άλλη άκρη του πλανήτη, τα πράγματα είναι διαφορετικά. Η έρευνα του Imperial College, έδειξε ότι η Νότια Κορέα είναι η χώρα που παρουσιάζει εντυπωσιακή αύξηση την τελευταία δεκαετία στο προσδόκιμο ζωής.
«Αν συνεχίσει με αυτούς τους ρυθμούς θα σπάσει το φράγμα των 90 ετών στις γυναίκες, ξεπερνώντας την Ιαπωνία, χώρα που κατέχει εδώ και πολλά χρόνια την πρώτη θέση», λέει ο κ. Κόντης.
Στο πέρασμα των δεκαετιών, το προσδόκιμο της ζωής στις ανεπτυγμένες χώρες έχει διαγράψει μια πορεία σταθερά ανοδική. Η πρόοδος της ιατρικής, η πρόσβαση των πολιτών σε καλύτερη περίθαλψη, αλλά και η βελτίωση των κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών, είναι παράγοντες που έχουν συντελέσει στη μακροζωία.
Η αύξηση αυτή, εκτιμούν οι επιστήμονες του Imperial που εργάστηκαν επί ενάμιση χρόνο πάνω σε αυτή την έρευνα, αναμένεται να συνεχιστεί σε όλες τις χώρες, σε άλλες λιγότερο και σε άλλες περισσότερο, ενώ η «ψαλίδα» ανάμεσα σε άνδρες και γυναίκες (που ζουν περισσότερα χρόνια) θα κλείσει περισσότερο, προστίθεται στο δημοσίευμα της Καθημερινής.
Μετατόπιση «βάρους»
«Οι ανεπτυγμένες χώρες», λέει ο κ. Κόντης, «έχουν αντιμετωπίσει σε μεγάλο βαθμό τη βρεφική και παιδική θνησιμότητα και το “βάρος” έχει μετατοπιστεί στα χρόνια νοσήματα που εμφανίζονται κυρίως σε μεγαλύτερες ηλικίες.
Αν καταφέρουμε να προσπεράσουμε τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε, όπως για παράδειγμα τα υψηλά ποσοστά παχυσαρκίας, μπορούμε να ελπίζουμε ότι στο μέλλον θα ζούμε ακόμη περισσότερο».
Για να συμβεί αυτό, ωστόσο, καταλήγουν οι επιστήμονες, θα πρέπει να υπάρξουν πολιτικές που θα εξασφαλίζουν καλή ποιότητα ζωής στους ηλικιωμένους και θα βοηθήσουν να μην επιβαρυνθεί πολύ το σύστημα υγείας κάθε χώρας.
Το 66% των ψαρικών στην Ελλάδα είναι εισαγόμενα

Οι Έλληνες τρώνε λιγότερο ψάρι από τους Ευρωπαίους
Η Ελλάδα, με τόσο μεγάλη παράδοση στην αλιεία, εισάγει σήμερα το 66% των ψαριών που καταναλώνει.
Τα Μεσογειακά κράτη της ΕΕ - Κροατία, Γαλλία, Ελλάδα, Ιταλία, Σλοβενία, Ισπανία και Πορτογαλία - τα οποία αναλύονται στη νέα έκθεση του WWF, Seafood and the Mediterranean: local tastes, global markets (Θαλασσινά και Μεσόγειος: τοπικές προτιμήσεις, παγκόσμιες αγορές), συγκαταλέγονται στους μεγαλύτερους καταναλωτές ψαρικών παγκοσμίως.
Η περιοχή έχει ετήσια μέση κατανάλωση 33,4 κιλών ψαρικών κατ’ άτομο, τη στιγμή που ο μέσος όρος της ΕΕ είναι 22,9 κιλά και ο διεθνής μέσος όρος 19,2 κιλά.
Αναφορικά με την Ελλάδα, ιδιαίτερα υψηλή είναι η ετήσια κατανάλωση ψαρικών κατ’ άτομο, η οποία αγγίζει τα 19,6 κιλά, εκ των οποίων το 66% είναι εισαγόμενα, το 22% προϊόντα εγχώριας υδατοκαλλιέργειας και μόνο το 12% προϊόντα εγχώριας αλιείας. Αντίστοιχα, η κατανάλωση στην Πορτογαλία είναι 56,8 κιλά, τα οποία αντιστοιχούν σε πάνω από ένα κιλό ψαρικών κατ’ άτομο την εβδομάδα, ενώ η Ισπανία έχει την επόμενη υψηλότερη κατανάλωση, με 42,4 κιλά ψαριών.
Επιπλέον, σύμφωνα με τη συγκεκριμένη μελέτη, το μεγαλύτερο ποσοστό των ψαρικών που πωλούνται στις αγορές της Μεσογείου είναι εισαγόμενα και προέρχονται, κυρίως από αναπτυσσόμενες χώρες, ενώ σημειώνεται παράλληλα, ότι για κάθε κιλό ψαρικών που αλιεύονται ή εκτρέφονται στα μεσογειακά κράτη της ΕΕ, σχεδόν δύο ακόμα κιλά εισάγονται από άλλες χώρες.
Για να κατανοήσει κανείς την κλίμακα του εμπορίου αρκεί να αναφέρουμε ότι τα μεσογειακά κράτη της ΕΕ καταναλώνουν σχεδόν 7,5 εκατομμύρια τόνους ψαρικών ετησίως. Παρόλα αυτά, εξ αυτών μόνο οι 2,75 εκατομμύρια τόνοι προέρχονται από εγχώριες πηγές. Αυτό σημαίνει ότι αφενός για να καλύψουμε τη ζήτηση, κάθε χρόνο αναζητούμε από άλλες χώρες 5 εκατομμύρια τόνους ψαρικών και αφετέρου, ότι ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού στις αναπτυσσόμενες χώρες κυρίως, εξαρτώνται από αυτήν την υψηλή ζήτηση ψαρικών στη Μεσόγειο. Σημειώνεται μάλιστα ότι τα μεσογειακά κράτη της ΕΕ απορροφούν το 36% όλων των ψαρικών που εισάγονται από τρίτες χώρες. Μεγάλο μέρος των εισαγωγών προέρχεται από τη Βόρεια Αφρική (Μαρόκο, Τυνησία, Αλγερία, Λιβύη), ενώ σημειώνεται ότι το 2014, τα μεσογειακά κράτη της ΕΕ εισήγαγαν περίπου 1,8 εκατομμύρια τόνους από αναπτυσσόμενες χώρες της περιοχής (Μαρόκο, Τυνησία, Αλγερία, Λιβύη, Μαυριτανία, Αίγυπτος και Τουρκία).
Τα πράγματα όμως, δεν ήταν έτσι και στο παρελθόν. Παλαιότερα, η Μεσόγειος είχε μεγάλη επάρκεια ψαρικών, σε αντίθεση με σήμερα που η υπεραλίευση, η παράνομη, λαθραία και άναρχη αλιεία, αλλά και η μη υπεύθυνη κατανάλωση ψαρικών θέτουν σε κίνδυνο τη ζωή στις θάλασσές μας.
Πηγή: newsbeast.gr
Αναστέλλονται οι απεργιακές κινητοποιήσεις της ΠΕΝΕΝ στην Ραφήνα - Επήλθε συμφωνία για την επίλυση των εργασιακών προβλημάτων

Το απεργιακό πρόγραμμα με σειρά αγωνιστικών κινητοποιήσεων που εξήγγειλε με αφετηρία την Ραφήνα η Διοίκηση της ΠΕΝΕΝ, με σκοπό την αντιμετώπιση και αποκατάσταση σειράς εργασιακών προβλημάτων που βρίσκονται στο στόχαστρο της Πανελλαδικής αγωνιστικής δράσης της ΠΕΝΕΝ στην επιβατηγό ναυτιλία, όπως ήταν αυτονόητο άσκησε τεράστια πίεση τόσο προς τις εμπλεκόμενες Ναυτιλιακές Ακτοπλοϊκές εταιρίες όσο και προς τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΥΕΝ.
Στο πλαίσιο αυτών των εξελίξεων και κάτω από το βάρος των προγραμματισμένων απεργιακών κινητοποιήσεων από 1 έως 4 Αυγούστου 2017 πραγματοποιήθηκαν διαδοχικές και επαναλαμβανόμενες συναντήσεις μεταξύ των εκπροσώπων της ΠΕΝΕΝ και των συγκεκριμένων Ναυτιλιακών εταιριών στις οποίες τέθηκε το πλαίσιο των διεκδικήσεων για τα εργασιακά προβλήματα του κλάδου.
Κατάληξη αυτών των διαπραγματεύσεων ήταν να γίνουν αποδεκτά τα βασικά εργασιακά αιτήματα της ΠΕΝΕΝ και να δρομολογηθούν λύσεις για τα προβλήματα του κλάδου μας.
Έπειτα από την θετική έκβαση και την συμφωνία που επήλθε μεταξύ της ΠΕΝΕΝ και των αντίστοιχων Ακτοπλοϊκών εταιριών οι προγραμματισμένες απεργιακές κινητοποιήσεις αναστέλλονται.
Η Διοίκηση της ΠΕΝΕΝ χαιρετίζει την αγωνιστική ανταπόκριση των μελών της στο κάλεσμά της και δηλώνει ότι το επόμενο διάστημα θα εντείνει την παρέμβαση και τον έλεγχό της προκειμένου να τηρηθούν στο ακέραιο τα συμφωνηθέντα.
Ταυτόχρονα θα συνεχίσει και θα κλιμακώσει την δράση της με στοχευμένες κινητοποιήσεις σε διάφορες άλλες Ακτοπλοϊκές – Πορθμειακές γραμμές και εταιρίες με σκοπό να αντιμετωπισθούν αποτελεσματικά παρόμοια εργασιακά προβλήματα που συνιστούν καταστρατήγηση της ναυτικής νομοθεσίας και της ισχύουσας ΣΣΕ.
Πέρα από την αυτοτελή - ανεξάρτητη δράση και κινητοποίηση της ΠΕΝΕΝ οφείλουμε να σημειώσουμε ότι χρειάζεται η επαγρύπνηση αλλά και η δυναμική αγωνιστική κινητοποίηση όλων των Ναυτεργατών ώστε να αντιμετωπισθούν συνολικά τα οξυμένα Ναυτεργατικά προβλήματα που συνδέονται με την αντιλαϊκή κυβερνητική πολιτική όπως είναι οι σαρωτικές αλλαγές στην κοινωνική ασφάλιση, η ανεργία, η ανανέωση των ΣΣΕ σε όλες τις κατηγορίες και η αποκατάσταση των απωλειών στο Ναυτεργατικό εισόδημα και το βιοτικό τους επίπεδο.
Μπροστά στην οργανωμένη και συντονισμένη επίθεση κυβέρνησης - εφοπλιστών, το ναυτεργατικό κίνημα πρέπει να δώσει την δική του αγωνιστική απάντηση με νέα απεργιακή κλιμάκωση.
Η Διοίκηση της ΠΕΝΕΝ
Υ.Γ: Η Διοίκηση της ΠΕΝΕΝ θέλει να ευχαριστήσει και δημόσια εργατικά - ναυτεργατικά σωματεία, συλλογικότητες και διάφορους κοινωνικούς φορείς για την συμπαράσταση που εξέφρασαν στην αγωνιστική διεκδίκηση της ΠΕΝΕΝ
******************
Η ΠΕΝΕΝ ΑΝΑΛΑΜΒΑΝΕΙ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΙΣ ΠΑΡΑΒΙΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΝΑΥΤΙΚΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΣΣΕ
Σε συνέχεια της εξώδικης επιστολής μας σχετικά με τα προβλήματα στην Ακτοπλοϊκή γραμμή Ραφήνας – Κυκλάδων και την αναλυτική παρουσίαση – προβολή των εργασιακών προβλημάτων του κλάδου μας και επειδή έως και σήμερα οι αναφερόμενες εταιρίες που έχουν δρομολογημένα πλοία δεν ανταποκρίθηκαν με σκοπό την επίλυση των προβλημάτων των μελών μας (τα οποία αφορούν υπερβάσεις ωραρίων εργασίας, χρόνου ανάπαυσης, μη καταβολή υπερωριακής απασχόλησης κ.λπ), η Διοίκηση της ΠΕΝΕΝ σε συνεδρίασή της στις 24/7/2017 αποφάσισε τα παρακάτω:
Την κήρυξη 24ωρης απεργίας την 1/8/2017 στο Ε/Γ- Ο/Γ πλοίο «TERAJET» της εταιρείας SEAJETS έναρξη 06.00 π.μ και λήξη 2/8/2017 ώρα 06.00 π.μ (προγραμματισμένο δρομολόγιο πλοίου 1/8/2017 ώρα 07.40 π.μ).
Την κήρυξη 24ωρης απεργίας στις 2/8/2017 στο Ε/Γ- Ο/Γ πλοίο «ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ Π.» της εταιρείας FASTFERRIES έναρξη 06.00 π.μ και λήξη 3/8/2017 ώρα 06.00 π.μ (προγραμματισμένο δρομολόγιο πλοίου 2/8/2017 ώρα 07.25 π.μ).
Την κήρυξη 24ωρης απεργίας στις 3/8/2017 στο Ε/Γ- Ο/Γ πλοίο «SUPERRUNNER» της εταιρείας GOLDENSTARFERRIES έναρξη 06.00π.μ και λήξη 4/8/2017 ώρα 06.00 (προγραμματισμένο δρομολόγιο πλοίου 3/8/2017 ώρα 07.15 π.μ).
Οι παραπάνω απεργιακές κινητοποιήσεις είναι προειδοποιητικές και εφόσον δεν ικανοποιηθούν τα αναφερόμενα αιτήματα η ΠΕΝΕΝ θα κλιμακώσει την αγωνιστική της δράση με 24ωρη απεργία σε όλα τα Ε/Γ-Ο/Γ πλοία της γραμμής Ραφήνας – Κυκλάδων στις 4/8/2017 με έναρξη της 24ωρης απεργίας ώρα 05.00 π.μ και λήξη στις 5/8/2017 ώρα 05.00 π.μ.
Σημειώνουμε ότι τα δρομολογημένα πλοία στην ανωτέρω γραμμή είναι τα παρακάτω:
TERA JET
PAROS JET
FAST FERRIES ANDROS
ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΠ.
ΘΕΟΛΟΓΟΣΠ.
SUPERFERRY
SUPERFERRY II
SUPERRUNNER
Η κινητοποίηση της ΠΕΝΕΝ γίνεται στα πλαίσια Πανελλαδικής αγωνιστικής δράσης η οποία είναι σε εξέλιξη από τον Γενάρη του 2017 και έχει ως σκοπό την αντιμετώπιση και επίλυση προβλημάτων του κλάδου μας όπως είναι η υπερεργασία, η εντατικοποίηση της δουλειάς, οι παραβιάσεις της ναυτικής νομοθεσίας για τις ώρες εργασίας και ανάπαυσης (Δ.Σ 180) καθώς και η συστηματική καταστρατήγηση της ΣΣΕ ιδιαίτερα στον τομέα της μη καταβολής της υπερωριακής αμοιβής.
Για όλα τα παραπάνω προβλήματα ενημερώθηκαν σε διαδοχικές συσκέψεις – συναντήσεις οι εμπλεκόμενες εταιρείες καθώς επίσης και οι αρμόδιες Λιμενικές αρχές ΥΕΝ – Ραφήνας και η πολιτική ηγεσία του ΥΕΝ, χωρίς ωστόσο έως και σήμερα να έχουν δοθεί ικανοποιητικές λύσεις.
Ανάλογες δράσεις η ΠΕΝΕΝ προγραμματίζει σε πλοία της Ακτοπλοΐας στον Πειραιά, στο Λαύριο καθώς και σε διάφορες Πορθμειακές γραμμές οι οποίες θα ανακοινωθούν τις αμέσως επόμενες ημέρες.
Για τυχόν προβλήματα που θα προκύψουν στην εκτέλεση των δρομολογίων έχουν ακέραιη την ευθύνη οι συγκεκριμένες Ακτοπλοϊκές Ναυτιλιακές εταιρίες οι οποίες συστηματικά παραβιάζουν την ΣΣΕ και την υφιστάμενη νομοθεσία καθώς και οι αντίστοιχες Λιμενικές αρχές οι οποίες δεν ενεργούν σύμφωνα με τα προβλεπόμενα, με συνέπεια να καταστρατηγούνται τα κατοχυρωμένα δικαιώματα των μελών μας καθώς και όλων των Ναυτεργατών.
Πειραιάς 24/7/2017
Το Δ.Σ της ΠΕΝΕΝ
ΥΓ.: Σε περίπτωση που τα συγκεκριμένα πλοία για οποιοδήποτε λόγο αλλάξουν δρομολόγια (ή αντικατασταθούν) με απόφαση των αντίστοιχων ναυτιλιακών εταιριών τις ημέρες από 1/8 έως 3/8, τότε η απεργία ανά ημέρα θα αφορά το πρώτο σε αναχώρηση πλοίο της εταιρείας, σύμφωνα με την σειρά των εταιρειών όπως αυτές αναφέρονται παραπάνω.
**********************
ΠΕΝΕΝ - ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΣΤΟΠ ΣΤΗΝ ΕΦΟΠΛΙΣΤΙΚΗ ΑΥΘΑΙΡΕΣΙΑ

Στα πλαίσια της Πανελλαδικής αγωνιστικής δράσης της ΠΕΝΕΝ το τελευταίο χρονικό διάστημα έγιναν διαδοχικές συναντήσεις μεταξύ της ΠΕΝΕΝ, υπηρεσιακών παραγόντων του ΥΕΝ και των Ναυτιλιακών Ακτοπλοϊκών εταιριών που δραστηριοποιούνται στην γραμμή Ραφήνας – Κυκλάδων.
Στο πλαίσιο αυτό επισημάνθηκε από την πλευρά της ΠΕΝΕΝ ότι στο σύνολο των ανωτέρω πλοίων σημειώνονται και καταγράφονται σειρά παραβιάσεων που αφορούν την Δ.Σ 180 περί ωρών ανάπαυσης και εργασίας, των όρων της οικίας ΣΣΕ καθώς και της ναυτικής νομοθεσίας ενώ δεν καταβάλλονται οι δεδουλευμένες υπερωρίες.
Στην κατεύθυνση αυτή η ΠΕΝΕΝ ζήτησε από τις αρμόδιες εποπτικές και ελεγκτικές αρχές του ΥΕΝ να ανταποκριθούν στην αποστολή τους για να εφαρμόζεται απαρέγκλιτα η ισχύουσα νομοθεσία.
Αρχικά οι εμπλεκόμενες εταιρίες αναγνώρισαν σε ορισμένο βαθμό τα παραπάνω προβλήματα ενώ στην συνέχεια στην προγραμματισμένη σύσκεψη στο ΥΕΝ στις 21/7/2017 από κοινού αποφάσισαν και δεν προσήλθαν για να οριστικοποιηθεί η θέση τους για την επίλυση αυτών των προβλημάτων.
Έπειτα από αυτήν την εξέλιξη συνεδρίασε το Δ.Σ της ΠΕΝΕΝ και ομόφωνα αποφάσισε να πραγματοποιηθεί αγωνιστική δράση στο σύνολο των Ακτοπλοϊκών πλοίων που έχουν αφετηρία το λιμάνι της Ραφήνας.
Για τον σκοπό αυτό θα ανακοινωθεί την Δευτέρα η μορφή, η έκταση και η ακριβής ημερομηνία της αγωνιστικής δράσης της ΠΕΝΕΝ.
Οι εμπλεκόμενες εταιρίες έχουν την αποκλειστική ευθύνη για ενδεχόμενα προβλήματα που θα παρουσιασθούν στην εκτέλεση των δρομολογίων για την επόμενη εβδομάδα.
Από την πλευρά της ΠΕΝΕΝ θα υπάρχει έγκαιρη ενημέρωση προς όλες τις αρμόδιες αρχές και το επιβατηγό κοινό.
Κλείνοντας θέλουμε να σημειώσουμε ότι η ΠΕΝΕΝ δεν πρόκειται να ανεχθεί να συγκαλύψει την ανομία, την συστηματική εφοπλιστική παραβατικότητα και την καταπάτηση των θεσμοθετημένων δικαιωμάτων του κλάδου μας και όλων των Ναυτεργατών.
Με εντολή Διοίκησης
Ο Πρόεδρος Ο Γεν. Γραμματέας
Νταλακογεώργος Αντώνης Κροκίδης Νικόλαος
- Τελευταια
- Δημοφιλή