του Λεωνίδα Βατικιώτη

Ξεχείλιζε αισιοδοξία η τριμηνιαία έκθεση του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών για την ελληνική οικονομία, με χαρακτηριστικότερο στοιχείο αισιοδοξίας την πρόβλεψη πώς ο ρυθμός μεγέθυνσης του ΑΕΠ το 2021 θα κλείσει στο 9-9,5%, ενώ το τρέχον έτος στο 4-4,5%. Υψηλότερα δηλαδή από τις προβλέψεις που περιέχονται στον κρατικό προϋπολογισμό που ψηφίσθηκε πρόσφατα, όπου περιλαμβανόταν πρόβλεψη για αύξηση του ΑΕΠ 6,9% το 2021, ενώ για το 2022 οι δύο προβλέψεις συμπίπτουν. Ωστόσο, αντίθετα με το κλίμα προσδοκιών που δημιουργείται, οι προβλέψεις του ΙΟΒΕ, ακόμη κι αν υλοποιηθούν, δεν προοιωνίζουν καμία βελτίωση της θέσης των εργαζομένων.

Υπάρχει όμως και κάτι χειρότερο: Οι καλύτερες των αναμενομένων εκτιμήσεις για τη χρονιά που έφυγε οφείλονται σχεδόν αποκλειστικά στον παχυδερμισμό που έδειξε η κυβέρνηση αρνούμενη να επιβάλλει ένα καθολικό λοκ ντάουν, καθώς πρότειναν ανεξάρτητοι επιστήμονες, όπως ο Γ. Παυλάκης. Η Αυστρία που ανακοίνωσε καθολικό λοκ ντάουν ανέκοψε μονομιάς την αυξητική τάση στους θανάτους. Η ΝΔ από την άλλη αρνήθηκε να κλείσει την οικονομική δραστηριότητα, όπως συνέβη την άνοιξη του 2020, για να μην καταβάλλει τις αποζημιώσεις που θα όφειλε σε εργαζόμενους και επαγγελματίες, μιας και ένα επίσημο λοκ ντάουν θα γεννούσε οικονομικές απαιτήσεις. Έτσι, η αγορά κινήθηκε σχεδόν κανονικά από το καλοκαίρι και μετά ακόμη και τις ημέρες των γιορτών, με αποτέλεσμα τη σημαντική αύξηση των καταναλωτικών δαπανών των νοικοκυριών (8% το τρίτο τρίμηνο του 2021) που ώθησε σε άνοδο και το ΑΕΠ.

Οι επενδύσεις ταυτόχρονα υποχώρησαν κατά 5%, δείχνοντας ότι οι μακροχρόνιοι δείκτες υγείας της οικονομίας παραμένουν στην …εντατική χωρίς να γεννούν ελπίδες διατηρήσιμης μεγέθυνσης! Κατά συνέπεια, η άνοδος του ΑΕΠ κατά σημαντικό βαθμό προήλθε από την κυβερνητική γραμμή «αφήστε τους ανεμβολίαστους να πεθάνουν», όπως υλοποιήθηκε επάνω στο εξαντλημένο σύστημα υγείας και τις χιλιάδες κενές θέσεις εργασίας στα νοσοκομεία, που η κυβέρνηση επιμένει ακόμη και σήμερα να μην καλύπτει για να θησαυρίζουν οι ιδιώτες. Με άλλα λόγια, η πίσω όψη της ανόδου του ΑΕΠ είναι οι χιλιάδες νεκροί του κορονοϊού. Ποιος άλλος επομένως μπορεί να θριαμβολογεί για την άνοδο του ΑΕΠ, πέραν του ερευνητικού ιδρύματος των μεγάλων επιχειρήσεων;

Το 2021, παρά την αδιαμφισβήτητη αύξηση του ΑΕΠ, ήταν έτος επιδείνωσης της θέσης των εργαζομένων όπως φαίνεται από την εξέλιξη του εισοδήματος εξαρτημένης εργασίας το πρώτο ενιάμηνο του 2021. Συγκεκριμένα, από 48,7 δισ. ευρώ το 2019 μειώθηκε σε 47,5 δισ. το 2020 (μείωση κατά 2,5%) και σε 47,4 δισ. ευρώ το 2021 (ετήσια μείωση κατά 0,3% και στην διετία 2,7%). Αν συνυπολογίσουμε ότι την ίδια περίοδο η απασχόληση αυξήθηκε, συμπεραίνουμε ότι κάθε έτος που πέρασε από το 2019 ως το 2020 ο μέσος εργαζόμενος κι η μέση εργαζόμενη έλαβαν έναν μικρότερο μισθό ή μεροκάματο! Δηλαδή η θέση τους επιδεινώθηκε!

Δοθείσης της μείωσης των αμοιβών της εξαρτημένης εργασίας αποδεικνύεται πόσο παραπλανητικοί ήταν οι διθύραμβοι για την αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος το πρώτο ενιάμηνο του 2021, που άφηναν να εννοηθεί ότι αυξήθηκε το εισόδημα όλων μας, όπως και οι μεγαλοστομίες για κάλυψη των απωλειών της πανδημίας. Ισχυρισμοί που επανέλαβε ακόμη και το ΙΟΒΕ. Οι απώλειες που καλύφθηκαν αφορούσαν τα κέρδη των επιχειρήσεων  κι όχι μάλιστα όλων. Οι απώλειες της εξαρτημένης εργασίας από την άλλη έγιναν ακόμη μεγαλύτερες!

Το 2021 εξελίχθηκε πολύ χειρότερα απ’ όσο υπονοούν ακόμη κι οι επίσημοι δείκτες αν λάβουμε επίσης υπ’ όψη μας τον πληθωρισμό. Ακόμη και τον Ιανουάριο συνεχίστηκε για ένατο συνεχή μήνα η αύξηση των τιμών φτάνοντας το 5,5% (από 5,1% τον Δεκέμβριο και 4,8% τον Νοέμβριο), που είναι η μεγαλύτερη αύξηση η οποία καταγράφτηκε σε όλη την Ευρώπη.

Η πορεία των τιμών το επόμενο τρίμηνο θα είναι τραγική γιατί τώρα θα περάσουν στις τιμές λιανικής οι αυξήσεις του ρεύματος που καταγράφτηκαν στην χονδρεμπορική το φθινόπωρο, όταν η Ελλάδα επανειλημμένως πετύχαινε τις ακριβότερες τιμές ρεύματος σε όλη την Ευρώπη. Οι επιδοτήσεις που ανακοίνωσε η κυβέρνηση δεν καλύπτουν ούτε το 50% των αυξήσεων. Το υπόλοιπο θα καταβληθεί από τις τσέπες των εργαζομένων, των συνταξιούχων και των ανέργων. Ήδη οι τιμές λιανικής της βενζίνης είναι θέμα ημερών ή εβδομάδων να φτάσουν τα 2 ευρώ. Αυτή η αύξηση θα προκαλέσει απανωτά κύματα ανατιμήσεων στο εμπόριο!

Το ρεκόρ της Ελλάδας ωστόσο είναι διπλό. Δεν αφορά μόνο τις τιμές που αυξάνονται λόγω της ενέργειας και της κερδοσκοπίας των σούπερ μάρκετ αλλά και την ανεργία. Η Ελλάδα τον Δεκέμβριο του 2021 κατέγραψε το δεύτερο χειρότερο ρεκόρ στην ανεργία πανευρωπαϊκά, με ένα ποσοστό της τάξης του 12,7%, ενώ το «χρυσό» το κράταγε η Ισπανία με διαφορά στήθους ομολογουμένως: 13% επί του οικονομικά ενεργού πληθυσμού. Οι αυξήσεις των τιμών και η ανεργία επιβεβαιώνουν για μια ακόμη φορά (πέραν όσων δείχνει το κονδύλι των αμοιβών εργασίας) ότι η ανάπτυξη του 2021 είτε 6,9% είτε 9% πέρασε από τους εργαζόμενους και δεν τους άγγιξε… Η θέση τους επιδεινώθηκε!

Ποσοστό ανεργίας στην Ευρώπη

Οι προοπτικές για το τρέχον έτος, ωστόσο, κάθε άλλο παρά ανέφελες είναι και οι πηγές αβεβαιότητας δεν αφορούν μόνο την πορεία του πληθωρισμού και την εξέλιξη της πανδημίας, όπως αναγνωρίζει το ΙΟΒΕ. Αφορούν επίσης και τα πολυαναμενόμενα κονδύλια από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, στα οποία στηρίζονται κατά μεγάλο μέρος οι προοπτικές ανάκαμψης του τρέχοντος και των επόμενων ετών, μέχρι συγκεκριμένα το 2026. Το δημοσίευμα του Euractive.gr, που λειτούργησε σαν ηλεκτροσόκ στην Αθήνα, για την απροθυμία των Βρυξελλών να εγκρίνουν την εκταμίευση της πρώτης δόσης των κονδυλίων επειδή θα καταλήξουν στις τσέπες μιας κλειστής λέσχης ολιγαρχών, πρόωρες εκλογές και διορισμό κυβέρνησης τεχνοκρατών μπορεί να αποδοκιμάστηκε επισήμως από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ωστόσο η έγκριση και εκταμίευση της πρώτης δόσης αργεί χαρακτηριστικά.

Παρότι μάλιστα το ελληνικό σχέδιο ήταν από τα πρώτα που κατατέθηκαν, ενώ οι αλλεπάλληλες διορθώσεις που απαιτήθηκαν ενισχύουν την βεβαιότητα ότι η φήμη που έχουν αποκτήσει οι ολιγάρχες των Αθηνών έχει φτάσει μέχρι τις Βρυξέλλες. Μαζί και οι διαμαρτυρίες των χαμένων, που αρνήθηκαν να μείνουν με σταυρωμένα χέρια. Επιπροσθέτως, το δύσκολο έργο της δημοσιονομικής προσαρμογής, που απαιτεί ακόμη πιο αντιλαϊκά μέτρα (πχ περικοπές κοινωνικών δαπανών) απ’ όσα ήδη εφαρμόζει η κυβέρνηση Μητσοτάκη, από κοινού με την αδυναμία του ΣΥΡΙΖΑ να διεκδικήσει μια αξιοπρεπή θέση στις επόμενες εκλογές – παρά την φθορά της ΝΔ, πιθανά να μην κάνουν εχθρικό ούτε καν αδιάφορο το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης μπροστά στο ενδεχόμενο σχηματισμού κυβέρνησης τεχνοκρατών που ως επικεφαλής θα έχει έλληνα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ο οποίος διατηρεί καλές σχέσεις με τον ΣΥΡΙΖΑ. Έναν τεχνοκράτη, με «ανθρώπινο πρόσωπο»…

Ακόμη κι έτσι, τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας κακώς αντιμετωπίζονται μονοσήμαντα σαν μάννα εξ ουρανού. Τα κονδύλια του Ταμείου είναι δίκοπο μαχαίρι, γιατί από την μια θα προσφέρουν ρευστότητα στους ολιγάρχες που θα μετατραπεί σε επενδύσεις από την άλλη όμως θα αυξήσουν το δημόσιο χρέος. Από τα 30,5 δισ. ευρώ, τα 17,8 δισ. είναι επιχορηγήσεις που θα καρπωθούν οι ολιγάρχες και τα υπόλοιπα 12,7 δισ. είναι δάνεια που κατά την …παράδοση θα επιβαρύνουν το δημόσιο χρέος και θα κληθούμε να αποπληρώσουμε όλοι εμείς. Είναι ένας επιμερισμός οφέλους και βαρών που μόνο πρωτοτυπία δεν παρουσιάζει… Το δημόσιο χρέος όμως, φτάνοντας τα 350 δισ. ευρώ στο τέλος του 2021 ή 197% του ΑΕΠ, βάσει του προϋπολογισμού, έχει πάψει προ πολλού να κινείται σε επίπεδα που επιτρέπουν περαιτέρω αυξήσεις. Τούτου δοθέντος το Ταμείο Ανάκαμψης ενδέχεται, σε ένα περιβάλλον επίσπευσης της ανόδου του των επιτοκίων λόγω αύξησης του πληθωρισμού, να αποτελέσει τη σταγόνα που θα ξεχειλίσει το ποτήρι του εξελισσόμενου, αν και σιωπηρού, δημοσιονομικού εκτροχιασμού…

Οι μέχρι στιγμής ενδείξεις μόνο ανησυχία δημιουργούν. Όπως για παράδειγμα η άνοδος των επιτοκίων στα ελληνικά ομόλογα, που έχουν σχεδόν διπλασιαστεί σε ένα χρόνο, παρότι στην τελευταία της συνεδρίαση η ΕΚΤ άφησε άθικτα τα επιτόκια, υπό την προσμονή ότι οι πληθωριστικές πιέσεις θα υποχωρήσουν. Αν αύξανε τα επιτόκια η ΕΚΤ, όπως έκανε πρόσφατα η αμερικανική και η αγγλική κεντρική τράπεζα, που θα έφταναν οι αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων;

Επιτόκιο ελληνικού δεκαετούς ομολόγου

Από την έκθεση του ΙΟΒΕ δεν λείπουν και οι γνωστές υπερφίαλες προβλέψεις που ως μοναδική αξία χρήσης έχουν να χειροκροτούν αντιλαϊκές πολιτικές των κυβερνήσεων. Ποιος ξεχνάει για παράδειγμα τις προβλέψεις του ΙΟΒΕ επί Μνημονίων για την άνοδο του ελληνικού ΑΕΠ κατά 4% από την απελευθέρωση των …οδικών μεταφορών; Τώρα, σε μια προβολή αντίστοιχου βάθους, προβλέπει ένα νέο κύμα εγχώριων επενδύσεων που θα τονώσουν τη ζήτηση και θα αυξήσουν την παραγωγικότητα μέσω του σχηματισμού πάγιου κεφαλαίου. Ως αποτέλεσμα το ΑΕΠ θα αυξηθεί κατά 9,5% και η απασχόληση έως 0,53% μέχρι το 2070! Προσέξτε ακρίβεια: προβλέπουν την εξέλιξη της απασχόλησης σε επίπεδο δεύτερου δεκαδικού μετά από 48 χρόνια. Το «όχημα» που θα επιτύχει αυτό το …θαύμα είναι το νέο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης που αναμένεται να έχει έσοδα έως 1,25% του ΑΕΠ ετησίως. Και μέρος αυτών των εσόδων αναμένεται να γίνει επενδύσεις.

Ακόμη κι αυτήν την πρόβλεψη θα μπορούσαμε να την λάβουμε σοβαρά αν σήμερα η επενδυτική άπνοια οφειλόταν στην έλλειψη κεφαλαίων. Ωστόσο για τις μεγάλες επιχειρήσεις κεφάλαια υπάρχουν και περισσεύουν από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, όπως και τζάμπα χρήμα από επιδοτήσεις. Επενδύσεις δεν γίνονται λόγω της ευρύτερης οικονομικής αβεβαιότητας! Το καινούργιο που θα φέρει το ιδιωτικό Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης θα είναι πολλά εκατομμύρια στα αρπακτικά του έξυπνου χρήματος που θα έχουν να παίζουν στις κάθε λογής αγορές: μετοχών, νομισμάτων, ομολόγων, εμπορευμάτων, κ.λπ., κ.λπ. Μόνο που ανέκαθεν αυτές οι αρπαχτές μείωναν, δεν αύξαναν την απασχόληση…

πηγη: kommon.gr

Δήμαρχος Σπάρτης, Πέτρος Δούκας: «Έτσι πήραμε τις εκλογές το 2007. Είχαμε κατέβει κάτω με τσάντες και αποζημιώναμε» - Σπ. Λιβανός: «Έχετε μείνει στην ιστορία με αυτά τα οποία κάνατε»

Ε.Ε.Ε

Αλλαγή φρουράς στην εφοπλιστική μπουρζουαζία….

Σε λίγες μέρες πρόκειται να γίνουν εκλογές στην περιβόητη Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών (ΕΕΕ), συλλογικό όργανο που εκπροσωπεί τα ελληνικά εφοπλιστικά συμφέροντα και τις οργανωμένες ναυτιλιακές εταιρείες της ποντοπόρου Ναυτιλίας.

Στα πλαίσια αυτά προβλέπεται η αντικατάσταση μετά από 3 θητείες του σημερινού Προέδρου Θ. Βενιάμη ο οποίος κατά παράδοξο τρόπο έμεινε στο τιμόνι της ΕΕΕ 12 συνεχή χρόνια.

Ανατρέποντας μια πολύχρονη παράδοση, ο ίδιος και η εφοπλιστική ομάδα που τον στήριξε, κατάφερε και τροποποίησε το καταστατικό της οργάνωσης και επέκτεινε από τρεις σε τέσσερεις τις θητείες για την θέση του Προέδρου της ΕΕΕ.

Τα επιχειρήματα που χρησιμοποίησε ήταν ότι εντός και εκτός της Ελλάδας «τρέχουν» σημαντικά θέματα που αφορούν το εφοπλιστικό κατεστημένο, γεγονός που επιβάλει να παραμείνει στην ΕΕΕ αυτός ο οποίος έχει την γνώση, την εμπειρία και τις κατάλληλες σχέσεις – διασυνδέσεις για να τα χειριστεί με επιτυχία, πάντα για τα εφοπλιστικά συμφέροντα!

Στην διάρκεια της θητείας ο πολυμήχανος και λαλίστατος Θ. Βενιάμης χρεώνεται ως προσωπική του επιτυχία τα παρακάτω:

-          «Καθάρισε» στον εκσυγχρονισμό – τροποποίηση του συντάγματος να διατηρήσει ανέπαφο το άθλιο καθεστώς της φορολογικής ασυλίας για τους έλληνες μεγαλοσχήμονες εφοπλιστές.

-          Μείωσε την φορολογική (εθελοντική) επιβάρυνση των εφοπλιστών για το διάστημα της μνημονιακής περιόδου.

-          Εξασφάλισε, με τον πιο ανώδυνο τρόπο για τους εφοπλιστές, την εμπλοκή της Ε.Ε και της αρμόδιας επιτροπής στα ακανθώδη φορολογικά προνόμια των εφοπλιστών που βρέθηκαν στο επίκεντρο πολύχρονης έρευνας όλα τα τελευταία χρόνια των ελέγχων από τα όργανα της κομισιόν.

-          Συνέβαλε στην παράταση της ισχύος των βρώμικων καυσίμων και το κυριότερο το θέμα των εναλλακτικών οικολογικών καυσίμων και των σχετικών περιορισμών για την ρύπανση έχει μετατεθεί στο προνομιακό για τους εφοπλιστές γήπεδο του IMO…..

-          Ο Θ. Βενιάμης δικαίως θεωρείται ο νεκροθάφτης της 77χρονης ΣΣΕ των ελλήνων Ναυτεργατών στην ποντοπόρο Ναυτιλία (πλοία άνω των 4500 κοχ) που αποτελούσε διακαή πόθο του ίδιου και του παρασιτικού εφοπλιστικού κεφαλαίου στην προσπάθεια να μετατρέψουν το ελληνικό Ναυτεργατικό δυναμικό να εργάζεται και να πληρώνεται ως τριτοκοσμικό!

Όλα τα παραπάνω είναι αυτονόητο ότι δεν θα έπαιρναν «σάρκα και οστά» εάν δεν συνέδραμε εντός και εκτός της χώρας το παραδομένο στα εφοπλιστικά κέντρα και συμφέροντα πολιτικό προσωπικό (κυβερνήσεις) που μαζί με τους υποταγμένους συνδικαλιστικούς πολύχρωμους εκπροσώπους έβαλαν πλάτη για τον εξοστρακισμό των ελλήνων Ναυτεργατών από την ελληνική Ναυτιλία!!

Καθόλου τυχαίο ότι ο Βενιάμης στην θητεία του τους μόνους που στοχοποίησε ήταν η ΠΕΝΕΝ και ο Πρόεδρός της!!!

Ο απίστευτος πλούτος τους, η αναρρίχησή τους στην παγκόσμια οικονομική ελίτ, ήταν και είναι αποτέλεσμα όχι κάποιας ξεχωριστής ικανότητας, οξυδέρκειας και άλλες τέτοιες μπούρδες, αλλά της υπερεκμετάλλευσης ελλήνων και αλλοδαπών Ναυτεργατών και σε ένα θεσμικό αντιλαϊκό πλαίσιο το οποίο αποτέλεσε παγκόσμια πρωτοτυπία προνομιακής μεταχείρισής τους από το ελληνικό κράτος και τις κυβερνήσεις του!

Η αλλαγή σκυτάλης, με το ένα από τα δύο πρόσωπα που φέρονται ότι θα διαδεχθούν τον Θ. Βενιάμη, δεν πρόκειται στο ελάχιστο να αλλάξει την κεντρική γραμμή της ΕΕΕ, η οποία θα εξακολουθήσει να κινείται στην ρότα της ανταγωνιστικότητας και της κερδοφορίας.    

Υ.Γ. Φίλη μας δημοσιογράφος μας έστειλε σημείωμα με το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο και μας επισημαίνει ότι δεν σχολιάσαμε την δημιουργία του φορέα της ΕΕΕ «Συν- Ένωσις».

Έχουμε αναφερθεί πολλές φορές στο παρελθόν, τόσο πριν την δημιουργία αυτού του φορέα όσο και μετά, ότι η ΕΕΕ και μεμονωμένοι εφοπλιστές από τα υπερκέρδη τους «σπρώχνουν» σε συγκεκριμένες περιστάσεις με την μορφή ελεημοσύνης ένα ασήμαντο ποσόν για να εμφανιστούν ως ευεργέτες απέναντι στην κοινωνία και με τον τρόπο αυτό επιδιώκουν να περάσουν το μήνυμα (μέσα από το ελεγχόμενο πολιτικό σύστημα και τα ΜΜΕ) ότι συνδράμουν και δείχνουν την κοινωνική τους αλληλεγγύη!!!

Κριτήριο, για όποια χορηγία ή δωρεά κάνουν, είχαν και έχουν την προβολή και διαφήμισή τους και ταυτόχρονα να αποσιωπηθεί το σαθρό οικοδόμημα πάνω στο οποίο στηρίζεται η ανάπτυξη της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας.

Κατά συνέπεια ουδεμία εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι ο απερχόμενος πρόεδρος της ΕΕΕ διαφημίζει «την Συν-Ένωση» ως καινοτόμο πρωτοβουλία και αμέσως παρακάτω ξεκαθαρίζει με νόημα ότι πέτυχε την «διατήρηση και εκμοντερνισμό του θεσμικού πλαισίου της Ναυτιλίας»!!!

Το τελευταίο αποδείχνει και επιβεβαιώνει πλήρως τον χαρακτήρα και τον στόχο των δωρεών τους!!!

Ξεκινά ο μηδενισμός των επιτοκίων σε όλους τους λογαριασμούς πρώτης ζήτησης – Επιβαρύνσεις των ιδιωτών από προμήθειες

Ετοιμες να πατήσουν το κουμπί για την κατάργηση των τόκων σε όλα τα καταθετικά προϊόντα ανοιχτής ζήτησης, Ταμιευτήριο και τρεχούμενους λογαριασμούς, είναι οι διοικήσεις των τεσσάρων μεγάλων ελληνικών τραπεζών. Μπορεί η αύξηση των αρνητικών σήμερα ευρωπαϊκών επιτοκίων, ακόμα και εντός του 2022, να αποτελεί πιθανό σενάριο λόγω των πληθωριστικών πιέσεων, μέχρι ωστόσο να δούμε ξανά θετικές αποδόσεις στα παραδοσιακά τραπεζικά προγράμματα στην Ελλάδα θα περάσει κατά τα φαινόμενα αρκετός καιρός.

Αναμφίβολα, η ελαχιστοποίηση των εξόδων για τόκους από τους συστημικούς ομίλους αποτελεί βασική πτυχή των σχεδίων ενίσχυσης της οργανικής τους κερδοφορίας. Την τελευταία τριετία οι αναπροσαρμογές της επιτοκιακής πολιτικής στις καταθέσεις είναι συνεχείς και έχουν οδηγήσει τις ετησιοποιημένες αποδόσεις ήδη σε ζώνες ελάχιστα άνω του 0%.

Σύμφωνα με τα τελευταία επίσημα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, το μέσο σταθμισμένο επιτόκιο στους λογαριασμούς Ταμιευτηρίου είχε υποχωρήσει τον Νοέμβριο του 2021 στο 0,02% από 0,06% το 2018, ενώ στις καταθέσεις μιας ημέρας για επιχειρήσεις διαμορφωνόταν για πρώτη φορά στη σύγχρονη οικονομική ιστορία της χώρας στο 0%.

Οι στόχοι για εφέτος

Από εδώ και στο εξής, στόχος είναι να μην καταβάλλεται ούτε ένα ευρώ στους καταθέτες για «παρκαρισμένα» σε κλασικούς τραπεζικούς λογαριασμούς χρήματα. Οι κινήσεις των πιστωτικών ιδρυμάτων έχουν αρχίσει από πέρυσι. Η Eurobank το περασμένο φθινόπωρο κατάργησε τις κλίμακες στο Ταμιευτήριο και πλέον δεν δίνει τόκους στους πελάτες της, ανεξάρτητα από το υπόλοιπό τους.

Η Εθνική Τράπεζα, από την άλλη, εκμηδένισε τα επιτόκια για ποσά έως 60.000 ευρώ στα αντίστοιχα προϊόντα της, το ίδιο και η Alpha Bank με όριο τις 30.000 ευρώ, ενώ στην Τράπεζα Πειραιώς η απόδοση διαμορφώνεται σε 0,01% για ποσά έως 200.000 ευρώ.

Εφέτος όμως ακόμα και αυτά τα ελάχιστα επιτόκια βαίνουν προς κατάργηση. Οπως ανακοίνωσε την περασμένη εβδομάδα η Alpha Bank, από τον ερχόμενο Μάρτιο δεν θα καταβάλλει τόκους σε κανέναν καταθετικό λογαριασμό πρώτης ζήτησης. Το ίδιο εκτιμάται ότι θα πράξουν και οι υπόλοιποι τρεις μεγάλοι του κλάδου. Εξαίρεση ενδεχομένως να αποτελέσουν οι λογαριασμοί μισθοδοσίας και σύνταξης, στους οποίους οι αποδόσεις σήμερα φτάνουν έως και το 0,20%. Σε κάθε περίπτωση όμως, αν δεν μηδενιστούν, τα επιτόκιά τους θα μειωθούν σημαντικά.

Οι προμήθειες

Το μοντέλο αυτό εφαρμόζεται σε πολλές ευρωπαϊκές αγορές, συμπεριλαμβανομένης και της Κύπρου. Εκεί μάλιστα όχι μόνο δεν καταβάλλονται τόκοι στους ιδιώτες πελάτες των τραπεζών, αλλά επιβάλλονται και σταθερές προμήθειες τήρησης λογαριασμών.

Στην Ελλάδα με τα σημερινά δεδομένα δεν θεωρείται πολύ πιθανό να φτάσουμε στο σημείο επιβολής τέτοιου είδους φυλάκτρων. Οι τράπεζες για να αυξήσουν τα έσοδά τους θα περιοριστούν στην έμμεση επιβολή χρεώσεων.

Ο λόγος γίνεται για προμήθειες που αφορούν την έκδοση ή ανανέωση της χρεωστικής κάρτας που συνοδεύει λογαριασμούς πρώτης ζήτησης, επιπλέον παροχές, π.χ. μπλοκ επιταγών, ή πακέτα διενέργειας ηλεκτρονικών συναλλαγών / πληρωμών με μηνιαία συνδρομή. Με τον τρόπο αυτόν, τα πιστωτικά ιδρύματα μπορούν να εξασφαλίσουν έσοδα χωρίς την επιβολή αρνητικών επιτοκίων.

Σκέψεις για κάτι τέτοιο υπάρχουν μόνο για τα καταθετικά προϊόντα νομικών προσώπων. Εχουν ήδη τρέξει ασκήσεις με επιτόκια έως και -0,50% για ορισμένα ποσά και πάνω, ωστόσο ακόμη δεν έχει ληφθεί καμία οριστική απόφαση. 

Στροφή στις επενδύσεις

Παράλληλα, προς κατάργηση βαίνουν και οι προθεσμιακές καταθέσεις, οι οποίες στους συστημικούς ομίλους προσφέρουν αποδόσεις που σε καμία περίπτωση δεν ξεπερνούν το 0,03%, και αυτό για ποσά που υπερβαίνουν τις 100.000 ή ακόμα και τις 200.000 ευρώ.Ηδη κάποια προϊόντα σταμάτησαν να διατίθενται από τα τέλη της περυσινής χρονιάς, τάση που θα ενισχυθεί το 2022.

Σε αυτό το περιβάλλον, οι αποταμιευτές που είχαν συνηθίσει επί μία 15ετία να λαμβάνουν ένα σταθερό εισόδημα μέσω των προϊόντων κλειστής διάρκειας καλούνται να αναλάβουν ρίσκο για να πετύχουν μια ικανοποιητική απόδοση. Η απόσυρση χρημάτων από τις τράπεζες με αυτόν τον σκοπό έχει ήδη ξεκινήσει. Από τα μέσα του 2019 μέχρι και σήμερα τα υπόλοιπα στις προθεσμιακές καταθέσεις έχουν υποχωρήσει κατά 17 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 40% περίπου των υπολοίπων τους.

Ενα σημαντικό ποσοστό τους κατευθύνθηκε σε επενδύσεις, μεταξύ άλλων σε αμοιβαία κεφάλαια, σε τραπεζοασφαλιστικά μακροχρόνια αποταμιευτικά προϊόντα, σε άλλες μορφές χρηματοοικονομικών μέσων (μετοχές, ομόλογα κ.τ.λ.), καθώς και στο real estate που έχει αναπτύξει ιδιαίτερη δυναμική.

Αξιοποίηση των διαθεσίμων με νέα προγράμματα

Εκτός από την ελαχιστοποίηση των εξόδων για τόκους, οι τράπεζες στοχεύουν και στη μετατροπή των καταθέσεων πελατών τους σε επενδυτικά προϊόντα που διαθέτουν μέσω του δικτύου τους, και για τα οποία εισπράττουν προμήθειες. Στο πλαίσιο αυτό, οι καταθέτες μέσω του τραπεζικού τους συμβούλου μπορούν να διασφαλίσουν τη βέλτιστη αξιοποίηση των διαθεσίμων τους, με τον σχεδιασμό ενός χαρτοφυλακίου κομμένου και ραμμένου στα μέτρα τους, στη βάση της προσδοκίας τους για κέρδη και του ρίσκου που θέλουν να αναλάβουν.
Το τελευταίο διάστημα οι τράπεζες έχουν δημιουργήσει νέα επενδυτικά προγράμματα, που απευθύνονται σε όσους αναζητούν έτοιμες και αξιόπιστες επενδυτικές λύσεις, σχεδιασμένες από τους ειδικούς των αγορών. Πρόκειται κατά βάση για τυποποιημένα προϊόντα, που λειτουργούν με τακτικές καταβολές, χαμηλότερες ακόμα και από τα 50 ευρώ τον μήνα σε αρκετές περιπτώσεις. Τα χρήματα επενδύονται κυρίως σε αμοιβαία κεφάλαια, εξασφαλίζοντας με τον τρόπο αυτόν για τον αποταμιευτή τη ζητούμενη επαγγελματική διαχείριση. 

Συμβουλευτική

Από την άλλη, ειδικά για τους πελάτες με διαθέσιμα τουλάχιστον 50.000-60.000 ευρώ, που ανήκουν δηλαδή στην κατηγορία του personal banking, προσφέρεται προσωποποιημένη συμβουλευτική. Μέσω της συνεργασίας πελάτη – τραπεζικού συμβούλου, δημιουργούνται επενδυτικά χαρτοφυλάκια προσαρμοσμένα στο προφίλ του αποταμιευτή, τα οποία καλύπτουν τους στόχους του, δεδομένου του ρίσκου που είναι διατεθειμένος να αναλάβει.

Στην προκειμένη περίπτωση, η υποστήριξη του πελάτη είναι συνεχής και το χαρτοφυλάκιο μπορεί να αναπροσαρμόζεται σε τακτική βάση, ανάλογα με τις ανάγκες του, αλλά και τις συνθήκες στις αγορές. Σε αυτή την κατηγορία πελατολογίου παρέχεται και η υπηρεσία video-banking για εξ αποστάσεως επικοινωνία με τους συμβούλους, ενώ στα καταστήματα οι χώροι των συναντήσεων είναι αναβαθμισμένοι και συνήθως ξεχωριστοί από την υπόλοιπη μονάδα.

Πρόκειται για μια υπηρεσία με αναβαθμισμένο ρόλο το 2022, καθώς ένα μεγάλο μέρος της δεξαμενής των 135 δισ. ευρώ που παραμένουν σε τραπεζικά προϊόντα μπορεί να αξιοποιηθεί για την επίτευξη ικανοποιητικών αποδόσεων, με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ασφάλεια για τον επενδυτή.

ΠΗΓΗ: in.gr