Του Βασίλη Λιόση Ήδη στον Τύπο και τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης έχουν δημοσιευτεί άρθρα που καταθέτουν τον προβληματισμό δημοσιολογούντων σχετικά με το αν η παρούσα κρίση σημάνει το τέλος του νεοφιλελευθερισμού. Αυτό συμβαίνει γιατί η πανδημία σήμερα αναδεικνύει με πιο εμφατικό τρόπο α) τις ανεπάρκειες του συστήματος της δημόσιας υγείας, β) τα αδιέξοδα του Συμφώνου Σταθερότητας και γ) το ατελέσφορο εν γένει των ιδιωτικοποιήσεων. Υπάρχουν σημάδια που θα μπορούσαν να μας οδηγήσουν στο συμπέρασμα πως η εποχή αλλαγής του διαχειριστικού παραδείγματος είναι κοντά: κάποιες επιτάξεις κλινικών στην Ισπανία, η αναστολή της εφαρμογής του Συμφώνου Σταθερότητας, σχεδιασμός για την κρατικοποίηση κάποιων αεροπορικών εταιριών που βρίσκονταν στα πρόθυρα του φαλιμέντου, η ανακοίνωση της Ουάσιγκτον για ενίσχυση των αμερικανικών νοικοκυριών με δισεκατομμύρια δολάρια, οι αναφορές του Μακρόν ότι κάποιοι τομείς της οικονομίας πρέπει να εξαιρούνται από τα κριτήρια της αγοράς, ίσως ακόμη και η όξυνση των αντιθέσεων στους κόλπους της ΕΕ. Λέμε εξαρχής…

Όχι στο ευρωομόλογο, ναι στα μνημόνια αποφάσισαν ομόφωνα οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης Το μείζον ερώτημα: Ποιος θα δώσει τη διέξοδο στη νέα κρίση; Καμία, άμεση ή έμμεση, αναφορά σε έκδοση ευρωομολόγου και ταχεία επιστροφή στην δημοσιονομική πειθαρχία και την εποπτεία των Βρυξελλών μόλις τελειώσει η πανδημία. Σε αυτά τα δύο σημεία, όπως αποτυπώνεται με σαφήνεια στο κοινό ανακοινωθέν του Γιούρογκρουπ, βρίσκεται το «ζουμί» της απόφασης που έλαβαν οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης, η οποία ταυτίζεται ουσιαστικά με την πρόταση την οποία είχαν εξαρχής καταθέσει Βερολίνο και Παρίσι. Κι αυτό είναι κάτι που δεν αλλάζει, όσο κι αν οι κυβερνήσεις Ιταλίας και Ισπανίας προσπαθούν να ισχυριστούν το αντίθετο, σε μια απέλπιδα προσπάθεια να δείξουν ότι δεν ηττήθηκαν κατά κράτος και να αποφύγουν την κατακραυγή στο εσωτερικό τους – η οποία έρχεται να προστεθεί στην οργή για τα εγκλήματα που έχουν ήδη διαπράξει απέναντι στην υγεία των λαών τους. Όσον αφορά…

Από τον λοιμό στην Αθήνα του Περικλή έως το AIDS τον H1N1 και τον Εμπολα Μπορεί ο όρος «πανδημία» που μπήκε για τα καλά στη ζωή μας λόγω της παγκόσμιας εξάπλωσης του κορονοϊού τις τελευταίες ημέρες να είναι πρωτάκουστος για μας, δεν είναι όμως η πρώτη φορά που η ανθρωπότητα καλείται να αντιμετωπίσει παρόμοια κατάσταση. Από τη στιγμή που οι άνθρωποι κοινωνικοποιήθηκαν, έχτισαν πόλεις και διαμόρφωσαν εμπορικές σχέσεις οι πανδημίες δεν ήταν σπάνιες. Πολλές φορές τα θύματα από μία και μόνο πανδημία ανέρχονταν σε εκατομμύρια, γεγονός που σχετιζόταν κατά πολύ και με τις τραγικές συνθήκες ζωής σε αρκετές περιοχές του κόσμου. Οι πανδημίες αποτέλεσαν ιδιαίτερα σημαντικό κεφάλαιο της ανθρώπινης ιστορίας. Εξαιτίας τους άλλαξε η έκβαση πολέμων, η ζωή πληθυσμών, εντάθηκαν οι κοινωνικές ανισότητες και άλλαξε ο ρους της Ιστορίας. Ο ΛΟΙΜΟΣ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ Η πρώτη καταγεγραμμένη πανδημία συνέβη την περίοδο του Πελοποννησιακού Πολέμου. Το 430 π.Χ. εμφανίστηκε μια ασθένεια -οι…

Όποιος φιλοδοξεί να μην καταστεί ούτε Καρτερός αλλά ούτε και… “αντιΣΥΡΙΖΑίος” δοξολογητής και υμνητής του Τσιόδρα, οφείλει να μπει κατευθείαν στην ουσία. Ο Σ. Τσιόδρας βρίσκεται εκεί όπου βρίσκεται για να ιατρικοποιεί καθημερινά τις πολιτικές Μητσοτάκη, για να παράσχει καθημερινή επιστημονική βαφή/θωριά στο Σύστημα Μητσοτάκη. Εσχάτως έχει παρατηρηθεί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το φαινόμενο μερίδα μιας αριστεράς, μιας πολύ περίεργης αριστεράς, εν ονόματι ενός ακόμη πιο περίεργου αντιΣΥΡΙΖΑ αγώνα, να επικροτεί συγκεκαλυμμένα τις πολιτικές Μητσοτάκη για την Υγεία και σχεδόν ανοιχτά (για να μην πούμε θερμά/θερμότατα) τις πολιτικές Τσιόδρα – Χαρδαλιά. Ιδίως το μειλίχιο ύφος Τσιόδρα και τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζεται τα της πανδημίας. Το φαινόμενο μπορεί τώρα να αγγίζει τα όρια μιας σχεδόν κωμικής γραφικότητας (η οποία πάντοτε λίγο-πολύ ίσχυε στα μέσα), ωστόσο αν συνεχιστεί, ίσως διαχυθεί σε πλατύτερα ακροατήρια η αντίληψη ότι “όλα πάνε καλά, όλα πάνε ανθηρά, όλα πάνε δεξιά”, με πολύ δυσάρεστες συνέπειες για…

Ανάλυση: Σταύρος Μαυρουδέας Το δίλημμα του καπιταλισμού Μια διπλή κρίση πλήττει σήμερα τον παγκόσμιο καπιταλισμό: υγειονομική, λόγω εξάπλωσης του κορονοϊού και οικονομική, λόγω βαθύτερων αντιφάσεων. Οι κυβερνήσεις έχουν δύο πολιτικές επιλογές για την αντιμετώπιση της πανδημίας, της καταστολής ή της απάλυνσης. Σήμερα κινούνται βασικά με την πρώτη, με τα πιο αυστηρά μέτρα, αλλά ανησυχούν για το οικονομικό κόστος. Ο κορονοϊός αφορμή και όχι αίτιο της κρίσης Η πανδημία του κορονοϊού συμβαδίζει με την ύφεση της οικονομίας. Τα χρηματιστήρια αλλά και η πραγματική οικονομία υποχωρούν δραματικά. Τα μέτρα περιορισμού δραστηριοτήτων για την αντιμετώπιση της πανδημίας επιτείνουν την ύφεση. Όλες οι προβλέψεις συντείνουν σε μία κρίση αντίστοιχη αυτής του 2007-8. Πρόκειται επομένως για μία διπλή κρίση: υγειονομική και οικονομική. Η οικονομική ορθοδοξία διατείνεται ότι η οικονομική κρίση προκαλείται από το εξωγενές τυχαίο συμβάν της υγειονομικής κρίσης. Δηλαδή, υποστηρίζουν ότι ο υγιής βηματισμός της παγκόσμιας οικονομία (π.χ. το ΔΝΤ προέβλεπε αύξηση του ρυθμού…

Η κυβέρνηση εμφανίζεται ως «φύλακας-άγγελος» της κοινωνίας. Μια πρώτη ματιά, όμως, στο πακέτο οικονομικών μέτρων δείχνει πως τελικά σχεδόν όλα πηγαίνουν για το κεφάλαιο και τις μεγάλες (κυρίως) επιχειρήσεις. Συγκεκριμένα: Τα έκτακτα μέτρα της κυβέρνησης ανέρχονται σε 6,8 δισ. ευρώ. (3,5% συνολικά επί του ΑΕΠ, υπολογιζόμενου προ κρίσης). Από αυτά, 2,1 δισ. αφορούν μη καταβολή φορολογικών υποχρεώσεων από τις επιχειρήσεις. Τα 1,6 δισ. αφορούν πάλι τις επιχειρήσεις μέσω μη καταβολής ασφαλιστικών υποχρεώσεων, ενώ 1 δισ. ευρώ πάει για τη λεγόμενη «επιστρεπτέα προκαταβολή» (πάλι των) επιχειρήσεων, με ρήτρα «μη απολύσεων», αφού βέβαια έγιναν δεκάδες χιλιάδες απολύσεις το πρώτο 15νθήμερο του Μάρτη και ενώ παρέχεται η δυνατότητα για 50% μισθό (με εκ περιτροπής εργασία). Άρα μέχρι τώρα: 4,7 δισ. ή 69,11% του συνολικού πακέτου των 6,8 δισ. καθαρά για τις επιχειρήσεις. Τα 800 ευρώ για τους 1,7 εκατ. εργαζόμενους-δικαιούχους αντιστοιχούν σε 1,36 δισ. ευρώ. Αλλά κι εδώ ωφελημένες βγαίνουν οι επιχειρήσεις, καθώς…

Στις δύσκολες μέρες με τα περιοριστικά μέτρα και με τα κανάλια να είναι στο μεγαλύτερο μέρος των προγραμμάτων τους, απελπιστικά φτωχά σε έναν “πλουραλισμό του τίποτα”, μπορείτε να δείτε το Α΄ μέρος του ντοκιμαντέρ “Ικαριώτες Πρόσφυγες στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο”. Το Β’ μέρος αν και είχε προγραμματιστεί και διαφημιστεί από την ΕΡΤ, χωρίς καμία εξήγηση αναβλήθηκε στο παρά πέντε η προβολή του και παρά τις επιστολές διαμαρτυρίας φορέων και το εξώδικο του δημιουργού, καμία απάντηση δεν έχει δοθεί μέχρι σήμερα. (δείτε και εδώ) ο ντοκιμαντέρ του Νάσου Μπράτσου που παρουσίασε η ΕΡΤ, ρίχνει φως στις ανθρώπινες πτυχές μιας μάλλον άγνωστης μέχρι τώρα ιστορίας, της ιστορίας των Αιγαιοπελαγιτών προσφύγων κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου. Πάνω από 30.000 νησιώτες αναγκάστηκαν να πάρουν το δρόμο της προσφυγιάς. Μεταξύ αυτών και περίπου 3.000 Ικαριώτες. Οι ίδιοι οι πρόσφυγες διηγούνται τους τρόπους διαφυγής τους, την υποδοχή και τον τρόπο οργάνωσης της ζωής…

Γιάννης Νικολόπουλος Η Ελλάδα και η κυβέρνηση Μητσοτάκη, ας μην θριαμβολογούν για την πανδημία, προτού εμφανιστεί η χοντρή για να τραγουδήσει. Είδα στο δια­δί­κτυο ένα γρά­φη­μα προ­πα­γάν­δας και θριαμ­βο­λο­γί­ας του κυ­βερ­νη­τι­κού εκ­προ­σώ­που, Στέ­λιου Πέτσα, για την τάχα και δήθεν, απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τα των… έγκαι­ρων μέ­τρων, τα οποία πήρε η κυ­βέρ­νη­ση της ΝΔ και προ­σω­πι­κά, ο Κυ­ριά­κος Κων­στα­ντί­νου Μη­τσο­τά­κης σε σχέση με την εξά­πλω­ση του κο­ρω­νοϊ­ού και την αντι­με­τώ­πι­ση της παν­δη­μί­ας. Ως συ­γκρί­σι­μες χώρες, από άποψη πλη­θυ­σμού, κρου­σμά­των και θα­νά­των, πα­ρου­σιά­στη­καν το Βέλ­γιο και η Ολ­λαν­δία. Δεν θα μι­λή­σω για το Βέλ­γιο, δεν έχω πα­ρα­κο­λου­θή­σει εκεί την εξέ­λι­ξη της κα­τά­στα­σης, μπορώ όμως να μι­λή­σω για την Ολ­λαν­δία. Και ευθύς εξαρ­χής οφεί­λω να ση­μειώ­σω ότι ου­σια­στι­κά συ­γκρί­νου­με ελ­λη­νι­κά πορ­το­κά­λια με ολ­λαν­δι­κά πο­δή­λα­τα. Με άλλα λόγια, εντε­λώς ανό­μοιες κα­τα­στά­σεις και συν­θή­κες. Κα­ταρ­χάς, μια γε­νι­κή πα­ρα­τή­ρη­ση – οι κυ­βερ­νώ­ντες της Ευ­ρώ­πης, είτε δε­ξιοί, είτε κε­ντρώ­οι, είτε «αρι­στε­ροί», άπα­ντες όμως θια­σώ­τες και εφαρ­μο­στές της ΤΙΝΑ, ας μην…

Του Κόλιν Γκόρντον, καθηγητή Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Αϊόβα και συγγραφέα του “Citizen Brown: Race, Democracy, and Inequality in the St. Louis Suburbs” Μετάφραση: Δανάη Μαραγκουδάκη Η πανδημία του κορωνοϊού επηρεάζει τους πάντες, αλλά δεν τους επηρεάζει όλους με τον ίδιο τρόπο. Οι εργατικές γειτονιές δυσκολεύονται πολύ περισσότερο από τις πλούσιες – και αυτό δεν είναι παρά μια πράξη βαθιάς ασυνειδησίας. H αναμενόμενη κακοδιαχείριση της πανδημίας COVID-19 από την κυβέρνηση Τραμπ και η κακοσχεδιασμένη αντίδραση του Κογκρέσου όχι μόνο δυσχεραίνουν αλλά μας αποσπούν από ένα μεγαλύτερο πρόβλημα: το γεγονός ότι οι πολιτικές και τα θεσμικά όργανα στα οποία βασιζόμαστε για να παρέχουμε κάτι που προσομοιάζει με οικονομική ασφάλεια έχουν πλέον διαρρηχθεί. Τις τελευταίες εβδομάδες έχουν απογυμνωθεί με όλους τους τρόπους οι ατέλειες του αμερικανικού συστήματος υγείας και των υποδομών δημόσιας υγείας. Μας υπενθύμισαν πόσο πολύ βασιζόμαστε στα δημόσια αγαθά και τις υπηρεσίες. Αποδείχτηκε – με δραματικούς και τρομακτικούς όρους –…

Περί «λεφτόδεντρων» ο λόγος Σήμερα, εν μέσω πανδημίας, διεξάγεται μία διελκυστίνδα ανάμεσα σε πολιτικές δυνάμεις η οποία αφορά το πόσα χρήματα θα δοθούν και από πού θα βρεθούν τόσο για την ενίσχυση της δημόσιας υγείας όσο και για την ενίσχυση της οικονομίας. Η κυβέρνηση απαντά με ένα εξυπνακίστικο εφεύρημα με βάση το οποίο μας πληροφορεί πως «δεν υπάρχουν λεφτόδεντρα». Ωστόσο, οι επινοημένες λέξεις δεν απαντούν επί της ουσίας και το επίδικο ζήτημα παραμένει: από πού θα βρεθούν τα χρήματα για την αντιμετώπιση του κορονοϊού και τη θωράκιση της δημόσιας υγείας; Ας δούμε μερικές απαντήσεις. ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ ΣΤΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΝΙΣΟΤΗΤΕΣ Όλοι γνωρίζουν πως οι κοινωνικές ανισότητες είναι γεγονός. Αυτό που δεν είναι πάντα γνωστό είναι η τεράστια ψαλίδα που έχει διαμορφωθεί ανάμεσα σε πλούσιους και φτωχούς και το γεγονός ότι η κρίση μεγάλωσε την ψαλίδα. Ας δούμε μερικά στοιχεία. Στις ΗΠΑ το πλουσιότερο 0,1% του πληθυσμού ελέγχει το μεγαλύτερο μερίδιο…