Γιώργος Μιχαηλίδης

Πλάι στην κούρσα της τιμής του πετρελαίου και της ενέργειας ή, για την ακρίβεια, λίγο πιο πίσω, ο πόλεμος στην Ουκρανία απειλεί να δημιουργήσει σοβαρό πρόβλημα σε ένα άλλο βασικό αγαθό για την ανθρωπότητα: το ψωμί. Το 30% της παγκόσμιας παραγωγής σιταριού προέρχεται από τους σιτοβολώνες της Ρωσίας και της Ουκρανίας, ενώ η τελευταία παράγει και το 15% του καλαμποκιού παγκοσμίως. Όπως είναι επόμενο, η έναρξη του πολέμου εκτόξευσε την τιμή του σιταριού σε ιστορικό υψηλό για την τελευταία δεκαετία.

Για μια ακόμη φορά, η αυξημένη ζήτηση αποκάλυψε την ανισότητα μεταξύ των περιοχών του πλανήτη, καθώς είναι οι φτωχότερες χώρες που αναμένεται να πληγούν χειρότερα από τις ελλείψεις. Πιο συγκεκριμένα, οι χώρες της βορείου Αφρικής, οι οποίες αποτελούν τους μεγαλύτερους εισαγωγείς σιταριού και δημητριακών, κινδυνεύουν να δουν ένα σημαντικό ποσοστό του πληθυσμού τους –από 18% στην Αλγερία έως 38% στη Λιβύη– να αντιμετωπίζει μέτρια ή σοβαρά προβλήματα στην προμήθεια των βασικών τροφίμων. Αντίστοιχα προβλήματα φαίνεται να αντιμετωπίζει και ο Λίβανος, ο οποίος βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στις εισαγωγές σιταριού και λαδιού από την Ουκρανία και τη Ρωσία, με τις αρχές της χώρας να δηλώνουν πως τα υπαρκτά αποθέματα αρκούν μόνο για ένα μήνα. Ωστόσο, για ελλείψεις σε αγροτικά προϊόντα ανησυχούν και ισχυρά κράτη, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και η Αυστραλία, γεγονός που αναδεικνύει το ενδεχόμενο βάθος του προβλήματος.

Αν θέλουμε να είμαστε ακριβείς, όμως, ο πόλεμος στην Ουκρανία οξύνει ένα ήδη υπαρκτό πρόβλημα. Μία σειρά παραγόντων, όπως οι μεγάλες πυρκαγιές, οι ξηρασίες και η έλλειψη των ακριβών λιπασμάτων, αλλά και η αλματώδης αύξηση του πληθυσμού σε μια σειρά χώρες, δημιουργεί μία νέα επισιτιστική πρόκληση αλλά και κοινωνικές αναταραχές. Ήδη τον Ιανουάριο οι τιμές των τροφίμων παγκοσμίως είχαν σημειώσει άνοδο της τάξης του 7,5%. Σε συνδυασμό με τις αυξήσεις στην ενέργεια, οι αρτοποιοί στην Τυνησία αύξησαν τις τιμές στο ψωμί, όταν όμως η κυβέρνηση επέβαλλε ανώτατο όριο, οι ίδιοι προχώρησαν σε δυναμικές διαμαρτυρίες, καθώς δεν μπορούν ν’ ανταπεξέλθουν στο κόστος. Στο γειτονικό Μαρόκο, μεγάλες διαδηλώσεις για τις αυξήσεις σε τρόφιμα και καύσιμα έλαβαν χώρα την τελευταία εβδομάδα.

Πρόκειται, άραγε, για μια παροδική αναταραχή που θα ξεπεραστεί με το τέλος του πολέμου στην Ουκρανία ή για ένα μονιμότερο κρισιακό φαινόμενο, προάγγελο ενός δυσοίωνου μέλλοντος όπου ούτε το ψωμί δεν θα είναι δεδομένο;

πηγη: prin.gr

“Η ελληνική κυβέρνηση επιμένει να μειώσει τον ΕΝΦΙΑ και φέτος κατά 13% παρά το γεγονός ότι έχουμε πει πολλές φορές ότι ένα τέτοιο μέτρο που αξίζει συνολικά 350 εκατ. ευρώ αγγίζει λίγους Έλληνες και θα μπορούσε να αντικατασταθεί με τις άμεσες παροχές βοήθειας στα φτωχότερα νοικοκυριά”, δήλωσε προβληματισμένο ανώτατο στέλεχος των δανειστών στο Euro2day.gr.

Οι δανειστές, όπως ανέφερε η πηγή που έχει γνώση των διαπραγματεύσεων, θεωρούν μη αναγκαία μια νέα μείωση στον ΕΝΦΙΑ καθώς η συντριπτική πλειονότητα των Ελλήνων έχει χαμηλής αξίας ακίνητα και αυτοί που επωφελούνται περισσότερο είναι μόνο το 0,23% των ιδιοκτητών οι οποίοι κατέχουν ακίνητα άνω του 1 εκατ. ευρώ.

Σύμφωνα με την ίδια πηγή, ο πρωθυπουργός είχε δώσει εντολή στον κ. Σταϊκούρα να πιέσει προς όλες τις κατευθύνσεις, ώστε να χαλαρώσει περαιτέρω η δημοσιονομική πολιτική και να ανακοινώσει ένα πολιτικά ωφέλιμο πακέτο μέτρων στήριξης.

Όλα αυτά υπό το πρίσμα των επιπτώσεων του πολέμου στην Ουκρανία, την αύξηση στα καύσιμα (π.χ. βενζίνη, φυσικό αέριο) και στον πληθωρισμό.

Ωστόσο τόσο πηγή του Eurogroup όσο και της Κομισιόν επιβεβαίωσαν στο Euro2day.gr ότι η κάρτα δεν ήταν μόνο «κίτρινη» αλλά μοιάζει περισσότερο με «κόκκινη» προς τον κ. Σταϊκούρα και αυτό διότι:

1. Υπάρχει γενική διαπίστωση ότι η Ελλάδα δεν έχει πολύ δημοσιονομικό χώρο για να κινηθεί και έχει ήδη επιβαρύνει το χρέος της το 2021 από τις παροχές Covid-19 κατά 45 δισ. ευρώ.
2. Η γενική ρήτρα διαφυγής μετά τις εαρινές προβλέψεις της Κομισιόν δεν ωφελεί την Ελλάδα διότι θα λαμβάνεται υπόψη και το δημόσιο χρέος της κάθε χώρας.
3. Οι αμυντικές δαπάνες δεν μπορούν να μην προσμετρηθούν στον προϋπολογισμό, καθώς αυτό θα προκαλούσε ντόμινο και σε άλλες χώρες της ΕΕ.
4. Η ρήτρα για απρόβλεπτες καταστάσεις του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης μπορεί εν μέρει να συμπεριλαμβάνει και έναν πόλεμο, όμως η Ευρώπη δεν βιάζεται να αντιδράσει για το θέμα της Ουκρανίας από τώρα. Αποφάσεις περί τούτου αργούν.
5. Πρέπει να διαχωριστούν οι συνέπειες στη δευτερογενή αγορά, π.χ. ανατιμήσεις τροφίμων κ.λπ. ως συνέπεια του πολέμου και του πληθωρισμού που προκαλείται από την αισχροκέρδια.

Όπως εξήγησε η πηγή της ΕΕ από το 2012 οι δανειστές σε όλες τις εκθέσεις ανέφεραν ότι η εκάστοτε κυβέρνηση πρέπει να σπάσει τα καρτέλ που δρουν στην ελληνική αγορά κάτι το οποίο δεν έχει γίνει. Συνεπώς το πακέτο που θα ανακοινώσει Τετάρτη ή Πέμπτη ο πρωθυπουργός θα είναι περιορισμένο εάν κάποιος… σπάσει και αναλύσει τους αριθμούς σχετικά με πόσο και ποιοι τελικά θα επωφεληθούν.

Ο κ. Σταϊκούρας ενημέρωσε τον πρωθυπουργό για τις εξελίξεις και ο ίδιος, όπως αναφέρουν κυβερνητικές πηγές, «δεν έτρεφε αυταπάτες» για το αποτέλεσμα. Αυτή τη στιγμή οι συνομιλίες για να οριστικοποιηθεί το πακέτο βρίσκονται σε εξέλιξη και μόνο ελεγχθεί από τους δανειστές θα μπορεί ο Έλληνας πρωθυπουργός να το ανακοινώσει.

Καθότι η Ευρώπη δεν έχει καταφέρει ακόμα να έχει κοινή γραμμή για τον τρόπο αντιμετώπισης των συνεπειών του πολέμου η Ελλάδα για αυτό το πακέτο θα εξετασθεί στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού 6μηνου τον Ιούνιο και αναλόγως με το πως επηρεάζει τον προϋπολογισμό θα αναζητηθούν αντίμετρα.

Τέλος, οι δανειστές απέκλεισαν οποιαδήποτε μείωση φόρων, καθώς θεωρούνται τα μόνο σίγουρα έσοδα των προϋπολογισμών της Ελλάδας.

πηγη: documentonews.gr

Πολλές πλοιοκτήτριες εταιρείες έχουν αρχίσει να ζητούν από τα πληρώματα τους να εγκαταλείψουν τα πλοία τους που έχουν κολλήσει στα ανοικτά των ακτών της Ουκρανίας, καθώς η εισβολή της Ρωσίας στη γείτονά της έφτασε στο τέλος της δεύτερης εβδομάδας.

Η Μ.Τ. Η Maritime εκκένωσε 22 Φιλιππινέζους ναυτικούς από το δεξαμενόπλοιο MTM Rio Grande, αφήνοντας το πλοίο ακυβέρνητο και αγκυροβολημένο στο λιμάνι Nika-Tera στην Ουκρανία, ανέφερε η εταιρεία σε απάντηση μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου σε ερωτήματα. Το πλήρωμα βρίσκεται αυτή τη στιγμή στη Ρουμανία και περιμένει πτήση επιστροφής στις Φιλιππίνες.

Τα λιμάνια της Ουκρανίας έκλεισαν στις 24 Φεβρουαρίου, όταν τα ρωσικά στρατεύματα άρχισαν την εισβολή τους. Τουλάχιστον πέντε από τα 140 πλοία που έχουν κολλήσει στα ύδατα της χώρας έχουν χτυπηθεί από ρουκέτες και βόμβες, σκοτώνοντας έναν ναυτικό από το Μπαγκλαντές.

Καθώς οι σκληρές μάχες και οι βομβαρδισμοί συνεχίζονται σε πόλεις της Ουκρανίας – βασικός εξαγωγέας σιτηρών – οι πλοιοκτήτες παλεύουν με τη μείωση των προμηθειών στα πλοία και την πιθανότητα ενός παρατεταμένου πολέμου, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν την περιοχή. Αυτό αναγκάζει ορισμένους πλοιοκτήτες να ζητήσουν από το πλήρωμά τους να εγκαταλείψει τα πλοία.

Περισσότεροι από 1.000 ναυτικοί υπολογίζεται ότι βρίσκονται σε πλοία που έχουν αποκλειστεί στην Ουκρανία, με κάποια εξ αυτών των πλοίων να είναι φορτωμένα. Τα πλοία – στα οποία περιλαμβάνονται δεξαμενόπλοια, φορτηγά πλοία και ένα πλοίο μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων – δεν μπορούν να φύγουν επειδή δεν υπάρχουν πιλότοι στο λιμάνι για να τα βγάλουν εν μέσω κινδύνου από πυραύλους και υποβρύχιες νάρκες.

πηγη: e-nautilia.gr