Από Θοδωρής Μαριόλης

Μέσα στην Κατοχή, η κατάσταση στην περιοχή της Φλώρινας-Καστοριάς γίνεται εξαιρετικά περίπλοκη και κρίσιμη. Όπως επισημαίνει ο Θανάσης Ζιώγας (Σπύρος), στέλεχος του ΚΚΕ, του ΕΑΜ, του ΕΛΑΣ και του ΔΣΕ, στο αποκαλυπτικό βιβλίο του: «Η Εθνική Αντίσταση στη Φλώρινα-Καστοριά 1941-1944» (Εκδόσεις Εντός, Αθήνα, 2016), οι κατακτητές και οι ντόπιοι συνεργάτες τους (όπως αργότερα και η «Αγγλική Συμμαχική Στρατιωτική Αποστολή») επιχειρούν να εκμεταλλευτούν την ανομοιογενή σύνθεση του εκεί πληθυσμού (Έλληνες, Σλαβόφωνοι, Βλάχοι, Εβραίοι, Αρβανίτες). Τελικός στόχος είναι, εκείνη την περίοδο, ο διαμελισμός και προσάρτηση της Δυτικής Μακεδονίας στη φασιστική Βουλγαρία (δορυφόρος της Γερμανίας) ή και στη φασιστική Αλβανία (δορυφόρος της Ιταλίας).

Το Φεβρουάριο του 1943, σε σύσκεψη των ελληνικών αντιστασιακών οργανώσεων στο Δισπηλιό Καστοριάς, με επικεφαλής τους Περικλή (Γραμματέας της ΠΕ του ΚΚΕ Καστοριάς), Λευτέρη (κομμουνιστής Γραμματέας της ΠΕ του ΕΑΜ Καστοριάς), και Γέρο (παλαίμαχος κομμουνιστής από το Νέο Καύκασο), αποφασίζεται η έναρξη του ένοπλου αγώνα. Στις 3 Μαρτίου, οι ανταρτο-ομάδες της Καστοριάς απελευθερώνουν το Νεστόριο. Ο Λευτέρης υψώνει τη γαλανόλευκη σημαία στον κοντό της σημαίας της Κοινότητας, ψάλλεται ο Εθνικός Ύμνος, και κηρύσσεται η επανάσταση. Η κατάσταση αρχίζει να αντιστρέφεται. Στις 8 Ιουλίου 1943, κυκλοφορεί στην Αθήνα η απόφαση της ΚΕ του ΕΑΜ, η οποία καλεί τον ελληνικό λαό να ενωθεί «σ’ ένα πανεθνικό, παλλαϊκό μέτωπο για τη σωτηρία της Μακεδονίας, για το ξεσκλάβωμα της χώρας, για μία Ελλάδα ελεύθερη, ακέραια, ανεξάρτητη και λαοκρατούμενη.»

Την ίδια περίοδο, ο Νίκος Εγγονόπουλος συνθέτει το ποίημά του: «Μπολιβάρ. Ένα ελληνικό ποίημα». Οι ιστορικο-νοηματικοί άξονες είναι: Σιμόν Μπολιβάρ, Οδυσσέας Ανδρούτσος, Νοτιοαμερικανικές Εθνικοαπελευθερωτικές Επαναστάσεις, Ελληνική Επανάσταση του 1821, Κατοχή, Εθνική Αντίσταση, ή με μία λέξη: «Θέλουμε λεύτερη εμείς πατρίδα και πανανθρώπινη τη λευτεριά». Ο Εγγονόπουλος γράφει:

Σαν μιλάς, φοβεροί σεισμοί ρημάζουνε το παν,

Από τις επιβλητικές ερημιές της Παταγονίας

μέχρι τα πολύχρωμα νησιά,

Ηφαίστεια ξεπετιούνται στο Περού και ξερνάνε
στα ουράνια την οργή τους,

Σειούνται τα χώματα παντού και τρίζουν

τα εικονίσματα στην Καστοριά,

Τη σιωπηλή πόλη κοντά στη λίμνη.

Μπολιβάρ, είσαι ωραίος σαν Έλληνας.[…]

Ας στηθούν τα κανόνια,

καθαρίστε με τα μάκτρα τα κοίλα,

τα φυτίλια αναμμένα στα χέρια,

Τα τόπια δεξιά. Βρας!

Βρας, αλβανιστί φωτιά: Μπολιβάρ!

Την ίδια στιγμή, πάλι στην Αθήνα: Στους τοίχους της Φοιτητικής Λέσχης του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, οι σπουδαστές έχουν απλώσει στατιστικούς πίνακες και διαγράμματα, όπου καταγράφονται οι πλουτοπαραγωγικές πηγές της πατρίδας μας, και διερευνώνται οι οικονομικοτεχνικές δυνατότητες για μία «άλλη Ελλάδα». Εκείνη που θα γεννηθεί με την Απελευθέρωση και θα χτιστεί με τη σχεδιοποιημένη εργασία του Λαού της.

Αρχές Οκτωβρίου του 1945, 7ο Συνέδριο του ΚΚΕ. Μιλάει ο Νίκος Ζαχαριάδης: «Ο Πολιτικός Συνασπισμός των Κομμάτων του ΕΑΜ έχει καταρτίσει, ύστερα από συζήτηση και επεξεργασία, το πρόγραμμά του. Το πρόγραμμα αυτό αγκαλιάζει, στις βασικές κατευθυντήριες γραμμές του, όλο το πρόβλημα του αστικοδημοκρατικού μετασχηματισμού της χώρας μας. Μα δεν σταματά αυτού. Καθορίζει και ορισμένα μέτρα που προκαθορίζουν κιόλας τον παραπέρα δρόμο, την παραπέρα πορεία, την ανέλιξη της Λαϊκής Δημοκρατίας στη σοσιαλιστική. Τα μέτρα αυτά είναι: η εθνικοποίηση της πίστης, των μεγάλων μεταφορών, των βασικών βιομηχανιών, που έχουν πρωταρχική εθνική σημασία. Και τα μέτρα αυτά ανταποκρίνονται στις τωρινές τις άμεσες ανάγκες της εθνικής μας οικονομίας, αποβλέπουν στο να δημιουργήσουν το στέρεο και ακλόνητο βάθρο της εθνικής μας δύναμης και ανεξαρτησίας. […] Και οικονομική ανεξαρτησία θα πει βαρειά βιομηχανία. Δηλαδή μεταλλουργία, χημική βιομηχανία, μηχανουργία. […] Το ξένο κεφάλαιο δεν έχει κανένα συμφέρο να φκιάσουμε στην Ελλάδα βαρειά βιομηχανία, δηλ. να εξασφαλίσουμε την οικονομική και κατά προέκταση και την πολιτική ανεξαρτησία της χώρας. Μας θέλει οικονομικά καθυστερημένους, γιατί έτσι όχι μόνο μας έχει στη διάθεσή του σαν αγορά για τα βιομηχανικά του προϊόντα, όχι μόνο μας παίρνει τζάμπα τις πρώτες ύλες και μας τις ξαναστέλνει πίσω πανάκριβα σαν έτοιμα είτε σα μισοέτοιμα είδη. Μα γιατί, όταν είμαστε οικονομικά καθυστερημένοι, μας κρατά ευκολότερα και πολιτικά στη διάθεσή του σαν όργανό του. Το ξένο κεφάλαιο στο έργο του βρίσκει τους πιο πιστούς βοηθούς και βασικούς υποστηριχτές στην ντόπια χρηματιστική ολιγαρχία, που εξαρτιέται από το ξένο κεφάλαιο και συνεργάζεται μαζί του, και στα πολιτικά της κόμματα, που εκφράζουν και πραγματοποιούν την πολιτική εξάρτηση και υποταγή της χώρας στο κεφάλαιο αυτό. […] Η Ελλάδα μπορεί να στηριχτεί πάνω στις δικές της δυνάμεις και να μεγαλουργήσει αποχτώντας μια πραγματικά ανεξάρτητη οικονομική βάση. Μια πρωταρχική προϋπόθεση είναι η απαλλαγή μας από την οικονομική εξάρτηση από το ξένο κεφάλαιο, έτσι όπως την καθορίζει το πρόγραμμα της Λαϊκής Δημοκρατίας του ΕΑΜ.».

Δύο χρόνια μετά, η απόδειξη δίνεται στο έργο του Δημήτρη Μπάτση: «Η Βαρειά Βιομηχανία στην Ελλάδα».

Από τότε μέχρι σήμερα μεσολάβησαν πολλά. Ωστόσο, από μία, ορισμένη άποψη, τίποτε δεν μεσολάβησε. Ήδη το 1881, ο Karl Marx, σε μία απάντησή του σε Ολλανδούς Σοσιαλιστές, τόνιζε: «Καμία εξίσωση δεν μπορεί λυθεί, εκτός εάν τα στοιχεία της λύσης της ενέχονται στους όρους της. […] Η δογματική και κατ’ ανάγκην φανταστική αναμονή του προγράμματος δράσης μίας μελλοντικής επανάστασης απλώς μας εκτρέπει από εκείνον τον αγώνα, ο οποίος πρέπει να γίνει σήμερα. […] Τα συνέδρια των εργαζομένων ενός έθνους, ιδίως τα σοσιαλιστικά, τα οποία δεν συνδέονται με τις άμεσες δεδομένες συνθήκες σε αυτό το έθνος, δεν είναι απλώς άχρηστα αλλά επιβλαβή. Πάντα θα ξεθωριάζουν σε αμέτρητες, μπαγιάτικες κοινοτοπίες».

Ό,τι πράγματι μεσολάβησε αποτυπώνεται ως εξής: Οι αλλοπρόσαλλες συλλήψεις μίας οιονεί-ομάδας οιονεί-τροτσκιστών της Κατοχής (εκείνης του Ά. Στίνα) αφενός επικράτησαν και σε ανοίκειους, ως προς αυτές, χώρους, κόμματα και οργανώσεις (γιατί και πώς;), και αφετέρου συν-ολοκληρώθηκαν με εκείνες τις συλλήψεις, οι οποίες πάντοτε παλινδρομούσαν ανάμεσα στη «Θεωρία της Ψωροκώσταινας» και στην «Ιδεολογία της Μεγάλης Ιδέας». Έτσι, διαμορφώθηκε το θέαμα μίας ψευδο-αντιπαράθεσης ανάμεσα σε δύο φαινομενικά ασυμβίβαστους πόλους.

Ώστε, «Ούτε ευρώ, ούτε δραχμή. Επανάσταση σοσιαλιστική» ή, έστω, «Επίτευξη μίας διαφορετικής συμφωνίας με την Ευρωζώνη προς όφελος των λαϊκών τάξεων»; Πολύ ωραία. Αφού, όμως, τόσο τα περί «σοσιαλιστικής επανάστασης» όσο και τα περί «διαφορετικής συμφωνίας με την Ευρωζώνη» αποδείχθηκαν διαρκείς κενολογίες, γιατί ήταν, εξαρχής, ανυπόστατα, τι απέμεινε; Και ευρώ, με κλειστά καλοριφέρ, και βαθιά υποτίμηση μισθών και περιουσιών, και υπερ-δεκαετής οικονομική, κοινωνική και πολιτειακή αποσάθρωση, σε ζημία – και – των «λαϊκών τάξεων». Εν τέλει, τι άλλο; Προφανώς, και «Πρέσπες».

*Θεόδωρος Μαριόλης

Καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας, Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης, Πάντειο Πανεπιστήμιο, και Ινστιτούτο Κοινωνικών Ερευνών Δημήτρης Μπάτσης

ΠΗΓΗ: iskra.gr

Κίμων Ρηγόπουλος

Εδώ, που ο ακατάπαυστα σολοικίζων Κοτζιάς δηλώνει ποιητής, ο Κατρούγκαλος συνταγματολόγος ενός καταργημένου συντάγματος και ο Τσίπρας μοιράζει οφίκια και μπαξίσια σε μιαν έρημη χώρα, είμαστε υποχρεωμένοι να ξέρουμε.

Όταν η άγνοια καλλιεργείται ως συνειδητή αντιστροφή της καλλιέργειας της γνώσης;

Κάθε μέρα, εκτός Σαββάτου και Κυριακής, στο τηλεπαιχνίδι «Ο τροχός της τύχης», τρεις παίκτες διαγωνίζονται διεκδικώντας κάποιες χιλιάδες ευρώ και ένα αυτοκίνητο. Παρακολουθούμε ένα από τα επεισόδια του παιχνιδιού. Στον πίνακα ο ζητούμενος γρίφος ορίζεται ως ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΓΕΓΟΝΟΣ. Στο κρυπτόλεξο έχει φανερωθεί σχεδόν το σύνολο της φράσης: Η ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΤΗΣ ΒΙΒΛΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ ΓΟΥΤ-ΜΒ-ΡΓΙΟ. Η διαγωνιζόμενη παίκτρια συλλαβίζει με απορία και συγχρόνως αναρωτιέται: Γου-τε-μβέ-ργι-ος; Ο πίνακας ανταποκρίνεται στην ικεσία της και αποκαλύπτεται το μυστήριο: Η ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΤΗΣ ΒΙΒΛΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ ΓΟΥΤΕΜΒΕΡΓΙΟ. Περίπου εμβρόντητη από την «τύχη» της η παίκτρια, λέει, απευθυνόμενη στους συμπαίκτες της: Δεν τον είχα ξανακούσει ποτέ. Εγώ οικονομικά σπουδάζω. Εσείς τον ξέρατε; Απενοχοποιημένη, αφού το αντικείμενό της είναι «άλλο», συνεχίζει απτόητη να γυρίζει τον τροχό. Ένας τροχός που αλέθει βάναυσα ακόμα και τα ψήγματα πληροφοριών ώστε αυτές να μη γίνουν ποτέ εμπεδωμένη γνώση.

Τι γίνεται εδώ ρε παιδιά; Η πατροκτονία του πατέρα της τυπογραφίας έχει ήδη συντελεστεί κι εμείς ψάχνουμε στα τυφλά για τον ηθικό αυτουργό της; Α, ρε Γιαννάκη Γουτεμβέργιε τι σού ‘μελλε να πάθεις! Έχει ξεφύγει εντελώς το πράγμα ή εμένα έτσι μου φαίνεται;

Στις πρώτες μετεμφυλιακές δεκαετίες το «μάθε παιδί μου γράμματα» κινούσε τις μηχανές του πληβειακού φιλότιμου. Ήταν το αναγκαίο και έσχατο καύσιμο μιας εργατικής οικογένειας, ο μόνος τρόπος να υπάρχει και να αντιπαρατεθεί κάποιος στην εκδικητική μανία μιας δωσιλογικής γυφτιάς, ντυμένης με τον μανδύα της αστικογκλαμουριάς.

Ήταν το καταφύγιο των ηττημένων, εκεί που μοιράζονταν και δοκίμαζαν τους πυροκροτητές της γνώσης. Ήταν το εργαστήρι συναρμολόγησης του ΟΛΟΥ που σφάδαζε τεμαχισμένο. Και μετά ήρθαν… όχι οι μέλισσες αλλά οι αρπαχτές. Στο βασίλειο της καπατσοσύνης και των εκατομμυρίων που είναι πετσετάκια, χάθηκε η μπάλα. Η γνώση έγινε αχρείαστη και ξορκίστηκε όπως οι γιατροί που αχρείαστοι να είναι. Μια χρηστική πληροφορία για το χρηματιστήριο ισοδυναμούσε με δέκα ντοκτορά.

Όσοι προσπάθησαν να αναχαιτίσουν το αίσχος μένοντας έξω απ’ αυτόν το χορό, θεωρήθηκαν περίπου στυλίτες της ερήμου. Το ρεύμα ήταν συντριπτικό και τα υποστυλώματα των μειοψηφιών αποδείχτηκαν ανίσχυρα. Άρχισε να εκπέμπεται μια εμετική κολακεία της ήσσονος προσπάθειας και της αμέριμνης αμορφωσιάς που εξυπηρετούσε τους κόλακες, αφού τους επέτρεπε να συνεχίζουν απρόσκοπτα τη βρώμικη δουλειά τους. Και «όλα καλά», όπως μας τραγουδούσε μαζί με το «Άξιον εστί» ο Ρουβάς, στην επικράτεια του αχταρμά, της σύγχυσης και της ασχετοσύνης.

«Η γνώση της άγνοιας είναι η αρχή της σοφίας», έλεγε ο Κλεόβουλος ο Ρόδιος, ένας από τους επτά σοφούς της αρχαιότητας. Όταν όμως η άγνοιά σου δεν σε ενοχλεί και δεν σε κάνει να κοκκινίζεις; Όταν η άγνοια καλλιεργείται ως συνειδητή αντιστροφή της καλλιέργειας της γνώσης; Όταν η άγνοια γίνεται το διαβατήριο της κτηνώδους κατίσχυσής σου αλλά και της ολοκληρωτικής χειραγώγησής σου;

Εκβιάζεται να αισθανθεί παρωχημένος, κάτι σαν «ο παλαιός των ημερών», αυτός που επισημαίνει το αυτονόητο: κάθε δεξιότητα αποκομμένη από την αγωνία του κοινωνικού γίγνεσθαι καταντά αναπηρία, κάθε ταλέντο που κάθεται στα αυγά του αντί να τα σπάσει, τροφοδοτεί την αλυσίδα μιας αδηφάγου κρεατομηχανής.

Εδώ, που ο ακατάπαυστα σολοικίζων Κοτζιάς δηλώνει ποιητής, ο Κατρούγκαλος συνταγματολόγος ενός καταργημένου συντάγματος και ο Τσίπρας μοιράζει οφίκια και μπαξίσια σε μιαν έρημη χώρα, είμαστε υποχρεωμένοι να ξέρουμε. Καμιά «ειδίκευση» δεν αποτελεί ελαφρυντικό για την ογκώδη άγνοιά μας. Άλλωστε «η άγνοια υπήρξε πάντοτε η μάνα της αναίδειας». Και η αναίδεια ακυρώνει και βγάζει γλώσσα σε κάθε προσπάθεια για μια ρανίδα γνώσης. Γιατί, ως συνήθως, η αναίδεια τα ξέρει όλα.

Στον τροχό της τύχης λοιπόν που μοιράζει χιλιάρικα, υπάρχουν δυο φέτες που μηδενίζουν τα κέρδη σου: Η Χρεοκοπία και η Χρεοκοπία plus. Αν καθώς γυρίζεις ο δείκτης σταματήσει στη Χρεοκοπία, σου αφαιρούνται τα κέρδη ενός μόνο γύρου. Αν όμως χρεοκοπήσεις plus, χάνεις το σύνολο των κερδών σου. Ας υποθέσουμε ότι βρισκόμαστε ακόμα στην περιοχή της Χρεοκοπίας χωρίς plus. Και ας θεωρήσουμε ότι αυτή η διακεκαυμένη περιοχή προσφέρεται για περισυλλογή και αντεπίθεση. Με τη γνώση και την επίγνωση μιας κατάστασης που απαιτεί υπερβάσεις και δεν ευνοεί την ειδίκευση στην αμεριμνησία. Αντίθετα απαιτεί το σκαρίφημα του ΟΛΟΥ που ευαγγελιζόμαστε.

Πηγή: ΠΡΙΝ - pandiera.gr

Οι ΣΣΕ αποτελούν τον κορυφαίο θεσμό στα χέρια των εργατικών συνδικάτων μέσα από τον οποίο με όρους αγωνιστικής - ταξικής πάλης παλεύουν διαχρονικά για την βελτίωση των όρων διαβίωσης, αμοιβής και την αναβάθμιση στους όρους εργασίας.

Η συνύπαρξη στο συνδικαλιστικό κίνημα διάφορων ρευμάτων και συγκροτημένων αντιλήψεων εντελώς διαφορετικών για την εκπροσώπηση των συμφερόντων και των δικαιωμάτων των εργαζομένων, διαμορφώνει τον συσχετισμό των δυνάμεων και κατά προέκταση δίνει το στίγμα των διεκδικήσεων.

Οι δυνάμεις του εργοδοτικού και κυβερνητικού συνδικαλισμού στην παρούσα συγκυρία έχουν το πάνω χέρι στην χώρα μας στο συνδικαλιστικό κίνημα και αυτό με την σειρά του βάζει την σφραγίδα του σε μια υποχώρηση των διεκδικήσεων αφού οι δυνάμεις αυτές παρά τις όποιες διαφορές τους είναι πολέμιοι της ταξικής πάλης, αρνούνται την αντιπαράθεση με τις δυνάμεις του κεφαλαίου, επιλέγουν τον δρόμο της ταξικής συνεργασίας, των κοινωνικών διαλόγων, του συμβιβασμού και της υποταγής των συμφερόντων των εργαζομένων στην ανταγωνιστικότητα και την κερδοφορία του κεφαλαίου και του ευρωενωσιακού μονόδρομου, γεγονός που αντικειμενικά οδηγεί τα συνδικάτα από όργανα πάλης και διεκδίκησης των αιτημάτων της εργατικής τάξης σε "κοινωνικούς συνεταίρους" συμμάχους του κεφαλαίου και με τον τρόπο αυτό υπηρετείται απόλυτα η στρατηγική του κεφαλαίου για ένα πειθήνιο και υποταγμένο συνδικαλιστικό κίνημα το οποίο είναι προσανατολισμένο και στην υπηρεσία των δικών τους συμφερόντων.

Αυτό έχει καταστεί ολοφάνερο στην περίοδο της καπιταλιστικής κρίσης και της μνημονιακής επέλασης όπου η συντονισμένη επίθεση του κεφαλαίου, Ε.Ε - Δ.Ν.Τ κατάφεραν συντριπτικά πλήγματα στα εργατικά δικαιώματα και στην ουσία υπονόμευσαν και κατέστρεψαν τις κατακτήσεις των εργαζομένων που κερδήθηκαν όλα τα προηγούμενα χρόνια με σκληρούς και πολύχρονους αγώνες.

Επιβεβαίωση αυτής της εκτίμησης είναι η συντριβή των ΣΣΕ, οι μειώσεις μισθών, η κατάργηση του κατώτερου μισθού, η επέκταση και γιγάντωση των ευέλικτων μορφών απασχόλησης, η απλήρωτη εργασία, η μαύρη ανασφάλιστη εργασία, η αυθαιρεσία και η τρομοκρατία στους χώρους δουλειάς.

Η πρωτοφανής ανεργία ρεκόρ για την χώρα μας και την Ευρώπη, η μαζική μετανάστευση κυρίως νέων πτυχιούχων ανθρώπων, συνθέτουν ένα εφιαλτικό σκηνικό για τους εργαζόμενους της χώρας μας.

Αυτή την κατάσταση την έθρεψε, την στήριξε και την θεσμοθέτησε το αστικό πολιτικό σύστημα (ΠΑΣΟΚ - Ν.Δ - ΣΥΡΙΖΑ) που με τις μνημονιακές πολιτικές τους δεν οδήγησαν μόνο τους εργαζόμενους και τα λαϊκά στρώματα στην φτώχεια και την εξαθλίωση αυτά τα χρόνια αλλά έχουν με τις δεσμεύσεις για το χρέος υποθηκεύσει τα δικαιώματά τους και για τις επόμενες δεκαετίες. Παράλληλα η διατήρηση στο εσωτερικό του σημερινού οργανωμένου συνδικαλιστικού κινήματος ενός συσχετισμού δυνάμεων που κυριαρχούν τόσο στον ιδιωτικό τομέα όσο και στον δημόσιο τομέα οι δυνάμεις που είναι υποταγμένες στις μνημονιακές πολιτικές και υπηρετούν τα συμφέροντα του μεγάλου κεφαλαίου καθιστούν εξαιρετικά δύσκολη την όποια προσπάθεια επανεκκίνησης της αγωνιστικής δράσης και διεκδίκησης με επίκεντρο τα εργατικά αιτήματα και δικαιώματα.

Με αυτές τις δυνάμεις είναι αυταπάτη η όποια επιχείρηση ανασυγκρότησης του συνδικαλιστικού κινήματος .

Στον ιδιωτικό τομέα η κατάσταση είναι ακόμη χειρότερη αφού η μεγάλη πλειοψηφία των εργαζομένων είναι εκτός των συνδικάτων χωρίς συγκροτημένη συνδικαλιστική οργάνωση, χωρίς συμμετοχή στην δράση, στους αγώνες και στις διεκδικήσεις.

Πιστεύουμε όμως ακράδαντα ότι μπορεί με συγκεκριμένους όρους - προϋποθέσεις και κατευθύνσεις οι δυνάμεις που έχουν ταξικό προσανατολισμό να πάρουν το πάνω χέρι, να εμπνευστούν, να ενώσουν και να κινητοποιήσουν την εργατική τάξη, να εξασφαλίσουν την μαζική συμμετοχή τους στους δρόμους και στους αγώνες για την διεκδίκηση των αιτημάτων τους.

Για να ευοδωθεί ένα τέτοιο εγχείρημα χρειάζεται η προσπάθεια για την ανασυγκρότηση και αναγέννηση ενός ταξικού ενωτικού πόλου να ξεκινήσει από τα κάτω, από τους χώρους δουλειάς και από τα πρωτοβάθμια Σωματεία αλλά και με όλες τις δυνάμεις που μπορεί να βρίσκονται σε αντίστοιχο προσανατολισμό σε δευτεροβάθμιες οργανώσεις, σημαίνει ότι αυτή η προσπάθεια θα συνενώσει το σύνολο της μαχόμενης συνδικαλιστικής αριστεράς, σημαίνει ότι θα έχουν κοινό πρόγραμμα αιτημάτων και συντονισμένων δράσεων και αγώνα, σημαίνει ότι η στόχευση πρέπει να είναι το μεγάλο κεφάλαιο, τα προνόμια και η επιχειρηματική του ασυδοσία, καθώς και η αστική πολιτική όπως αυτή εκφράζεται και υλοποιείται από τα συστημικά κόμματα, σημαίνει ότι μπροστά θα μπουν οι ανάγκες, τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της εργατικής τάξης.

Ένα τέτοιο ενωτικό μαζικό ταξικό κίνημα στην εργατική τάξη μπορεί να αλλάξει ριζικά την σημερινή μίζερη πραγματικότητα και να οδηγήσει σε μια γενικευμένη αντεπίθεση των αγωνιστικών δυνάμεων στις γραμμές της εργατικής τάξης για την επανάκτηση των δικαιωμάτων της.

Ένα τέτοιο κίνημα θα ασκήσει τεράστια πίεση και θα έχει πολλαπλά οφέλη στην συμμετοχή, την συσπείρωση και την αναδιάταξη στο εσωτερικό του συνδικαλιστικού κινήματος.

Αντίθετα η προσκόλληση αυτών των δυνάμεων σε μια μικροπαραταξιακή αντίληψη περιχαράκωσης σεχταρισμού ή της αυταπάτης ότι με τις υποταγμένες δυνάμεις του συνδικαλιστικού γραφειοκρατικού εργοδοτικού - κυβερνητικού συνδικαλισμού είναι δυνατή μια αγωνιστική επανασυσπείρωση των συνδικάτων θα διαιωνίσει την σημερινή αρνητική εικόνα και θα επιτείνει τα αδιέξοδα του κινήματος.

Η κατάσταση στον χώρο του Ναυτεργατικού κινήματος είναι παρόμοια με την αντίστοιχη που επικρατεί όπως περιγράφουμε πιο πάνω και στο υπόλοιπο συνδικαλιστικό κίνημα της χώρας μας.

Η πλειοψηφία της ΠΝΟ εγκλωβισμένη σε μια τακτική και στρατηγική ταξικής συνεργασίας δεν θίγει, δεν αμφισβητεί την κυρίαρχη πολιτική κυβέρνησης - εφοπλιστικού κεφαλαίου που έχουν ως κεντρική επιλογή την ανταγωνιστικότητα και την κερδοφορία των εφοπλιστών, υποκύπτει, παραδίδεται και στην πράξη συμβιβάζεται με αυξήσεις ψίχουλα στην επιβατηγό ναυτιλία ενώ στα μεγάλα αφεντικά της ποντοπόρου ναυτιλίας δεν τολμάει να ψελλίσει ούτε λέξη λόγω των ισχυρών οικονομικών εξαρτήσεων και δεσμεύσεων μέσα από το διαπλεκόμενο πλαίσιο των συμφωνιών για τα ανασφάλιστα πλοία για την υποτιθέμενη συνδικαλιστική "προστασία" των αλλοδαπών Ναυτεργατών.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η γραμμή των δυνάμεων του κομματικού συνδικαλισμού οι οποίοι αποδυναμωμένοι έχουν απωλέσει οριστικά με την τακτική τους οποιοδήποτε δεσμό με τους Ναυτεργάτες.

Δεν είναι τυχαίο που η επιλογή της πλειοψηφίας της ΠΝΟ να χρησιμοποιεί τον εκάστοτε Υπουργό Ε.Ν να ασκεί "πίεση" στην ΕΕΕ για την υπογραφή της ΣΣΕ, έχει συναντήσει την σιωπηρή τους αποδοχή!!!!

Η ΕΕΕ γνωρίζοντας άριστα την κατάσταση στην ΠΝΟ, τον ρόλο της ηγεσίας και της πλειοψηφίας σε αυτήν έχει κάνει σαφές όλα τα τελευταία χρόνια ότι επιθυμεί διακαώς η υπογραφή της ΣΣΕ να συνδυαστεί με την κατάργηση των υφιστάμενων μισθών για τα κατώτερα πληρώματα της ποντοπόρου ναυτιλίας και για αυτούς να εφαρμοστεί η ΣΣΕ της ITF.

Η αποφασιστική, αγωνιστική και συνεπής θέση της ΠΕΝΕΝ έχει εμποδίσει και στην πράξη έχει λειτουργήσει αποτρεπτικά σε αυτούς τους άθλιους σχεδιασμούς τόσο των εφοπλιστών όσο και της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, η οποία ως γνωστό τόσο με τον πρώην όσο και με τον νυν Υπουργό Ε.Ν προσπάθησε να καταφέρει το τελειωτικό πλήγμα στην ΣΣΕ στην ποντοπόρο Ναυτιλία το οποίο θα είχε ως επακόλουθο αυτή να επεκταθεί και στις άλλες κατηγορίες πλοίων.

Η ΠΕΝΕΝ στα πλαίσια των δυνατοτήτων της και της δράσης που ανέπτυξε αυτά τα τελευταία χρόνια προσπάθησε το μέτωπο των ΣΣΕ όχι μόνο να παραμείνει ανοιχτό αλλά και να οργανωθεί μια ουσιαστική αγωνιστική παρέμβαση των ίδιων των Ναυτεργατών τόσο προς τους εφοπλιστές όσο και προς την ΠΝΟ και τα Ναυτεργατικά Σωματεία. Η προσπάθεια αυτή θα συνεχισθεί και φέτος, θα ενισχυθεί και θα εμπλουτιστεί με πολύμορφες δράσεις αλλά και κινητοποιήσεις με στόχο την υπογραφή ικανοποιητικών ΣΣΕ σε όλες τις κατηγορίες πλοίων.

Η ΠΕΝΕΝ θεωρεί ότι οι άξονες και οι κατευθύνσεις για την διεκδίκηση των ΣΣΕ για το 2018 πρέπει να είναι τα παρακάτω αιτήματα:

Αύξηση των μισθών που θα καλύπτουν τις τεράστιες απώλειες που είχε το Ναυτεργατικό εισόδημα όλα τα προηγούμενα χρόνια. Οι απώλειες αυτές σχετίζονται με μειώσεις και περικοπές σε μισθούς, υπερωρίες και επιδόματα, την επιβάρυνση που είχε το Ναυτεργατικό εισόδημα από την αύξηση της φορολογίας, της εισφοράς αλληλεγγύης, τον ΕΝΦΙΑ και γενικότερα τα χαράτσια που επιβλήθηκαν και μείωσαν το εισόδημα και το βιοτικό επίπεδο των Ναυτεργατών.

Θέση μας είναι η πλήρης αποκατάσταση των απωλειών που έχουν υποστεί όλη αυτή την περίοδο οι μισθοί των Ναυτεργατών.

Στην κατεύθυνση καταπολέμησης της μαύρης ανασφάλιστης και χαμηλόμισθης εργασίας επιβάλλεται η πλήρης εξίσωση των μισθών και των δικαιωμάτων μεταξύ αλλοδαπών και ελλήνων Ναυτεργατών όπως εξάλλου προβλέπουν οι διεθνείς συνθήκες. Η άνιση αμοιβή για ίση εργασία, σύμφωνα με την χώρα προέλευσης των Ναυτεργατών, συνιστά ρατσιστική πολιτική και ταυτόχρονα ανοίγει τον δρόμο στο εφοπλιστικό κεφάλαιο η πρόσληψη και απασχόληση να γίνεται σύμφωνα με την αρχή του χαμηλότερου εργατικού κόστους.

Παράλληλα πρέπει να αναδείξουμε το τεράστιο πρόβλημα της ανεργίας, την απορρόφηση όλων των ανέργων, την ουσιαστική στήριξη και προστασία τους.

Στην κατεύθυνση αυτή προϋπόθεση για την αύξηση των θέσεων εργασίας και την ενίσχυση της απασχόλησης των ελλήνων Ναυτεργατών είναι:

• Η κατάργηση των εγκριτικών πράξεων στην ποντοπόρο Ναυτιλία με την πρόσληψη και απασχόληση ελλήνων Ναυτεργατών.
• Η κατάργηση όλων των ειδικών συνθέσεων και των Υπουργικών αποφάσεων τόσο στα Ε/Γ-Ο/Γ του εξωτερικού όσο και της Ακτοπλοΐας που θεσπίστηκαν τα τελευταία χρόνια με βάση τον νόμο 4150/2013.
• Η ριζική αναδιοργάνωση του ΓΕΝΕ και η αναγκαιότητα η διαδικασία πρόσληψης – ναυτολόγησης – απόλυσης να περάσει στον απόλυτο έλεγχο του ΓΕΝΕ στο οποίο η πλειοψηφία των μελών να είναι εκπρόσωποι των Ναυτεργατών. Η μεταρρύθμιση αυτή θα οδηγήσει στην διάλυση του δουλεμπορικού - παραμεσιτικού κυκλώματος που λειτουργεί παράτυπα σε συνεργασία με τις ναυτιλιακές εταιρίες και εκμεταλλεύεται τους άνεργους Ναυτεργάτες αποκομίζοντας τεράστια κέρδη.
• Η επανεξέταση όλων των συνθέσεων στην επιβατηγό ναυτιλία ώστε αυτές να ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των πλοίων. Αυτό αφορά τα Ακτοπλοϊκά πλοία, τα Πορθμεία, τα Ro/Ro καθώς και τα σκάφη αναψυχής, περιηγητικά και ημερήσια κρουαζιερόπλια.
• Συγχρόνως στο διεκδικητικό πλαίσιο πρέπει να διατυπωθεί το αίτημα για ουσιαστική αύξηση στα επιδόματα ανεργίας, στην ριζική αλλαγή των προϋποθέσεων για την έννοια του άνεργου και των επιδομάτων με στόχο την επιδότηση όλων των ανέργων που προσφέρονται για δουλειά.
• Αναπροσαρμογή επιδομάτων, έξτρα εργασιών και ειδικών αμοιβών σύμφωνα με την αύξηση στους μισθούς των Ναυτεργατών.
• Επαναφορά του ειδικού τρόπου φορολογίας των Ναυτικών παίρνοντας υπόψη τις ιδιάζουσες και εξαιρετικά επικίνδυνες συνθήκες που διέπουν το επάγγελμα και το γεγονός ότι επιπρόσθετα στα συναλλαγματοφόρα πλοία η εργασία πραγματοποιείται εκτός της χώρας μας.
• Αυστηρή τήρηση και εφαρμογή των υφιστάμενων ΣΣΕ, των ωρών εργασίας και ανάπαυσης, των συνθηκών για την υγιεινή και ασφάλεια στα πλοία.
• Κατάργηση όλων των αντιασφαλιστικών νόμων και αντίστοιχη επαναφορά των συντάξεων και των άλλων συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων μας.
• Διατήρηση της αυτοτέλειας των ΝΑΤ – ΚΕΑΝ, Ταμείων Πρόνοιας αλλά και του Οίκου Ναύτη.
• Επίλυση των κλαδικών αιτημάτων σε όλες τις κατηγορίες πλοίων.

Είναι φανερό ότι ένα τέτοιο αγωνιστικό διεκδικητικό πλαίσιο για τις ΣΣΕ δεν μπορεί να διεκδικηθεί και να υλοποιηθεί κατά οποιοδήποτε τρόπο εάν και εφόσον δεν σχεδιαστεί και οργανωθεί η πάλη των ίδιων των Ναυτεργατών.

Σε αυτή την κατεύθυνση το κύριο βάρος για την δημιουργία ενός πλατιού μαζικού οργανωμένου αγωνιστικού ταξικού κινήματος αντικειμενικά πέφτει στις πλάτες της ΠΕΝΕΝ η οποία πρέπει να πάρει τις ανάλογες πρωτοβουλίες για να συγκροτηθεί τόσο μέσα στα καράβια όσο και έξω από αυτά.

Χωρίς αυτή την προϋπόθεση η υπόθεση των ΣΣΕ και τα όποια αιτήματα και διεκδικήσεις θα εκφυλιστούν στην πορεία των διαπραγματεύσεων αφού η αντίληψη που υπάρχει στην ηγεσία – πλειοψηφία της ΠΝΟ είναι στην καλύτερη των περιπτώσεων να ζητηθεί μια αύξηση που θα αντιστοιχεί σε ψίχουλα 1-2% το οποίο και αυτό ακόμη είναι αμφίβολο εάν μπορεί να «κερδηθεί» με την τακτική των δυνάμεων του εργοδοτικού – κυβερνητικού συνδικαλισμού.

Στην ίδια γραμμή πλεύσης παρά την διαφορετική φρασεολογία και ρητορική κινούνται και οι δυνάμεις του κομματικού τόξου αφού έως και σήμερα αποφεύγουν όπως ο «διάβολος το λιβάνι» να εμπλακούν σε αγωνιστική δράση ενάντια στο μεγάλο κομπραδόρικο και τυχοδιωκτικό εφοπλιστικό κεφάλαιο της ποντοπόρου ναυτιλίας και περιορίζουν τις διεκδικήσεις στο στενότατο πλαίσιο της Ακτοπλοΐας, εκεί που απασχολείται το 5% του κλάδου των μηχανικών.

Πρέπει να γίνει αντιληπτό από το σύνολο των Ναυτεργατών ότι χωρίς οργανωμένο – συντονισμένο και αποφασιστικό αγώνα δεν πρόκειται να διεκδικηθούν αιτήματα και στόχοι για τα οικονομικά – θεσμικά και εργασιακά τους προβλήματα.

Από αυτή την σκοπιά η υπόθεση των ΣΣΕ αλλά και των υπόλοιπων κρίσιμων διεκδικήσεων πρέπει οργανωμένα να περάσει στα δικά τους χέρια και μέσα από ανοιχτές συλλογικές και δημοκρατικές διαδικασίες να ληφθούν αποφάσεις για αγώνες στους οποίους οι ίδιοι θα διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο και σε κάθε φάση να έχουν τον αποφασιστικό λόγο για την εξέλιξή του, αυτό σημαίνει ρήξη και σύγκρουση με το εφοπλιστικό κεφάλαιο και με την ασκούμενη κυβερνητική ναυτιλιακή πολιτική, αυτό σημαίνει ότι μπροστά πρέπει να μπουν τα δίκαια αιτήματα και η επίλυσή τους με τους Ναυτεργάτες πρωταγωνιστές και όχι κομπάρσους στο περιθώριο των εξελίξεων, πόσο μάλλον η άφωνη ηγεσία του ναυτεργατικού συνδικαλιστικού κινήματος ούτε θέλει, ούτε μπορεί να διεκδικήσει τον μόχθο και τον ιδρώτα των Ναυτεργατών μας.

Η Διοίκηση της ΠΕΝΕΝ απευθύνει αγωνιστικό – ταξικό κάλεσμα σε όλους τους Ναυτεργάτες να πορευτούμε σε αυτή την κατεύθυνση που αποτελεί το μοναδικό ρεαλιστικό δρόμο για την επιτυχή αντιμετώπιση των προβλημάτων μας.

Η Διοίκηση της ΠΕΝΕΝ