Σαν σήμερα, 27 Νοεμβρίου 1928, γεννήθηκε ο Αλέκος Αλεξανδράκης (1928 - 2005) - Επαναφέρουμε το άρθρο μας για τη σπουδαία ταινία του «Συνοικία το όνειρο»

ΔΑΝΗΣ ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

Αύγουστος 1961. Το μετεμφυλιακό καθεστώς βρίσκεται ακόμη σε κατάσταση σοκ, μετά το εκπληκτικό ποσοστό της ΕΔΑ (24%) στις εκλογές του 1958. Η κυβέρνηση της ΕΡΕ, υπό τον Κωνσταντίνο Καραμανλή, ακολουθεί μια πολιτική δύο όψεων. Απ’ τη μια, συνεχίζει τις (πάσης φύσεως) διώξεις των αριστερών, και απ΄την άλλη, προσπαθεί να δημιουργήσει μια εικόνα επίπλαστης ανάπτυξης, κυρίως μέσω της προώθησης του «καταναλωτισμού».

Το μέγεθος του πανικού, που διακατείχε την άρχουσα τάξη, εξαιτίας της μεγάλης ανόδου της Αριστεράς, λίγα χρόνια μετά το τέλος του εμφυλίου, εκδηλώνεται, λίγους μήνες αργότερα, τον Οκτώβριο του ΄61, στις εκλογές «Βίας και Νοθείας».

Εξάλλου, ο ίδιος ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, δήλωσε αργότερα (με προφανή σκοπό να αποφύγει τις ευθύνες του): “Μετά τις εκλογές του 1958, που έφεραν την ΕΔΑ δεύτερο κόμμα, είχε δημιουργηθεί μια εύλογη ανησυχία στα Ανάκτορα και σε ορισμένους στρατιωτικούς κύκλους. Και είχε γίνει η σκέψις, εν όψει νέων εκλογών, να ασκηθή ψυχολογική πίεσις επί των κομμουνιστών για να συμπτυχθή η δύναμίς των. Τα ανόητα αυτά σχέδια τα κατήρτιζαν μυστικές υπηρεσίες εν αγνοία της κυβερνήσεώς μου”.

Θεωρήσαμε σκόπιμο να περιγράψουμε σε αδρές γραμμές το πολιτικό περιβάλλον, τον Αύγουστο του 1961, για να έχει ο αναγνώστης υπόψιν του το φόντο της ιστορίας που θα πούμε παρακάτω. Της περιπέτειας της ταινίας «Συνοικία το όνειρο», μιας από τις σημαντικότερες ταινίες του ελληνικού κινηματογράφου.

Συντελεστές λοιπόν της ταινίας ήταν:

Σκηνοθέτης: Αλέκος Αλεξανδράκης

Σεναριογράφοι: Τάσος Λειβαδίτης και Κώστας Κοτζιάς

Υπεύθυνος φωτογραφίας: Δήμος Σακελλαρίου

Σκηνικά: Τάσος Ζωγράφος
Μουσική: Μίκης Θεοδωράκης
Πρωταγωνιστές: Αλέκος Αλεξανδράκης, Μάνος Κατράκης, Αλίκη Γεωργούλη, Αλέκα Παΐζη, Σαπφώ Νοταρά, Αλέκος Πέτσος.

Ο Αλέκος Αλεξανδράκης, γνωστός ήδη πρωταγωνιστής του θεάτρου και του κινηματογράφου, αποφασίζει με τη σύντροφο του, Αλίκη Γεωργούλη, επίσης γνωστή ηθοποιό, να κάνει μια ταινία, που θα έσπαζε την ειδυλλιακή εικόνα της «χαρούμενης» και «ευημερούσας» Ελλάδας και θα αναφερόταν στην άλλη όψη της πραγματικότητας, της πραγματικότητας που ζούσαν χιλιάδες άνθρωποι στις παραγκουπόλεις της Αθήνας, αλλά και στην υπόλοιπη χώρα.

Το σενάριο της ταινίας,  που έγραψαν ο γνωστός ποιητής Τάσος Λειβαδίτης και ο επίσης γνωστός συγγραφέας,  Κώστας Κοτζιάς, όπως και η σκηνοθετική σύλληψη  του Αλεξανδράκη, είχαν σαφέστατες επιρροές από το ρεύμα του «ιταλικού νεορεαλισμού», που κυριαρχούσε εκείνη την εποχή στον ευρωπαϊκό κινηματογράφο.

Δυο λόγια για την υπόθεση της ταινίας:

Σε μια γειτονιά της Αθήνας, κάτω από τον λόφο του Φιλοπάππου, κοντά στα Άνω Πετράλωνα (λατομείο παλιότερα), γνωστή με την ονομασία Ασύρματος, παρακολουθούμε τον αγώνα των ανθρώπων, κάτω από άθλιες συνθήκες, να επιβιώσουν, να ξεφύγουν από τη μιζέρια.

Το θέμα της ταινίας, αλλά και οι συντελεστές της, όλοι «μπλεγμένοι» με την Αριστερά, προκαλούν την αντίδραση του καθεστώτος, που εκδηλώνεται με πολλές μορφές.

Κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων, εμφανίζονται παρακρατικοί, τραμπούκοι, που προσπαθούν να διακόψουν τα γυρίσματα, άλλοτε με επιτυχία και άλλοτε όχι.

Μετά την «Οδύσσεια» των γυρισμάτων, η ταινία περνάει από τα «σαράντα κύματα» της λογοκρισίας. Κατά σειρά:

Περνάει από την επιτροπή προληπτικής λογοκρισίας, στη συνέχεια περνάει από την ειδική επιτροπή για τη χορήγηση άδειας «γυρίσματος», κατόπιν περνάει (για δεύτερη φορά) από την επιτροπή ελέγχου του υπουργείου, για να πάρει άδεια προβολής, και τέλος περνάει και από την επιτροπή ελέγχου κινηματογραφικών ταινιών του υπουργείου για να πάρει άδεια προβολής στο Φεστιβάλ της Βενετίας!

Εννοείται ότι σε κάθε βήμα, σε κάθε επιτροπή, έπεφτε και το ανάλογο «πετσόκομμα» της ταινίας, σε τέτοιο βαθμό, που ο Αλεξανδράκης δήλωσε: «Από τη στιγμή που κόπηκε, δεν με αφορά»…

Ωστόσο, οι περιπέτειες της ταινίας, δεν τέλειωσαν εκεί.

Σκηνή από την ταινία «Συνοικία το όνειρο» όπου ακούγεται ο Γρηγόρης Μπιθικώτσης να τραγουδάει συγκλονιστικά το τραγούδι «Βρέχει στη φτωχογειτονιά», σε μουσική Μίκη Θεοδωράκη και στίχους του Τάσου Λειβαδίτη. 

Μετά τον σφαγιασμό από τη λογοκρισία, η ταινία πήρε την άδεια προβολής και η πρώτη προβολή ορίστηκε για τις 3 Αυγούστου, στον κινηματογράφο «Ράδιο Σίτυ».

Εκείνη την ημέρα, στις 11 το πρωί, το «Ράδιο Σίτυ» ήταν κατάμεστο, από εκπροσώπους του καλλιτεχνικού κόσμου, εκπροσώπους ξένων πρεσβειών, δημοσιογράφους. Όμως, λίγα λεπτά μετά την έναρξη, η προβολή διακόπτεται και η αίθουσα βυθίζεται στο σκοτάδι…

Ιδού, πως παρουσιάζει τα γεγονότα, η (υπεράνω πάσης υποψίας) «Καθημερινή», της 4ης Αυγούστου 1961:

«Είχε ήδη αρχίσει η δοκιμαστική προβολή της εις τω «Ράδιο-Σίτυ» ενώπιον κριτικών τού κινηματογράφου, ξένων μορφωτικών ακολούθων, αντιπροσώπων τού Τύπου και γνωστών ηθοποιών, όταν κατέφθασαν αστυνομικά όργανα τού ΙΣΤ΄ τμήματος και εκτελούντα διαταγάς απηγόρευσαν τήν προβολήν της ταινίας. Οι παριστάμενοι διεμαρτυρήθησαν ζωηρώς. Ο ζωηρότερον διαμαρτυρηθείς ηθοποιός κ. Αλέκος Λειβαδίτης συνελήφθη και ωδηγήθη εις τό τμήμα αφεθείς ακολούθως ελεύθερος. Τελικώς οι αστυνομικοί εξέβαλον εκ τής αιθούσης τούς προσκληθέντας εις τήν προβολήν. Τό περίεργον είναι ότι η ταινία αυτή, δεν φαίνεται να παρουσιάζη κανένα προκλητικό στοιχείον καμμιάς φύσεως και δεν περιέχει ούτε άσεμνες σκηνές, ούτε προπαγανδιστικές, και πολλοί που τήν έχουν δη, έχουν πιστοποιήσει ότι πρόκειται απλώς περί ταινίας «ιταλικού τύπου», με ήρωας αλήτας που ζουν σε φτωχογειτονιά. Αλλά οι αλήται αυτοί, γεμάτοι ανθρώπινα αισθήματα, σώζουν τήν ζωήν τής γρηάς που ξεκινούν για να ληστέψουν και μετανοούν για όλες τις κακές τους πράξεις και ακόμη και για τις κακές τους προθέσεις.

Πιο αναλυτική περιγραφή των γεγονότων κάνει μια άλλη εφημερίδα, η «Ελευθερία», την επομένη της επεισοδιακής προβολής:

Η ταινία προβλήθηκε στη συνέχεια, στην κουτσουρεμένη κόπια, στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, όπου απέσπασε τα βραβεία καλύτερης φωτογραφίας για τον Δήμο Σακελαρίου και δεύτερου ανδρικού ρόλου για τον Μάνο Κατράκη.

Επίσης, η Ένωση Ελλήνων Κριτικών έδωσε τα βραβεία πρώτου ανδρικού ρόλου στον Αλέκο Αλεξανδράκη και μουσικής στο Μίκη Θεοδωράκη.

Προβλήθηκε ακόμη στη Σοβιετική Ένωση (όπου πήρε το βραβείο του Διεθνούς Φεστιβάλ Μόσχας), στην Ουγγαρία, τη Βουλγαρία, με μεγάλη επιτυχία.

Στην Ελλάδα η ταινία προβλήθηκε μόνο στα μεγάλα αστικά κέντρα, αφού η προβολή της στην υπόλοιπη χώρα απαγορεύθηκε…

πηγη: imerodromos.gr

Θα ταφεί δίπλα στον σύζυγό της, τον διάσημο μυστικό πράκτορα Γκεβόρκ Βαρτανιάν

Η σοβιετική κατάσκοπος Γκοάρ Βαρτανιάν, η οποία μαζί με τον σύζυγό της είχε αποτρέψει μια απόπειρα των Ναζί να δολοφονήσουν τον Στάλιν, τον Τσώρτσιλ και τον Ρούζβελτ, απεβίωσε στη Μόσχα σε ηλικία 93 ετών, ανακοινώθηκε από τις ρωσικές υπηρεσίες πληροφοριών.

Η Γκοάρ Βαρτανιάν απεβίωσε χθες, Δευτέρα (25/11), το βράδυ και θα ταφεί δίπλα στον σύζυγό της, τον διάσημο σήμερα μυστικό πράκτορα Γκεβόρκ Βαρτανιάν, ο οποίος πέθανε το 2012, διευκρίνισε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Σεργκέι Ιβανόφ, εκπρόσωπος της ρωσικής υπηρεσίας εξωτερικών πληροφοριών (SVR), εκ των κληρονόμων της σοβιετικής KGB.

Όπως μεταδίδει το ΑΠΕ-ΜΠΕ η τελετή πρόκειται να πραγματοποιηθεί την Παρασκευή στο κοιμητήριο του Τρογεκούροβο, κοντά στη Μόσχα.

Κατάσκοπος όπως και ο σύζυγός της, η Γκοάρ Βαρτανιάν τον βοήθησε κυρίως να αποτρέψει τη ναζιστική επιχείρηση «Μεγάλο Άλμα» που είχε στόχο την ταυτόχρονη δολοφονία των τριών ηγετών των Συμμάχων, του Σοβιετικού Ιωσήφ Στάλιν, του Βρετανού Ουίνστον Τσώρτσιλ και του Αμερικανού Φραγκλίνου Ντελάνο Ρούζβελτ κατά τη διάρκεια της διάσκεψης της Τεχεράνης το 1943.

Τιμημένος με τον τίτλο του ήρωα της ΕΣΣΔ, ο Γκεβόρκ Βαρτανιάν έλεγε πάντα πως στην Γκοάρ, δύο χρόνια μικρότερή του, «ανήκαν τουλάχιστον δύο από τις πέντε ακτίνες του άστρου του ως ήρωα», σύμφωνα με τη SVR.

Η Γκοάρ, η οποία γεννήθηκε το 1926 στη σοβιετική Αρμενία, μετανάστευσε με την οικογένειά της στο Ιράν στα χρόνια του 1930. Ήδη από τα 16 της εντάχθηκε σε μια αντιφασιστική ομάδα και εργάσθηκε στη συνέχεια μαζί με τον σύζυγό της για να αποκαλύπτει Γερμανούς πράκτορες.

Σύμφωνα με την SVR, η «Ανίτα» και ο «Χένρι», δύο από τα ψευδώνυμά τους, είχαν συμμετάσχει σε μια δουλειά που διεξήχθη «σε ακραίες συνθήκες και σε πολλές χώρες». Πρόκειται κυρίως για τη Γαλλία, την Ελλάδα, τις ΗΠΑ, την Ιαπωνία, την Ινδία ή ακόμη την Κίνα, σύμφωνα με τον ρωσικό Τύπο.

Τον Ιούνιο 2017, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν, που είναι και ο ίδιος πρώην πράκτορας της σοβιετικής KGB, επισκέφθηκε την έδρα της SVR και επαίνεσε τη δουλειά των πρακτόρων, μεταξύ των οποίων και οι Βαρτανιάν.

Σύμφωνα με τον πρώην μυστικό πράκτορα των Σοβιετικών Μιχαήλ Λιουμπίμοφ, «η συγκεκριμένη δουλειά των Βαρτανιάν δεν θα αποκαλυφθεί ποτέ ώστε να αποφευχθούν πολιτικά σκάνδαλα στις χώρες στις οποίες εργάσθηκε το ζευγάρι».

πηγη: newsbeast.gr

Γεράσιμος Λιβιτσάνος

▸ Φοροαπαλλαγές στο κεφάλαιο, περικοπές στο λαϊκό εισόδημα

Oλα τα… αναμενόμενα χαρακτηριστικά ενός ακραίου μνημονιακού προϋπολογισμού διαθέτει αυτός που κατέθεσε ο Χρήστος Σταϊκούρας την Πέμπτη στη Βουλη και αναμένεται να ψηφιστεί από την κοινοβουλευτική πλειοψηφία της Νέας Δημοκρατίας.

Ξεκάθαρη ταξικότητα, μειωμένοι φόροι για το κεφαλαίο, πλεονάσματα 3,5%, ενίσχυση της φοροληστείας των λαϊκών στρωμάτων, μειωμένα ποσά για κοινωνική πολιτική είναι τα βασικά χαρακτηριστικά του. Ουσιαστικά, πρόκειται για την αριθμητική αποτίμηση της επίθεσης διαρκείας στα λαϊκά εισοδήματα που έχει ως πρόγραμμα η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, η οποία συνοδεύεται από τις (μειωμένες) υποσχέσεις περί κάποιας μορφής κοινωνικού μερίσματος. Το υπουργείο Οικονομικών μιλά για θετικά μέτρα της τάξης του 1,89 δισεκατομμυρίου, όμως σε αυτά περιλαμβάνει και τις παροχές στις επιχειρήσεις (επιδοτήσεις εισφορών, κίνητρα κ.λπ.). Σ’ αυτά αθροίζει και τα μέτρα μείωσης του φορολογικού συντελεστή για το πρώτο κλιμάκιο στο 9% και τα 123 εκατομμύρια που θα διαθέσει για την ενίσχυση των 2.000 ευρώ για κάθε παιδί που θα γεννηθεί – αν και τα στοιχεία λένε ότι το κονδύλι αυτό δεν μπορεί να καλύψει πάνω από το 70% των γεννήσεων. Επίσης, από το υπουργείο Οικονομικών διαρρέουν σενάρια για ένα κονδύλι 200 ευρώ που θα διαμοιραστεί σε περιπτώσεις ακραίας φτώχειας, χωρίς όμως διευκρινίσεις. Επίσης, δεν αποκλείεται να πρόκειται απλώς για κάποιες εκπτώσεις στη φορολογία.

Στον ίδιο προϋπολογισμό όμως οι μειώσεις φόρων προς το κεφάλαιο ανέρχονται στα 616 εκατομμύρια ευρώ, με τη μερίδα του λέοντος να έχει η μείωση του συντελεστή στις επιχειρήσεις κατά 4%, που ισοδυναμεί με 541 εκατομμύρια, στην οποία συνυπολογίζεται και η μείωση της φορολογίας στα μερίσματα της τάξης των 75 εκατομμυρίων, μιας και ο συντελεστής επίσης μειώνεται κατά 5%. Οι εργολαβικές εταιρείες θα έχουν έξτρα μείωση 26 εκατομμυρίων από τη μείωση της φορολογίας σε κατασκευές. Επίσης, σε ιδιώτες θα μοιραστεί άμεσα και το διόλου ευκαταφρόνητο κονδύλι του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, που φθάνει τα 6,7 δισεκατομμύρια ευρώ. Συνολικά, οι εταιρείες προβλέπεται να δώσουν στον κρατικό κορβανά 4 δισεκατομμύρια, δηλαδή 460 εκατομμύρια λιγότερα σε σύγκριση με την περσινή χρονιά, ενώ καλύπτουν μόλις το 7,6% των συνολικών εσόδων. Την ίδια στιγμή η φορολογική επιδρομή στα λαϊκά εισοδήματα συνεχίζεται. Στον προϋπολογισμό προβλέπονται αυξήσεις φόρων 760 εκατομμυρίων, αφού οι εισπράξεις προβλέπεται να εκτιναχθούν στα 52,1 δισεκατομμύρια από 51,4 δις που είναι σήμερα. Τα φυσικά πρόσωπα θα πληρώσουν 11,4 δισεκατομμύρια, 325 εκατομμύρια περισσότερα συγκριτικά με το 2019, ενώ οι εισπράξεις από τον πλέον αντιλαϊκό φόρο, το ΦΠΑ, θα ανέβουν στα 18,3 δισεκατομμύρια.

Στο θέμα των δαπανών προβλέπονται μειώσεις της τάξης των 634 εκατομμυρίων ευρώ για όλα τα υπουργεία, κάτι που προφανώς θα πλήξει τα λαϊκά στρώματα, αφού πρόκειται για επιπλέον μειώσεις στα ήδη μειωμένα κονδύλια για υγεία, παιδεία, πολιτική προστασία και κοινωνική μέριμνα. Είναι χαρακτηριστικό ότι περικόπτονται τα προνοιακά επιδόματα για ΑμεΑ, που μειώνονται κατά 173 εκατομμύρια, τα οικογενειακά επιδόματα, που μειώνονται κατά 139 εκατομμύρια, και το επίδομα ενοικίου, που μειώνεται κατά 51 εκατομμύρια. Φυσικά, οι δαπάνες συνολικά για υγεία, παιδεία κοινωνική ασφάλιση παραμένουν στα γνωστά… μνημονιακά επίπεδα. Το συνολικό κονδύλι για κύριες και επικουρικές συντάξεις είναι και αυτό μειωμένο κατά 192 εκατομμύρια ευρώ σε σχέση με φέτος.

πηγη:  prin.gr

Λιγότερο πιθανή φαίνεται να είναι μια φιλόδοξη εμπορική συμφωνία δεύτερης φάσης μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας, καθώς οι δύο χώρες προσπαθούν να επιτύχουν μία προκαταρκτική συμφωνία πρώτης φάσης, όπως δηλώνουν τόσο Αμερικανοί όσο και Κινέζοι αξιωματούχοι, μέλη νομοθετικών σωμάτων, αλλά και ειδικοί σε εμπορικά ζητήματα.

Τον Οκτώβριο, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει στη διάρκεια μιας συνέντευξης Τύπου με τον αντιπρόεδρο της κινεζικής κυβέρνησης, Λιου Χε, ότι ο ίδιος ανέμενε την ταχεία έναρξη μιας δεύτερης φάσης των εμπορικών διαπραγματεύσεων, μετά την ολοκλήρωση της λεγόμενης πρώτης φάσης.

Η δεύτερη φάση θα επικεντρωθεί στη βασική καταγγελία των ΗΠΑ, ότι η Κίνα κλέβει στην πραγματικότητα αμερικανικά πνευματικά δικαιώματα, αναγκάζοντας τις εταιρίες της χώρας να μεταφέρουν την τεχνολογία τους σε Κινέζους ανταγωνιστές τους, όπως είχε αναφέρει ο Τραμπ στην ίδια δήλωση.

Ωστόσο, η διεξαγωγή των αμερικανικών προεδρικών εκλογών τον Νοέμβριο του 2020, οι δυσκολίες στην ολοκλήρωση της πρώτης φάσης των εμπορικών διαπραγματεύσεων ΗΠΑ-Κίνας, σε συνδυασμό με την άρνηση του Λευκού Οίκου να συνεργαστεί με άλλες χώρες, προκειμένου να ασκηθούν συντονισμένες πιέσεις στο Πεκίνο, μειώνουν τις ελπίδες για την επίτευξη ενός καλύτερου διαπραγματευτικού αποτελέσματος στο άμεσο μέλλον, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.

Ο διάρκειας 16 μηνών εμπορικός πόλεμος μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας προκάλεσε προβλήματα στις αμερικανικές επιχειρήσεις, αλλά και στους αγρότες, στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού, καθιστώντας δυσκολότερη την οικονομική ανάπτυξη σε παγκόσμιο επίπεδο.

Στο μεταξύ, σήμερα, η εφημερίδα «The Global Times», που ελέγχεται από το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας και όπως αναμεταδίδει το Αθηναϊκό - Μακεδονικό Πρακτορείο ειδήσεων, ανέφερε ότι οι δύο χώρες βρίσκονται πολύ κοντά στην επίτευξη συμφωνίας για την πρώτη φάση των εμπορικών διαπραγματεύσεων.

πηγη: newsbeast.gr