Είναι γνωστό ότι το κάπνισμα αυξάνει θεαματικά τον κίνδυνο εκδήλωσης καρκίνου των πνευμόνων. Ωστόσο η νόσος κατά παράδοξο τρόπο φαίνεται να μην αγγίζει ορισμένους μανιώδεις καπνιστές. Οι ερευνητές προτείνουν μια πιθανή εξήγηση

Ποιος είναι ο λόγος που το κάπνισμα δεν καταστρέφει με τον ίδιο τρόπο τους πνεύμονες των καπνιστών; Νεότερα στοιχεία μελέτης που δημοσιεύτηκε στο Nature Genetics αποκαλύπτουν μια πιθανή εξήγηση: την ισχυρή και φυσική προστασία από μεταλλάξεις που ευθύνονται για την εμφάνιση του καρκίνου του πνεύμονα. Τα συγκεκριμένα ευρήματα θεωρούνται ένα σημαντικό βήμα προς την πρόληψη και την έγκαιρη ανίχνευση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου του πνεύμονα.

Οι ερευνητές προέβησαν σε μια σύγκριση των μεταλλάξεων στα κύτταρα των πνευμόνων 14 μη καπνιστών, ηλικίας 11 έως 86 ετών, και 19 καπνιστών, ηλικίας 44 έως 81 ετών. Τα πνευμονικά κύτταρα συλλέχθηκαν από ασθενείς που υποβάλλονταν σε εξετάσεις που δεν σχετίζονται με τον έλεγχο του καρκίνου. Ως μονάδα μέτρησης στη διεξαγωγή της μελέτης ορίστηκε το ένα πακέτο τσιγάρα να ισοδυναμεί με το κάπνισμα ενός πακέτου τσιγάρα την ημέρα, για ένα χρόνο και οι καπνιστές είχαν κάνει χρήση των τσιγάρων με 116 πακέτα το χρόνο.

«Tα συγκεκριμένα πνευμονικά κύτταρα έχουν την ιδιότητα να επιβιώνουν για χρόνια, ακόμη και δεκαετίες, και έτσι μπορούν να συσσωρεύουν μεταλλάξεις με την πάροδο του χρόνου αλλά και με το κάπνισμα», εξηγεί ο συν-πρωτεύων συγγραφέας της μελέτης Δρ. Simon Spivack, καθηγητής στο Albert Einstein College of Medicine και πνευμονολόγος στο Ιατρικό Κέντρο Montefiore. στην πόλη της Νέας Υόρκης. «Από όλους τους τύπους κυττάρων του πνεύμονα, αυτοί έχουν τις μεγαλύτερες πιθανότητες να γίνουν καρκινικοί».

Ειδικότερα, αυτό που διαπίστωσαν οι ερευνητές είναι ότι, παρόλο που οι μεταλλάξεις συσσωρεύονται στα πνευμονικά κύτταρα των μη καπνιστών καθώς γερνούν, περισσότερες ήταν οι μεταλλάξεις που βρέθηκαν στα κύτταρα των καπνιστών: «Πειραματικά, αυτό επιβεβαιώνει ότι το κάπνισμα αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης του καρκίνου του πνεύμονα, αυξάνοντας τη συχνότητα των μεταλλάξεων, ακολουθώντας και τις προηγούμενες υποθέσεις μας. Αυτός είναι ενδεχομένως και ένας λόγος για τον οποίο τόσο λίγοι μη καπνιστές παθαίνουν καρκίνο του πνεύμονα, σε αντίθεση με το 10-20% των συστηματικών καπνιστών» συμπληρώνει ο Δρ. Simon Spivack.

Αντιστοίχως, οι ερευνητές ανακάλυψαν επίσης ότι ο αριθμός των μεταλλάξεων των κυττάρων του πνεύμονα αυξανόταν ανάλογα με τον αριθμό των ετών του καπνίσματος, ενισχύοντας πιθανώς τον κίνδυνο καρκίνου. Ωστόσο, η αύξηση των κυτταρικών μεταλλάξεων σταμάτησε μετά από 23 χρόνια, σε άτομα που κάπνιζαν από ένα πακέτο τσιγάρα την ημέρα.

«Τα δεδομένα μας υποδηλώνουν ότι αυτά τα άτομα ενδέχεται να επιβίωσαν για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα, παρότι κάπνιζαν πολύ, επειδή κατάφεραν να καταστείλουν περαιτέρω τη συσσώρευση των μεταλλάξεων. Τα άτομα μπορεί απλώς να έχουν ικανοποιητικά συστήματα, τα οποία αποκαθιστούν τις βλάβες του DNA ή αποτοξινώνουν τον καπνό του τσιγάρου» επισημαίνει ο Δρ. Simon Spivack.

Το επόμενο βήμα, σύμφωνα με τον συν-συγγραφέα Jan Vijg, είναι η ανάπτυξη των τρόπων μέτρησης της ικανότητας ενός ατόμου να επιδιορθώσει το DNA, γεγονός που θα μπορούσε να προσφέρει έναν νέο τρόπο αξιολόγησης του κινδύνου καρκίνου του πνεύμονα.

Πηγή: ygeiamou.gr

«λείπουν οι χρήσιμοι άνθρωποι,

οι βλαβεροί είναι πολλοί,

οι μεταπράτες,

οι λαγουμιτζήδες...

Χαρακτήρες κομματιασμένοι, φοβισμένοι, υποταγμένοι, αγορασμένοι»

Μέρες, Γ. Σεφέρης, επίκαιρα λόγια στο ημερολόγιο του για την τότε πολιτική ηγεσία.

Πολιτικοί λαγουμιτζήδες

Είμαστε ήδη εντός μιας ιδιόμορφης και μακρόχρονης ιστορικής περιόδου αντιδραστικών πολιτικών γεγονότων και μαζικών εργατολαϊκών εκρήξεων με όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά.

Οι «μάζες» από ένστικτο, «μυρίζονται» το νέο τοπίο, αναγνωρίζουν το ζοφερό αύριο που ετοιμάζουν η EE, το ΔΝΤ, οι ιμπεριαλιστές, η ντόπια πλουτοκρατία και τα κόμματά της.

Γι’ αυτό και δεν προκαλούν έκπληξη – απλά επιβεβαιώνουν την πιο πάνω εκτίμηση – ακόμη και τα δημοσκοπικά τα αποτελέσματα πρόσφατης δημοσκόπησης (ETERON Μάρτιος 2023). Το δείγμα ήταν 4.182 άνδρες και γυναίκες άνω των 17 ετών.

• Το 87,2% τάσσεται υπέρ του κοινωνικού κράτους.
• Το 64,5% των πολιτών θεωρεί πως «Το κράτος πρέπει να παρεμβαίνει περισσότερο στην ελληνική οικονομία για να δημιουργηθούν καλύτερες συνθήκες οικονομικής ανάπτυξης».
• Να σημειωθεί πως ακόμη και στους οπαδούς της ΝΔ το ποσοστό ανέρχεται στο 45%!
• Ταυτόχρονα δε το 57,1% θεωρεί πως συγκεκριμένα οι ιδιωτικοποιήσεις είναι «κακό», (ανάμεσα τους το 19,2% των οπαδών της ΝΔ).
• Μόνο δε το 26,9% πιστεύει πως «oι ιδιωτικές επιχειρήσεις αποτελούν τον κύριο τρόπο για να δημιουργηθούν καλύτερες συνθήκες οικονομικής ανάπτυξης».
• Η «έκπληξη» όμως είναι πως μόνο το 24,1% απαντά με σιγουριά πως ο καπιταλισμός είναι κάτι καλό!

Τα παραπάνω δείγματα – συμπεράσματα της δημοσκόπησης κονιορτοποιούν την άποψη περί του «ανώριμου λαού». Άποψη που περιρρέει στις ηγεσίες τόσο των αστικών όσο και των αριστερών κομμάτων. Άποψη βαθιά αντιδημοκρατική που υποδηλώνει υποτίμηση του λαού.

Η ηγεσία του πλήρως και οριστικά μεταλλαγμένου ΣΥΡΙΖΑ αντί να κεντράρει προεκλογικά σε αυτά τα μεγάλα κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα που απασχολούν το λαό επιλέγει ως κεντρικό προεκλογικό μοτίβο τον αντιμητσοτακισμό, ορθότερα το δεξιό αντιμητσοτακισμό.

Χαρακτηρίζει το Μητσοτάκη καθεστώς. Αλλά το καθεστώς είναι το αλγεβρικό άθροισμα της κυβέρνησης, του στρατού, της δικαιοσύνης, της αστυνομίας, της βουλής, του τραπεζικού συστήματος.

Ο Μητσοτάκης είναι ένας νεοφιλελεύθερος πολιτικός και γι’ αυτό επικίνδυνος για τα λαϊκά συμφέροντα και δικαιώματα. Γιατί είναι ο νεοφιλελευθερισμός η βασική, η κύρια επιλογή της άρχουσας τάξης, ως μορφή και περιεχόμενο διαχείρισης της αστικής πολιτικής, του αστικού καθεστώτος.

Η ακροδεξιά και ο νεοφασισμός είναι οι «ροπαλοφόροι Ηρακλείς του στέμματος», το μέσο για τη διατίμηση του εμπορεύματος εργασιακή δύναμη της εργατικής τάξης, η επιλογή μονοπωλίων που δεν μπορούν να συναγωνιστούν τα πολυεθνικά πολυκλαδικά μεγαθήρια και γι’ αυτό αναζητούν τον κρατικό προστατευτισμό αντί του κοσμοπολιτισμού των κάθε λογής κυρίαρχων πολυεθνικών.

Εξ ου – γιατί αποτελούν δευτερεύον πολιτικό αστικό εργαλείο - και η πολιτική περιορισμού εντός προκαθορισμένων μικρομεσαίων και προβληματικών ορίων όχι μόνο της Χρυσής Αυγής αλλά και των «Ελλήνων» ( προσχεδιασμένη απόσχιση βουλευτών λίγες ημέρες προ των εκλογών) ώστε να περιοριστούν στον προκαθορισμένο ρόλο.

Όταν λοιπόν έχεις επιλέξει να υπηρετήσεις το καθεστώς, όταν το δείχνεις μάλιστα ποικιλοτρόπως (υπερψήφιση της εισόδου Νορβηγίας, Σουηδίας στο ΝΑΤΟ, ταξίδι συμβολικής επαφής με το γερμανό καγκελάριο, μούγγα για το χρόνο εργασίας, τις ελαστικές εργασιακές σχέσεις και τα δημόσια αγαθά πλην των μη κερδοφόρων ιδιωτικοποιήσεων που διεθνώς επιστρέφονται στο κράτος κ.α.), ε, τότε αυτό που μένει είναι η φιλολογία για «το σάπιο καθεστώς Μητσοτάκη» οι ανούσιες, επικίνδυνες προσωποποιημένες αντιπαραθέσεις που καθηλώνουν, εκτρέπουν και παραμορφώνουν τη λαϊκή συνείδηση.

Φυσικά ο Μητσοτάκης παίρνει την πάσα και θέτει ως βασικό εκλογικό δίλημμα, ως δίλημμα των διλημμάτων Μητσοτάκης ή Τσίπρας, Τσίπρας ή Μητσοτάκης!

«Κρίμα να μην υπάρχουν άλλοι άνθρωποι πιο γενναίοι για ένα τέτοιο λαό, μας θυμίζει πάλι ο Σεφέρης στο επίκαιρο ημερολόγιο του.

Σε μια νέα εποχή με παλιά συνείδηση ακόμη;

Οι «μάζες» ως γνωστό γεννούν δεκάδες μορφές ενεργού δράσης, βρίσκουν και εφευρίσκουν εκατοντάδες εκφράσεις πρωτόβουλης αντίστασης, μηχανεύονται και σκαρφίζονται χιλιάδες τρόπους αντιμετώπισης των έκτακτων συνθηκών καθώς η ανάγκη που γεννά τη θέληση και την επιθυμία για αποτροπή της επίθεσης, για αλλαγή πολιτικής σε όφελος του λαού, για βελτίωση της ζωής του, είναι τρομερή.

Εξ ου και οι κατά κύματα αγώνες. Αγώνες που έδειξαν τη λαϊκή διάθεσή για πάλη, για θυσίες.

Ωστόσο οι αγώνες αυτοί – συνειδητοί και αυθόρμητοι μαζί - δεν συνοδεύονται από τη συνείδηση για τα αίτια της κατάστασής, για την τακτική, τις μορφές και τα μέσα εκπλήρωσης των στόχων τους, για το διπλό χαρακτήρα της εποχής - επαναστατικό και αντιδραστικό μαζί - για την ιστορική σύγκρουση που ωριμάζει, για τους στρατηγικούς σκοπούς.

Στην ουσία, οι λαϊκές δυνάμεις ζούμε και αγωνιζόμαστε σε μια νέα εποχή, σε μια νέα περίοδο, με τη συνείδηση και τις μορφές της παλιάς με κάποιες βελτιώσεις.

Οι «μάζες» ως γνωστό διαθέτουν πολιτικό αισθητήριο όχι όμως και πολιτική πυξίδα.

Γι’ αυτό και ενώ το λαϊκό κίνημα εμφανίζεται με τη μορφή της πλημμυρίδας, πότε το 2009, πότε από το 2010 ως το 2015, πότε με το δυστύχημα- δολοφονία των Τεμπών και πότε με τις πανελλαδικές απεργίες, και πότε δημοσκοπικά, μετά έρχεται η άμπωτη με όλα τα επακόλουθα.

Επομένως η θεωρία «ν' αφήσουμε τον κόσμο να διαλέξει», η αντίληψη πως μόνο ο λαός θα σώσει το λαό δίχως την καθοριστική, την κρίσιμη, την αποφασιστική παρέμβαση της πολιτικής πρωτοπορίας, ισοδυναμεί με το να τον αφήσουμε, στην ύπνωση των MME, στα χέρια των παπάδων και των νεοσκοταδιστών, στα νύχια των εκμεταλλευτών του. Η δε χαρούμενη, «αριστερούτσικη θεωρία» ότι ο κόσμος έχει πάντα δίκιο είναι ιστορικά αδικαίωτη, πολιτικά μυωπική και ατελέσφορη.

Ο «κόσμος» έχει δίκιο μόνο όταν έχει στόχους χειραφέτησης, βλέπει καθαρά, οργανώνεται για τους στόχους του, εξεγείρεται. Αλλιώτικα γίνεται «κρέας στα κανόνια», θυσία στις αγορές, εξαγοράσιμη ύλη των εκμεταλλευτών, στρατός προθύμων.

Και γι’ αυτό το σκοπό πάντα - αλλά και ειδικά σε τέτοιες κρίσιμες στιγμές - το λόγο έχουν οι πρωτοπόρες δυνάμεις.

Δυνάμεις που φαίνονται όμως αδύναμες ακόμη να ενώσουν, να προσανατολίσουν και να εμπνεύσουν, «να σηκώσουν λίγο ψηλότερα».

Η αντικειμενικά αναγκαία προσπάθεια που ξεκίνησε θα συνεχιστεί

Από την πλευρά της ελληνικής αστικής τάξης και των διεθνών συμμάχων – ερεισμάτων της, ειδικά μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία, η κατάσταση δείχνει μια εντεινόμενη επιθετικότητα, μια σκλήρυνση της γραμμής σαν συνέχεια της προηγούμενης στάσης της απέναντι στο εργατολαϊκό κίνημα (λιτότητα και καταστολή), αλλά κυρίως σαν προετοιμασία της συνολικής αντιδραστικής πλευράς ενόψει του τέλους των ειδικών μέτρων δανεισμού για το δημόσιο χρέος και της σχεδιαζόμενης συνταγματικής ανατροπής- αναθεώρησης.

Γι’ αυτό και καλλιεργεί, με όχημα τη Χρυσή Αυγή, ένα κλίμα παραβίασης εκ μέρους της ακόμη και της δικής της αστικής νομιμότητας για να βγάλει «εκτός νόμου» την ταξική πάλη.

Ειδικά τα γεγονότα γύρω από την συμμετοχή της ΧΑ στις επόμενες εκλογές, οι πρωτάκουστες και απροκάλυπτες κυβερνητικές επεμβάσεις στον πυρήνα της τρίτης αστικής θεσμικής εξουσίας, της Δικαστικής, αλλά και η ίδια η ακροδεξιάς κατεύθυνσης πολιτική ιδεολογία της πλειοψηφίας των μελών του Ανώτατου Δικαστηρίου που επεμβαίνει αντιδραστικά και μικροκομματικά σε θεμελιώδη ζητήματα λειτουργίας της αστικής δημοκρατίας, σε συνδυασμό με τη συνολική μετατόπιση δεξιότερα του πολιτικού συστήματος μέσα από ένα όργιο οπαδικών εκλογικών μεταγραφών, προδιαγράφει την επαύριον των πολιτικών εξελίξεων.

Ναι, η αστική τάξη φαίνεται και είναι πολύ πιο συνειδητή για τα καθήκοντά της.

Ωστόσο, βρίσκεται στη δύνη μιας πολύχρονης και βαθιάς πολιτικής κρίσης.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία, στην ουσία η πολιτική διαχείριση του πολέμου και η οικονομική στασιμότητα, διαταράσσουν την ιδεολογική και πολιτική ηγεμονία της επί της εργατικής τάξης, επί των μεσαίων στρωμάτων, ακόμη και επί τμημάτων της μικρής και μεσαίας αστικής τάξης. Κι αυτό γιατί η μεσαία και μικρή αστική τάξη συνθλίβονται κάτω από το βάρος της εξυπηρέτησης του χρέους, που σημαίνει πέρασμα ενός μέρους των κερδών σε όφελος των ξένων πολυεθνικών και του τραπεζικού κεφαλαίου.

Για όλα αυτά και το μεταπολιτευτικό 85% των αστικών κομμάτων καθηλώνεται εδώ και χρόνια στο συνολικό 60 - 65% με επιμέρους μάλιστα χωριστά αστικά κόμματα.

Αλλά και στο ίδιο το εσωτερικό των αστικών κομμάτων εκδηλώνονται ισχυρότατες αντιθέσεις.

Και αυτή η αστάθεια θα συνεχίζεται μέχρι την τελική αναμέτρηση.

Όλα αυτά συνθέτουν την υλική, την πραγματική βάση για τη συνέχιση της προσπάθειας μας.

Μιας προσπάθειας που ξεκίνησε:

• κατά πρώτο με την Πρωτοβουλία Διαλόγου και Κοινής Δράσης για την άμεση, την τακτική πολιτική πρόταση,
• κατά δεύτερο με τη συνένωση, ως πρώτο βήμα σε μια «μεγάλη πορεία προς το μέτωπο», της ΑΡΑΝ με το Σύγχρονο κομμουνιστικό Σχέδιο όχι ως πολιτική αριθμητική πρόσθεση αλλά ως αλγεβρική πράξη που σκοπεύει σε μια νέα στρατηγική ποιότητα, και
• κατά τρίτο με τη συμβολή μας στην καθημερινή πράξη, στο τρέχον εργατολαϊκό κίνημα.

Η αντικειμενικά και ιστορικά αναγκαία αυτή προσπάθεια έφτασε ως ένα όριο επειδή ο βαθμός επάρκειας, συγκρότησης και αυτοτέλειας της σύγχρονης κομμουνιστικής στρατηγικής, της επαναστατικής τακτικής, των υποκειμένων τους και στα τρία επίπεδα, (Κόμμα, Μέτωπο, Κίνημα), οι δεσμοί μας με όλα τα βασικά τμήματα και κλάδους της εργατικής τάξης, των λαϊκών στρωμάτων και της νεολαίας, είναι ατελείς. Χρωματίζονται βασικά από την παλιά κατάσταση με παράλληλες λεπτές δέσμες νέων ιδεολογικών και πολιτικών αποχρώσεων. Επειδή η σύγχρονη χειραφετητική πολιτική βρίσκεται μεν σε γόνιμο αναστοχασμό, παραμένει όμως εν πολλοίς ατεκμηρίωτη παρά την εναρκτήριο ουσιαστική προγραμματική συζήτηση με καθαρή και συντροφική τοποθέτηση απόψεων και ρευμάτων.

Ο θεμέλιος λίθος, το πολύτιμο λάβαρο αυτού του εγχειρήματος είναι η προώθηση μιας νέας κομμουνιστικής πρότα­σης, αλλά και μιας ευρύτερης με­τωπικής πολιτικής που μπορεί να εκφράσει τη σύγχρονη εργατική χειραφέτηση και κάθε παλιά ή νε­ότερη επαναστατική κριτική και πρακτική, από τη σκοπιά μιας ε­πιτακτικής τομής μέσα στην ανα­ντικατάστατη επαναστατική συνέχεια του μαρξιστικού κινήματος.

Η συνειδητοποίηση της κατά­στασης και των ευθυνών όλων μας και η βαθιά και ουσιαστική ε­νίσχυση της ενότητας μας είναι α­ναγκαία και επιτακτική προϋπό­θεση για να μπορέσουμε να ανταποκριθούμε στους άμεσους σκληρούς αγώνες που έ­χουμε μπροστά μας, αλλά και στις βαθύτερες επαναστατικές δυνα­τότητες της νέας κατάστασης.

Μήπως αυτό δεν είναι άλλω­στε, και το κεντρικό πρόβλημα του συνδυασμού της στρατηγικής με την τακτική;

Πηγή: kommon.gr

Κοινή πεποίθηση ότι τα δάνεια προς την πραγματική οικονομία θα είναι τελικά λιγότερα σε σχέση με πέρυσι, εξέφρασαν κατά τις τοποθετήσεις τους Delphi Economic Forum Φ. Καραβίας και Π. Μυλωνάς.

Την εκτίμησή τους ότι κατά την διάρκεια του 2023 τα δάνεια προς την πραγματική οικονομία θα είναι τελικά λιγότερα σε σχέση με πέρυσι, εξέφρασαν κατά τις τοποθετήσεις τους Delphi Economic Forum τόσο ο Διευθύνων Σύμβουλος της Eurobank Φ. Καραβίας όσο και ο Διευθύνων Σύμβουλος της Εθνικής Τράπεζας, Παύλος Μυλωνάς

«Βλέπουμε ότι οι πιστώσεις γίνονται πιο «σφιχτές. Είδαμε ότι πολλοί πελάτες μας χρησιμοποίησαν ρευστότητα για να μειώσουν τα δάνειά τους. Αρχές του 2023, βλέπουμε αρνητική πιστωτική επέκταση, αλλά πιστεύω ότι τα επόμενα τρίμηνα θα δούμε πιστωτική επέκταση» τόνισε ο κ. Καραβίας.

Για το ίδιο θέμα ο κ. Μυλωνάς διατύπωσε την εκτίμηση ότι σε τέτοιες συνθήκες ανάπτυξης, δεν αναμένεται να δούμε μεγάλη μείωση των χορηγήσεων, παρά τη σημαντική αύξηση των επιτοκίων. Υπάρχει το ενδεχόμενο να σημειωθεί κάποια μικρή επιβράδυνση στο ρυθμό χορήγησης δανείων, κυρίως στα στεγαστικά δάνεια, αλλά σε καμία περίπτωση, όπως τόνισε, δεν παρατηρείται ούτε προβλέπεται μείωση της ζήτησης για επιχειρηματικά δάνεια.

Επενδύσεις

Τα υψηλά επιτόκια δεν είναι αρνητικά για τις τράπεζες, αν ακολουθούμε τραπεζικούς κανόνες διαχείρισης, επεσήμανε ο Φωκίων Καραβίας ενώ παράλληλα ανέλυσε και τα προβλήματα που υπήρχαν στο μοντέλο που ακολουθούσε η SVB και επεσήμανε ότι «δεν μπορώ να αποκλείσω "νέα επεισόδια" στις ΗΠΑ».

Πρόσθεσε ότι στην ευρωζώνη υπάρχει ισχυρό πλαίσιο παροχής ρευστότητας από την ΕΚΤ και τις εθνικές κεντρικές τράπεζες. Εχει δοκιμαστεί επιτυχημένα στην ελληνική κρίση. Αντίθετα, στις ΗΠΑ, πρόσβαση σε ρευστότητα της Fed έχουν μόνο οι μεγάλες τράπεζες και αυτό κάνει τη διαφορά σε στιγμές κρίσης.

Υπάρχει μια λεπτή γραμμή μεταξύ της αύξησης των επιτοκίων και του αντίκτυπου στην οικονομία. Είναι δύσκολο για τις κεντρικές τράπεζες να μειώσουν τον πληθωρισμό και παράλληλα να προσγειώσουν ομαλά την οικονομία. Ιστορικά φάνηκε ότι δεν είναι πάντα εφικτό.

Σε ό,τι αφορά την ποιότητα ενεργητικού στην Ελλάδα υπό το πρίσμα της αύξησης των επιτοκίων, τόνισε πως φαίνεται ότι παραμένει «σταθερή». Παρακολουθούμε την κατάσταση πολύ στενά, δεν βλέπουμε σημάδια που μας ανησυχούν. Υπήρξαν θετικά μέτρα για τη στήριξη των δανειοληπτών (σ.σ. στήριξη ευάλωτων και πάγωμα επιτοκίων με ενήμερα δάνεια).

Άνω του 2,5% η αύξηση του ΑΕΠ φέτος

Από την πλευρά του Διευθύνων Σύμβουλος της Εθνικής Τράπεζας Π. Μυλωνάς τόνισε ότι η ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας βασίζεται κυρίως στις επενδύσεις και τις εξαγωγές και όχι στην κατανάλωση, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο βιώσιμες τις προοπτικές της.

Σύμφωνα με τον κ. Μυλωνά, η Ελλάδα βρίσκεται σε ένα πολύ θετικό σημείο του οικονομικού κύκλου. Μετά την πολυετή κρίση της περασμένης δεκαετίας και τη μεγάλη συρρίκνωση του ΑΕΠ, οι επενδύσεις στην ελληνική οικονομία έχουν αυξηθεί σε διψήφιο ποσοστό και φτάνουν το 13%-14% του ΑΕΠ, ενώ προβλέπεται να πλησιάσουν τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 18-19% τα επόμενα χρόνια. Οι περισσότερες επενδύσεις πραγματοποιούνται στους κλάδους της Ενέργειας και του Τουρισμού, ωστόσο υπάρχουν και άλλοι κλάδοι που προσελκύουν το επενδυτικό ενδιαφέρον. Οι ελληνικές τράπεζες, συμπλήρωσε ο κ. Μυλωνάς στηρίζουν αποφασιστικά τις επενδύσεις και είναι έτοιμες να χρηματοδοτήσουν και νέα μεγάλα επενδυτικά σχέδια.

Αναφορικά με την ανάπτυξη του ελληνικού ΑΕΠ, ο CEO της Εθνικής Τράπεζας τόνισε ότι καταγράφεται ισχυρό momentum χάρη της οικονομικής αναδιάρθρωσης, μετά από την δεκαετή κρίση χρέους. Η ελληνική οικονομία, σημείωσε ο κ. Μυλωνάς, αναπτύχθηκε με ισχυρό ρυθμό το 2021 και το 2022, ενώ και το 2023 η ανάπτυξη εκτιμάται ότι θα φτάσει ίσως και θα ξεπεράσει το επίπεδο του 2,5%, αρκετά υψηλότερο των υπολοίπων ευρωπαϊκών οικονομιών.

Σε ερώτηση εάν οι πολυεθνικοί κολοσσοί που επενδύουν στην Ελλάδα εμπιστεύονται τις ελληνικές τράπεζες, ο κ. Μυλωνάς απάντησε κατηγορηματικά ότι οι επενδύσεις που πραγματοποιούνται ήδη από τους πολυεθνικούς κολοσσούς στη χώρα μας, χρηματοδοτούνται κατά συντριπτική πλειοψηφία από τις ελληνικές τράπεζες.

Πηγή: news247.gr

Ακτιβιστές στην Πορτογαλία, για την προστασία του περιβάλλοντος συνέλεξαν περίπου 650.000 αποτσίγαρα και τα στοίβαξαν σήμερα σε μια πλατεία, στο κέντρο της Λισαβόνας, σε μια προσπάθεια να κινητοποιήσουν τον κόσμο για τη ρύπανση που προκαλείται από τις γόπες

https://www.instagram.com/reel/CrOAMDzI1oS/?utm_source=ig_embed&ig_rid=39770932-c019-4fef-aca2-45855e8c4e4e

«Ζητήσαμε απ’ όλον τον κόσμο στην Πορτογαλία να συμμετάσχει σε αυτό το σχέδιο, για να τραβήξουμε την προσοχή στη ρύπανση από τα πλαστικά. Υπάρχουν πλαστικά κρυμμένα στις γόπες των τσιγάρων και πολλοί άνθρωποι δεν το γνωρίζουν», εξήγησε ο Αντρέας Νόε, ένας Γερμανός 34 ετών, που είχε αυτήν την πρωτοβουλία.

«Μία μικρή γόπα τσιγάρου είναι ένα θαυμάσιο παράδειγμα του πώς μπορεί ο καθένας από εμάς να ξεκινήσει τη δράση του, όχι μόνο για τα αποτσίγαρα και τα σκουπίδια αλλά και για τη θαλάσσια ρύπανση και, σε τελική ανάλυση, για την κλιματική κρίση», πρόσθεσε.

Ο Νόε εγκαταστάθηκε στην Πορτογαλία πριν από έξι χρόνια και στη συνέχεια εγκατέλειψε την καριέρα του (είναι μοριακός βιολόγος) για να επικεντρωθεί αποκλειστικά στην προστασία του περιβάλλοντος. Πριν από δύο χρόνια κατάφερε να μαζέψει περίπου ένα εκατομμύριο γόπες μέσα σε δύο μήνες.

«Θέλουμε να βάλουμε τέλος σ’ αυτό το πρόβλημα, προτρέποντας τους ανθρώπους να πετούν τα αποτσίγαρα στον κάδο απορριμμάτων ή σε σταχτοδοχεία τσέπης, όπου νομίζουν, εκτός από το έδαφος» είπε ο Νταβίντ Φιγκουέιρ

Πηγή: enikos.gr

Ενημερώθηκε χθες το μεσημέρι η Λιμενική Αρχή Λαυρίου, ότι το Ι/Φ σκάφος ”ΜΕΛΩΔΙΑ” Ν.Π. 6294, βρίσκεται σε δυσχερή θέση, λόγω εμπλοκής αντικειμένου στην προπέλα, στη θαλάσσια περιοχή κόλπου Θορικού Λαυρίου.

Τα τελευταία χρόνια η παχυσαρκία και η υπερβαρότητα αυξάνονται ραγδαία. Η Δρ. Γιούλη Αργυρακοπούλου, Διαβητολόγος και Διευθύντρια της Διαβητολογικής Μονάδας, της Μονάδας Παχυσαρκίας και του Ιατρείου Διαβητικών Εγκύων στο Ιατρικό Κέντρο Αθηνών εξηγεί ποιοι τρόποι υπάρχουν για να αντιμετωπίσουμε σωστά κι αποτελεσματικά τη νόσο της παχυσαρκίας:

• Πόσο πραγματικό πρόβλημα είναι σήμερα η παχυσαρκία και η υπερβαρότητα;

Τα τελευταία τριάντα χρόνια ο επιπολασμός της παχυσαρκίας έχει αυξηθεί θεαματικά σε βαθμό που να αποτελεί μια σύγχρονη πανδημία. Γνωρίζουμε ότι στην Ευρώπη, για παράδειγμα, το 59% του πληθυσμού ζει με παχυσαρκία ή είναι υπέρβαρο. Στην Ελλάδα, έχουμε επίσης αυξημένα ποσοστά, με 32.1% των ενηλίκων να πάσχει από παχυσαρκία και 37,6% ζει με υπέρβαρο. Με άλλα λόγια, συνολικά 7 στους 10 Έλληνες ζουν με βάρος πάνω από το φυσιολογικό.

• Γιατί η παχυσαρκία θεωρείται νόσος;

Ολοένα και περισσότερα στοιχεία έρχονται να υποστηρίξουν ότι η παχυσαρκία είναι νόσημα που μπορεί να επιφέρει πολλούς και σοβαρούς κινδύνους για την υγεία. Η παχυσαρκία δεν συνοδεύεται μόνο από αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης των γνωστών μεταβολικών νοσημάτων, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 ή τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα άτομα με παχυσαρκία έχουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης υπνικής άπνοιας, οστεοαρθρίτιδας, οσφθαλγίας κ.α. που επιβαρύνει σημαντικά την ποιότητα ζωής τους, ενώ δε θα πρέπει να ξεχνάμε ότι η νόσος συνδέεται και με 13 διαφορετικούς τύπους κακοήθειας.

• Πόσο αντιπροσωπευτικός της κατάστασης ενός ατόμου είναι ο δείκτης μάζας σώματος;

Ο δείκτης μάζας σώματος, τον οποίο πολύ εύκολα μπορεί να υπολογίσει κανείς από σχετικές εφαρμογές που κυκλοφορούν δωρεάν στο διαδίκτυο, διαγιγνώσκει το νόσημα της παχυσαρκίας. Παρ’ όλα αυτά, δεν είναι ακριβής η ποσοτικοποίηση του λιπώδους και του μυϊκού ιστού. Έτσι, μπορούμε να έχουμε δυο άτομα με ίδιο δείκτη μάζας σώματος, και ο ένας να είναι αθλητής, οπότε να υπερέχει ο μυϊκός ιστός, και ο άλλος να μην είναι, οπότε να υπερέχει ο λιπώδης. Άρα όταν επιθυμούμε να κάνουμε σωστή κλινική διαχείριση της παχυσαρκίας είναι προτιμότερο να έχουμε τους ειδικούς ζυγούς λιπομετρητές, οι οποίοι μας δείχνουν με ακρίβεια την ποσοτικοποίηση των ιστών του σώματος.

• Ποιοι είναι οι πλέον αποτελεσματικοί τρόποι διαχείρισης της παχυσαρκίας;

Η κλινική διαχείριση της παχυσαρκίας έχει συγκεκριμένα βήματα και συνιστά ομαδική εργασία. Το πρώτο βήμα είναι η δίαιτα και η άσκηση με την ουσιαστική συμβολή των ειδικών διατροφολόγων και γυμναστών. Δεν υπάρχει επιτυχής διαχείριση που να μην περιλαμβάνει αυτούς τους δύο ακρογωνιαίους λίθους. Αν δεν είναι εφικτή η επίτευξη των στόχων όσον αφορά στην απώλεια του βάρους, τότε το επόμενο βήμα είναι η ενδεδειγμένη φαρμακευτική αγωγή, πάντα με τη σύσταση του ιατρού, η οποία συνεπικουρεί στη δίαιτα και την άσκηση. Τέλος, δεν θα πρέπει να ξεχνάμε τη μεταβολική χειρουργική, με την οποία μπορεί να επιτευχθεί αποτελεσματική και ενδεχομένως πιο μόνιμη απώλεια βάρους, στα άτομα που πληρούν τις συγκεκριμένες ενδείξεις και έχουν αποδεκτό χειρουργικό κίνδυνο και φυσικά στα σωστά κέντρα. Το Ιατρικό Κέντρο Αθηνών είναι διεθνές κέντρο αριστείας για τη διαχείριση της νοσογόνου παχυσαρκίας.

• Πότε ενδείκνυται η χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής;

Η φαρμακευτική αγωγή συστήνεται σε άτομα που έχουν κάνει πολλαπλές προσπάθειες να χάσουν βάρος χωρίς να έχουν πετύχει τον επιθυμητό στόχο, έχουν το δείκτη μάζας σώματος ή/και τις νοσηρότητες εκείνες που τους καθιστούν σε αυξημένο κίνδυνο. Σε αυτήν την περίπτωση, η φαρμακευτική αγωγή είναι ωφέλιμη και μπορεί έπειτα από σύσταση ιατρού και παράλληλα με δίαιτα και άσκηση να βοηθήσει στην επίτευξη του επιθυμητού στόχου.

• Τι εννοείται ότι η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας είναι ομαδική εργασία;

Η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας χρειάζεται μακροχρόνιο σχεδιασμό. Για να επιτύχει ένας ασθενής τον στόχο του απαιτείται η ενεργή συμμετοχή του ιδίου αλλά και πολλών άλλων. Σύμμαχοι στην προσπάθεια του οφείλουν να είναι τόσο ο θεράπων ιατρός, ο διατροφολόγος και ο γυμναστής ενώ στην όλη διαδικασία ιδανικά θα μπορούσε να συμμετέχει και το οικογενειακό περιβάλλον του ατόμου. Στο σημείο αυτό να επισημάνουμε ότι το Ιατρείο Παχυσαρκίας στο Ιατρικό Κέντρο Αθηνών έχει λάβει Ευρωπαϊκή Πιστοποίηση από την EASO (European Associationfor the Studyof Obesity) ως Collaborating Centrefor ObesityManagement (COMs).

• Πόσο σημαντική είναι η γενετική προδιάθεση στην παχυσαρκία και την υπερβαρότητα;

Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι πολλές φορές τα άτομα με παχυσαρκία έχουν γενετική προδιάθεση κι έτσι μάχονται σε όλη τους τη ζωή ενάντια σε κάτι που τους έχει προκαθοριστεί. Έτσι, η παχυσαρκία ως νόσημα δεν είναι θέμα επιλογής ή έλλειψη πειθαρχίας. Αντίθετα, και με απλά λόγια, θα μπορούσε κανείς να πει ότι πολλαπλές μελέτες έχουν δείξει ότι τα άτομα αυτά έχουν διαφορετική αίσθηση της πείνας και του κορεσμού. Εδώ ακριβώς, είναι που οφείλει να συστήνεται η φαρμακευτική αγωγή στα άτομα που έχουν ένδειξη. Ώστε να βοηθήσει, μέσω της ευεργετικής δράσης της στις προηγούμενες παραμέτρους, συνεπικουρώντας στη δίαιτα και άσκηση, που όπως προαναφέρθηκε είναι οι ακρογωνιαίοι λίθοι στη μάχη κατά της παχυσαρκίας.

Πηγή: news247.gr

Πάνω από 800 εργαζόμενοι στην αλυσίδα ιταλικής κουζίνας Prezzo μένουν στο δρόμο στο φόντο της μεγάλης ακρίβειας και του πληθωρισμού.

Μαύρα μαντάτα για 810 θέσεις εργασίας στη Βρετανία φέρνει η ανακοίνωση της είδησης για τα σοβαρά οικονομικά προβλήματα που αντιμετωπίζει η βρετανική αλυσίδα εστιατορίων ιταλικής κουζίνας, Prezzo.

Η αλυσίδα εστιατορίων ιταλικής κουζίνας προχωρά στο κλείσιμο εστιατορίων σε 46 περιοχές αφήνοντας στο δρόμο 810 άτομα. Παράλληλα αποφάσισε την αναδιάρθρωση της λειτουργίας άλλων 97 εστιατορίων που θα απομείνουν απασχολώντας περίπου 2.000 άτομα.

Ως βασική αιτία για τη χρεοκοπία αναφέρθηκε η αύξηση του κόστους της ενέργειας και των τροφίμων και οι «αναγκαστικές» αλλαγές στις διατροφικές συνήθειες των πελατών στη Βρετανία λόγω μείωσης της αγοραστικής τους δύναμης που επέφερε ο υψηλός πληθωρισμός (που τρέχει από πέρσι πάνω από το 10%) και οι χαμηλοί μισθοί εκατομμυρίων εργαζομένων (που παραμένουν «παγωμένοι» εδώ και πολλά χρόνια).

Είναι χαρακτηριστικό πως (σύμφωνα με στοιχεία που έδωσε η Prezzo) το κόστος των ζυμαρικών ανέβηκε κατά 40%, της σάλτσας ντομάτας κατά 28%, το κόστος της ζύμης κατά 15%.

Σε δηλώσεις στελεχών της εταιρίας επισημαίνεται για παράδειγμα πως το κόστος των λογαριασμών ενέργειας υπερδιπλασιάστηκε μέσα στον τελευταίο χρόνο ενώ η ακρίβεια στα τρόφιμα κατέρριψε ρεκόρ 45ετίας. Ο διευθύνων σύμβουλος της Prezzo, Ντιν Τσάλεντζερ, παραδέχθηκε μάλιστα πως η ανάκαμψη μετά την πανδημία του covid-19 αποδείχθηκε «πολύ πιο δύσκολη από το αναμενόμενο», επισημαίνοντας:

«Τα τελευταία τρία χρόνια περάσαμε τις πιο δύσκολες εποχές που είδαμε ποτέ. Είμαι εξαιρετικά υπερήφανος για τον τρόπο που οι συνεργάτες μας διατήρησαν την θέση της  Prezzo  ως μίας ελκυστικής, αξιόπιστης και σημαντικής εταιρίας επισιτιστικής και οινικής εμπειρίας υψηλής αξίας. Όμως η πραγματικότητα είναι πως η κρίση λόγω κόστους διαβίωσης και ο αυξημένος πληθωρισμός έκαναν αδύνατη την επικερδή λειτουργία όλων μας των εστιατορίων. Πιστεύουμε ότι οι σκληρές αποφάσεις που πήραμε σήμερα θα συμβάλουν στη συνέχιση των  υπηρεσιών της Prezzo σε υψηλή ποιότητα τα επόμενα χρόνια».

Πριν δύο χρόνια η εταιρία είχε κλείσει 22 εστιατόρια απολύοντας άλλα 2.016 άτομα.

Πηγή: kosmodromio.gr

Οι εταιρείες κερδίζουν μέσα από τον πληθωρισμό, αυξάνοντας τις τελικές τιμές - Σε φαύλο κύκλο η οικονομία με καταστρεπτικές συνέπειες για τα νοικοκυριά και τις μικρές επιχειρήσεις

Οι οικονομολόγοι το ονομάζουν «πληθωρισμός της απληστίας» και, απ’ ότι δείχνουν τα πράγματα, οι εταιρείες έχουν βρει μια πρώτης τάξεως ευκαιρία να εκτοξεύσουν τα ήδη δυσθεώρητα κέρδη τους, καθώς και τα περιθώρια κέρδους σε συνδυασμό με τις πωλήσεις τους, μέσα από τον ίδιο τον αυξημένο πληθωρισμό! 

Το αποτέλεσμα είναι εκρηκτικό: οι εταιρείες κερδίζουν μέσα από τον πληθωρισμό, καθώς ο πληθωρισμός τους φέρνει μεγαλύτερο κέρδος και αυτό το κάνουν μέσα από την τεχνητή αύξηση των τιμών προς τον τελικό καταναλωτή. Δηλαδή, οι τιμές δεν αυξάνονται επειδή αυξάνονται οι πρώτες ύλες ή το εργασιακό κόστος, αλλά επειδή οι εταιρείες μπορούν από μόνες τους να αυξήσουν την τιμή, προκειμένου να αυξήσουν τα κέρδη τους! 

Συνέπεια αυτής της τακτικής είναι περαιτέρω αύξηση του πληθωρισμού. Η οικονομία, λοιπόν, έχει ήδη μπει σε ένα σπιράλ πληθωρισμού, ενώ η αύξηση των επιτοκίων, το μόνο που τελικά θα επιτύχει θα είναι το αυξημένο κόστος δανεισμού για τις μικρές επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά σε συνδυασμό με την πραγματική μείωση των μισθών! Με ένα σμπάρο πολλά τρυγόνια: και τα κέρδη των μεγάλων εταιρειών αυξάνονται και οι πωλήσεις αυξάνονται και οι «μικροί» της αγοράς πετιούνται «εκτός» αφού δεν μπορούν να αντέξουν αυτό το σπιράλ πληθωρισμού-επιτοκίων! Πραγματικά, εκπληκτικό σύστημα ο καπιταλισμός: εμφανίζει ως «φυσικό φαινόμενο» κάτι που είναι απολύτως τεχνητό ως προς τη δομή και τη λειτουργία του!

Έχει πραγματικά ενδιαφέρον να δούμε μερικά χαρακτηριστικά παραδείγματα, από όλους τους βιομηχανικούς κλάδους, όπως τα καταγράφει το Euro2day: 

– Το μικτό περιθώριο κέρδους EBITDΑ επί των εσόδων κατασκευαστικού ομίλου αυξήθηκε κοντά στις 4 μονάδες και το περιθώριο μικτού κέρδους κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες.

– Εισηγμένη βιομηχανία τροφίμων αποδίδει την περσινή αύξηση του λειτουργικού κέρδους στο αποδοτικότερο μίγμα πωλήσεων σε συνδυασμό με τον… εξορθολογισμό των τιμών.

– Σχεδόν τριπλάσιο είναι το μικτό περιθώριο κέρδους που εμφάνισε εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αθηνών ενεργειακή εταιρεία ενώ στη διαφοροποίηση του μίγματος πωλήσεων στους επιμέρους κλάδους δραστηριότητας αποδίδει εισηγμένος προμηθευτικός όμιλος την αύξηση των περιθωρίων κέρδους του. 

Η τάση αυτή, σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Euro2day, είχε διαφανεί ήδη από τα αποτελέσματα εννεαμήνου, όπου το μερίδιο καθαρού κέρδους (ορίζεται ως ο λόγος του καθαρού λειτουργικού πλεονάσματος προς την καθαρή προστιθέμενη αξία) έφθασε στο ιστορικό υψηλό του 38,4%, από 33,6% που ήταν το αντίστοιχο διάστημα του 2021.

«Υπάρχουν τομείς όπου το κόστος μειώνεται ενώ οι τιμές λιανικής αυξάνονται και τα κέρδη αυξάνονται επίσης» δήλωσε ο Fabio Panetta, κεντρικός τραπεζίτης και μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Ο Albert Edwards της Société  Générale να αναφέρει στο MarketWatch ότι «ο κύριος μοχλός αυτού του κύκλου πληθωρισμού οφείλεται στην άνοδο των περιθωρίων κέρδους. Συχνά, οι εταιρείες αυξάνουν τις τιμές των αγαθών και των υπηρεσιών όχι επειδή το χρειάζονται, λόγω του αυξανόμενου κόστους εργασίας και πρώτων υλών, αλλά επειδή μπορούν». Και συμπληρώνει πως οι εταιρείες, ιδιαίτερα σε ανεπτυγμένες οικονομίες, έχουν χρησιμοποιήσει το αυξανόμενο κόστος των πρώτων υλών εν μέσω της πανδημίας και του πολέμου στην Ουκρανία ως «δικαιολογία» για να αυξήσουν τις τιμές και να επεκτείνουν τα περιθώρια κέρδους σε νέα ύψη.

Πηγή: imerodromos.gr

Αφιερωμένο στους εξεγερμένους της Γαλλίας την άνοιξη του 2023

Απρίλιος 2023

1- Η εργατική τάξη υπήρξε στην μητρόπολη του καπιταλισμού δυνάμει-ενδεχομενικά αλλά ορισμένες φορές και έμπρακτα σοβαρό και υπολογίσιμο επαναστατικό υποκείμενο κυρίως κατά την περίοδο από το 1848 ως το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Για περίπου εκατό χρόνια. Στην περιφέρεια του καπιταλισμού (χώρες του Τρίτου Κόσμου παλιότερα) αυτό παρατάθηκε ως το 1980-1990 περίπου και είχαμε σειρά νικηφόρων και αρχικά επιτυχημένων επαναστάσεων (Κίνα, Βιετνάμ, Κούβα κ.λπ.). Όμως, οι επαναστάσεις της κλασσικής περιφέρειας ήταν ιδιόμορφες σοσιαλιστικές-αντιιμπεριαλιστικές, με έμφαση στο β’ σκέλος, είχαν από την αρχή το στοιχείο της κομματικής-γραφειοκρατικής καθοδήγησης πάνω στους λαϊκούς απελευθερωτικούς στρατούς και, επίσης, σε μεγάλο βαθμό αναπλήρωναν την αδυναμία πρωταρχικής συσσώρευσης κεφαλαίου από την εθνική αστική τάξη στις χώρες αυτές και την ανάγκη να υπάρξει μια «υποκατάστατη» αστική τάξη σε εθνική κλίμακα, ακόμη και κρατική, με όρους αντιιμπεριαλιστικής εθνικής ανεξαρτησίας. Αυτό δεν αναιρεί καθόλου την θετική πολιτική αξία τους έναντι του ιμπεριαλισμού και της μεγάλης κοινωνικής προσφοράς αυτών των επαναστάσεων στους λαούς των περιφερειακών κοινωνιών από πολλές απόψεις. Ούτε και την υπαρκτή σοσιαλιστική τους συνιστώσα καθώς και την ανάδυση και σε αυτές -έστω προσωρινά- θεσμών και μορφών εργατικής και λαϊκής αυτοκυβέρνησης και αυτοδιεύθυνσης. Επίσης, το τελικό αποτέλεσμα ήταν μόνο μια από τις ενύπαρκτες ιστορικά επαναστατικές δυνατότητες και καταλήξεις.

Ιδίως στην Κίνα, η εμπειρία του πειράματος της Πολιτιστικής Επανάστασης, τουλάχιστον από την σκοπιά της αμφισβήτησης των κοινωνικών ιεραρχιών και των προνομίων της διανόησης και παρά το ότι ενείχε σαφώς ακρότητες, όψεις απανθρωπιάς, γραφειοκρατικές μανούβρες και σοβαρά πολιτικά λάθη στην ανάπτυξή της, βάθυνε, έστω πρόσκαιρα, τον σοσιαλιστικό χαρακτήρα της κινέζικής επανάστασης αλλά και διαύγασε την επαναστατική σκέψη διεθνώς, μεταξύ των άλλων και στην Δύση, αναδεικνύοντας σοβαρά προβλήματα της ίδιας της σοβιετικής εμπειρίας σοσιαλιστικής οικοδόμησης και της ματαίωσής της από ένα σημείο και μετά. Η ένταση της μετέπειτα καταδίκης της από το «καπιταλιστικοποιημένο» ΚΚ Κίνας είναι χαρακτηριστική.

Οι λόγοι που η εργατική τάξη υπήρξε στην -κυρίως- εποχή των επαναστάσεων (1789-1989 ή 1848-1950 εναλλακτικά) πολύ πιο σημαντικό επαναστατικό υποκείμενο από τις κυριαρχούμενες και εκμεταλλευόμενες τάξεις των προκαπιταλιστικών σχηματισμών (ασιατικός δεσποτισμός, δουλοκτησία, φεουδαρχία κ.λπ.) είναι βασικά αυτοί που ορθά περιέγραψαν οι Μαρξ και Ένγκελς: α) η θεσμική και προσωπική ελευθερία του μισθωτού εργάτη, η έξοδος από την νομική εξωοικονομική εξάρτηση και δέσμευση από τον εργοδότη, β) οι αυξημένες εργασιακές, μαθησιακές και οργανωτικές του δεξιότητες και η αυξημένη ικανότητα κοινωνικής και πολιτικής οργάνωσης, γ) η συγκέντρωση και κοινωνικοποίηση των εργατών μέσα στην καπιταλιστική παραγωγή και καταμερισμό εργασίας του εργοστασίου, δ) η εκμετάλλευση των δυναμικών όψεων του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής (συσσώρευση αξιών, ισχυρή ανάπτυξη, ισχυρή παραγωγικότητα, ισχυρή τεχνοεπιστήμη) και του «συλλογικού εργάτη» για να συγκροτηθούν οι υλικοί και ανθρώπινοι πόροι μιας αταξικής κοινωνίας με παραγωγική και γνωστική-οργανωτική επάρκεια. Όπως θα εξηγήσουμε πιο κάτω, ορισμένες από αυτές τις αυξημένες υλικές και συμβολικές δυνατότητες εμπεριείχαν αντιφατικά και κινδύνους καθώς και συμμετρικές αδυναμίες προς την αποδυνάμωση του επαναστατικού ενδεχομένου.

Χωρίς να μπορεί να προδιαγραφεί πλήρως το μέλλον, οι κοινωνίες των μητροπόλεων και ιδίως των δυτικών μητροπόλεων μπορούν στο βιωμένο παρόν να παραγάγουν πιο πολύ εξεγέρσεις-ξεσπάσματα παρά πλήρεις και καθολικές κοινωνικές και σοσιαλιστικές επαναστάσεις (ή ακόμη και καθολικές φιλολαϊκές μεταρρυθμίσεις). Ακόμη και αυτό δεν είναι λίγο μετά από δεκαετίες χειραγώγησης. Όμως, αν υπάρχει αυτό, το όριο, πού οφείλεται; Υπάρχει καθοριστικά -ως τώρα τουλάχιστον- το στοιχείο της «συγκυριακότητας» και της «μερικότητας», της απουσίας «καθολικότητας» και συνέχειας του κινήματος, καθώς και της μη πολιτικής του οργάνωσης και εκπροσώπησης. Υπάρχει, ακόμη, η τραυματική σχέση με την συντριβή του «ιστορικού κομμουνισμού». Αυτό, όμως, δεν συνέβη πρόσφατα, απλά φάνηκε πιο πολύ πρόσφατα, όταν έπαψε να υπάρχει το ζωντανό «φάντασμα» της ΕΣΣΔ.

Ήδη από το 1945, την επαύριο του Β’ΠΠ, για μια σειρά λόγους, όπως οι εκδηλωμένες συνέπειες της Εξτρεμιστικής και Εργαλειακής όψης του Διαφωτισμού^[1] αλλά και της σχετικής ματαίωσης των χειραφετητικών επαγγελιών του Διαφωτισμού γενικά [ολοκληρωτικός πόλεμος, στρατόπεδα συγκέντρωσης σε Γερμανία και Ρωσία, εργασίας/απομόνωσης (Ρωσία) ή και εξόντωσης (Γερμανία), εξόντωση των Εβραίων από ναζί, πυρηνική καταστροφή, πολεμικές τεχνολογίες, μηχανισμοί ελέγχου του νου και της συνείδησης, μηχανισμοί επιτήρησης και ελέγχου σε μια πρώτη ακόμη μορφή, γραφειοκρατικός εκφυλισμός της ΕΣΣΔ κ.λπ.], και πάντως σίγουρα το αργότερο από την δεκαετία του 1980 (από το «1989» ως συμβολική χρονιά), χάθηκε ή υποβαθμίστηκε πολύ έντονα στο κοινωνικό ασυνείδητο ή φαντασιακό των εργαζομένων και των υποτελών τάξεων στις μητροπόλεις η πρόσληψη ή η παράσταση του καθολικού μετασχηματισμού του κόσμου και της ριζοσπαστικής/επαναστατικής ανατροπής του καπιταλισμού καθώς και της οικοδόμησης μιας αταξικής κομμουνιστικής κοινωνίας^[2].

Ακόμη και η ριζοσπαστική μεταρρύθμιση τύπου Κέυνς μετατράπηκε σταδιακά σε… μη ρεαλιστική «ουτοπία». Oπως έχει γράψει χαρακτηριστικά και εύστοχα ο Mark Fisher στο έργο του “Capitalist Realism”, μας είναι πιο εύκολο να φαντασθούμε κοινωνικά την καταστροφή του πλανήτη μας παρά την αντικαπιταλιστική ανατροπή του καπιταλισμού. Αυτό μας λυπεί έντονα, αλλά είναι -ως τώρα τουλάχιστον- έτσι. Ένας σημαντικός «ευαίσθητος» δείκτης αυτής της ιστορικών διαστάσεων απώλειας, κατά την γνώμη μας, ήταν η σε μεγάλο βαθμό απομάκρυνση της εβραϊκής ριζοσπαστικής διανόησης μετά το 1945 από το επαναστατικό ή το κομμουνιστικό κίνημα και η στροφή της σε άλλα πιο «εφικτά» πολιτικά διακυβεύματα, κάτι που ελάχιστα έχει σχολιαστεί. Ένας άλλος δείκτης ήταν η σημαντική απομάκρυνση των στοχαστών και διανοουμένων του «Δυτικού Μαρξισμού» (Πέρυ Άντερσον 1976) από το εργατικό πολιτικό πράττειν και η στροφή της αριστερής διανόησης στην Ακαδημία, ταυτόχρονα δε η σταδιακή απομάκρυνση των κομμουνιστικών και σοσιαλιστικών κομμάτων από το πολιτικό και ιδεολογικό σκέπτεσθαι. Υπάρχουν σίγουρα και άλλοι δείκτες προς συσχέτιση.

2- Η εργατική τάξη νίκησε ή έστω μεγαλούργησε επαναστατικά -στα πλαίσια της ευρύτερης Δύσης πάντοτε -κυρίως στις χώρες της ευρύτερα δυτικής Ημιμητρόπολης (ή Ημιπεριφέρειας) και όχι σε αυτές της δυτικής κυρίως Μητρόπολης (ειδικότερα και κυρίως στην Ρωσία^[3] και την Ισπανία, εν μέρει σε Γιουγκοσλαβία-Ελλάδα της δεκαετίας του 1940). Ο βασικός λόγος είναι ο εξής: Η αντίθεση κεφαλαίου-εργασίας στην Δύση βιώθηκε πιο έντονα, επαναστατικά και εκρηκτικά από τους πρωτοπρολετάριους της Ημιμητρόπολης και όχι από τους «ώριμους» εργάτες ήδη πολλών γενεών του πλήρως ανεπτυγμένου και εγκατεστημένου καπιταλιστικού κοινωνικού καταμερισμού εργασίας στην Δυτική Ευρώπη και τις ΗΠΑ (αυτό εξηγείται και από τον πολύ σημαντικό κοινωνιολόγο και στοχαστή Michael Mann στο δίτομο έργο του «Οι πηγές της κοινωνικής εξουσίας»).

Σε χώρες ιδίως της Ημιμητρόπολης, όπου η καπιταλιστική ανάπτυξη «καθυστέρησε» να έρθει ή δεν ήρθε με τον τρόπο της κλασσικής Δύσης, όπως η Ισπανία ή η Ρωσία, που διέθεταν, όμως, θύλακες και περιοχές ισχυρής και ραγδαίας καπιταλιστικής ανάπτυξης, συγκεντρώθηκαν και συνέρρευσαν αντιφατικά τα δύο στοιχεία:

Α) Ο καπιταλισμός ήταν ήδη αρκετά αναπτυγμένος για να υπάρχει η εμπειρία της συγκέντρωσης σε μεγάλες μονάδες/οργάνωσης των εργατών, της όσμωσης και συνεργασίας τους και της ανάπτυξης ισχυρής ταξικής πάλης. Όπως, επίσης, της ισχυρής συνδικαλιστικής και πολιτικής τους οργάνωσης. Όπως, επίσης, της εκμάθησης δεξιοτήτων και ικανοτήτων από την μισθωτή εργασία καθώς και πολιτικών οργανωτικών μορφών. Όπως, επίσης, της συμμαχίας εργατών και αγροτών που δεν πραγματοποιήθηκε στην κυρίως Δύση.

Β) Όμως, η επιβολή του καπιταλιστικού κοινωνικού καταμερισμού εργασίας ήταν ακόμη πρόσφατη, ελλιπής και ανολοκλήρωτη στις κοινωνίες αυτές και οι προκαπιταλιστικές κοινοτικές ιδέες, αξίες και «ρομαντικοί»-κοινοτικοί θεσμοί αποτελούσαν ακόμη ισχυρά φαινόμενα (μιρ στην Ρωσία,pueblo στην Ισπανία, αγροτικές κοινότητες ή γειτονιές πόλεων σε Ελλάδα και Γιουγκοσλαβία κ.λπ.). Επίσης, οι αξίες και «πειθαρχίες» της εξατομίκευσης, της ατομικής κατανάλωσης και της πρόσδεσης στις εμπορευματικές μορφές ήταν ακόμη ατροφικές. Όπως θα εξηγήσουμε, αυτό ενίσχυε ισχυρά την κομμουνιστική τάση παρά την αποδυνάμωνε, όπως ισχυρίζεται η δήθεν «προφανής» αλλά εσφαλμένη «αναπτυξιοκεντρική» προσέγγιση (όσο πιο ώριμος ο καπιταλισμός, τόσο πιο ισχυρή η κομμουνιστική τάση). Έτσι, οι επιπτώσεις της καπιταλιστικής κοινωνικής οργάνωσης υπό την έννοια της εκμάθησης της υποταγής και της πειθάρχησης στο κεφάλαιο στα πεδία της παραγωγής και της κοινωνικής αναπαραγωγής ήταν ακόμη πρόωρες και ασθενείς και οι κοινοτικές προκαπιταλιστικές δομές ισχυρές. Αυτό συνοδευόταν στους «πρωτοεργάτες» από μνήμες, σχέσεις και συνήθειες κοινοτικές, «ρομαντικές» και προκαπιταλιστικές που αντιστέκονταν στην πλήρη καπιταλιστικοποίηση (σχέση με ύπαιθρο, ισχυρές οικογενειακές δομές, παραδόσεις ανταρσίας κ.λπ.)^[4].

Στο μεσοδιάστημα ή στο ιστορικό ιντερμέτζο αυτό – της εκτεταμένης συγκέντρωσης και καπιταλιστικής ανάπτυξης, κυρίως σε θύλακες, αλλά της μη επιβολής ακόμη των πειθαρχιών του καπιταλιστικού κοινωνικού καταμερισμού της εργασίας στις χώρες της Ημιμητρόπολης- οι συνθήκες ήταν σχετικά πιο ευνοϊκές από ποτέ για την σοσιαλιστική ή κοινωνική επανάσταση. Παράγοντες όπως ο παγκόσμιος πόλεμος και η διάβρωση, δυσμορφία ή ακαμψία του εθνικού αστικού κράτους και της εθνικής αστικής τάξης, η ηγεμονική της αδυναμία για ιστορικούς λόγους κ.λπ. ενίσχυσαν αυτήν την συνθήκη. Αξίζει, ακόμη, να σημειωθεί ότι η επαναστατική προσδοκία του Μαρξ για τις κοινωνίες του πλήρως αναπτυγμένου καπιταλισμού συνδεόταν α) με την εκτίμηση της έντονης και κάπως γραμμικής όξυνσης των αντιφάσεων του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής που θα οδηγούσε σταδιακά σε κοινωνική και πολιτική αποδιοργάνωση και β) με την προσδοκία δημιουργίας μιας ισχυρής συμμαχίας εργατών και τεχνικών της παραγωγής -επιστημόνων στα πλαίσια του καπιταλιστικού «συλλογικού εργάτη» της παραγωγής (δες σχετικά και τις ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις του Κονστάντσο Πρέβε στο έργο του «Κριτική ιστορία του Μαρξισμού»), κάτι που, επίσης, δεν επιβεβαιώθηκε ιστορικά.

Εκεί που πέτυχε η επανάσταση (αρχικά στην Ρωσία, αργότερα στην Κίνα και σε άλλες περιφερειακές καπιταλιστικές χώρες) αντιμετώπισαν οι ηγέτες και πολιτικοί εκφραστές της μια σειρά από πολύ σοβαρά και δυσεπίλυτα προβλήματα που δεν μπόρεσαν τελικά να επιλύσουν :

- Είναι η επανάσταση και η σοσιαλιστική οικοδόμηση έργο των εργαζομένων και των λαϊκών τάξεων ως συνόλου ή αυτών που «ξέρουν», του «σοφού κόμματος» και των κρατικών και παραγωγικών μάνατζερ;
- Είναι η «δικτατορία του προλεταριάτου» του Μαρξ η ποιοτική διεύρυνση της αστικής δημοκρατίας για την μεγάλη κοινωνική πλειοψηφία ή η άρση κάθε πολιτικής δημοκρατίας (κριτική στους Λένιν και Τρότσκυ από την Ρόζα Λούξεμπουργκ το 1918);
- Είναι η ανάγκη για οικονομική ανάπτυξη συνδυασμένη με ριζικές αλλαγές στον τεχνικό και κοινωνικό καταμερισμό εργασίας και στις σχέσεις εξουσίας ή αναπαράγει μηχανικά και ποσοτικά αυτές τις δομές και σχέσεις εξουσίας που προΐσχυσαν (τις καπιταλιστικές δηλαδή);
- Είναι ο σκοπός μια εφικτή και με όρια άρση της ταξικής εκμετάλλευσης, καταπίεσης, αδικίας και δυστυχίας και μια «πεπερασμένη» υπέρβαση των ταξικών κοινωνιών ή μια μετα-θεολογικού τύπου αποκαλυπτική «τελείωση» και «ολοκλήρωση» της ανθρώπινης κοινωνίας όπου πια δεν θα υπάρχει «κανένα δεινό», καμία αδικία και κανένα πρόβλημα και η ανθρώπινη συμβίωση θα είναι παραδείσια ουσιαστικά; Και τι συμβαίνει με όσους διαφωνούν ή φαίνεται να διαφωνούν με την « παραδείσια τελείωση» αυτήν;
- Είναι η οικονομική ανάπτυξη βασικά ποσοτικοί δείκτες ή μια ποιοτική/συμμετρική σχέση μεταξύ των τομέων της οικονομίας και των ανθρώπων μεταξύ τους καθώς και με την μη ανθρώπινη φύση;
- Οι σκέψεις ήδη του Λένιν από το 1918 για τον κρατικό καπιταλισμό ως αναγκαίο στάδιο ή προστάδιο του σοσιαλισμού στη Ρωσία (ιδίως στο έργο του «Για τα υπεραριστερά παιδιαρίσματα και την μικροαστική νοοτροπία» της άνοιξης 1918) μετατράπηκαν σταδιακά μέσα από τις ήττες που υπέστη το κομμουνιστικό πρόγραμμα μέσα σε μια δεκαετία σε μια σταθερή πολιτική παγίωσης και αναπαραγωγής των ιδιόμορφων-γραφειοκρατικών καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής στη Ρωσία και τα άλλα ανάλογα καθεστώτα.

Φωτογραφία από την γερμανική επανάσταση του 1918-1923

3- Αντίθετα, στην κλασσική Μητρόπολη, όταν πια υπήρξε η μεγαλύτερη ανάπτυξη του συνδικαλισμού και της νόμιμης συνδικαλιστικής και πολιτικής οργάνωσης των εργατών (από το 1870 και εξής), οι καπιταλιστικές πειθαρχίες και οργανωτικά μέσα στο εργοστάσιο αλλά και στην σφαίρα της διανομής και της αναπαραγωγής της καθημερινής ζωής ήταν ήδη πολύ ισχυρές και είχαν επαρκώς ή πάντως σημαντικά εμπεδωθεί. Η πολύ ισχυρή ρεφορμιστική πολιτική πρακτική στην Γερμανία και την Αγγλία, η οπορτουνιστική στροφή της Β’ Διεθνούς μετά το 1889, η στάση της Β’ Διεθνούς το 1914 αλλά και η πλήρης απουσία πολιτικής ανάπτυξης του σοσιαλισμού στις ΗΠΑ το αποδεικνύουν. Η συγκυρία του Α’ ΠΠ και η κοινωνική καταστροφή που δημιούργησε πήγαν να κλονίσουν αυτήν την συνθήκη στην Ευρώπη και ιδίως στην Γερμανία στα 1918-1923. Όμως, η προσπάθεια αυτή απέτυχε και αυτό δεν είναι τυχαίο. Πόσο μάλλον που πάνω στην αποτυχία της και στο «φάντασμά» οικοδομήθηκε η πλήρης αντεπανάσταση και ο ναζισμός. Η προσπάθεια της γερμανικής επανάστασης σχετίστηκε με τις επιπτώσεις του Α’ ΠΠ αλλά και με την κρίση του ρόλου των μαστόρων εργατών και την εισαγωγή του ταιυλορισμού, πράγμα που πρόσκαιρα ριζοσπαστικοποίησε τους μάστορες αλλά και ένα τμήμα του υπό διαμόρφωση εργάτη-μάζα (βλ. τις σχετικές αναλύσεις των Karl-Heinz Roth- Angelika Ebbinghaus στο βιβλίο τους «Το άλλο εργατικό κίνημα- προλεταριακοί αγώνες, καπιταλιστική αντεπίθεση και εργατική αυτονομία στη Γερμανία 1880-1974», Αθήνα 2017, εκδόσεις Αρχείο 71, επίσης του Sergo Bologna κ.α.). Όμως, και πάλι η εργατική πλειοψηφία δεν ακολούθησε κατά πλειοψηφία τον επαναστατικό δρόμο. Τα ίδια συνέβησαν στην Ευρώπη κατά καθώς και μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο με την σοβαρή εξαίρεση της ελληνικής και της γιουγκοσλαβικής-αλβανικής επαναστατικής εμπειρίας. Η διανομή σφαιρών επιρροής της Γιάλτας, η «σταλινοποίηση» των ΚΚ και πρόσδεσή τους στην γεωπολιτική της ΕΣΣΔ ήταν σημαντικός παράγων ανάσχεσης της επανάστασης στην Δύση αλλά δεν ήταν ο μοναδικός. Η οπτική ότι πάντοτε οι επαναστάσεις «προδίδονται» εκ των άνω και γι’ αυτό δεν προχωρούν είναι μερική και παραπλανητική. Η ενίσχυση των όρων υλικής διαβίωσης με το μεταπολεμικό κεϋνσιανό κοινωνικό συμβόλαιο, αλλά και οι τραγικές ανθρωποκτόνες εμπειρίες των δύο Παγκοσμίων Πολέμων ως ολοκληρωτικών πολέμων (χωρίς να υποτιμάται και η επίπτωση στην εργατική κοινωνική συνείδηση της μεγάλης κλίμακας βίας της ίδιας της ρωσικής επαναστατικής εμπειρίας αλλά και του «αλληλοφαγώματος» των πρωταγωνιστών της) κατέστησαν τις δυτικές εργατικές τάξεις πολύ επιφυλακτικές απέναντι σε μια αναγκαστικά βίαιη και εμφυλιακή επαναστατικη κλιμάκωση της ταξικής πάλης. Ακόμη περισσότερο, οι αγρότες και οι μικροαστοί/μεσοαστοί στην Δύση έλαβαν σοβαρά υπ’ όψιν τους το ενδεχόμενο να απαλλοτριωθούν και αυτοί μαζί με τους μεγάλους καπιταλιστές από μια επαναστατική εξουσία, μετά τις ανάλογες σοβιετικές εμπειρίες-ιδίως την κολλεκτιβοποίηση όλων των αγροτών χωρίς διάκριση. Το να είσαι δυνάμει επαναστατικό υποκείμενο είναι κάτι που μπορεί να καμφθεί όταν αποκτήσεις κάτι παραπάνω από τις αλυσίδες σου και αντιπαραβάλεις αυτό το κάτι με τον φόβο του θανάτου κατά την διάρκεια μιας επαναστατικής διαδικασίας.

4- Η εμπειρία του φασισμού-ναζισμού πάνω στο κίνημα της εργατικής τάξης, η ριζική καταστροφή από αυτά τα καθεστώτα -αλλά και από το σταλινικό καθεστώς-μορφών συλλογικής ύπαρξης και οργάνωσης της εργατικής τάξης, με βαθύ και αμείλικτο τρόπο, ακόμη και ο ιδεολογικός έλεγχος και ηγεμονία του ναζισμού πάνω σε τμήματα της εργατικής τάξης στην Γερμανία συνέβαλαν, επίσης, πολύ σημαντικά στην υποχώρηση του επαναστατικού ρεύματος στην Ευρώπη. Ο τρόπος, η ένταση και η μορφή που αυτό συνέβη είναι κάτι που ακόμη δεν έχει ερευνηθεί και εκτιμηθεί ως τώρα ικανοποιητικά.

5- Η αποτυχία της επανάστασης στις Μητροπόλεις κατά τον εικοστό αιώνα σίγουρα συνδέεται και με την δυαδικότητα του παγκόσμιου καπιταλισμού (Μητρόπολη-Περιφέρεια) καθώς η υπερεκμετάλλευση της αποικιακής και νεοαποικιακής περιφέρειας ενίσχυσε την ικανότητα των μητροπολιτικών αστικών τάξεων να κάνουν παραχωρήσεις στις υποτελείς τάξεις τους, κάτι που ήδη είχε εκτιμήσει ο Λένιν το 1915 αναζητώντας την κοινωνική βάση του ρεφορμισμού-οπορτουνισμού της δυτικής σοσιαλδημοκρατίας. Στην έκταση αυτών των παραχωρήσεων στα πλαίσια της εποχής του Κράτους Προνοίας (1945-1980 περίπου) συνέβαλε σημαντικά και η ισχύς του (θετικού στο σημείο αυτό) αντιπαραδείγματος των καθεστώτων σοβιετικού τύπου, που μετά τον Β’ΠΠ ενίσχυσαν έντονα την χορήγηση δικαιωμάτων κοινωνικής πρόνοιας στους πληθυσμούς τους. Η (τελική) αποτυχία της επανάστασης στην Ανατολή ενίσχυσε για δεκαετίες την «μεταρρύθμιση» στην Δύση.

6- Μετά τον Β’ΠΠ, πέραν άλλων παραγόντων σοβαρής κρίσης των επαγγελιών του Διαφωτισμού, η εργατική ταυτότητα διαβρώνεται ακόμη περισσότερο από τις καπιταλιστικές πειθαρχίες παραγωγής και (καταναλωτικής) διανομής. Αντίθετα από τις προσδοκίες του Μαρξ, η όλο και μεγαλύτερη εμπέδωση του καπιταλιστικού μοντέλου παραγωγικά και αξιακά αποδυναμώνει την εργατική αντίσταση και ακόμη παραπάνω την επαναστατική τάση της εργατικής ταξικής πάλης.

7- Τα κινήματα του 1968 στην Μητρόπολη που συνδέθηκαν α) με την κρίση του ιμπεριαλισμού ως αποικιοκρατίας και τα εθνικοαπελευθερωτικά και αντιιμπεριαλιστικά κινήματα της ίδιας περιόδου στην περιφέρεια (ιδίως το Βιετνάμ), β) με τις αναδιαρθρώσεις στην καπιταλιστική οργάνωση της παραγωγής (επέκταση αλλά και τάσεις υπέρβασης του φορντισμού-ταιυλορισμού), γ) με την άνοδο της μαζικής ανώτατης εκπαίδευσης και δ) με την ολιστική ή αντιαλλοτριωτική κριτική για πρώτη φορά στον καπιταλισμό της εποχής εκείνης δηλαδή όχι μόνο από την σκοπιά της ταξικής εκμετάλλευσης αλλά και της πολλαπλής ανισότητας ή καταπίεσης (πολλά θέματα: συντηρητισμός των οικογενειακών και κοινωνικών ηθών, παραδοσιακότητα, σεξουαλική καταπίεση, αστυνομική καταστολή, εργασιακή αλλοτρίωση, κρίση της μεγάλης πόλης, κριτική στον φτηνό καταναλωτισμό, εξατομίκευση, κρίση των προσωπικών σχέσεων, κριτική στην αποικιοκρατία κ.λπ.) φάνηκαν να ξαναφέρνουν {περισσότερο στην Ιταλία και λιγότερο στη Γαλλία και σε άλλες χώρες} μια εργατική και νεολαιίστικη επαναστατικότητα στο προσκήνιο που είχε χαθεί από το 1945 και μετά^[5]. Το σημαντικό είναι ότι αυτή η ολιστική κριτική στον καπιταλισμό συνδεόταν ακόμη με την επιβίωση της κλασσικής μορφής της εργατικής τάξης αλλά και με μια μορφή του κοινωνικού φαντασιακού που κρατούσε και επανέφερε και μάλιστα πιο πλούσια σε περιεχόμενο το ζήτημα της συνολικής-καθολικής ανατροπής του καπιταλισμού ως συστήματος κοινωνικών σχέσεων και της δυνατότητας οικοδόμησης του σοσιαλισμού καθώς και νέου τύπου προσωπικές σχέσεις και κοινοτικές-συμμετοχικές μορφές. Επίσης, ιδίως στην Ιταλία από το 1968-1973 («μακρύς Ιταλικός Μάης 1968») μπορούμε να εκτιμήσουμε ότι υπήρξε μια μορφή ανολοκλήρωτης επαναστατικής κατάστασης.

8- Ο παγκόσμιος καπιταλισμός στα 1968-1990 αντέδρασε στην απειλή των κινημάτων του διεθνούς 1968 γρήγορα και μάλιστα σχετικά επιτυχημένα, αποδεικνύοντας τον τότε ακόμη δυναμισμό του. Απέκοψε τους εργάτες από την ριζοσπαστική νεολαία δίνοντάς τους υλικές παραχωρήσεις. Παραχώρησε κοινωνική κινητικότητα στην ριζοσπαστική νεολαία κυρίως μέσω των πανεπιστημιακών μηχανισμών που για μια περίοδο «αριστεροποιήθηκαν» έντονα μέσα από την διδακτική ενίσχυση των κριτικών θεωριών και την απορρόφηση μεγάλου τμήματος της αριστερής διανόησης στην κρατική-κοινωνική αναπαραγωγή των κυρίαρχων σχέσεων. Μείωσε τον ιεραρχικό-κάθετο χαρακτήρα της οργάνωσης εργασίας υπέρ πιο ευέλικτων και αποκεντρωμένων μορφών. Σταδιακά, κατέστρεψε και αναδιάρθρωσε την υλική καπιταλιστική παραγωγή στέλνοντάς την μακριά από τα κλασσικά καπιταλιστικά μητροπολιτικά κέντρα και μεταβαίνοντας στην μητρόπολη στο άυλο και στο χρηματιστικό πεδίο. Κατέστρεψε έτσι (ιδίως ο δυτικός καπιταλισμός) την παραδοσιακή εργατική τάξη της μεταποίησης μέσω της αποβιομηχάνισης, πράγμα που αποτέλεσε σημαντική ταξική επιτυχία του. Δεν έπαψε μεν να υπάρχει η μισθωτή εργασία, όμως η αποδόμηση της βασικής φαντασιακής της υπόστασης («μεταποιητικής») και μορφής δεν ήταν ένα γεγονός χωρίς πολύ σημαντική πολιτική επίπτωση. Οι «εργάτες» μετατράπηκαν σε «εργαζόμενους». Η αστική τάξη (ιδίως η δυτική) τριτογενοποίησε την μισθωτή εργασία και την ενέταξε ακόμη πιο έντονα από ό,τι ως το 1968 στα καταναλωτικά δίκτυα και στην συνέχεια, μετά το 2008, όλο και πιο έντονα σε επιδοματικά τμηματικά καθεστώτα. Κήρυξε και ενίσχυσε την εξατομίκευση, τον ατομικισμό και τον παρασιτισμό. Μετά το 1990, διόγκωσε την σφαίρα της μη υλικής παραγωγής και ιδίως την σφαίρα της ψηφιακής/συμβολικής, μη διαπροσωπικής επικοινωνίας και διάδρασης. Μετέτρεψε το πεδίο των σχετικά άμεσων και διαπροσωπικών κοινωνικών σχέσεων σε ένα πεδίο ψηφιακής συνάντησης αποκοινωνικοποιημένων ατόμων. Ενίσχυσε την επιτήρηση και τον κοινωνικό καθολικό έλεγχο. Μεταμόρφωσε με τις παρεμβάσεις του τα μη εργατικά «νέα» κοινωνικά κινήματα από φορείς μιας ολιστικής κριτικής στον καπιταλισμό σε φορείς -σε σημαντικό βαθμό- της εξατομίκευσης, του καταναλωτισμού και του φυλετικού (tribal) κατατεμαχισμού της κοινωνίας. Μετά το 2000, αυτό κατέστη πιο πολύ έντονο μέσω των ΜΚΟ και των ακροτήτων των ταυτοτικών-δικαιωματικών κινημάτων (“Woke culture”) που πια βάλλουν άγρια και αδιάκριτα κατά δομικών οριζουσών του ανθρώπινου πολιτισμού (οικογένεια, τοπικότητα, υλικές/ενσώματες διανθρώπινες-διαπροσωπικές σχέσεις με φυσική παρουσία και όχι μόνο ψηφιακές, βιολογική υπόσταση του ανθρώπου, φύλο, γλώσσα, εθνικές παραδόσεις κ.λπ.). Όμως, η «στρατηγική» νίκη του κεφαλαίου επί της εργασίας ήταν μια πύρρειος νίκη για το κεφάλαιο. Ένας καπιταλισμός χωρίς έντονη ριζική αντίθεση είναι και ένας καπιταλισμός χωρίς ζωή, ζωντάνια και παραγωγικό καθώς και πολιτισμικό δυναμισμό, όπως σωστά έχει παρατηρήσει ο Ιταλός στοχαστής και πρώην εκπρόσωπος του ρεύματος του «εργατισμού» Mario Tronti. Ο καπιταλισμός νίκησε μεν -προσώρας- αλλά έγινε «ζόμπι» που καταπνίγει κάθε ζωή και δημιουργικότητα. Δεν είναι πια η «δημιουργική καταστροφή» του Σουμπέτερ. Είναι σκέτη παραγωγή της καταστροφής. Είναι, όμως, ακόμη σε θέση να καταστρέψει τον ανθρώπινο πολιτισμό, όπως έχει ιστορικά υπάρξει. Ιδίως μάλιστα η δυτική του εκδοχή που είναι και η πιο επιθετική και παρασιτική.

Επίσης, η σταδιακή ανατροπή των αστικών δημοκρατιών σε όφελος της μεταδημοκρατίας και του κοινοβουλευτικού ολοκληρωτισμού αποτελεί μια σημαντική διάσταση καταστροφής των κοινωνικών δεσμών, της δημόσιας πολιτικής και της ύπαρξης διαφορετικών πολιτικών προγραμμάτων μέσα σε ένα αστικό δημοκρατικό πλαίσιο.

9- Μετά το συμβολικό διεθνές έτος «1989», η πλανητική και ιδίως δυτική ηγετική τάξη πέρασε με έντονο τρόπο στην κοινωνία το μήνυμα ότι κάθε πείραμα καθολικού μετασχηματισμού και ανατροπής του καπιταλισμού καταλήγει στον «κομμουνιστικό» ή σε άλλο ολοκληρωτισμό και τελικά στην «κατάρρευση». Ότι η ανατροπή του καπιταλισμού είναι ή αδύνατη ή οδηγεί σε πολύ χειρότερα αποτελέσματα από ό,τι ο φιλελεύθερος καπιταλισμός. Έτσι η σύγχρονη καπιταλιστική τάξη παρά την έντονη ροπή της στην οικοδόμηση ενός καπιταλιστικού ολοκληρωτισμού χρησιμοποίησε την εμπειρία του σοβιετικού «σταλινικού» ολοκληρωτισμού για να νομιμοποιήσει τα καθεστώτα της. Η μεγαλύτερη προσδοκία και ελπίδα της ανθρωπότητας ιστορικά, ο σοσιαλισμός-κομμουνισμός, ταυτίσθηκε με την τραγική εμπειρία του γραφειοκρατικού «κολλεκτιβιστικού» ολοκληρωτισμού, όπως αυτός εκφράστηκε στα ταξικά υπό νέα μορφή καθεστώτα σοβιετικού τύπου. Το πιο ενδιαφέρον είναι ότι αυτή η αρνητική και μονόπλευρη αναφορά στον «σοβιετικό ολοκληρωτισμό» εντάθηκε ως νομιμοποιητική των δυτικών μεταδημοκρατιών σε μια περίοδο όπου οι ίδια οι αστικές φιλελεύθερες δημοκρατίες μετασχηματίζονται σε μορφές ολοκληρωτικού καπιταλισμού υπό κοινοβουλευτική πρόσοψη (ακόμη) -όπως είδαμε και στην τριετία της «πανδημίας» του Covid 19 και της ολοκληρωτικής κρατικής της διαχείρισης.

Ταυτόχρονα, η έλευση του μεταμοντέρνου πολιτισμικού καθεστώτος και η ισχυρή προώθησή του συνέβαλε και αυτή σε μια πρόσληψη ενός κόσμου όπου δεν υπάρχει Μέλλον (Mark Fisher), δηλαδή όπου η προσδοκία όχι μόνο της χειραφέτησης αλλά και της βελτίωσης σε μελλοντική κλίμακα έχει μειωθεί ως χαθεί (τεράστια αλλαγή ιστορικής και πολιτισμικής προοπτικής για πρώτη φορά από τα τέλη του 18^ου αιώνα – το μέλλον πια φαίνεται να οδηγεί προς το «χειρότερο»).

Από την άλλη πλευρά, η μεγάλη εξέγερση -όπως δείχνει και η παρούσα γαλλική εμπειρία- δείχνει να είναι εφικτή. Οι στόχοι της είναι κυρίως η επιβράδυνση ή μερική ανάσχεση του καπιταλιστικού ολοκληρωτισμού χωρίς να συνυπάρχει αυτόματα η καθολική ενοποιητική δυναμική ή συνείδηση ανατροπής του καπιταλισμού και σαφούς οικοδόμησης «του άλλου». Όμως, ένας σχηματισμός που παρακμάζει πλανητικά μπορεί, άραγε, να γεννήσει το πλήρες πρόγραμμα της άρνησής του; Ας θυμηθούμε ότι το κομμουνιστικό πρόγραμμα γεννήθηκε στην Δύση επί ακμάζοντος Διαφωτισμού και στα χρόνια που η δυναμική του πλανητικού καπιταλισμού ήταν τόσο μεγάλη όσο και η λάμψη της ανατροπής του. Υπήρχε μια συμμετρία ανάμεσα στα δύο αυτά. Και όταν πια ήρθε η πλήρης ωριμότητα και το «σάπισμα» του καπιταλισμού -με όλα τα προβλήματα που έχουν αυτές οι οργανιστικές έννοιες και αναλογίες ανάμεσα σε ζωντανούς οργανισμούς και σε κοινωνικές σχέσεις κι μορφές- το ανταγωνιστικό κοινωνικό υποκείμενο είχε και αυτό υποστεί τις «παρενέργειες» της διαδικασίας αυτής. Κυρίως στην Δύση.

Η εξέγερση κατά του καπιταλισμού έχει, όντως, έναν πιο εύπλαστο, πολύμορφο και λιγότερο «δεσμευτικό» χαρακτήρα σε σχέση με την επανάσταση. Πράγμα που έχει και πολύ αρνητικές και τεμαχιστικές πλευρές αλλά και κάποιες θετικές πλευρές. Απεξαρτάται από τον τελικό «στρατηγικό στόχο», τον κομμουνισμό, αλλά και από την τυραννία και απολυτότητα ή «τελειότητα» αυτού του στόχου. Δεν δεσμεύεται ιδίως για την συγκρότηση μιας επαναστατικής εξουσίας αλλά πολλών αντιεξουσιών. Αυτό έχει σίγουρα έντονα μετανεωτερικά πολιτιστικά χαρακτηριστικά αλλά ίσως δίνει και χρόνο για να ξανασκεφτούμε πως θα μπορούσε να είναι μια ελευθεριακή και αυτοδιευθυντική επαναστατική εξουσία μετά την κατάρρευση του σταλινικού μοντέλου που διαφημίστηκε ως επαναστατική εξουσία και σε κάποιες συνθήκες επιτέλεσε και ρόλους της επαναστατικής εξουσίας αλλά στην ουσία ήταν, από ένα σημείο και μετά, ένα αντεπαναστατικό μόρφωμα. Όπως και το αν μπορεί όντως να υπάρξει ή ορθότερα να σταθεροποιηθεί μια επαναστατική εξουσία.

Ας μην μας πουν ότι αντιπροτείνουμε την υπεροχή των μέσων και του κινήματος έναντι του τελικού σκοπού κατά το παράδειγμα του Έντουαρντ Μπερνστάιν το 1899 και ότι είμαστε «αναθεωρητές»^[6]. Ο Μπερνστάιν πρότεινε μια κρατική διαχείριση της εργατικής αντιεξουσίας, ενώ εμείς προτείνουμε την ακυβερνησία και την αδυναμία συγκρότησης μιας σταθερής διαχείρισης από την πλευρά του αντιπάλου. Αν αυτό επανανοηματοδοτήσει και την μετάβαση στον τελικό στρατηγικό σκοπό, χωρίς «αποκαλυπτικές» πια ψευδαισθήσεις, ακόμη καλύτερα!!!

Κι εμείς τι κάνουμε αν/εφόσον η επανάσταση δεν είναι πλέον εφικτή; Ή αν και εφόσον είναι ακόμη θεωρητικά εφικτή για να επανέλθει επιτέλους και πρακτικά; -πράγμα κοπιώδες και πολύ σύνθετο ως πολιτικό καθήκον που δεν απαντιέται με ανέξοδες προπαγανδιστικές ρητορικές, οι οποίες συγκαλύπτουν και ωραιοποιούν την πραγματικότητα. Ούτε με την πληθωρική και γελοιοποιητική χρήση των επιθέτων επαναστατικός-αντικαπιταλιστικός-κομμουνιστικός χωρίς σοβαρή θεωρητική και ιστορική αποτίμηση. Αυτό ανοίγει μια επόμενη συζήτηση και θέλει πολλή σκέψη.

Και πάλι, τονίζουμε, ότι το μέλλον δεν μπορεί να προβλεφθεί ως εκ τούτου δεν μπορεί να αποκλεισθεί η μετατροπή μιας εποχής εξεγέρσεων σε μια νέα εποχή κοινωνικών επαναστάσεων. Όμως, η γήρανση, βιολογική, ηθική, αξιακή και κοινωνική, και η πολιτιστική αποπτώχευση των κοινωνιών της Δύσης δείχνει πιο πολύ προς την πορεία προς την ολοκληρωτική βαρβαρότητα παρά προς την επιστροφή ή αναγέννηση των κοινωνικών επαναστάσεων. Με αυτό ως δεδομένο, μια σύγχρονη κομμουνιστική στάση είναι λογικό α) λιγότερο να επενδύει στην επιστροφή της κλασσικής επανάστασης και β) περισσότερο να επενδύει στην μορφή της κοινωνικής εξέγερσης/αντίστασης ως παράγοντα ανασχετικού ή επιβραδυντικού της πορείας προς την βαρβαρότητα, τον πόλεμο και το τέλος του ανθρώπινου πολιτισμού.

Λυπούμαστε αλλά δεν μπορούμε να προσφέρουμε καμία «νομοτελειακή» βεβαιότητα. Αυτό που χρειάζεται είναι η συλλογική κοινωνική δράση κατά της καπιταλιστικής βαρβαρότητας αλλά και η συστηματική παρατήρηση, κατανόηση και μελέτη αυτών που συμβαίνουν γύρω μας. Είμαστε σε μια φάση επανεκκίνησης από το μηδέν και το βάρος του «παλιού» πάνω στο νέο ή οι βαρετές επαναλήψεις μόνο ζημιά μπορούν να μας κάνουν.

[1] Για την διάκριση και την  σχέση έντασης μεταξύ των χειραφετητικών και των εργαλειακών-κυριαρχικών όψεων του Διαφωτισμού βλ. σε Τ. Αντόρνο - Μ. Χορκχάιμερ «Διαλεκτική του Διαφωτισμού», Αθήνα 1986, εκδόσεις Ύψιλον, μετάφραση Ζήσης Σαρίκας.

[2] Αυτό υπάρχει σαν ρητά διατυπωμένη σκέψη και στο Πρώτο Κεφάλαιο του βιβλίου του Κορνήλιου Καστοριάδη «Η φαντασιακή θέσμιση της κοινωνίας» με τίτλο «Μαρξισμός και Επαναστατική Θεωρία», που γράφτηκε ήδη στα μέσα της δεκαετίας του 1960 (ελληνική έκδοση 1978, Κέδρος).

[3] Παρά τον ιδεολογικό πόλεμο που μαίνεται μέσα από την πλαστή αντίθεση Ρωσία-Δύση, η Ρωσία, παρά και τις ορισμένες ανατολικές ή ευρασιατικές όψεις της, ήταν πάντοτε ιδιόμορφο τμήμα και του δυτικού πολιτισμού, αναπόσπαστο  θα λέγαμε. 

[4] Εξ ου και η σκέψη του Μαρξ στα τελευταία του χρόνια ότι μέσω των κοινοτικών θεσμών τύπου μιρ η Ρωσία θα μπορούσε να περάσει στον κομμουνισμό παρακάμπτοντας την καπιταλιστική ανάπτυξη. 

[5] Βλ. και σε Luc Boltansky - Eve Chiapello «The new spirit of capitalism», Verso 2007, αγγλική έκδοση. Διακρίνουν ανάμεσα στην κριτική στον καπιταλισμό από την σκοπιά της εκμετάλλευσης («critique of exploitation») και από την σκοπιά της «αλλοτρίωσης» («artistic critique»). H δεύτερη μορφή κριτικής γέννησε τα λεγόμενα «νέα κοινωνικά κινήματα». 

[6] Στην πραγματικότητα όλοι οι επαναστατικοί επαναπροσδιορισμοί έχουν κάτι το «αναθεωρητικό». Η σκέψη του Λένιν το 1917 ότι μπορούσε να κατακτηθεί η εργατική εξουσία πήγαινε κόντρα σε δεκαετίες «ορθόδοξου μαρξισμού». Στην αρχή τον θεώρησαν «τρελλό» και όχι μόνο αναθεωρητή. 

Πηγή: kommon.gr

Οι αγώνες των εργαζομένων στην Γαλλία έβγαλαν στον δρόμο πάνω από δυο εκατομμύρια εργαζόμενους ενάντια στην συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση του Μακρόν, που στην ουσία είναι ο τρόπος των γερακιών του νεοφιλελευθερισμού να μειώσουν στο ελάχιστο τις συντάξεις καθώς για ορισμένες κατηγορίες από συντάξεις θα μετατραπούν σε επιδόματα φτώχιας. Το θέμα δεν είναι απλά τα δυο χρόνια παραπάνω που θα χρειαστούν οι Γάλλοι εργαζόμενοι για να συνταξιοδοτηθούν αλλά ότι το χρονικό σημείο κατά το οποίο οι εργαζόμενοι μπορούν να συνταξιοδοτηθούν χωρίς μειώσεις στη σύνταξη από 62 πάει στα 64 υπό την προϋπόθεση να έχουν εργαστεί επί 43,5 χρόνια!

Τα δυο εκατομμύρια απεργών και διαδηλωτών που βρίσκονται στους δρόμους δεν θέτουν μόνο το συνταξιοδοτικό στα αιτήματα τους. Η εργατική τάξη έχει ξεσηκωθεί ενάντια στην συνολική αντεργατική της πολιτική της κυβέρνησης Μακρόν, την καταστολή, την καταπάτηση των δημοκρατικών δικαιωμάτων της. Οι αγώνες αυτοί στέλνουν στην εργατική τάξη της Ευρώπης πολλά ελπιδοφόρα μηνύματα που πρέπει να αξιοποιηθούν.

Τα κύρια χαρακτηριστικά του αγώνα των Γάλλων εργαζομένων είναι η διάρκεια και η εναλλαγή των μορφών πάλης, οι επαναλαμβανόμενες απεργίες σε μεγάλους  σημαντικούς κλάδους και μεγάλους χώρους δουλειάς, με αποφασισμένες απεργιακές φρουρές που προχωρούν σε αποκλεισμούς σε βιομηχανικές ζώνες, λιμάνια, διόδια, σιδηροδρόμους. Με μαχητικές μορφές πάλης και ακτιβισμούς που έφταναν στην εισβολή στο χρηματιστήριο και την Louis Vuitton

Des manifestants envahissent la Bourse de Paris a La Défense contre la réforme des retraites #manif20avril #greve20avril pic.twitter.com/r2FtGR5Qt9

— Luc Auffret (@LucAuffret) April 20, 2023

 Μια άλλη σημαντική πλευρά είναι η εργατική και λαϊκή αλληλεγγύη απέναντι στην επιχείρηση λάσπης από την κυβέρνηση Μακρόν που δεν κατάφερε να συκοφαντήσει τους εργαζόμενου αφού η μεγάλη πλειοψηφία των Γάλλων υποστηρίζει τους αγώνες των εργαζομένων. Η άγρια καταστολή και οι επιστρατεύσεις των απεργών δεν κατάφεραν να λυγήσουν τους απεργούς και τους διαδηλωτές παρά τις επιθέσεις των ΜΑΤ, τις εκατοντάδες συλλήψεις και απαγορεύσεις των διαδηλώσεων.

Paris, France ??

“If you want a picture of the future, imagine a boot stamping on a human face— forever.”

~ George Orwell, 1984 pic.twitter.com/GhVpUEcWai

— James Melville (@JamesMelville) March 23, 2023

Τα παραπάνω χαρακτηριστικά που σφράγισαν τους αγώνες των εργατών δεν προέκυψαν ξαφνικά. Οι ταξικές αγωνιστικές δυνάμεις μέσα στα συνδικάτα επέβαλαν την αγωνιστική ταξική γραμμή σε μαζικές συνελεύσεις απέναντι στην λογική του διαλόγου και της κοινωνικής συναίνεσης που πρέσβευε η ηγεσία της CGT.

Μεγάλες ομοσπονδίες όπως των εργαζομένων χημικής βιομηχανίας, το Εργατικό Κέντρο της Μασσαλίας, πρωτοβάθμια σωματεία και ταξικά ρεύματα όχι απλά πρωτοστάτησαν στο να έχει ο αγώνας διάρκεια και προοπτική αλλά έβαλαν την σφραγίδα τους ώστε να βρει αγωνιστική οργανωμένη διέξοδο η λαϊκή οργή.

Σε αυτές τις συνθήκες όξυνσης της ταξικής πάλης στην Γαλλία πραγματοποιήθηκε το 53^ο Συνέδριο της CGT και όπως ήταν φυσικό αυτό που κυριάρχησε ήταν το με ποια στρατηγική θα προχωρήσει η ομοσπονδία μπροστά στις μεγάλες μάχες που θα ακολουθήσουν. Αν η γραμμή της ομοσπονδίας θα παραμείνει αυτή του ρεφορμιστικού συμβιβασμού και του διαλόγου με την κυβέρνηση που απλά θέλει να κερδίσει χρόνο ή θα υιοθετηθεί η ταξική γραμμή που αποτελεί την καύσιμη ύλη των μεγάλων και παρατεταμένων αγώνων της γαλλικής εργατικής τάξης.

Επικεφαλής των ταξικών δυνάμεων που έδωσαν την μάχη ήταν ο Olivier Mateu , συνδικαλιστής στα Διυλιστήρια, γραμματέας στην περιοχή Bouches-du-Rhone, και ο Emmanuel Lépine, γραμματέας του συνδικάτου εργατών χημικών Σιδηροδρόμων, Ενέργειας. Προηγούμενα ο Olivier Mateu και ο Emmanuel Lépine το 2019 είχαν ιδρύσει μαζί με άλλες ταξικές δυνάμεις μια οργανωμένη τάση στα πλαίσια της CGT την Unité CGT.

Οι θέσεις που έχουν διατυπωθεί από την Unité CGT είναι της υπέρβασης της γραφειοκρατίας μέσα από συνελεύσεις βάσης το διπλό καθήκον της μαχητικής υπεράσπισης των εργαζομένων για τους μισθούς , τον χρόνο εργασίας, τις συνθήκες δουλειάς κ.λπ., όπου θα συνδέονται με τον αγώνα για την χειραφέτηση της τάξης μέχρι την κατάργηση της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης. Προτείνουν ακόμα εθνικοποίηση πολλών βασικών τομέων της οικονομίας σε τράπεζες, μεταφορές, ενέργεια, φαρμακευτική βιομηχανία, μεγάλους βιομηχανικούς τομείς. Αυτές τις θέσεις οι ηγέτες της Unité CGT τις ζύμωσαν πριν από το συνέδριο, μέσα στις μεγάλες εργατικές κινητοποιήσεις, οργανώνοντας σε μια σειρά από πόλεις της χώρας συνδικαλιστικές συναντήσεις με μεγάλη συμμετοχή, θέτοντας το βασικό ερώτημα: τι Συνομοσπονδία έχουμε ανάγκη.

 Οι ταξικοί συνδικαλιστές στην πρώτη μέρα του συνέδριου κατήγγειλαν τις αντιδημοκρατικές μεθοδεύσεις που σκόπευαν στον αποκλεισμό από τα όργανα της ομοσπονδίας των εκπρόσωπων της ταξικής πτέρυγας ενώ εκφράστηκε παράλληλα η μεγάλη δυσαρέσκεια για την απερχόμενη ηγεσία της CGT, για τη λογική του συμβιβασμού και της κοινωνικής συναίνεσης που ακολούθησε τα προηγούμενα χρόνια.

 

 

Ασκήθηκε σφοδρή κριτική στην κοινή δήλωση που υπέγραψαν οι ηγεσίες της CGT και των Συνομοσπονδιών CFDT, FO, CFE-CGC, CFTC με τις μεγάλες εργοδοτικές οργανώσεις τον Μάρτη του 2020, στην αρχή της πανδημίας, στην οποία υπογραμμιζόταν η ανάγκη κοινωνικής συναίνεσης, την ώρα που η εργοδοτική επίθεση εναντίον των εργαζομένων κλιμακωνόταν μέρα με την μέρα . Πολλά Εργατικά Κέντρα και Ομοσπονδίες της CGT είχαν καταγγείλει αυτήν την κοινή δήλωση, ως μαχαιριά στην πλάτη των εργαζομένων.

Αναφέρθηκαν στην τάση απομαζικοποίησης της ομοσπονδίας αφού τα προηγούμενα χρόνια δεκάδες χιλιάδες μέλη αποχώρησαν. Στο συνέδριο συμμετείχαν 942 αντιπρόσωποι που εκπροσωπούσαν 605.000 μέλη από 676.623 που ήταν το 2014. Καταγγέλθηκε από αντιπροσώπους η στάση του Γ.Γ. της ομοσπονδίας Philippe Martinez, ο οποίος εν μέσω των μεγάλων κινητοποιήσεων για την κατάργηση του αντιασφαλιστικού νόμου καλούσε σε διάλογο και διαμεσολάβηση με την κυβέρνηση.

Τα αποτελέσματα αυτής της αντιπαράθεσης έθεσαν μετά από πολλά χρόνια νέα δεδομένα που καθιστούν το 53^ο συνέδριο ιστορικό. Σε γενικές γραμμές ήταν τα εξής:

Για πρώτη φορά στα 128 χρόνια ύπαρξης της συνομοσπονδίας καταψηφίστηκε ο απολογισμός της απερχόμενης ηγεσίας  από το 50,34% των συνέδρων, αποδοκιμάζοντας με αυτόν τον τρόπο τη γραμμή της κοινωνικής συναίνεσης και του συμβιβασμού που ακολούθησε.

Καταψηφίστηκε η συμμετοχή της CGT στο σχήμα «Ποτέ Ξανά», μία πρωτοβουλία που συσπειρώνει , συνδικαλιστικές οργανώσεις με ΜΚΟ, όπως η Greenpeace, η Attac σε ένα πλαίσιο που μονόπλευρα αντιμετώπιζε την περιβαντολογική κρίση μην λαμβάνοντας υπόψη το μέλλον των εργαζομένων σε βιομηχανίες όπως τα διυλιστήρια, τους πυρηνικούς σταθμούς κλπ. Η συμμετοχή της CGT είχε αποφασιστεί από την απερχόμενη ηγεσία, παρακάμπτοντας τα συλλογικά όργανα.

Στις αρχαιρεσίες για τη νέα ηγεσία της CGT, οι ταξικές δυνάμεις, εκφράστηκαν με τις υποψηφιότητες του Γ.Γ του Εργατικού Κέντρου Μασσαλίας, Olivier Mateu, και του Γ.Γ της Ομοσπονδίας Εργαζομένων Χημικής Βιομηχανίας, Emmanuel Lepine. Η προσπάθεια της απερχόμενης ηγεσίας να αποκλείσει τις υποψηφιότητές τους στο ψηφοδέλτιο για τη νέα ηγεσία της CGT συνάντησε έντονες αντιδράσεις από μεγάλο μέρος του σώματος, που φώναζε χαρακτηριστικά «Martinez 49.3», σε μια αναφορά στη διάταξη 49.3 του γαλλικού Συντάγματος που χρησιμοποίησε ο Μακρόν, για να περάσει τον αντιασφαλιστικό νόμο, παρακάμπτοντας ακόμα και το Κοινοβούλιο.

Παρά τις μεθοδεύσεις αυτές που οδήγησαν στη μη εκλογή των δύο συνδικαλιστών, το 36,5% των συνέδρων ψήφισε υπέρ της υποψηφιότητάς τους, δείχνοντας και με αυτόν τον τρόπο ότι διαμορφώνεται ένα σημαντικό ρεύμα συνδικάτων και συνδικαλιστών που τάσσονται υπέρ μιας αλλαγής σε ταξική κατεύθυνση.

Απορρίφθηκε ακόμα η πρόταση του απερχόμενου Γ.Γ. της CGT, Phlippe Martinez, για τη διαδοχή του στην ηγεσία της Συνομοσπονδίας από την Marie Buisson. Το γεγονός ωστόσο ότι ξεκαθάριζε πως θα αποτελέσει τη συνέχεια της σημερινής ηγεσίας, οδήγησε σε πολύ χαμηλή αποδοχή της από το σώμα του συνεδρίου. Νέα Γ.Γ. εκλέχθηκε μετά από διαβουλεύσεις η Sophie Binet.

Η Sophie Binet που προβάλλεται ως ακτιβίστρια και φεμινίστρια προέρχεται από την δεξιά πτέρυγα της CGT και η εκλογή της υπόσχεται, μέσα από άλλους δρόμους φυσικά, να συνεχιστεί η ίδια γραμμή του συμβιβασμού. Την ανακούφιση τους για την εξέλιξη αυτή έκφρασε με δήλωση του ο βουλευτής του Μακρόν Marc Ferracci που είπε πως «είναι καλά τα νέα για τον κοινωνικό διάλογο» ενώ ο Βουλευτής Paul Christophe, επίσης Μακρονιστής, είπε «Κανείς πια δεν μπορεί να ελπίζει ότι ο ριζοσπαστισμός θα υιοθετηθεί από την CGT, Δεν μπορούμε παρά να χαιρόμαστε που βλέπουμε μια μεταρρυθμιστή στην ηγεσία της CGT».

Τα συμπεράσματα που μπορούν να βγουν από το 53^ο Συνέδριο της CGT είναι πως παρά τις θετικές διεργασίες με την ενίσχυση του ταξικού ρεύματος, η ιστορική εργατική συνομοσπονδία που είναι συνδεδεμένη με μεγαλειώδεις ταξικούς αγώνες στο παρελθόν θα παραμείνει και πάλι εγκλωβισμένη στην γραμμή της κοινωνικής συναίνεσης και του διαλόγου. Αυτό εξάλλου δήλωσε και η Sophie Binet αμέσως μετά την εκλογή της, ότι το πρώτο πράγμα που θα κάνει θα είναι να συναντηθεί στις 5 Απρίλη με την κυβέρνηση για να της ζητήσει να αποσύρει το νομοσχέδιο!

 

 

Όσο θα βαθαίνει η κρίση του καπιταλισμού και θα οξύνεται η ταξική πάλη, οι σημερινοί αρνητικοί συσχετισμοί θα αλλάζουν. Οι αγώνες της Γαλλικής εργατικής τάξης μάς δείχνουν ότι αυτό που ωρίμασε παραπέρα την συνείδηση μεγάλων τμημάτων της - ακόμα βέβαια μειοψηφικών – δεν έγινε στα ξαφνικά αλλά ήταν αποτέλεσμα μιας ολόκληρης πορείας που αρχίζει από τους αγώνες για την Πρώτη Σύμβαση Εργασίας το 2006, κατά της μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος το 2010 και το 2014, κατά των νέων εργατικών νόμων το 2016 και το 2017, κατά των περικοπών στα δικαιώματα των εργαζομένων στους σιδηροδρόμους το 2018.

Σε όλους αυτούς τους αγώνες η ηγεσία της CGT δεν κατόρθωσε να δώσει προοπτική νίκης ακολουθώντας την γραμμή της κοινωνικής συναίνεσης. Αυτό το συνειδητοποιούν όλο και πλατύτερα τμήματα εργαζομένων κατανοώντας πως οι αγώνες, το περιεχόμενο, η προοπτική και η διάρκεια τους είναι το μέσο για την ανατροπή των συσχετισμών. Η πάλη των εργαζομένων είναι αυτή που μπορεί να βάλει τη σφραγίδα της στις εξελίξεις, να αλλάξει τους συσχετισμούς προς όφελός τους, να ανοίξει τον δρόμο για την ανατροπή της εκμετάλλευσης και της καταπίεσης.

 

Πηγή: kommon.gr