Μεγάλες ανατροπές στο καθεστώς υπερωριακής απασχόλησης με 180 ώρες κατ’ έτος αντί των 120 ωρών που ισχύει σήμερα και μπλόκο στις απεργίες μέσω της καθιέρωσης ηλεκτρονικής ψηφοφορίας, αλλά και ηλεκτρονική κάρτα απασχόλησης που θα είναι διασυνδεδεμένη με το σύστημα ΕΡΓΑΝΗ 2, φέρνει νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας, το οποίο θα δοθεί σε διαβούλευση στις αρχές του επόμενου μήνα.

Η διάταξη του 2018, για την παρουσία του 50+1% των οικονομικά ενεργών μελών μιας πρωτοβάθμιας συνδικαλιστικής οργάνωσης στη γενική συνέλευση, δεν θα αλλάξει, αλλά θα προστεθεί η δυνατότητα συμμετοχής μελών εξ αποστάσεως, μέσω ηλεκτρονικής ψήφου.

Ο υπουργός Εργασίας Γιάννης Βρούτσης μίλησε χτες για μία μεταρρύθμιση η οποία θα συμβάλλει καθοριστικά στην οικοδόμηση  «μίας σύγχρονης και ελκυστικής αγοράς εργασίας που θα ανταποκρίνεται στο νέο οικονομικό και κοινωνικό περιβάλλον» και θα ευθυγραμμίζεται με τις κατευθυντήριες γραμμές του ILO (Διεθνές Γραφείο Εργασίας) θα σέβεται τον εργαζόμενο και τα δικαιώματά του.

Με δεδομένο ότι θα υπάρξουν σφοδρές αντιδράσεις τόσο για την υπερωριακή απασχόληση, την υπερεργασία, όσο και για τον συνδικαλιστικό νόμο, ο κ. Γ. Βρούτσης, ξεκαθάρισε χτες ότι θα δοθεί ο επαρκής χρόνος για διαβούλευση και κοινοβουλευτική συζήτηση με όλα τα κόμματα και τους κοινωνικούς εταίρους για να υπάρχει η μεγαλύτερη δυνατή συναίνεση στη νομοθετική παρέμβαση.

1. Υπερωρία:

Σε επιχειρήσεις στις οποίες εφαρμόζεται συμβατικό ωράριο εργασίας έως 40 ώρες την εβδομάδα, ως υπερωριακή εργασία θεωρείται η απασχόληση πέραν των 9 ωρών ημερησίως, προκειμένου για εργαζόμενους με το σύστημα της 5νθήμερης εβδομαδιαίας εργασίας.

Αντίθετα για τους εργαζόμενους με το σύστημα της 6ήμερης εβδομαδιαίας εργασίας, ως υπερωριακή εργασία θεωρείται η απασχόληση πέραν των 8 ωρών ημερησίως.

Η υπερωρία αμείβεται με το ωρομίσθιο προσαυξημένο κατά 40% (αμοιβή μέχρι τη συμπλήρωση 120 ωρών ετησίως, τηρουμένων των διατάξεων για τη νομιμοποίηση της υπερωριακής απασχόλησης).

Προσοχή, στην περίπτωση της υπερωριακής εργασίας, λαμβάνεται υπόψη όχι η εβδομαδιαία, αλλά η ημερήσια εργασία.

Αυτό σημαίνει πως, αν ένας μισθωτός 6ήμερης εβδομαδιαίας εργασίας υπερβεί τις 8 ώρες την ημέρα, δικαιούται προσαύξηση στο ωρομίσθιο του 40% για την 9η και κάθε επόμενη ώρα, ανεξάρτητα αν θα υπερβεί σε επίπεδο εβδομάδας τις 40 ώρες εργασίας αθροιστικά.

3. Πρόσθετη εργασία στη μερική απασχόληση:

Η επιπλέον εργασία στη μερική απασχόληση, εφόσον δεν ξεπερνά κατά περίπτωση λόγω εβδομαδιαίου ή ημερήσιου ωραρίου τα ανωτέρω όρια της υπερεργασίας ή της υπερωρίας αμείβεται με 12% επί της συμφωνηθείσας αμοιβής για κάθε επιπλέον ώρα εργασίας.

Η  πρόσθετη εργασία μπορεί να πραγματοποιηθεί κατ’ ανώτατο όριο μέχρι τη συμπλήρωση του πλήρους ημερήσιου ωραρίου του συγκρίσιμου εργαζομένου (μέχρι 9 ώρες την ημέρα για 5νθήμερο και μέχρι 8 ώρες την ημέρα για 6ήμερο).

*Αντώνης Βασιλόπουλος

πηγη: iskra.gr

Σάββας Γ. Ρομπόλης, Βασίλειος Γ. Μπέτσης*

Στο  πλαίσιο  αυτό,  η  κυβερνητική  αντίληψη  ότι  η  ultra-κεφαλαιοποίηση  της  επικουρικής  ασφάλισης  θα  συμβάλλει  στην  αναβάθμιση  της  εμπιστοσύνης  των  πολιτών  στην  κοινωνική  ασφάλιση, κατανοείται  πολιτικά  ως  ανεξήγητα  εμμονική  και  τεχνικά ως αποδεδειγμένα  λανθασμένη. Κι’ αυτό  γιατί  από εννοιολογική  και  συστημική  άποψη η  κεφαλαιοποιημένη  επικουρική  ασφάλιση  ανήκει, μεταξύ των άλλων,  στην  ιδιωτική  και  όχι  στην  κοινωνική  ασφάλιση

Παράλληλα, υποστηρίζεται  από  κυβερνητικούς  παράγοντες ότι η δομή του συστήματος κοινωνικής  ασφάλισης (ΣΚΑ)  θα  συγκροτείται από τον πρώτο πυλώνα ο οποίος θα αποτελείται από την κύρια σύνταξη που θα λειτουργεί με το αναδιανεμητικό σύστημα της αλληλεγγύης των γενεών και της συλλογικής αντιμετώπισης του κινδύνου του γήρατος (κίνδυνος φτώχειας και ένδειας).

Τον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης που θα αποτελείται από την «δημόσια» και υποχρεωτική για τους νέους εργαζομένους κεφαλαιοποιητική επικουρική ασφάλιση που θα αντικαταστήσει την σημερινή(ΕΤΕΑΕΠ) επικουρική κοινωνική ασφάλιση, τα προαιρετικής ασφάλισης επαγγελματικά συνταξιοδοτικά ταμεία και από τον τρίτο πυλώνα που  εντάσσεται  στο  πεδίο  της  ιδιωτικής  και  όχι (όπως  κατανοείται  λανθασμένα)  της  δημόσιας  κοινωνικής  ασφάλισης, όπως είναι τα ατομικά και ομαδικά ασφαλιστήρια συμβόλαια των ασφαλιστικών εταιρειών.

Όμως, σύμφωνα με το άρθρο 20 του νόμου 4670/2020, το δημόσιο σύστημα κοινωνικής  ασφάλισης  (κύρια και επικουρική ασφάλιση) διέπεται από τις αρχές της κοινωνικής δικαιοσύνης, της ισότητας, της αλληλεγγύης, της αναδιανομής, της υποχρεωτικότητας, της ανταποδοτικότητας, της ενότητας, της επάρκειας και της βιωσιμότητας του συστήματος.

Στις  συνθήκες  αυτές  του υπάρχοντος  θεωρητικού, εννοιολογικού, θεσμικού και  οργανωτικο-λειτουργικού  πλαισίου  στην  Ελλάδα,  αξίζει  να  σημειωθεί  ότι η  αντίληψη  κυβερνητικών  παραγόντων  της  κρατικής  και  όχι ιδιωτικής  διαχείρισης  της κεφαλαιοποιημένης  επικουρικής  ασφάλισης,  δεν αλλάζει την ουσία των οικονομικών και κοινωνικών συνεπειών της προτεινόμενης μετάβασης από  το  αναδιανεμητικό  στο ultra-κεφαλαιοποιητικό  σύστημα.

Κι’ αυτό  γιατί  η  χρησιμοποίηση  του  όρου «κρατικός  φορέας  διαχείρισης της κεφαλαιοποιημένης  επικουρικής  ασφάλισης»  απευθύνεται  περισσότερο στις πολιτικές  και  κοινωνικές  δυνάμεις  της  χώρας, παρά  το  γεγονός  ότι  οι  εργασίες  διαχείρισης  θα  εκχωρηθούν σε  εξωτερικούς  επιχειρηματικούς  σχηματισμούς (outsourcing ή ΣΔΙΤ), δηλαδή σε ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες και εταιρείες διαχείρισης κεφαλαίων.

Αντίθετα  όμως,  το  Συμβούλιο  Επικρατείας (ΣτΕ) στις  σχετικές  αποφάσεις  του,  με την  έννοια του δημοσίου χαρακτήρα  του συστήματος  κοινωνικής  ασφάλισης (ΣΚΑ), εννοεί με  τον  πιο  εύληπτο  και  σαφή  τρόπο  την κύρια και την  επικουρική ασφάλιση.

Πιο  συγκεκριμένα, με βάση αυτές τις αποφάσεις του ΣτΕ,  ουσιαστικά επισημαίνεται ότι ο πρώτος πυλώνας ασφάλισης που είναι η δημόσια κοινωνική ασφάλιση (Ν. 4387/2016 και Ν. 4670/2020) αποτελείται από την κύρια και την επικουρική σύνταξη.

Αυτό  σημαίνει  ότι  η   επικουρική ασφάλιση δεν ανήκει στον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης στον οποίο ανήκουν τα ιδιωτικού δικαίου κεφαλαιοποιητικού τύπου ταμεία επαγγελματικής ασφάλισης (Ν. 3029/2002 και Ν. 4680/2020).

Παράλληλα, υποστηρίζεται  από  κυβερνητικούς  παράγοντες ότι η κεφαλαιοποίηση της επικουρικής κοινωνικής ασφάλισης θα συμβάλει στη διαγενεακή αλληλεγγύη.

Εδώ, όμως η χρήση  της   έννοιας  της  αλληλεγγύης  δεν  είναι  ορθή, δεδομένου  ότι  η έννοια  της αλληλεγγύης  εμπεριέχει, κατά  βάση,  την έννοια της συλλογικής αντιμετώπισης του κινδύνου του γήρατος και σχετίζεται, σε μεγάλο βαθμό, με την αρχή της αναδιανομής (άρθρο 20 Ν. 4670/2020). Δηλαδή, με την αλληλεγγύη και την αναδιανομή των  πόρων  αντιμετωπίζονται κίνδυνοι κενών διαστημάτων εργασίας από ατυχήματα,  αναπηρία,  ανεργία, ευέλικτες μορφές απασχόλησης, κ.λ.π.

Αντίθετα, ο κεφαλαιοποιητικός  ατομικός  λογαριασμός (κουμπαράς) δεν  εμπεριέχει καμία μορφή αλληλεγγύης, αφού κάθε ένας  ασφαλισμένος θα λάβει ως επικουρική σύνταξη το  ποσό  που  έχει συσσωρευθεί  στον  ατομικό  του λογαριασμό.  Έτσι, εάν  ο  ασφαλισμένος  στην  κεφαλαιοποιητική  επικουρική  ασφάλιση    αντιμετωπίσει  στην  εργασιακή  του  ζωή  ανεργία, ευέλικτες μορφές απασχόλησης με χαμηλές αμοιβές, ατυχήματα ή συνταξιοδοτηθεί με αναπηρία,   το  ποσό της   επικουρικής  σύνταξης  που θα λάβει θα είναι πολύ χαμηλή σε σχέση με κάποιον  άλλο  ασφαλισμένο που θα έχει συνεχόμενα έτη εργασίας, με υψηλές αποδοχές και   σταθερή  απασχόληση.

Αυτό  σημαίνει  ότι  στο αναδιανεμητικό σύστημα κοινωνικής ασφάλισης εμπεριέχεται η έννοια της αλληλεγγύης τόσο μεταξύ των γενεών, όσο και μεταξύ της κάθε γενιάς, σε αντίθεση με την κεφαλαιοποιητική επικουρική σύνταξη των ατομικών λογαριασμών που εξ ορισμού και  εκ της λειτουργίας αυτού του συστήματος δεν υφίσταται καν η έννοια της αλληλεγγύης.

Επιπλέον,  υποστηρίζεται από  κυβερνητικούς  παράγοντες  ότι με την εισαγωγή της κεφαλαιοποιητικής επικουρικής ασφάλισης, η σημερινή γενιά  των  ασφαλισμένων επιδεικνύει αλληλεγγύη στις επόμενες γενιές, δεδομένου  ότι   θεραπεύει μια εγγενή αδυναμία του υφιστάμενου αναδιανεμητικού συστήματος που σε περιβάλλον δημογραφικής γήρανσης καθίσταται διαγενεακά άδικο σε  βάρος των νέων.

Το επιχείρημα  αυτό, όπως αποδείχθηκε  και  τα  προηγούμενα,  δεν ευσταθεί, δεδομένου  ότι  σε οποιοδήποτε συνταξιοδοτικό ασφαλιστικό σύστημα ενυπάρχει η  εγγενής  αδυναμία  του φαινομένου της δημογραφικής γήρανσης. Κι’ αυτό  οφείλεται στο γεγονός της έννοιας της συνταξιοδότησης και  στον ετεροχρονισμό της καταβολής των εισφορών (όταν είσαι νέος και εργάζεσαι) και της συνταξιοδότησης (όταν είναι ηλικιωμένος και αδυνατείς να εργαστείς).

Ακριβώς  αυτός ο ετεροχρονισμός είναι μεγάλης διάρκειας  και διαρκεί όσο ο εργασιακός βίος (35-40 χρόνια), κατά  την  περίοδο  του  οποίου  συμβαίνουν σημαντικές πληθυσμιακές μεταβολές. Έτσι, ακόμη και σε ένα κεφαλαιοποιητικό σύστημα ατομικών λογαριασμών, κάθε νέα γενιά ασφαλισμένων της οποίας το ταμείο έχει υποσχεθεί ότι θα χορηγεί  ένα μέσο επίπεδο επικουρικής  σύνταξης με καθορισμένο το ύψος της εισφοράς (6% επί του μισθού), εξαιτίας  του γεγονότος ότι κάθε νέα γενιά ασφαλισμένων θα ζεί κατά μέσο όρο περισσότερο από  την  προηγούμενη, για να μπορεί να λάβει το ίδιο μέσο επίπεδο επικουρικής  σύνταξης με την προηγούμενη, θα πρέπει να αυξάνεται  συνεχώς το  καταβαλλόμενο  επίπεδο  της  ασφαλιστικής  εισφοράς.

Έτσι όμως, καταστρατηγείται η αρχή της κοινωνικής δικαιοσύνης και της ισότητας αφού η κάθε νέα γενιά θα ξέρει πως  εάν εισφέρει 6% στον ατομικό λογαριασμό, τότε θα  λάβει μικρότερη σύνταξη από την γενιά που προηγήθηκε και εισέφερε και αυτή 6% στον ατομικό της λογαριασμό.

Κι΄αυτό  γιατί  η νεότερη γενιά θα έχει μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής. 

Παράλληλα, υποστηρίζεται ότι οι  επικουρικές συντάξεις των παλαιότερων ασφαλισμένων θα αντιστοιχούν στο ίδιο ακριβώς ποσό που θα ελάμβαναν αυτοί με το υφιστάμενο σύστημα νοητής κεφαλαιοποίησης.

Όμως και το επιχείρημα  αυτό  δεν  είναι  ορθό, δεδομένου ότι  οι νέοι ασφαλισμένοι  θα  ενταχθούν  υποχρεωτικά  στο  νέο  κεφαλαιοποιητικό  σύστημα, στο  οποίο θα καταβάλλουν τις ασφαλιστικές τους  εισφορές. Από  την  άποψη  αυτή  αξίζει  να  σημειωθεί ότι δεν υπάρχει  σχετική βιβλιογραφία  σε  διεθνές  επίπεδο που  να υποστηρίζει αυτό το επιχείρημα.

Αντίθετα, αυτό το  οποίο  έχει γίνει αποδεκτό από την   διεθνή  επιστημονική κοινότητα είναι ότι για να παραμείνει το επίπεδο των  επικουρικών  συντάξεων των συνταξιούχων στο υφιστάμενο επίπεδο, θα πρέπει:

• είτε οι νέοι ασφαλισμένοι να καταβάλλουν  διπλές εισφορές, μια καταβολή για την δική τους αποταμίευση και μια καταβολή για την χρηματοδότηση  των  επικουρικών  συντάξεων των σημερινών συνταξιούχων, γεγονός  που  επιδεινώνει  σημαντικά το επίπεδο διαβίωσή τους, και 
• είτε το κράτος θα καλύψει το κενό που σταδιακά θα δημιουργείται στην χρηματοδότηση του υφιστάμενου αναδιανεμητικού  συστήματος, από την ταυτόχρονη σταδιακή μείωση των νέων εργαζομένων που θα ασφαλίζονται στο κεφαλαιοποιητικό σύστημα και την  σταδιακή  αύξηση των συνταξιούχων από την συνταξιοδότηση της σημερινής γενιάς εργαζομένων.

Αυτό  ακριβώς  είναι που δημιουργεί το κόστος μετάβασης(57 δις  ευρώ) από το αναδιανεμητικό σύστημα στην κεφαλαιοποιητική επικουρική σύνταξη, για το  οποίο  υποστηρίζεται  από  κυβερνητικούς  παράγοντες  ότι  είναι  πλασματικό.

Όμως και ο ισχυρισμός αυτός δεν υποστηρίζεται από την διεθνή βιβλιογραφία, κι’ αυτό γιατί πράγματι στο υφιστάμενο  αναδιανεμητικό σύστημα   των  νοητών λογαριασμών, σύμφωνα με τα στατιστικά πρότυπα ESA 2010 και τα διεθνή λογιστικά πρότυπα  των δημοσίων φορέων, δεν απαιτείται να καταγράφεται στους κρατικούς λογαριασμούς.

Αντίθετα όμως, από την στιγμή που θα μετατραπεί σε πλήρως κεφαλαιοποιητική (fully funded) η  δημόσια επικουρική ασφάλιση, απαιτείται  το κόστος μετάβασης να καταγραφεί στους εθνικούς λογαριασμούς, προκειμένου οι διεθνείς  οργανισμοί και οι διάφοροι αγοραστές ελληνικών κρατικών ομολόγων να γνωρίζουν ποιες είναι οι μελλοντικές υποχρεώσεις του κράτους.

Πιο  συγκεκριμένα,  το κόστος μετάβασης σε ταμειακή βάση, θα  διαμορφωθεί  κατά τα πρώτα έτη  στο επίπεδο των 200.000 ευρώ και μέχρι το 2030 θα  προσεγγίσει  το 1 δις  ευρώ τον χρόνο και προς το τέλος της περιόδου της μετάβασης θα  διαμορφωθεί  στο  επίπεδο  των  2,5 δις ευρώ ετησίως  και για όσο χρονικό διάστημα θα παραμείνουν συνταξιούχοι οι εργαζόμενοι της σημερινής γενιάς (οι σημερινοί 30 ετών, 40 ετών και 50 ετών).

Τα  ετήσια  αυτά  ταμειακά ελλείμματα αθροιστικά σε σημερινές τιμές εκτιμώνται στο  επίπεδο  των  57 δις ευρώ.

Έτσι, από την στιγμή που θα αποφασιστεί η μετάβαση στην  κεφαλαιοποιητική  επικουρική  ασφάλιση, αυτό το κόστος αυτόματα μετατρέπεται σε χρηματοοικονομική υποχρέωση (financial commitment) προς τους σημερινούς εργαζομένους και συνταξιούχους. 

Κατά  συνέπεια,  από  την  τεχνική αξιολόγηση, μεταξύ  των  άλλων,  των  επιχειρημάτων  των κυβερνητικών  παραγόντων, αναφορικά  με την  ultra-κεφαλαιοποίηση  της  επικουρικής  ασφάλισης  στην  Ελλάδα, προκύπτει  με τον πιο εύληπτο  τρόπο,  ότι τα  προσδοκώμενα  οφέλη  βασίζονται  σε  «θεωρητικές, θεσμικές, κοινωνικο- οικονομικές και  ασφαλιστικές υποθέσεις», η πιθανότητα  των  οποίων να συμβούν είναι άγνωστη ή θα βασιστούν  σε εικασίες, δηλαδή σε «υποκειμενικές προσδοκίες», οι  οποίες  δεν θα  επαληθευτούν από την δυσμενή   πραγματικότητα  των  επερχόμενων  εξελίξεων  και των  συντελούμενων  συνεπειών.

Αυτό  σημαίνει  ότι  η επιδείνωση του βιοτικού επιπέδου των εργαζομένων και  των  συνταξιούχων κατά την περίοδο της μετάβασης είναι αναπόφευκτη, σύμφωνα με την έρευνα  μας  και  την διεθνή βιβλιογραφία, όπως επίσης και το κόστος μετάβασης   (υπολογίζεται  με έγκυρες επιστημονικά μεθόδους με μεγάλη μαθηματική ακρίβεια), το  οποίο αυξάνει  το  δημόσιο  χρέος  και  επιδεινώνει  την δανειοληπτική  ικανότητα της  χώρας,  με  κίνδυνο  να οδηγήσει την  ελληνική οικονομία  και  κοινωνία  στην  επανάληψη  των  συνεπειών  των  Μνημονιακών  πολιτικών.

*Ομ. Καθηγητή Παντείου Πανεπιστημίου,  Υποψ. Διδάκτορα Παντείου Πανεπιστημίου     

πηγη: kommon.gr

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΗΛΑΚΑΣ

Οι ανακοινώσεις Μητσοτάκη για το νέο εξοπλιστικό πρόγραμμα της χώρας προκάλεσαν σχόλια και αντιδράσεις δύο κατηγοριών: Στην πρώτη εντάσσεται η επιχειρηματολογία όλων όσοι θεωρούν περιττές τις εξοπλιστικές δαπάνες. Στη δεύτερη κατηγορία η κριτική έχει να κάνει με την (βάσιμη, σύμφωνα με την εμπειρία του παρελθόντος) υπόνοια ότι τα εξοπλιστικά προγράμματα συνοδεύονται από διαφθορά, αδιαφάνεια και μίζες.

Ωστόσο η όποια κριτική για τις ανακοινώσεις της κυβέρνησης για την ενίσχυση της αποτρεπτικής δύναμης των ενόπλων δυνάμεων θα πρέπει καταρχήν να ξεκινά με την απάντηση στο θεμελιώδες ερώτημα: Είναι αυτές οι δαπάνες, στην τρέχουσα συγκυρία, απαραίτητες; Υπάρχει, δηλαδή, κάποιος ορατός και βάσιμος κίνδυνος που για να αντιμετωπιστεί είναι απαραίτητο να δαπανηθούν τα δισεκατομμύρια που απαιτούνται;

Αν αφήσουμε κατά μέρος τις πασιφιστικές αντιλήψεις, οι οποίες περιγράφουν τον ιδεατό αλλά όχι πραγματικό κόσμο, κοινή είναι η πεποίθηση ότι η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια απτή απειλή, η οποία διατυπώνεται με λόγια και έργα από την Τουρκία. Για την αντιμετώπιση αυτής της απειλής έναντι της κυριαρχίας και κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας η ενίσχυση της αποτρεπτικής της ικανότητας είναι μονόδρομος.

Αυτός ο μονόδρομος προφανώς οδηγεί στα μονοπώλια των μεγάλων πολεμικών βιομηχανιών, όπως επίσης οδηγεί και σε συμμαχίες – σχέσεις εξάρτησης με χώρες που έχουν αναπτύξει τέτοιου είδους τεχνολογίες.

Στην προκειμένη περίπτωση τα γαλλικά Ραφάλ της Ντασό περιγράφουν το τίμημα της προστασίας που η Ελλάδα είναι υποχρεωμένη να καταβάλλει διεκδικώντας μια στοιχειώδη ισορροπία στον αέρα του Αιγαίου. Από την άλλη πλευρά η πολυεθνική Ντασό εξαργυρώνει τις πολιτικές επιλογές της γαλλικής κυβέρνησης, οι οποίες σ’ αυτήν τη συγκυρία βρίσκονται πολύ κοντά με τα ελληνικά συμφέροντα και επιδιώξεις.

Όσοι υπενθυμίζουν ότι τα ελληνικά εξοπλιστικά προγράμματα του παρελθόντος συνδέθηκαν με κατασπατάληση χρήματος και μίζες έχουν απόλυτο δίκιο. Αυτό ωστόσο έχει σήμερα αξία αν λειτουργήσει ως προειδοποίηση ενός αυξημένου ελέγχου, ο οποίος θα διασφαλίσει με δρακόντειο τρόπο: Πρώτον, ότι οι εξοπλισμοί που αναμένονται είναι ενταγμένοι στον σχεδιασμό των ενόπλων δυνάμεων για την άμυνα της χώρας και όχι για την εξυπηρέτηση άλλων (ΝΑΤΟϊκών ας πούμε) αναγκών. Δεύτερον, ότι το εν λόγω υλικό έχει αξιολογηθεί και προταθεί από τους αρμόδιους στρατιωτικούς τεχνοκράτες. Τρίτον, ότι η διαδικασία της δαπάνης θα είναι τέτοια ώστε θα αποκλείει ότι στο κοντινό μέλλον θα δούμε κάποιους νέους Τσοχατζόπουλους, Παπαντωνίου ή Σμπώκους με ριγέ πιτζάμες στον Κορυδαλλό…

ΥΓ.: Η ανάγκη προάσπισης της (κάθε) χώρας με ίδια μέσα προϋποθέτει μακρόπνοο σχεδιασμό, ορθολογικές δαπάνες, στήριξη και ανάπτυξη της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας, προσαρμογή των ενόπλων δυνάμεών της ανάλογα με την απειλή που διατυπώνεται. Ό,τι ακριβώς δεν έπραξαν οι ελληνικές κυβερνήσεις από τη δεκαετία του 1990 μέχρι σήμερα…

Πηγή: topontiki.gr – Δημοσιεύτηκε στο ΠΟΝΤΙΚΙ, τεύχος 2143 στις 17-9-2020

Πηγή: imerodromos.gr

Μερική ανάφλεξη στην Παλαιστίνη, καθώς ισραηλινά αεροσκάφη βομβάρδισαν τοποθεσίες στη Λωρίδα της Γάζας έπειτα από επίθεση με ρουκέτες που πραγματοποιήθηκε κατά του Τελ Αβίβ.

Χθες το βράδυ τουλάχιστον δύο άνθρωποι τραυματίστηκαν από ρουκέτες τη στιγμή που ο Μπενιαμίν Νετανιάχου βρισκόταν στην Ουάσινγκτον και υπέγραφε τις συμφωνίες ομαλοποίησης των σχέσεων του εβραϊκού κράτους με δύο αραβικές χώρες, το Μπαχρέιν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Σύμφωνα με τον ισραηλινό στρατό, από τις δύο ρουκέτες που εκτοξεύτηκαν, η μία αναχαιτίστηκε από το ισραηλινό αντιπυραυλικό σύστημα. Η δεύτερη έπεσε στην πόλη Ασντόντ, ανάμεσα στη Λωρίδα της Γάζας και το Τελ Αβίβ, με αποτέλεσμα να τραυματιστούν ελαφρά δύο άνθρωποι.

Καμία παλαιστινιακή οργάνωση δεν έχει αναλάβει προς το παρόν την ευθύνη για την επίθεση αυτή. Σύμφωνα με μαρτυρίες από τη Λωρίδα της Γάζας, τουλάχιστον μία ρουκέτα εκτοξεύτηκε από τα βόρεια αυτού του θύλακα προς το Ισραήλ.

Η ισραηλινή απάντηση δεν άργησε να έρθει, καθώς αεροσκάφη βομβάρδισαν τοποθεσίες στη Λωρίδα της Γάζας, ενώ προειδοποιητικές σειρήνες για πυραύλους από τον παλαιστινιακό θύλακα ήχησαν στο νότιο Ισραήλ, σύμφωνα με παλαιστινιακές πηγές ασφαλείας και αυτόπτες μάρτυρες.

Αυτόπτες μάρτυρες τόνισαν ότι μια αεροπορική βάση της Χαμάς βομβαρδίστηκε στην ισραηλινή αεροπορική επιδρομή. Ο ισραηλινός στρατός, που δεν επιβεβαίωσε αμέσως την επίθεση, είπε ότι οι προειδοποιητικές σειρήνες για πυραύλους ενεργοποιήθηκαν σε ισραηλινές κοινότητες που συνορεύουν με την Λωρίδα της Γάζας.

πηγη: efsyn.gr

Μεγάλη φωτιά και συνεχείς εκρήξεις αυτή τη στιγμή στην Ιταλία στο Λιμάνι της Ανκόνας. Η φωτιά έχει εξαπλωθεί σε αποθήκες με πλαστικά.

Πηγή: enikos.gr

Μην ψάχνετε το κουτί με τα αντικαταθλιπτικά... Απλά προσθέστε φρούτα και λαχανικά στο ημερήσιο μενού σας και δείτε τη διαφορά στη διάθεσή σας σε τρεις εβδομάδες

Η υγιεινή διατροφή δεν χαρίζει μόνο υγεία και ισορροπημένο βάρος, αλλά και… ευτυχία υποστηρίζουν Αυστραλοί ερευνητές.

Η αντικαταθλιπτική δράση της υγιεινής και ισορροπημένης διατροφής παρατηρήθηκε σε  μικρή έρευνα σε νεαρούς ενήλικες με φτωχή διατροφή και μέτρια προς έντονα συμπτώματα κατάθλιψης. Όσοι υιοθέτησαν πιο υγιεινές διατροφικές επιλογές ανέφεραν λιγότερα συμπτώματα άγχους και ανησυχίας και πολύ καλύτερη διάθεση μέσα σε διάστημα λίγων εβδομάδων σύμφωνα με τα ευρήματα που δημοσιεύθηκαν στην Plos One.

«Έχουμε στοιχεία που αποκαλύπτουν ότι η κατανάλωση πολλών επεξεργασμένων τροφίμων αυξάνει το κίνδυνο κατάθλιψης» σχολίασε η επικεφαλής ερευνητής Heather Francis λέκτορας Νευροψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Macquarie του Σίδνεϊ.

Στην έρευνα συμμετείχαν 76 φοιτητές ηλικίας 17-35 ετών. Όλοι ανέφεραν ότι κατανάλωναν μια διατροφή με πολλά επεξεργαμένα τρόφιμα, ζάχαρη και κορεσμένα λιπαρά. Επίσης ανέφεραν αισθήματα λύπης, μειωμένη ικανότητα να βιώσουν χαρά και έλλειψη κινήτρων την προηγούμενη εβδομάδα.

Στους μισούς συμμετέχοντες δόθηκαν οδηγίες να προσθέσουν φρούτα, λαχανικά, ψάρια και ελαιόλαδο στη διατροφή τους, μειώνοντας παράλληλα τα επεξεργασμένα τρόφιμα. Οι υπόλοιποι συνέχισαν να τρώνε όπως πριν.

Τρεις εβδομάδες αργότερα εκείνοι που συστηματικά έτρωγαν καλύτερης ποιότητας φαγητό ανέφεραν και σαφώς βελτιωμένη διάθεση. Τη στιγμή που τα άτομα της ομάδας ελέγχου που δεν είχαν τροποποιήσει τη διατροφή τους συνέχισαν να παρουσιάζουν μέτρια προς έντονα καταθλιπτικά συμπτώματα, τα άτομα της ισορροπημένης διατροφής ανέφεραν λιγότερα συμπτώματα ανησυχίας.

Τι ακριβώς περιόρισαν όσοι τρέφονταν πιο υγιεινά; Τα γλυκά, το έτοιμο και πρόχειρο φαγητό και τα αναψυκτικά. Τι αύξησαν; Φρούτα, λαχανικά, δημητριακά ολικής άλεσης, ψάρια και ελαιόλαδο.

«Πιστεύουμε ότι αυτό αποτελεί μια σημαντική πτυχή της έρευνας, το γεγονός δηλαδή ότι οι διατροφές αλλαγές είναι μικρές και εύκολα υλοποιήσιμες» σχολίασε η Δρ. Francis. «Η κατάθλιψη σχετίζεται με τη χρόνια φλεγμονώδη απόκριση του οργανισμού και η ανεπαρκής διατροφή αυξάνει τη συστηματική φλεγμονή και επίσης αποτελεί παράγοντα κινδύνου για την κατάθλιψη» συμπλήρωσε.

ΠΗΓΗ: ygeiamou.gr

Πρωτοφανές περιστατικό τιμωρητικής απόλυσης φέρεται να σημειώθηκε σε ιδιωτικό σχολείο της Πάτρας, Σύμφωνα με καταγγελία εκπαιδευτικού που δημοσίευσε η ΟΙΕΛΕ, η εκπαιδευτικός κατήρτισε και διακίνησε κείμενο-επιστολή με αίτημα την απομάκρυνση καμερών από τις αίθουσες με σκοπό την διασφάλιση των προσωπικών δεδομένων μαθητών και εκπαιδευτικών. Το κείμενο το οποίο υπογραφόταν και από άλλους εκπαιδευτικούς, κοινοποιήθηκε στη διοίκηση του σχολείου, με αποτέλεσμα η τελευταία να ενημερώσει την εκπαιδευτικό - «υποκινήτρια», ότι η σύμβασή της με το εκπαιδευτήριο δεν θα ανανεωθεί.

του Νίκου Γουρλά

Σαν σήμερα 14 Σεπτέμβρη του 2001 έφυγε από την ζωή ο Στέλιος Καζαντζίδης. Ο Καζαντζίδης ήταν όχι μόνο η μεγάλη φωνή του λαϊκού τραγουδιού, αλλά και ο κατεξοχήν εκπρόσωπος μιας εποχής που έχει κάποιες αναλογίες με τη σημερινή. Τα τραγούδια του συνδέθηκαν με την  μεταπολεμική ιστορία, εκφράζοντας πολύ πλατιά λαϊκά στρώματα.

Δεν μπορεί κανείς να αμφισβητήσει πως ο Στέλιος Καζαντζίδης έκφρασε με τον πιο χαρακτηριστικό και αυθεντικό τρόπο την πίκρα, τον πόνο, τον καημό  της ήττας του λαϊκού κινήματος μετά τον Εμφύλιο. Και μάλιστα μέσα από μια φωνή με τεράστιες εκφραστικές δυνατότητες και λαϊκή «ρίζα». Μ' αυτή την έννοια, ήταν ένας αυθεντικός και ανεπανάληπτος λαϊκός τραγουδιστής.

Γεννημένος από πρόσφυγες γονείς στην Νέα Ιωνία, βιώνει από τα πρώτα του χρόνια την κοινωνική αδικία και την φτώχια. Ζει την κατοχή και την φασιστική τρομοκρατία, αφού ο οικοδόμος πατέρας του βασανίζεται από γερμανοτσολιάδες στην κατοχή και πεθαίνει λίγο μετά την απελευθέρωση. Ο Στέλιος Καζαντζίδης αναγκάζεται να κάνει τότε πολλές δουλειές για να επιβιώσει αυτός και  η οικογένεια του. Παράνομος μικροπωλητής, οικοδόμος, εργάτης σε εργοστάσιο κ.λπ. Φαντάρο, μετά τον Εμφύλιο, τον στέλνουν στην Μακρόνησο, όπου γνωρίζει τη φρίκη της “διαπαιδαγώγησης” του νέου ελληνικού κράτους. Τα βιώματα αυτά  αντανακλώνται στα τραγούδια του. Κανένας άλλος καλλιτέχνης δεν έχει ερμηνεύσει τόσο μεγάλο αριθμό τραγουδιών  που να μιλάνε για τη φτώχεια, την κοινωνική αδικία και την εκμετάλλευση.

H εμφάνισή του στο λαϊκό τραγούδι (1952) γίνεται σε μια περίοδο που οι μνήμες από την τραγωδία της φασιστικής κατοχής και της αντίστασης, αλλά και  του ένοπλου αγώνα του Δημοκρατικού Στρατού,  είναι ακόμα νωπές, ενώ οι συνέπειες της ήττας του εργατικού και λαϊκού κινήματος επιδρούν και στην τελευταία πτυχή της ζωής των ανθρώπων. Η ήττα των δυνάμεων του Δημοκρατικού Στρατού σηματοδότησε και τον τερματισμό μιας εποχής ηρωικών και ελπιδοφόρων αγώνων ενός λαού που είχε αποτολμήσει με όρους μαζικού λαϊκού κινήματος, αλλά και ενόπλου αγώνα, να πάρει τις τύχες του στα χέρια του, παλεύοντας για το όραμα της «λαοκρατίας»

Οι δυνάμεις  της αστικής τάξης έβγαιναν νικηφόρες  από μια ταξική αναμέτρηση, αφού είδαν τον χάρο με τα ματιά τους,  γεμίζοντας τα ξερονήσια με αγωνιστές, τρομοκρατώντας την ύπαιθρο με τα ΤΕΑ, και εκτελώντας, μέχρι το 1955, κομμουνιστές. Όσοι είχαν και την παραμικρή σχέση με το ΕΑΜ φακελώνονται και θεωρούνται «μιάσματα», ενώ κυριαρχεί σε όλα τα επίπεδα η ιδεολογία της εθνικοφροσύνης, των πιστοποιητικών “κοινωνικών φρονημάτων” κ.λπ.

Όλα αυτά και σε συνδυασμό με το ότι ο εργαζόμενος λαϊκός κόσμος ζούσε μέσα σε μεγάλη ανέχεια, αφού ακόμη και στις αρχές της δεκαετίας του ‘60 η ανεργία έτρεχε στο 25%, ενώ τα μεροκάματα ήταν τόσο άθλια που δεν έφταναν καν για να ξεπληρώνουν τα βερεσέδια στον μπακάλη. Στα εργοστάσια και στους τόπους δουλειάς  βασιλεύει η εργοδοτική αυθαιρεσία, ενώ το συνδικαλιστικό κίνημα ελέγχεται από την Ασφάλεια  με τους έμμισθους αντικομουνιστές εργατοπατέρες. Όλα αυτά και πολλά άλλα συμπληρώνουν την εικόνα της ζωής που βίωνε η εργατική τάξη.

Σε αυτές της συνθήκες προβάλει το είδος εκείνο του τραγουδιού που καθιέρωσε τον Καζαντζίδη, με στίχους που αποπνέουν την αίσθηση της κοινωνικής αδικίας, της ατομικής και συλλογικής απελπισίας. Ο Στέλιος Καζαντζίδης αναδεικνύεται στον κατ’ εξοχήν ερμηνευτή αυτού του τραγουδιού όχι τυχαία, καθώς και ο ίδιος προέρχεται και παραμένει δεμένος με τον κόσμο που εκφράζει. Η μεγάλη αποδοχή που έχει στην εργατική τάξη το συγκεκριμένο είδος τραγουδιού, είναι αντανάκλαση της σκληρής καθημερινότητας που βιώνει ο λαϊκός κόσμος, η οποία  συντρίβει τα οράματα και της ιδέες της απελευθέρωσης. Αυτός ο χτυπημένος κόσμος δεν μπορεί πια  να τραγουδήσει  τα επαναστατικά τραγούδα της εαμικής Αντίστασης, όπως έκανε στα χρόνια της κατοχής και του δεύτερου αντάρτικου.

Ούτε, όμως, από την άλλη, μπορούσε να τραγουδήσει τα ανάλαφρα τραγουδάκια που αναφέρονταν στις χαρές της ζωής των μικροαστών, τους ρομαντικούς έρωτες. Τραγουδούσε Καζαντζίδη, γιατί είχε συνείδηση της κατάστασης που βίωνε. Το τραγούδι του Στέλιου Καζαντζίδη παρακολουθούσε βήμα-βήμα τη διαμόρφωση αυτής της συνείδησης,  γι’ αυτό διατήρησε και αυτή τη σχέση με την εργατική τάξη επί δεκαετίες.

Στα τραγούδια του Στέλιου Καζαντζίδη κυριαρχεί η καταγγελία της κοινωνικής αδικίας, με τρόπο μερικές φορές αφελή.  Όμως, η δική του διαμαρτυρία είναι άμεση και αυθόρμητη διαμαρτυρία της ψυχής. Μιλάει την γλώσσα του κόσμου απ’ όπου προέρχεται, εκφράζοντας το επίπεδο της εργατικής και λαϊκής συνείδησης σε συνθήκες ήττας και διάψευσης των ελπίδων. Αυτός είναι ο λόγος που η εργατική τάξη της εποχής αγκαλιάζει τα τραγούδια του.  Αυτό το πρωτόγνωρο είδος τραγουδιού η Αριστερά  αρχικά θα το αγνοήσει, στην συνέχεια την δεκαετία του ’60 θα το απορρίψει, χαρακτηρίζοντας το μοιρολατρικό, άρα εμπόδιο στην ταξική συνειδητοποίηση.

Τραγούδι απελπισίας και απόγνωσης το «σήμερα χειρότερο από το χτες» το 1956. Τραγούδι μισοαισιόδοξο στα τέλη της δεκαετίας του ‘50  το «μια καινούργια κοινωνία θα να χτίσω κι απ’ τον κόσμο φτώχια και άδικο να σβήσω». Θα ακολουθήσει και πάλι την έξαρση του κινήματος στις αρχές της δεκαετίας του ‘60  που θα ακουστούν «τα μουτζουρωμένα χέρια και η φόρμα η παλιά κρύβουν χρήμα και αξία και μια τίμια καρδιά», ύμνος των απανταχού μουτζούρηδων των μηχανουργείων  του Πειραιά και της Ζώνης του Περάματος. Μετά από τα γεγονότα του ’65, όταν  οι οικοδόμοι είναι η ψυχή της εξέγερσης, ο Στέλιος Καζαντζίδης τραγουδά το «οικοδόμοι παλληκάρια με περήφανη ψυχή».

Ο Στέλιος Καζαντζίδης  θα εκφράσει όσο κανένας άλλος τον πόνο της ξενιτιάς. Χιλιάδες εργάτες φεύγουν καθημερινά μετανάστες  «στις φάμπρικες της Γερμανίας και του Βελγίου τις στοές».  Και τώρα το άμεσο ταξικά αισθητήριο θα καταστήσει τον Καζαντζίδη τραγουδιστή της μετανάστευσης, εκφραστή του πόνου του εργάτη που παίρνει «το τραίνο Γερμανίας-Αθηνών στην τρίτη θέση σε μιαν άκρη καθισμένος».

Φυσικά, ο Καζαντζίδη δεν θα είχε εξελιχθεί σε αυτό που γνωρίσαμε  αν δεν είχε επιλέξει να πει τραγούδια συνθετών όπως ο  Δερβενιώτης, ο Κολοκοτρώνης  ο  Μπακάλης που σε συνδυασμό με τους στίχους του Κώστα Βίρβου έδιναν το συγκεκριμένο αποτέλεσμα. Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι αυτοί και οι μετά απ’  αυτούς, όπως ο Πυθαγόρας, ήταν στην πλειοψηφία τους αριστεροί.

Ο Στέλιος Καζαντζίδης θα αποσυρθεί από το πάλκο το 1965, όταν η αστική τάξη ανακαλύπτει τα «μπουζούκια», και, όπως εξομολογούνταν ο ίδιος, ενοχλείται αφάνταστα από τους νεόπλουτους και βολεμένους, «που ήθελαν να κάνουν επιδείξεις, που σκορπάνε το χρήμα τους  γιατί το ‘χουν βγάλει χωρίς κόπο».  Θα συνεχίσει, όμως, να επικοινωνεί με την εργατιά μέσα από τους δίσκους του, μέχρι που κι αυτός ο δίαυλος επικοινωνίας κλείνει με τα γνωστά προβλήματα με τον Μάτσα.

«Αυτό που διαχωρίζει το λαϊκό τραγούδι, μέσα στη γενική εικόνα ενός έθνους και της κουλτούρας του, δεν είναι το καλλιτεχνικό γεγονός, ούτε η ιστορική καταγωγή, αλλά ο τρόπος που έχει να αντιλαμβάνεται τον κόσμο και την ζωή, σε αντίθεση με τις ισχύουσες αντιλήψεις της κοινωνίας»

Αντόνιο Γκράμσι

Αυτή την εκτίμηση του Γκράμσι η Αριστερά αρχικά μάλλον την αγνόησε στην περίπτωση του Καζαντζίδη, αλλά και προηγούμενα  στην περίπτωση του ρεμπέτικου την δεκαετία του τριάντα. Βέβαια, πρέπει να πούμε ότι είναι η ίδια αριστερά που θέτει πρώτη το ζήτημα για το ρεμπέτικο τραγούδι με το άρθρο του Φ. Ανωγειανάκη στον Ριζοσπάστη τον Γενάρη του 47.  Με εκείνο το κείμενο και τον μικρό διάλογο που ακολούθησε ( έγραψαν απάντηση οι Α. Ξένος και Ν. Πολίτης), ανοίγει η συζήτηση για το ρεμπέτικο και λαϊκό τραγούδι που μέχρι τότε ήταν καταδικασμένο από την ηγεσία και τη διανόηση του ΚΚΕ. Δεν πρόλαβε, όμως, να αναπτυχθεί παραπέρα, αφού ο Ριζοσπάστης κλείνει τον Οκτώβριο  του ’47. Ακολουθεί η ομιλία του Χατζιδάκι το ’49 που  συνέχισε την συζήτηση και έβγαλε οριστικά το ρεμπέτικο και το λαϊκό τραγούδι από το κοινωνικό και καλλιτεχνικό περιθώριο.

Κατά ένα περίεργο τρόπο, ένα μεγάλο μέρος  της αριστερής διανόησης με λίγες εξαιρέσεις, όπως αυτή του Φ. Ανωγειανάκη και του  Τ. Βουρνά, ταυτιζόταν με τους εκπρόσωπους της αστικής ιδεολογίας από διαφορετικές φυσικά αφετηρίες,  που θεωρούσε το ρεμπέτικο και το λαϊκό τραγούδι ανατολίτικο, ξενόφερτο, παρακμιακό.

 Αυτό έχει να κάνει με τις λαθεμένες αναγνώσεις που έκανε η Αριστερά, στην προσπάθεια της να καθορίσει  τη στάση της απέναντι σε λαϊκά φαινόμενα και σχετιζόταν με την ίδια την γενική πολιτική της γραμμή, και εκείνη σε θέματα αισθητικής και πολιτισμού. 

Αυτό που δεν καταλάβαινε η τότε ηγεσία της Αριστεράς είναι ότι η εργατική τάξη εκείνης της εποχής δεν θα μπορούσε να είναι επαναστατικά αισιόδοξη. Η ήττα λειτούργησε συντριπτικά στις συνειδήσεις του κόσμου, ακριβώς γιατί αποτέλεσε της διάψευση της δυνατότητας να ανατρέψει το σύστημα της κοινωνικής ανισότητας και εκμετάλλευσης.

 Τομή που αλλάζει την σχέση της Αριστεράς με το λαϊκό τραγούδι είναι η  νέα ενορχήστρωση από τον  Μ. Θεοδωράκη του “Επιτάφιου” του Γ. Ρίτσου με την λαϊκή ορχήστρα του Μ. Χιώτη, που ξεσήκωσε θύελλα στους κύκλους της αριστερής διανόησης μέσα από τις σελίδες της “Επιθεώρησης Τέχνης”. Αυτή η τομή θεμελιώνεται  στις περιφρονημένες  από την Αριστερά βάσεις του λαϊκού τραγουδιού. Ο Θεοδωράκης μέσα από την  φωνή του Σ. Καζαντζίδη βρίσκει τον τρόπο να απευθυνθεί απευθείας στην εργατική τάξη χωρίς άλλες διαμεσολαβήσεις. Ο Καζαντζίδης θα ερμηνεύσει, μεταξύ πολλών άλλων, το «βράχο βράχο τον καημό μου», κόλαφος στο καραμανλικό καθεστώς που συνεχίζει να κρατά στα ξερονήσια  εκατοντάδες λαϊκούς αγωνιστές. Θα αντιλαλήσουν οι εργατογειτονιές του Αιγάλεω και του Περιστερίου από το «Σαββατόβραδο» και το «Τι θέλεις απ’ τα νιάτα μου».

Ήδη από τα μέσα τις δεκαετίας του ’60, στις νέες γενιές των αριστερών διανοουμένων, σε εκείνη την περίφημη πολιτιστική άνοιξη, το ρεμπέτικο και το λαϊκό τραγούδι γίνεται κεντρικό σημείο αναφοράς. 

Στην περίοδο της δικτατορίας το ρεμπέτικο και το λαϊκό τραγούδι συνδέθηκε στενά με το αντιδικτατορικό κίνημα, ιδιαίτερα τα τραγούδια του Στέλιου Καζαντζίδη. Είναι τα τραγούδια που τραγουδάνε οι παρέες με νόημα και συνενώνονται στις ταβέρνες, για να συναντηθούν έπειτα στις σκληρές διαδηλώσεις.

Έτσι, στη μεταπολίτευση, μαζί με το νόμιμο Θεοδωράκη, “νομιμοποιείται” μαζικά στη συνείδηση των ανθρώπων της Αριστεράς το λαϊκό και το ρεμπέτικο τραγούδι. Χωρίς αντιδράσεις; Όχι.

Δεν έχουν οριστικά εκλείψει απόψεις που λένε πως αυτό το είδος μουσικής δεν καλλιεργεί το αγωνιστικό πνεύμα, δίνοντας έμφαση στα “χασικλίδικα” και τα “μηδενιστικά” τραγούδια. Ωστόσο, η άποψη αυτή σαρώνεται. Χαρακτηριστική και κορυφαία εκδήλωση είναι τα Φεστιβάλ της ΚΝΕ, με αποκορύφωμα τη μεγάλη εκδήλωση το ’86 για το κοινωνικό και λαϊκό τραγούδι που έγινε στο ΣΕΦ.

Η σημερινή εποχή της μαζικής ανεργίας, της απότομης φτωχοποίησης, της μαζικής εξαθλίωσης, της διάψευσης των προσδοκιών της νεολαίας για μια ζωή καλύτερη από αυτή των γονιών τους, αλλά και της μεγάλης της οπισθοχώρησης του εργατικού κινήματος, φέρνει στο προσκήνιο το ερώτημα αν θα μπορέσει  να υπάρξει συνέχεια του λαϊκού τραγουδιού. Αυτό, που μας δίδαξε εκείνη η εποχή είναι ότι και στο λαϊκό τραγούδι αλλά και εν γένει στον πολιτισμό, αντανακλάται, με όλες τις αντιφάσεις της που είναι και αντιφάσεις του ίδιου του λαϊκού πολιτισμού,  η πραγματική συνείδηση της εργατικής τάξη.  Στις μέρες μας αυτό είναι δύσκολο να ανιχνευτεί. Το ποια θα είναι η συνέχεια σε αυτό που ονομάζουμε  λαϊκό τραγούδι είναι δύσκολο να το απαντήσει κανείς.  Όπως όμως και να έχει, σε μια εποχή που κυριαρχούν οι ατομικότητες και οι κατακερματισμοί, που οι λαϊκές τάξεις  βρίσκονται οικονομικά και πολιτιστικά στο περιθώριο, έχει πολύ περισσότερες δυσκολίες να εκφραστεί η σύγχρονη μορφή του.

Βιβλιογραφία:

Γιώργου Αλεξάτου: «Το τραγούδι των ηττημένων. Κοινωνικές αντιθέσεις και λαϊκό τραγούδι στη μεταπολεμική Ελλάδα», εκδόσεις Κουκκίδα.

Γιώργου Αλεξάτου:  «Ο Στέλιος Καζαντζίδης και η ελληνική μεταπολεμική πραγματικότητα», περιοδικό «Λαϊκό τραγούδι».

Πάνου Γεραμάνη: «Στέλιος Καζαντζίδης. Όταν η φωνή φτάνει το θρύλο», εκδόσεις  Άγκυρα.

Θωμά Κοροβίνη: «Στέλιος Καζαντζίδης. Αφιέρωμα», εκδόσεις Οδός Πανός.

Κώστα  Μπαλαχούτη: «Και όσο υπάρχεις θα υπάρχω», εκδόσεις Ατραπός

Γκέιλ Χολστ: «Δρόμοι για το ρεμπέτικο (άρθρα για το ρεμπέτικο τραγούδι (1947-1976)», Αγγλοελληνικές εκδόσεις.

 ΠΗΓΗ: kommon.gr