Η παγκόσμια ναυπηγική βιομηχανία γνώρισε σημαντική ανάκαμψη τα τελευταία δύο χρόνια, κυρίως λόγω της ανάκαμψης των ναύλων μετά την πανδημία COVID-19. Η άνοδος αυτή οδήγησε σε αξιοσημείωτη αύξηση των αναλογιών βιβλίων παραγγελιών προς στόλο σε διάφορους τύπους πλοίων.
Τον Σεπτέμβριο του 2024, οι αναλογίες βιβλίων παραγγελιών προς στόλο για τα πλοία μεταφοράς χύδην φορτίου, τα δεξαμενόπλοια και τα πλοία μεταφοράς φυσικού αερίου (LNG & LPG) ανέρχονταν σε 10,3%, 12,9% και 48,4%, αντίστοιχα.
Τα στοιχεία αυτά αντιπροσωπεύουν σημαντικές αυξήσεις σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος και ακόμη και με δύο χρόνια πριν.
«Η αναλογία βιβλίων παραγγελιών προς υπάρχοντα στόλο για τα πλοία μεταφοράς χύδην φορτίου, τα δεξαμενόπλοια και τα πλοία μεταφοράς φυσικού αερίου αυξήθηκε κατά 43%, 180% και 29% αντίστοιχα τα τελευταία δύο χρόνια» επισημαίνουν οι αναλυτές του ναυλομεσιτικού οίκου Xclusiv Shipbrokers:
«Ενώ ο λόγος του βιβλίου παραγγελιών εμπορευματοκιβωτίων προς τον στόλο έχει μειωθεί ελαφρώς κατά 10% από το 2022, παραμένει σχετικά υψηλός (10,8% σε τόνους πλοίων, 24,6% σε όρους TEU). Οι υποτονικές τιμές των ναύλων κατά τα τελευταία δύο χρόνια συνέβαλαν σε αυτή τη μείωση».
Η επέκταση της ναυπηγικής βιομηχανίας ήταν επίσης εμφανής στον αριθμό των ενεργών ναυπηγείων. Ο αριθμός των ενεργών ναυπηγείων παγκοσμίως αυξήθηκε κατά 17,7% τα τελευταία δύο χρόνια, από 153 τον Ιούνιο του 2022 σε 180 τον Σεπτέμβριο του 2024. Τα κινεζικά ναυπηγεία διαδραμάτισαν καθοριστικό ρόλο σε αυτή την ανάπτυξη, με αξιοσημείωτη αύξηση 37% στα ενεργά ναυπηγεία. Αντίθετα, ο αριθμός των ενεργών ναυπηγείων στην Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα παρέμεινε σχετικά σταθερός.»
Όπως σχολιάζουν οι αναλυτές «συνολικά, η ναυτιλιακή βιομηχανία διανύει μια περίοδο ισχυρής ανάπτυξης, η οποία χαρακτηρίζεται από σημαντική αύξηση της ναυπηγικής δραστηριότητας και αύξηση της αναλογίας βιβλίων παραγγελιών προς στόλο σε διάφορα τμήματα πλοίων. Είναι όμως η αύξηση του βιβλίου παραγγελιών και η αύξηση των ναυπηγείων κάτι που να προκαλεί ανησυχία στη ναυτιλία ; Μάλλον όχι, καθώς η ναυτιλιακή βιομηχανία αντιμετωπίζει μια σημαντική πρόκληση: τη γήρανση του στόλου» και προσθέτουν:
«Καθώς κοιτάμε μπροστά μέχρι το 2030, είναι προφανές ότι ένα σημαντικό μέρος των σημερινών πλοίων θα είναι άνω των δύο δεκαετιών. Αυτός ο γηράσκων στόλος παρουσιάζει μια πληθώρα προβλημάτων, από την επιχειρησιακή αποδοτικότητα έως την περιβαλλοντική βιωσιμότητα, καθώς η επίτευξη των στόχων του ΙΜΟ για το 2030 είναι αρκετά δύσκολο να επιτευχθεί. Στον τομέα των χύδην φορτηγών πλοίων, σχεδόν το 30% του σημερινού στόλου, τόσο από πλευράς πλοίων όσο και από πλευράς χωρητικότητας νεκρού βάρους (DWT), θα είναι ηλικίας άνω των 20 ετών έως το 2030».
-Αυτή η τάση γήρανσης είναι ιδιαίτερα έντονη στα μεγαλύτερα μεγέθη πλοίων, όπως τα Supramax/Ultramax, Panamax/Kmax και Cape/Nuke, όπου το 27-28% του σημερινού στόλου θα υπερβεί τα 21 έτη ηλικίας.
– Ο στόλος των δεξαμενόπλοιων βιώνει επίσης μια παρόμοια διαδικασία γήρανσης. Περίπου το 48% του σημερινού στόλου δεξαμενόπλοιων, που αντιπροσωπεύει 284,89 εκατομμύρια DWT, θα είναι άνω των 21 ετών το 2030. Σε συνδυασμό με τα 831 πλοία που θα έχουν ηλικία 19-20 ετών, καθίσταται σαφές ότι ένα σημαντικό τμήμα του στόλου των δεξαμενόπλοιων πλησιάζει στο τέλος της ζωής του.
-Τα τμήματα Panamax/LR1 και Handysize/MR1 είναι ιδιαίτερα ευάλωτα, με το 62% και το 66% του αντίστοιχου στόλου τους να αναμένεται να είναι άνω των 21 ετών έως το 2030.
-Ούτε οι στόλοι εμπορευματοκιβωτίων και φυσικού αερίου δεν είναι απρόσβλητοι από αυτή την τάση γήρανσης. Το 2030, το 49% του σημερινού στόλου εμπορευματοκιβωτίων, σε όρους πλοίων και TEU, θα είναι άνω των 21 ετών. Τα μικρότερα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, όπως αυτά μεταξύ 3.000 και 7.999 TEU, επηρεάζονται ιδιαίτερα, με το 60% του σημερινού στόλου να αναμένεται να υπερβεί την ηλικία των 21 ετών.
– Στον τομέα των πλοίων μεταφοράς αερίου, περίπου το 42% του στόλου θα είναι άνω των 21 ετών το 2030. Παρά την πρόσφατη έκρηξη των παραγγελιών νεότευκτων πλοίων, ο ρυθμός των παραδόσεων πλοίων δεν επαρκεί για την ανανέωση του γηράσκοντος στόλου. Ακόμα και αν υποθέσουμε ότι θα υπάρχει σταθερός ετήσιος ρυθμός παράδοσης 1.200 νέων πλοίων μέχρι το 2030, θα είναι δυνατή η αντικατάσταση μόνο του 70% των πλοίων που θα είναι άνω των 21 ετών μέχρι τότε.