Του ΠΕΤΡΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ*

Η «σταθεροποίηση του τραπεζικού συστήματος» χάρη στη νέα ανακεφαλαίωση-«μαμούθ», δηλαδή τη νέα ενίσχυση των τραπεζών με δημόσιο χρήμα, είναι ένα από τα «θετικά» που βλέπει η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ στο τρίτο μνημόνιο. Ότι ο διακηρυγμένος στόχος είναι πλέον να σωθούν οι τράπεζες με δημόσιο χρήμα ώστε στη συνέχεια να ιδιωτικοποιηθούν, ότι οι ιδιώτες διοικητές τους που τις φαλίρισαν παραμένουν ακλόνητοι στη θέση τους, ότι 25 από τα 50 συνολικά δισ. ευρώ του Ταμείου «αξιοποίησης» (δηλαδή εκποίησης) της περιουσίας του Δημοσίου θα χρηματοδοτήσουν την ανακεφαλαίωση των τραπεζών, είναι για την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ «λεπτομέρειες» ανάξιες λόγου… Ωστόσο, καθώς η επιχείρηση της νέας ανακεφαλαίωσης των τραπεζών είναι ένα από τα μεγάλα μνημονιακά πρότζεκτ των επόμενων μηνών, καιρός να μιλήσουμε και για κάποια άλλα κρυμμένα μυστικά της όλης υπόθεσης, που πολύ σύντομα μπορεί να σκάσουν με πάταγο: τις ανησυχίες των τραπεζιτών και των hedge funds και τα σχέδια της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας – που μεταξύ άλλων αφορούν και την τύχη των καταθέσεων, οι οποίες κατά τα άλλα «είναι εγγυημένες»…  

Ένα ση­μα­ντι­κό κομ­μά­τι της οι­κο­νο­μι­κής αρ­θρο­γρα­φί­ας των ημε­ρών αφορά στην υπό­θε­ση της ανα­κε­φα­λαί­ω­σης των τρα­πε­ζών - και δι­καί­ως. Πίσω από την υπό­θε­ση αυτή κρύ­βο­νται σο­βα­ρές λε­πτο­μέ­ρειες των ευ­ρω­παϊ­κών υπο­θέ­σε­ων που συ­νή­θως δεν ανα­δει­κνύ­ο­νται από τα απλά ρε­πορ­τάζ για το 3ο μνη­μό­νιο, τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις εφαρ­μο­γής του και την ισχυ­ρή κυ­βέρ­νη­ση που είναι απα­ραί­τη­τη γι’ αυτού του εί­δους τις πο­λι­τι­κές και πρέ­πει, κατά συ­νέ­πεια, να προ­κύ­ψει από τις εκλο­γές.  

Ας δούμε όμως τι ακρι­βώς συμ­βαί­νει με την ανα­κε­φα­λαί­ω­ση των τρα­πε­ζών και γιατί τόση πολλή κου­βέ­ντα για την απο­κα­λού­με­νη «μα­μούθ» αύ­ξη­ση κε­φα­λαί­ων που επι­διώ­κει η ΕΚΤ και η ΕΕ και τις αρ­νη­τι­κές αντι­δρά­σεις των ιδιω­τών επεν­δυ­τών και με­τό­χων.  

ΓΙΑΤΙ ΑΝΗΣΥΧΟΥΝ ΟΙ ΤΡΑΠΕΖΕΣ;    

Κα­ταρ­χήν να πούμε ότι οι προ­θέ­σεις της ΕΚΤ αλλά και των νέων πι­στω­τι­κών και επο­πτι­κών θε­σμών της λε­γό­με­νης ευ­ρω­παϊ­κής «τρα­πε­ζι­κής επο­πτεί­ας» (SSM, SRB κ.λπ.) είναι για μια ανα­κε­φα­λαί­ω­ση της τάξης των 15 δισ. €, στο κα­νο­νι­κό σε­νά­ριο, που μπο­ρεί να φτά­σει και τα 20 δισ. € εάν επι­κρα­τή­σουν τα αρ­νη­τι­κά σε­νά­ρια εκτι­μή­σε­ων για τα μα­κρο­οι­κο­νο­μι­κά δε­δο­μέ­να της ελ­λη­νι­κής και ευ­ρω­παϊ­κής οι­κο­νο­μί­ας. Αλλά γιατί λόγω αυτών των προ­θέ­σε­ων της ΕΚΤ να ενο­χλού­νται σφό­δρα οι ιδιώ­τες επεν­δυ­τές; Γιατί ανη­συ­χούν τα henge funds και πώς θα εκλά­βει η ΕΚΤ αυτές τις ανη­συ­χί­ες;

Είναι λο­γι­κό να ανη­συ­χούν οι ιδιώ­τες επεν­δυ­τές διότι τόσο με­γά­λη αύ­ξη­ση κε­φα­λαί­ου δη­μιουρ­γεί ανα­πό­φευ­κτα και μια ση­μα­ντι­κή «αραί­ω­ση» (dilution) της αξίας των με­το­χών που αυτοί κα­τέ­χουν. Ας φα­ντα­στού­με ότι σε μια επι­χεί­ρη­ση οι 2.000 με­το­χές της (τυ­χαίο πα­ρά­δειγ­μα) απο­δί­δουν 1.000 € κέρδη δη­λα­δή 0,5 € η μία. Αν συμ­βεί μια ανα­κε­φα­λαί­ω­ση της εται­ρεί­ας και οι με­το­χές αυ­ξη­θούν κατά 100% και γί­νουν 4.000, τότε εφό­σον η μάζα των κερ­δών πα­ρα­μέ­νει αμε­τά­βλη­τη, η κάθε με­το­χή απο­δί­δει πλέον μόνο 0,25 € μετά την αύ­ξη­ση του κε­φα­λαί­ου. Δι­καί­ως λοι­πόν ανη­συ­χούν οι ιδιώ­τες επεν­δυ­τές για τα μελ­λο­ντι­κά κέρδη τους, σε επο­χές μά­λι­στα που δεν υπάρ­χουν ση­μα­ντι­κές προ­ο­πτι­κές κερ­δο­φο­ρί­ας.  

Όμως τότε γιατί η ΕΚΤ επι­μέ­νει να προ­κα­λέ­σει τόσο δρα­στι­κό dilution στις με­το­χές του ιδιω­τι­κού τομέα; Θα προ­σπα­θή­σου­με να πε­ρι­γρά­ψου­με κά­ποιες εξη­γή­σεις και να ανι­χνεύ­σου­με εκεί­νες τις τά­σεις που ίσως υπερ­βαί­νουν το στενό πλαί­σιο των τεσ­σά­ρων συ­στη­μι­κών τρα­πε­ζών του ελ­λη­νι­κού πι­στω­τι­κού συ­στή­μα­τος και επε­κτεί­νο­νται στα ευ­ρύ­τε­ρα χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης.  

ΓΙΑΤΙ Η ΕΚΤ ΘΕΛΕΙ Η ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ-''ΜΑΜΟΥΘ''  

Μια πρώτη εξή­γη­ση είναι πως η ΕΚΤ αλλά και οι υπό­λοι­ποι ευ­ρω­παϊ­κοί θε­σμοί προ­βλέ­πουν ότι το με­σο­πρό­θε­σμο μέλ­λον της πα­γκό­σμιας οι­κο­νο­μί­ας είναι όχι μόνο αβέ­βαιο αλλά και ανη­συ­χη­τι­κό, μια και οι ρυθ­μοί ανά­πτυ­ξης είναι ασθε­νι­κοί, ο ανα­πτυ­ξια­κός ρυθ­μός της Κίνας οπι­σθο­χω­ρεί ση­μα­ντι­κά και η αμε­ρι­κα­νι­κή ομο­σπον­δια­κή κε­ντρι­κή τρά­πε­ζα (FED) ετοι­μά­ζε­ται να αυ­ξή­σει τα επι­τό­κια και να δρο­μο­λο­γή­σει μια πο­λι­τι­κή ακρι­βού χρή­μα­τος. Με τη με­γά­λη ανα­κε­φα­λαί­ω­ση («μα­μούθ») η ΕΚΤ επι­διώ­κει τη θω­ρά­κι­ση του τρα­πε­ζι­κού συ­στή­μα­τος από τις δυ­σμε­νείς εξε­λί­ξεις αλλά και από την κα­τα­στρο­φι­κή αστά­θεια του χρη­μα­το­πι­στω­τι­κού κα­πι­τα­λι­σμού. Όταν οι προ­ο­πτι­κές της μη χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κής οι­κο­νο­μί­ας (της οι­κο­νο­μί­ας δη­λα­δή των αγα­θών και των υπη­ρε­σιών) είναι απο­γοη­τευ­τι­κές, τότε αυ­ξά­νο­νται και οι πε­ρι­πτώ­σεις των «κόκ­κι­νων» δα­νεί­ων, καθώς και όλων των απο­δο­μη­τι­κών μορ­φών του ιδιω­τι­κού δα­νει­σμού. Η ΕΚΤ, στο πλαί­σιο της νέας ευ­ρω­παϊ­κής τρα­πε­ζι­κής ένω­σης, επι­διώ­κει τη θω­ρά­κι­ση του πι­στω­τι­κού συ­στή­μα­τος από τις κρί­σεις που θα ξε­σπούν στην υπό­λοι­πη μη χρη­μα­τι­στι­κή οι­κο­νο­μία.  

Μια δεύ­τε­ρη εξή­γη­ση είναι πως πλη­θαί­νουν οι πιέ­σεις για δια­χω­ρι­σμό της μοί­ρας των τρα­πε­ζών, ως ιδιω­τι­κών επι­χει­ρή­σε­ων, από τις δη­μο­σιο­νο­μι­κές «πε­ρι­πέ­τειες» των κρα­τών-με­λών της ΕΕ. Απο­τε­λεί νέα επι­δί­ω­ξη και τάση η επα­να­ρύθ­μι­ση των χρη­μα­το­πι­στω­τι­κών κύ­κλων επέ­κτα­σης με τέ­τοιο τρόπο, ώστε να μην ενι­σχύ­ουν πο­λι­τι­κές «ηθι­κού κιν­δύ­νου» με τα δη­μό­σια οι­κο­νο­μι­κά. Τα κράτη δεν μπο­ρούν να δα­νεί­ζο­νται απε­ριό­ρι­στα και σε βαθμό που να αναι­ρεί­ται η πο­λι­τι­κή της εσω­τε­ρι­κής υπο­τί­μη­σης, εκεί­νης της πο­λι­τι­κής δη­λα­δή που έχει εσω­τε­ρι­κευ­θεί και συ­νταγ­μα­το­ποι­η­θεί στο πλαί­σιο της ΕΕ. Ακόμα πε­ρισ­σό­τε­ρο αφορά σε εκεί­να τα κράτη που το χρέος τους είναι μη βιώ­σι­μο και πρέ­πει να πτω­χεύ­σουν εντός του ευρώ. Με την πο­λι­τι­κή της ανα­κε­φα­λαί­ω­σης η ΕΚΤ επι­διώ­κει, για τε­λευ­ταία φορά ίσως με δη­μό­σιο τρόπο, δη­λα­δή με δη­μό­σιους πό­ρους, την εξα­σφά­λι­ση και τη «στε­γα­νο­ποί­η­ση» του πι­στω­τι­κού συ­στή­μα­τος από τις δη­μο­σιο­νο­μι­κές κρί­σεις. Εκτι­μά ίσως πως μπο­ρούν να συ­νυ­πάρ­χουν χρε­ο­κο­πη­μέ­να κράτη με «υγιή» και «απο­στει­ρω­μέ­να» πι­στω­τι­κά συ­στή­μα­τα. Πρό­κει­ται για έναν νέο και απο­λύ­τως δυ­να­μι­κό κα­πι­τα­λι­στι­κό «ορα­μα­τι­σμό».  

Η τε­λευ­ταία εξή­γη­ση που δί­νου­με αφορά στην «ιδιο­κτη­σία» των ενα­πο­μει­να­σών κα­τα­θέ­σε­ων του ελ­λη­νι­κού τρα­πε­ζι­κού συ­στή­μα­τος. Τα 120 πε­ρί­που δισ. € που έχουν απο­μεί­νει μαζί με αυτά που πρό­κει­ται να επι­στρέ­ψουν, αν επι­στρέ­ψουν, θα είναι στη δια­κρι­τι­κή ευ­χέ­ρεια των ευ­ρω­παϊ­κών πι­στω­τι­κών αρχών να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν σαν «μα­ξι­λά­ρι» ασφά­λειας στην πε­ρί­πτω­ση που η πα­γκό­σμια κρίση βα­θύ­νει ακόμα πε­ρισ­σό­τε­ρο και στην πε­ρί­πτω­ση που δεν επαρ­κεί η δη­μό­σια σω­τη­ρία των 15 - 20 δισ. του 3ου μνη­μο­νί­ου. Και εδώ πρό­κει­ται για τη θω­ρά­κι­ση του πι­στω­τι­κού συ­στή­μα­τος σε σχέση με την έντα­ση των όποιων απρό­σμε­νων εξε­λί­ξε­ων. Για την απο­φυ­γή πα­ρε­ξη­γή­σε­ων, δεν εκτι­μά­με ότι πρό­κει­ται για τη γνω­στή απει­λή κου­ρέ­μα­τος των κα­τα­θέ­σε­ων αλλά για το «παρ­κά­ρι­σμά» τους σε κά­ποιο ανε­νερ­γό ση­μείο του ευ­ρω­παϊ­κού συ­στή­μα­τος έτσι ώστε να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν «εν­δε­χο­με­νι­κά», σαν μια μορφή εγ­γύ­η­σης. Κάτι τέ­τοιο όμως απο­κλεί­ει ορι­στι­κά τη χρήση αυτών των κα­τα­θέ­σε­ων για μια νέα πι­στω­τι­κή και επε­κτα­τι­κή πο­λι­τι­κή. Οι κα­τα­θέ­σεις δεν θα χρη­σι­μο­ποιού­νται για την πυ­ρο­δό­τη­ση μιας νέας μό­χλευ­σης, αλλά για μια κα­θα­ρά εσω­τε­ρι­κή χρήση πάνω στα προ­βλή­μα­τα του ισο­λο­γι­σμού των τρα­πε­ζών.  

ΤΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΑ ΣΥΜΦΡΟΝΤΑ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

Και οι τρεις εξη­γή­σεις που πε­ρι­γρά­φη­καν προη­γου­μέ­νως ση­μαί­νουν ότι η ΕΚΤ βλέ­πει μόνο το μα­κρο­πρό­θε­σμο συμ­φέ­ρον του ευ­ρω­παϊ­κού χρη­μα­το­πι­στω­τι­κού κα­πι­τα­λι­σμού και δεν εν­δια­φέ­ρε­ται για ζη­τή­μα­τα ιδιω­τι­κής κερ­δο­φο­ρί­ας, όσο ση­μα­ντι­κά και αν είναι αυτά. Αυτό βέ­βαια σε καμία πε­ρί­πτω­ση δεν ση­μαί­νει πως οι προ­θέ­σεις της θα εκ­πλη­ρω­θούν ή ότι η ευ­στά­θεια του ευ­ρω­παϊ­κού κα­πι­τα­λι­σμού εξα­σφα­λί­ζε­ται. Απλά μας λένε πολλά πράγ­μα­τα για την ιδιο­τέ­λεια των οι­κο­νο­μι­κών και πο­λι­τι­κών απο­φά­σε­ων, καθώς και για εκεί­νη των ευ­ρύ­τε­ρων στρα­τη­γι­κών των ευ­ρω­παϊ­κών ελίτ.

*Πηγή: rproject.gr

Σάββατο 26 Σεπτεμβρίου 2015

Του ΓΙΑΝΝΗ ΚΙΜΠΟΥΡΟΠΟΥΛΟΥ*

 Τα 127 μνημονιακά μέτρα της πρώτης αξιολόγησης κόβουν τον μετεκλογικό αέρα αυτοπεποίθησης της νέας κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ

Αν και με ισχνότερη κοινοβουλευτική πλειοψηφία, σε σχέση με τον Ιανουάριο, η νέα κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ επιχειρεί την «επανεκκίνηση» με έναν αέρα αυτοπεποίθησης. Λογικό από μιαν άποψη. Στη νέα Βουλή της τεράστιας μνημονιακής πλειοψηφίας δεν πρόκειται να συναντήσει ουσιαστικές αντιστάσεις. Τα κόμματα της μνημονιακής αντιπολίτευσης, ιδιαίτερα η Ν.Δ., διανύουν φάση εσωστρέφειας υπό το βάρος της νίκης του ΣΥΡΙΖΑ και δυσκολεύονται να βρουν ρόλο πέρα από αυτόν της ουσιαστικής συμπολίτευσης, στην υλοποίηση του μνημονίου.

Ωστόσο, αυτός ο αέρας αυτοπεποίθησης μπορεί σύντομα να κοπεί. Από τη μια πλευρά οι δανειστές δεν αφήνουν περίοδο μετεκλογικής χάριτος, αφού το χρονοδιάγραμμα του Μνημονίου είναι αδιαπραγμάτευτο. Και από την άλλη, οι πολίτες είναι δύσκολο να γοητευτούν από τις λεπτές αποχρώσεις του απροσδιόριστου «παράλληλου προγράμματος», την ώρα που τους έρχεται -εξατομικευμένος πια- ο λογαριασμός των μνημονιακών δεσμεύσεων.

ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΣ 2 ΜΗΝΩΝ

Την ερχόμενη εβδομάδα τα υπουργικά γραφεία θα πρέπει να πάρουν φωτιά, γιατί την αμέσως επόμενη (5-11/10) θα συμβαίνουν πολλά πράγματα ταυτόχρονα μεταξύ Αθήνας και Βρυξελλών: στις 5 Οκτωβρίου ξεκινά η συζήτηση των προγραμματικών δηλώσεων της κυβέρνησης κι εκεί πρέπει να διατυπωθούν κάποιες ιδέες «παράλληλου προγράμματος» και «ισοδυνάμων» μέτρων, που να έχουν την έγκριση ή ανοχή των δανειστών. Την ίδια μέρα πρέπει να κατατεθεί το προσχέδιο Προϋπολογισμού 2016 με τις βασικές παραδοχές για περικοπές δαπανών και αυξήσεις φορολογικών εσόδων που θα υπηρετούν τις δεσμεύσεις του Mνημονίου. Ταυτόχρονα, πρέπει παρουσιαστεί και ο συμπληρωματικός Προϋπολογισμός του 2015 και να απαντά με ποιον μαγικό τρόπο θα καλύπτεται η υστέρηση εσόδων 4,1 δισ. που καταγράφτηκε στα στοιχεία οκταμήνου, παρά τη συγκράτηση 4,7 δισ. στις δαπάνες, δηλαδή τη μεθοδευμένη εσωτερική «στάση πληρωμών».

Την ίδια μέρα, στις Βρυξέλλες, θα πραγματοποιηθεί η συνεδρίαση του Eurogroup, το οποίο θα ελέγξει την πρόοδο στην υλοποίηση των προαπαιτουμένων, θα καθορίσει το χρονοδιάγραμμα της πρώτης αξιολόγησης και θα «συσκευάσει» σε δύο «πακέτα» την επόμενη λίστα προαπαιτούμενων που αντιστοιχούν σε δυο υποδόσεις από τη συνολική δόση δανεισμού 3 δισ. Δέκα μέρες αργότερα (15/10), πρέπει να κατατεθεί στη Βουλή το Μεσοπρόθεσμο 2016-2019, με μέτρα που θα αποδώσουν πρόσθετο δημοσιονομικό όφελος 7 δισ. ευρώ. Όλα αυτά, κυριολεκτικά μια «μαύρη βίβλος» προαπαιτούμενων (βλέπε σχετικό ένθετο), πρέπει να καταρτισθούν, να συμφωνηθούν με την «τερατόικα» και να νομοθετηθούν σε δύο, το πολύ τρεις μήνες.

Παρ' ότι ο πρωθυπουργός ζήτησε στο Υπουργικό Συμβούλιο «ταχεία ολοκλήρωση της αξιολόγησης», αφού από αυτήν εξαρτάται η υπεσχημένη αναδιάρθρωση του χρέους, η συμμετοχή του ΔΝΤ στο δανεισμό, αλλά και η κατανομή των δόσεων από το υπόλοιπο του νέου δανείου (περίπου 60 δισ.) μέχρι το 2018, η Κομισιόν συμπεριφέρεται σαν να μη βιάζεται. Ενώ προεκλογικά διεμήνυε ότι η πρώτη αξιολόγηση του 3ου Μνημονίου θα άρχιζε τις πρώτες εβδομάδες του Αυγούστου, εκπρόσωπός της δήλωσε χθες ότι τα τεχνικά κλιμάκια θα έρθουν στην Αθήνα, κάποια στιγμή, «μέσα στο φθινόπωρο».

ΜΕ ΤΗ ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΤΩΝ ΔΑΝΕΙΣΤΩΝ

Από μιαν άποψη μια διολίσθηση του προγράμματος είναι αναπόφευκτη. Όχι τόσο γιατί το πρωτόκολλο συγκρότησης και ψήφου εμπιστοσύνης της νέας κυβέρνησης θέλει τον χρόνο του, όσο κυρίως γιατί ορισμένες από τις «μεταρρυθμίσεις» του 3ου Μνημονίου είναι πολύ βαριές για να «ξεπεταχτούν». Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, υπό την άμεση επιτήρηση του ESM. Η αποτίμηση των κεφαλαιακών αναγκών των τραπεζών πρέπει να γίνει μέχρι το τέλος Οκτωβρίου και οι δανειστές πιέζουν να ανεβάσουν τον λογαριασμό της έως και τα 20 δισ. ευρώ. Ωστόσο, οι πραγματικές κεφαλαιακές ανάγκες των τραπεζών δεν μπορούν να υπολογιστούν πριν ολοκληρωθεί το ξεκαθάρισμα των κόκκινων δανείων μέχρι τον Ιούνιο του 2016.

Η Black Rock (η παλιά μας γνώριμη) έλαβε ήδη εντολή από την ΤτΕ (του επίσης γνώριμου Γ. Στουρνάρα) να κάνει την ακτινογραφία των μη εξυπηρετούμενων δανείων μέχρι τα τέλη Οκτώβρη, όμως το τι θα αφήσει η διαδικασία τακτοποίησης των μη εξυπηρετούμενων δανείων στα ταμεία των τραπεζών θα είναι γνωστό πολλούς μήνες μετά. Αυτό σημαίνει ότι, για πολλοστή φορά, ο «βολονταρισμός» των δανειστών θα βάλει τη σφραγίδα του και στον τρόπο και στους ρυθμούς υλοποίησης και του 3ου Μνημονίου. Έτσι, παρά τις διακηρύξεις των δανειστών ότι επιθυμούν η κυβέρνηση να έχει την «πλήρη ιδιοκτησία» του προγράμματος, φαίνεται ότι κι αυτή τη φορά δεν θα είναι κάτι παραπάνω από «ενοικιαστής» του.

ΣΑΝ ΝΑ ΜΗΝ ΠΕΡΑΣΕ ΜΙΑ ΜΕΡΑ...

Κατά τα λοιπά, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, λίγο πριν ξεκινήσει η εξευτελιστική τελετουργία των αξιολογήσεων και το βασανιστήριο των δόσεων, έχει ήδη ξεχάσει τις δηλώσεις τύπου «δεν πιστεύουμε στο μνημόνιο, αλλά δεν μπορούσαμε να κάνουμε αλλιώς», και περνά σε φάση εξωραϊσμού και υπεράσπισής του. Σαν να μην πέρασε μια μέρα, σαν να μην άλλαξε τίποτα από τον Μάιο του 2010...

Ο εξωραϊσμός του Μνημονίου και η «μαύρη λίστα» των μέτρων

Η ανακοίνωση που εξέδωσε, την περασμένη Πέμπτη, το υπουργείο Οικονομικών, σε απάντηση δημοσιευμάτων για επερχόμενους νέους φόρους, είναι δείγμα αυτού που ονομάσαμε επιχείρηση εξωραϊσμού και υπεράσπισης του μνημονίου. Όμως, πέρα από τον εξωραϊσμό των μέτρων, έχει και μια ενδιαφέρουσα κατακλείδα: «Όσοι διαφωνούν, ας καταλάβουν επιτέλους την ετυμηγορία των πολιτών στις 20/9/15 και ας προσαρμόσουν, επιτέλους, την πολιτική τους στα νέα δεδομένα». Η αποστροφή αυτή ερμηνεύει ευθέως το εκλογικό αποτέλεσμα ως ψήφο έγκρισης του Μνημονίου. Αλλά, ταυτόχρονα, αποτελεί ομολογία ότι το κυβερνητικό πρόγραμμα δεν είναι άλλο από το Μνημόνιο.

Επειδή το Μνημόνιο ψηφίστηκε, κατά τα ειωθότα, χωρίς να έχει διαβαστεί από τους βουλευτές, και πολύ περισσότερο από τους πολίτες, είναι χρήσιμο να υπενθυμίζουμε τις πιο βαριές προβλέψεις του. Από το σύνολο των 223 δράσεων μέχρι το 2018, οι 127 είναι τα προαπαιτούμενα της πρώτης αξιολόγησης και πρέπει να έχουν υλοποιηθεί μέχρι το τέλος του έτους. Είναι μια «μαύρη λίστα» παρεμβάσεων νεοφιλελεύθερης κοπής που η ανάγνωσή της κάνει τις κυβερνητικές διακηρύξεις «κανένας νέος φόρος, καμιά περικοπή συντάξεων» να ακούγονται φαιδρές.

ΙΔΟΥ ΟΙ ΠΙΟ ΒΑΡΙΕΣ, ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΤΗΣ ΜΕΧΡΙ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ:

Σεπτέμβριος:

Έναρξη δεσμεύσεων και κατασχέσεων λογαριασμών σε οφειλέτες Δημοσίου

Άρση πλαφόν στις κατασχέσεις μισθών και συντάξεων

Ξήλωμα ρύθμισης 100 δόσεων.

Σταδιακή κατάργηση της έκπτωσης 30% του ΦΠΑ στα νησιά.

Υπαγωγή επικουρικών ταμείων στην ΕΤΕΑ, αποκλειστική χρηματοδότηση από τις εισφορές τους.

Σχέδιο τεχνικής βοήθειας από τη νέα επιτροπεία, την Structural Reform Support Service, υπό τον Ολλανδό Μάρτιν Φερβέι.

Προετοιμασία ιδιωτικοποίησης ΔΕΗ με πρώτο στόχο τη μείωση κατά 25% των μεριδίων της στην αγορά.

Οκτώβριος:

Αλλαγές στη φορολογία εισοδήματος, με κατάργηση φοροαπαλλαγών και νέους ενιαίους συντελεστές.

Πρώτο στάδιο κατάργησης της ειδικής φορολόγησης στο ντίζελ των αγροτών.

Δρομολόγηση αύξησης της φορολογίας στους αγρότες, με συντελεστή 20% από το 2016 και 26% από το 2017.

Αποστολή εκκαθαριστικών και πρώτη δόση ΕΝΦΙΑ 2015. Τελευταία δόση καταβολής τον Φεβρουάριο του 2016.

Αυξήσεις συντελεστών στα εισοδήματα από ενοίκια.

Μείωση στο μισό της επιδότησης θέρμανσης από τον Προϋπολογισμό.

Μονιμοποίηση εισφοράς αλληλεγγύης από το 2016.

Επανεξέταση καθεστώτος πλειστηριασμών ακινήτων και προστασίας πρώτης κατοικίας.

Νέες αντικειμενικές αξίες με στόχο έσοδα τουλάχιστον 2,6 δισ. το 2016.

Αυστηρότερος ορισμός του επαγγέλματος αγρότης.

Πλήρης «ανεξαρτητοποίηση» Γ.Γ. Δημοσίων Εσόδων.

«Μεταρρύθμιση» συνταξιοδοτικού με στόχο εξοικονόμηση δαπάνης 1,8 δισ. από το 2016, πλήρης εφαρμογή της ασφαλιστικής νομοθεσίας του 2010 και της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος, ανάκληση «μονομερών» ασφαλιστικών νομοθετημάτων της πρώτης κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ.

Έκθεση για «κόκκινα δάνεια».

«Ανεξαρτησία» διακυβέρνησης τραπεζών (το Δημόσιο εκτός Διοικήσεων).

Επανεξέταση νομοθεσίας για την αγορά εργασίας: ομαδικές απολύσεις, συνδικάτα, συλλογικές συμβάσεις «βάσει βέλτιστων ευρωπαϊκών πρακτικών».

«Απελευθερώσεις» αγορών και επαγγελμάτων βάσει των «εργαλειοθηκών Ι & ΙΙ του ΟΟΣΑ.

Ιδιωτικοποίηση ΑΔΜΙΕ ή εναλλακτικό «ισοδύναμο».

Δρομολόγηση πώλησης ΟΛΠ, διάρθρωση νέου Ταμείου Ιδιωτικοποιήσεων,

Μεταρρύθμιση ενιαίου μισθολογίου δημοσίων υπαλλήλων, καθορισμός πλαφόν σε δαπάνες και απασχόληση στο Δημόσιο.

Δεκέμβριος:

Θέσπιση νέου συστήματος μόνιμης κινητικότητας σε ολόκληρο το Δημόσιο.

Μείωση αμυντικών δαπανών 2015 κατά 100 εκατ.

«Μεταρρύθμιση» συστήματος κοινωνικής πρόνοιας για εξοικονόμηση 0,25% του ΑΕΠ φέτος 50% το 2016 (περικοπές 1,4 δισ.

Ενοποίηση όλων των ταμείων κοινωνικής ασφάλισης με την υποδομή και οργάνωση του ΙΚΑ.

Ολοκλήρωση ανακεφαλαιοποίησης τραπεζών.

Δρομολόγηση πώλησης ΤΡΑΙΝΟΣΕ και ΕΕΣΣΤΥ (ROSCO).

Πηγή: anemosantistasis.blogspot.com

 Πέμπτη 1 Οκτωβρίου 2015

Του ΔΗΜΗΤΡΗ ΣΤΡΑΤΟΥΛΗ*

Η νέα εγκύκλιος του Υπουργείου Εργασίας εφαρμόζει πλήρως το δεύτερο πακέτο μέτρων μείωσης των συντάξεων και αύξησης των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, όπως προβλέπεται ρητά στο 3^ο μνημόνιο, που ψήφισαν ο ΣΥΡΙΖΑ, η ΝΔ, το ΠΑΣΟΚ, το ΠΟΤΑΜΙ και οι ΑΝΕΛ, με στόχο την αφαίρεση από τα εισοδήματα των συνταξιούχων περίπου 2 δις ευρώ τον χρόνο. Με αυτή την εγκύκλιο προωθούνται:

• Περικοπή του μη ανταποδοτικού (δηλαδή του λεγόμενου προνοιακού) μέρους της κατώτερης σύνταξης καθώς και του ΕΚΑΣσε όλους τους νέους συνταξιούχους ηλικίας κάτω των 67, δηλαδή μειώσεις έως και 41%. Η κατώτερη σύνταξη θα πάει για το ΙΚΑ από 486 ευρώ μηνιαία στα 338 ευρώ και στον ΟΓΑ η σύνταξη των 360 ευρώ θα μειωθεί μέχρι και 66%, ενώ οι αναπηρικές συντάξεις κυριολεκτικά θα σφαγιαστούν.

• Περικοπή της κατώτερης σύνταξης για όλους τους νέους συνταξιούχους πάνω από 67 ετών από 486 ευρώ μηνιαία στα 390 ευρώ, λόγω του νέου τρόπου υπολογισμού της.

• Πάγωμα της μειωμένης σύμφωνα με τα παραπάνω κατώτερης σύνταξης, έως το 2021 (πάγωμα 509.000 συντάξεων του Ι.Κ.Α.).

• Αναδρομική Εφαρμογή από 1-1-2015 των νόμων 3863/2010 και 3865/2010 και των έμμεσων ή άμεσων νέων, που επιφέρει η εφαρμογή του νέου τρόπου υπολογισμού των κύριων συντάξεων(εγγυημένη από το κράτος μόνο η βασική σύνταξη 360 ευρώ μηνιαία και μειωμένη ανταποδοτική σύνταξη λόγω χαμηλότερων ποσοστών αναπλήρωσης).

• Αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, ώστε από το 2022 και μετά η ηλικία που θα μπορεί κανείς να βγει στην πλήρη σύνταξη να είναι τα 67 έτη είτε τα 62 με 40 χρόνια ασφάλισης και τα 62 για μειωμένη, με ποινή πρόωρης συνταξιοδότησης που αυξάνεται από -6% ανά έτος σε -16%. Καταργούνται αναδρομικά μετά την 1-7-2015 όλα τα κατοχυρωμένα ασφαλιστικά δικαιώματα στον ιδιωτικό τομέα, καθώς και μεγάλος αριθμός θεμελιωμένων δικαιωμάτων στο δημόσιο τομέα.

Είχε προηγηθεί από 1η του φετινού Σεπτεμβρίου το πρώτο πακέτο κατεδάφισης των συντάξεων του 3^ου μνημονίου με αύξηση της εισφοράς των συνταξιούχων για τον κλάδο υγείας από 4% σε 6% στις κύριες και από 0% σε 6% στιςεπικουρικές συντάξεις, με αποτέλεσμα την αντίστοιχη μείωση των συντάξεων και τηνεπιβάρυνση των συνταξιούχων κατά 854 εκατ. ευρώ το χρόνο.

Ακολουθούν μέχρι το τέλος του χρόνου και τα υπόλοιπα αντιασφαλιστικά πακέτα του 3^ου μνημονίου, ώστε να ολοκληρωθεί η μετάλλαξη της κοινωνικής ασφάλισης από δημόσια, καθολική και αλληλέγγυα σε ατομική – κεφαλαιοποιητική και οι συντάξεις να μετατραπούν σε απλά φιλοδωρήματα, με μέτρα όπως:

• Εφαρμογή της « ρήτρας μηδενικού ελλείμματος», δηλαδή νέαπερικοπή από 1-1-2015 επικουρικών συντάξεων και εφάπαξ παροχών.

• Σταδιακή μείωση των δικαιούχων του Ε.Κ.Α.Σ. έως την κατάργησή του ως το τέλος του 2019, μέτρο που αφορά 300.000 χαμηλοσυνταξιούχους, που θα ζουν πλέον κάτω από τα όρια της φτώχειας. Κατάργηση από το 2016 του Ε.Κ.Α.Σ. για το 20% των δικαιούχων, που το μηνιαίο εισόδημά τους θα μειωθεί 193 ευρώ κατά μέσο όρο.

• Σταδιακή κατάργηση όλων των εξαιρέσεων χρηματοδότησης ασφαλιστικών ταμείων από τον κρατικό προϋπολογισμόκαι εναρμόνιση των ασφαλιστικών εισφορών αλλά και των παροχών με τις προϋποθέσεις του Ι.Κ.Α. για όλα τα ταμεία. Από τα μέτρα αυτά, θα έχουμε αυξήσεις των εισφορών σε ΟΓΑ (θα τριπλασιαστούν), ΝΑΤ και ΟΑΕΕ, αφού θα επέλθει δραματική περικοπή της κρατικής επιχορήγησης στον ΟΓΑ - σήμερα αγγίζει το 85% των εσόδων του-, στο ΝΑΤ - σχεδόν 90% των εσόδων του- και στον ΟΑΕΕ.

• Κατάργηση όλων των φόρων υπέρ τρίτων (π.χ. αγγελιόσημο).

• Εύρεση ισοδύναμων που θα καλύψουν το κόστος εφαρμογής (2,6-3 δις το χρόνο, ήτοι 1,5% του ΑΕΠ) της απόφασης του Συμβουλίου Επικρατείας περί αντισυνταγματικότητας των περικοπών στις κύριες και επικουρικές συντάξεις κατά την περίοδο 2010-2012.

• Αύξηση επιτοκίου από 3% σε 5% και μείωση του αριθμού των δόσεων με βάση εισοδηματικά κριτήρια σε βάρος των 300.000 οφειλετών, που ρύθμισαν οφειλές τους ύψους 5,66 δις ευρώ στα ασφαλιστικά ταμεία.

• Κατάργηση αντιμνημονιακών συνταξιοδοτικών διατάξεων των ν.4325/2015 και ν.4331/2015, με τις οποίες επανήλθαν οι συντάξεις σε υπερήλικες ανασφάλιστους και ομογενείς, έγινε συμψηφισμός σύνταξης με οφειλές στον ΟΑΕΕ και στο ΕΤΑΑ κλπ.

• Μεγαλύτερη σύνδεση εισφορών –παροχών με στόχο την μετατροπή του ασφαλιστικού συστήματος σε πλήρως κεφαλαιοποιητικό, καθώς και για ορισμένες κατηγορίες ασφαλισμένων, σύνδεση των εισφορών με το εισόδημά τους.

Για μία ακόμα φορά αποδεικνύεται ότι στα μνημόνια δεν χωρούν ούτε κοινωνικά ισοδύναμα ούτε παράλληλα προγράμματα, που υποσχέθηκε προεκλογικά η σημερινή κυβέρνηση. Τα καταστροφικά μνημόνια ή τα εφαρμόζεις πιστά ή τα καταργείς. Ενδιάμεσος δρόμος, λόγω της ταπεινωτικής κηδεμονίας των δανειστών, δεν υπάρχει. Οι λαϊκοί αγώνες είναι σήμερα αναγκαίοι όσο ποτέ για να αποτρέψουν την εφαρμογή αυτών των συνταξιοκτόνων μέτρων και να καταργήσουν τα μνημόνια και τη λιτότητα.

*Ο Δημήτρης Στρατούλης είναι μέλος του Πολιτικού Συμβουλίου της Λαϊκής Ενότητας και πρώην Αναπληρωτής Υπουργός Κοινωνικής Ασφάλισης.

Τετάρτη 30 Σεπτεμβρίου 2015

πηγη: iskra.gr

Νίκος Μπογιόπουλος

30/09/2015