Σήμερα: 18/05/2026
Π.Ε.Ν.Ε.Ν.

Π.Ε.Ν.Ε.Ν.

Δευτέρα, 22 Οκτωβρίου 2018 11:07

Εκμετάλλευση και υπερεκμετάλλευση

_βαμπιρ.png

του Τζον Σμιθ[i]

μετάφραση: Άρης Ντα Κούνια Ντα Κώστα Ντίας

επιμέλεια: Διονύσης Περδίκης

Αναδημοσιεύεται από τον ιστότοπο mronline.org

Εισαγωγή

«Ο κομμουνισμός δεν είναι δόγμα αλλά κίνημα· εκκινεί όχι από πρώτες αρχές αλλά από τα δεδομένα», έγγραψε ο Φρίντριχ Ένγκελς. Οι ευρείες διεθνείς διαφορές στο βαθμό εκμετάλλευσης, η τεράστια παγκόσμια μετατόπιση της παραγωγής και του κέντρου βάρους της βιομηχανικής εργατικής τάξης σε χώρες και περιοχές που αυτό είναι μέγιστο, η δραματικά αυξημένη εξάρτηση των εταιριών που εδράζονται στις ιμπεριαλιστικές χώρες (και παρομοίως η ευημερία και κοινωνική ειρήνη σε αυτές) στα εισοδήματα αυτής της εκμετάλλευσης – αυτά είναι τα πιο σημαντικά δεδομένα για το νεοφιλελεύθερο καπιταλισμό από τα οποία πρέπει να εκκινήσουμε. Οι ακραίοι βαθμοί εκμετάλλευσης στα εργοστάσια υφαντουργίας του Μπαγκλαντές, στις κινεζικές γραμμές παραγωγής και στα νοτιοαφρικανικά ορυχεία πλατίνας είναι ένα απτό, άμεσα παρατηρήσιμο γεγονός, που το βιώνουν κάθε μέρα στο πετσί τους εκατοντάδες εκατομμύρια εργάτες στις χώρες με χαμηλούς μισθούς. Δεν χρειαζόμαστε θεωρία για να το γνωρίζουμε αυτό, χρειαζόμαστε μόνο να αφαιρέσουμε τις παρωπίδες μας και να ανοίξουμε τα μάτια μας. Αλλά όντως χρειαζόμαστε μια θεωρία αν θέλουμε να καταλάβουμε ό,τι μπορούμε να δούμε και να εκτιμήσουμε τις συνέπειες που έπονται από αυτό.

Μονοπώλιο και ανταγωνισμός

Είναι χρήσιμο να αναλογιστούμε πως η εκμετάλλευση και η υπερεκμετάλλευση στέκονται σε σχέση με ένα άλλο ουσιαστικό συστατικό στοιχείο του ιμπεριαλισμού: τον ανταγωνισμό/μονοπώλιο. Το μονοπώλιο είναι εγγεγραμμένο στο DNA του καπιταλισμού – οι μεμονωμένοι κεφαλαιοκράτες δεν επιδιώκουν τόσο να ανταγωνιστούν όσο να βρουν ένα τρόπο να αποφύγουν τον ανταγωνισμό, να αποκτήσουν ένα πλεονέκτημα επί των αντιπάλων τους, να ασκήσουν κάποιου είδους μονοπώλιο που θα τους δώσει μεγαλύτερα του μέσου κέρδη. Ο ανταγωνισμός επέρχεται από τις αδιάκοπες προσπάθειες μεμονωμένων καπιταλιστών να παραβιάσουν τον θεμελιώδη νόμο της αξίας, δηλαδή, την ανταλλαγή ισοδύναμων μεταξύ πωλητή και αγοραστή. Η ξέφρενη παρόρμησή τους μπορεί να περιοριστεί μόνο από μια εξωτερική δύναμη, εξ ου και η ανάγκη για ένα κράτος και ένα σύστημα νόμων ανεξάρτητων από τους μεμονωμένους κεφαλαιοκράτες – και ως εκ τούτου, οι ακατάπαυστες προσπάθειες μεμονωμένων κεφαλαιοκρατών και ομάδων τους να καταλάβουν το κράτος ώστε να ικανοποιήσουν την πείνα τους για μονοπωλιακά κέρδη.

Το μονοπώλιο έρχεται σε πολλές μορφές. Κάποια αφορούν στην παραγωγή, π.χ. τεχνολογικές καινοτομίες που επιτρέπουν σε μεμονωμένους καπιταλιστές να παράγουν ένα δεδομένο εμπόρευμα πιο αποτελεσματικά από τους άλλους· άλλα στη διανομή (η επωνυμία ή άλλες μορφές μονοπώλησης στην αγορά, φραγμοί απέναντι σε νεοεισερχόμενους, κατάληψη του κράτους, προνομιούχα πρόσβαση σε φτηνές πρώτες ύλες και εισροές, κλπ.)· όλα μπορεί να είναι βραχύβια ή μακράς διαρκείας. Κοινό σε όλες τις μορφές μονοπωλίου είναι ότι αναδιανέμουν υπεραξία ανάμεσα σε κεφάλαια, δίνοντας τη δυνατότητα σε κεφαλαιοκράτες ή σε ομάδες τους να καρπώνονται επιπλέον κέρδη πουλώντας εμπορεύματα πάνω από τις τιμές παραγωγής του (prices of production) (δηλαδή τις τιμές που εξισώνουν το ποσοστό κέρδους) εις βάρος των υπολοίπων που αποσπούν μικρότερα κέρδη.

Από την άλλη μεριά, κανένα από αυτά δεν αυξάνει την ποσότητα υπεραξίας που είναι διαθέσιμη για αναδιανομή. Αυτό αληθεύει ακόμα και για τεχνολογικές καινοτομίες που ελαττώνουν την ποσότητα εργασίας που απαιτείται για να παραχθούν τα αγαθά κατανάλωσης των εργατών – μόνο όταν αυτή η καινοτομία γενικευτεί, δηλαδή όταν πάψει η μονοπώλησή της από έναν μεμονωμένο κεφαλαιοκράτη, επιφέρει την ελάττωση της αξίας της εργατικής δύναμης και μια αντίστοιχη αύξηση στο ποσοστό υπεραξίας – και μόνο εφόσον αν οι εργάτες δεν καταφέρουν να αποσπάσουν μεγαλύτερους πραγματικούς μισθούς από αυτά τα οφέλη.



Εκμετάλλευση και υπερεκμετάλλευση

Ενώ το μονοπώλιο αφορά στην αναδιανομή της υπεραξίας, η εκμετάλλευση αφορά στην απόσπασή της. Και όπως κάθε καπιταλιστής ονειρεύεται να γίνει μονοπώλιο, έτσι βρίσκεται στο DNA κάθε καπιταλιστή η αναζήτηση τρόπων μεγιστοποίησης της αποσπώμενης υπεραξίας. Στο Κεφάλαιο ο Μαρξ αναλύει λεπτομερώς δυο τρόπους που οι κεφαλαιοκράτες το κάνουν αυτό – επεκτείνοντας την εργάσιμη μέρα πέραν του ‘αναγκαίου χρόνου εργασίας’, δηλαδή του χρόνου που απαιτείται για την αντικατάσταση των αξιών που καταναλώνονται από τον εργάτη/τρια και την οικογένειά του/της, και που ο Μαρξ καλεί απόλυτη υπεραξία· και ελαττώνοντας τον αναγκαίο χρόνο εργασίας μέσω αυξήσεων της παραγωγικότητας που φτηναίνουν τα αγαθά κατανάλωσης των εργατών, κάτι που ονομάζει σχετική υπεραξία.

Και οι δυο τρόποι διαφέρουν από τη μείωση του αναγκαίου χρόνου εργασία λόγω ελάττωσης των επιπέδων εργατικής κατανάλωσης. Ο Μαρξ αναφέρει σε πολλά σημεία του Κεφαλαίου ότι ‘η συμπίεση του μισθού του εργάτη κάτω από την αξία της εργατικής του δύναμης’, ‘εξαιρείται της μελέτης μας λόγω της υπόθεσης μας ότι όλα τα εμπορεύματα, συμπεριλαμβανομένης της εργατικής δύναμης, πωλούνται και αγοράζονται στην πλήρη αξία τους·’ και επίσης δήλωσε ότι ‘η διάκριση ανάμεσα σε ποσοστά υπεραξίας σε διαφορετικές χώρες και επομένως ανάμεσα σε διαφορετικά εθνικά επίπεδα εκμετάλλευσης της εργασίας είναι εξολοκλήρου εκτός του πεδίου της παρούσας ερευνάς μας’ (για αναφορές και περαιτέρω συζήτηση, δείτε το βιβλίο Ιμπεριαλισμός στον Εικοστό Πρώτο ΑιώναImperialism in the Twenty-first Century).

Ούτε η απόλυτη υπεραξία, ούτε η σχετική υπεραξία, χωριστά ή σε συνδυασμό είναι σε θέση να εξηγήσουν από μόνες τους τις σχέσεις αξίας των σύγχρονων παγκοσμιοποιημένων δικτύων παραγωγής. Οι απόπειρες να το κάνουν αυτό αποτυγχάνουν τη δοκιμασία της θεωρητικής συνοχής – ο Μαρξ ρητά εξαίρεσε τη μείωση των επιπέδων κατανάλωσης των εργατών από αυτές τις έννοιες. Και αποτυγχάνουν την εμπειρική δοκιμασία – η μετατόπιση στην παραγωγή τόσων πολλών αγαθών κατανάλωσης προς τις χώρες χαμηλών μισθών σημαίνει ότι οι μισθοί και η παραγωγικότητα των εργατών σε αυτές τις χώρες έχουν γίνει βασικές ορίζουσες της σχετικής υπεραξίας στις ιμπεριαλιστικές χώρες. Αυτό που είναι καινούργιο είναι η τεράστια κλίμακά του· η εξαιρετική σημασία της συνεισφοράς του Ρούι Μάουρο Μαρίνι (Ruy Mauro Marini) στη μαρξιστική θεωρία του ιμπεριαλισμού βρίσκεται, εν μέρει, στην παρατήρησή του ότι κατά την εποχή που ζούσε ο Μαρξ, οι εισαγωγές φτηνότερου φαγητού και άλλων αγαθών κατανάλωσης που παράγονταν με υπερεκμεταλλευόμενη εργασία στις αποικίες και νεο-αποικίες της Βρετανίας βοήθησαν στην αύξηση της σχετικής υπεραξίας εντός της ίδιας της Βρετανίας, μειώνοντας τον αναγκαίο χρόνο εργασίας χωρίς να μειώσουν τα επίπεδα κατανάλωσης.

Αν οι έννοιες του Μαρξ της απόλυτης και σχετικής υπεραξίας είναι ανεπαρκείς για να εξηγηθούν οι πραγματικότητες της εκμετάλλευσης στα σύγχρονα παγκόσμια δίκτυα παραγωγής, τι άλλο χρειαζόμαστε; Η σύντομη απάντηση: μια θεωρητική σύλληψη της υπερεκμετάλλευσης. Όπως είδαμε, ο Μαρξ επανειλημμένα και ρητά εξαίρεσε και τη συμπίεση των μισθών κάτω από την αξία της εργατικής δύναμης και τις διεθνείς κυμάνσεις του ποσοστού υπεραξίας από τη ‘γενική θεωρία’ του, του κεφαλαίου. Η μείωση της αξίας της εργατικής δύναμης περιστέλλοντας τα επίπεδα κατανάλωσης (ή κάτι που είναι το ίδιο πράγμα, η μετατόπιση της παραγωγής σε χώρες που τα επίπεδα κατανάλωσης των εργατών και η αξία της εργατικής δύναμης είναι πολύ χαμηλότερα) είναι ένας διακριτός, τρίτος τρόπος να αυξηθεί η υπεραξία, και έχει αποκτήσει εξαιρετική σημασία κατά τη διάρκεια της νεοφιλελεύθερης εποχής, ως η κινητήρια δύναμη του μεγαλύτερου μετασχηματισμού της.

Η επανανακάλυψη αυτής της τρίτης μορφής υπεραξίας είναι η ρήξη που μας παρέχει το κλειδί για να απελευθερωθούν οι δυναμικές έννοιες που περιέχονται στο Κεφάλαιο, και έγινε από τον Άντι Χιγκινμπότομ (Andy Higginbottom) σε μια συνεδριακή δημοσίευση του 2009 με τίτλο Η Τρίτη Μορφή Αύξησης της Υπεραξίας[ii] (The Third Form of Surplus Value Increase), χτίζοντας πάνω στο έργο του Μαρίνι και αναπτύσσοντας την παραπέρα σε μια σειρά πρωτοποριακών δημοσιεύσεων και άρθρων ([iii]), ([iv]), ([v]), (βλ. εδώεδώ και εδώ). Στη δημοσίευσή του το 2009 έγραψε, «ο Μαρξ αναφέρεται σε τρεις ξεχωριστούς τρόπους που το κεφάλαιο μπορεί να αυξήσει την υπεραξία, αλλά ονομάζει μόνο δυο από αυτούς ως απόλυτη υπεραξία και σχετική υπεραξία. Τον τρίτο μηχανισμό, τη μείωση των μισθών κάτω από την αξία της εργατικής δύναμης, ο Μαρξ τον παραδίδει στη σφαίρα του ανταγωνισμού και εκτός της ανάλυσής του».

Συμπέρασμα – Ιμπεριαλισμός, μονοπωλιακός καπιταλισμός και υπερεκμετάλλευση

Τώρα μπορούμε να βάλουμε αυτά τα δυο συστατικά στοιχεία του καπιταλισμού – μονοπώλιο/ανταγωνισμός και εκμετάλλευση/υπερεκμετάλλευση – μαζί. Όπως είδαμε στην αρχή, κάθε καπιταλιστής ονειρεύεται να γίνει μονοπώλιο, αλλά για τους καπιταλιστές στο Βιετνάμ, στην Καμπότζη, στο Μεξικό και άλλες νότιες χώρες αυτά τα όνειρά τους μένουν απλά όνειρα· δεν έχουν άλλη επιλογή από το να στηρίζονται αποκλειστικά στην απόσπαση υπεραξίας από τους δικούς τους εργάτες υπερεκμεταλλεύοντάς τους μέχρι και πέραν εσχάτων – ή μάλλον, να βασίζονται πάνω στο τι τους απέμεινε αφού τα μονοπώλια και οι ιμπεριαλιστές έχουν πάρει το μερίδιό τους (Η Κίνα είναι μια εξαιρετικά σημαντική, αλλά ακόμα, μερική εξαίρεση, γι’ αυτό και είναι σε τροχιά σύγκρουσης με της υπάρχουσες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, αρχικώς την Ιαπωνία και τις ΗΠΑ). Από την άλλη μεριά, τα μονοπώλια και οι ιμπεριαλιστές έχουν την επιλογή να μοιραστούν κάποιες από τις μονοπωλιακές και ιμπεριαλιστικές προσόδους τους με τους δικούς τους εργαζόμενους – να εξαγοράσουν έτσι κοινωνική ειρήνη, να επεκτείνουν την αγορά για τα εμπορεύματά τους, και επίσης να χρηματοδοτήσουν κρατικές δαπάνες σκληρής και μαλακής δύναμης με στόχο την ενίσχυση της ιμπεριαλιστικής κυριαρχίας τους επί των υποκείμενων εθνών.

Κλείνοντας: η μονοπωλιακή παρόρμηση των κεφαλαιοκρατών, δηλαδή η επιθυμία να συλλάβουν υπεραξία εις βάρος άλλων κεφαλαιοκρατών, παρέα με την ακόρεστη επιθυμία τους για υπερεκμεταλλεύσιμη εργασία, συνδυάζονται για να ορίσουν την εγγενή στον καπιταλισμό, αδυσώπητη ιμπεριαλιστική τροχιά. Οι μετασχηματισμοί της νεοφιλελεύθερης εποχής αντιπροσωπεύουν όχι την αντικατάσταση του ιμπεριαλισμού, όπως λεγεώνες αρνητών του ισχυρίζονται ενώ δηλώνουν πίστη στο μαρξισμό, αλλά την αποκορύφωσή του.



[i] https://mronline.org/2018/04/14/exploitation-and-super-exploitation/

[ii] https://www.academia.edu/11418979/Third_form_of_extraction_surplus_value

[iii] https://www.researchgate.net/publication/263569325_'Imperialist_Rent'_in_Practice_and_Theory

[iv]https://www.researchgate.net/publication/323583151_Enslaved_African_labour_in_the_Americas_from_primitive_accumulation_to_manufacture_with_racial_violence

[v]https://www.researchgate.net/publication/293079079_Structure_and_essence_in_Capital_I_Extra_surplus-value_and_the_stages_of_capitalism

πηγη: kordatos.org

apergia.jpg

του Δημήτρη Σταμούλη

Πυκνώνουν οι μαζικές διαδικασίες και οι πρωτοβουλίες σε σωματεία, εργατικές λέσχες και συλλογικότητες εργασιακών χώρων για την προπαγάνδιση και την επιτυχή πραγματοποίηση της διακλαδικής απεργίας που έχει αποφασιστεί «από τα κάτω» για την 1η Νοεμβρίου. Αιτήματα-αιχμή οι αυξήσεις στους μισθούς και οι συλλογικές συμβάσεις σύμφωνα με τις ανάγκες των εργαζομένων, και η προάσπιση των θέσεων εργασίας ενάντια στις απολύσεις και την εργοδοτική τρομοκρατία.

Τα σωματεία που έχουν πάρει απόφαση για 24ωρη απεργία την 1η Νοεμβρίου είναι οι σύλλογοι Εργαζόμενων στα Φροντιστήρια Καθηγητών, Μεταφραστών – Επιμελητών – Διορθωτών, Υπαλλήλων Βιβλίου – Χάρτου Αττικής, τα σωματεία βάσης εργαζομένων στις ΜΚΟ, και στην ψυχική υγεία, και τα σωματεία σερβιτόρων μαγείρων Αττικής, Κεντρικής Μακεδονίας, και εργαζομένων στη ΝΟΚΙΑ. Επίσης, μέχρι τώρα έχουν κηρύξει στάση εργασίας μέσα από γενικές συνελεύσεις για την ίδια ημέρα τα σωματεία Αττικό Μετρό, Αττικού Νοσοκομείου, οι σύλλογοι εκπαιδευτικών Π.Ε. Αριστοτέλης και Κ. Σωτηρίου και οι ΕΛΜΕ Α-Γ Β’ Αθήνας, Ε’ Αθήνας, Ελευσίνας και Ε’ Θεσσαλονίκης. Η απεργιακή συγκέντρωση έχει εξαγγελθεί για τις 12μμ στα Χαυτεία ενώ τα σωματεία θα πραγματοποιήσουν από νωρίς το πρωί περιφρουρήσεις σε κομβικούς εργασιακούς χώρους του κάθε κλάδου.

Η πορεία προς την απεργιακή κινητοποίηση της 1ης Νοεμβρίου και ο τρόπος αμεσοδημοκρατικής οργάνωσής της αντανακλούν μια διαφορετική λογική για το ταξικό εργατικό κίνημα που έχουμε ανάγκη στη νέα εποχή. Ανεξάρτητο από την αστικοποιημένη συνδικαλιστική γραφειοκρατία τύπου ΓΣΕΕ, με διαδικασίες γενικών συνελεύσεων και πλατιών συσκέψεων, με πλαίσιο σε ρήξη με το κεφάλαιο και την κυβερνητική πολιτική, υποταγμένο στα εργατικά συμφέροντα και όχι στις «συμμαχίες» με την εργοδοσία.

Από αυτή την άποψη είναι κομβικής σημασίας η ευρύτερη στήριξη αυτής της απεργίας και της απεργιακής συγκέντρωσης, από άλλα σωματεία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, εργατικές λέσχες (όπως Κερατσινίου-Δραπετσώνας και Πατησίων-Κυψέλης, με εξορμήσεις σε χώρους εργασίας και σε γειτονιές), σχήματα και κινήσεις, φοιτητικούς συλλόγους, και αγωνιστές του μαχόμενου εργατικού κινήματος. Επομένως ήταν πολύ ενθαρρυντική η επιτυχία της σύσκεψης της Πέμπτης στα γραφεία του ΣΥΒΧΑ, με την μαζική παρουσία εκπροσώπων σωματείων, εργατικών και κοινωνικών συλλογικοτήτων, εργατικών λεσχών κ.α. , την συζήτηση για την ανάγκη στήριξης της απεργίας και το πλατύ μοίρασμα των υλικών της απεργίας. Σε μια τέτοια κατεύθυνση θα επιχειρήσει να συμβάλει και η σύσκεψη που καλείται την ερχόμενη Πέμπτη 25 Οκτωβρίου από την πρωτοβουλία πρωτοβάθμιων σωματείων για το συντονισμό (αίθουσα ΕΚΑ, 6μμ). Εκεί επιπλέον θα εκτιμηθεί η συνολικότερη κατάσταση όπως έχει διαμορφωθεί καθώς έχουν προκύψει νέα δεδομένα για τις επόμενες απεργιακές κινητοποιήσεις μετά και τις δύο τελευταίες αποφάσεις σε ΑΔΕΔΥ και Εργατικό Κέντρο Αθήνας.

Η ΑΔΕΔΥ στην πανελλαδική συνδιάσκεψή της που διοργάνωσε στα Γιάννενα αρνήθηκε ουσιαστικά τη συνάντησή της με τις αγωνιστικές πρωτοβουλίες σωματείων στον ιδιωτικό τομέα, «αντιγράφοντας» την πρακτική του ΠΑΜΕ να βάλει απεργία μία βδομάδα μετά. Έτσι και η πλειοψηφία των ΔΑΚΕ, ΔΗΣΥΠ-ΠΑΣΚ, ΕΑΕΚ (ΣΥΡΙΖ- Δ. Ανατροπή) αποφάσισαν με τη σειρά τους απεργία μία εβδομάδα ακόμα παραπέρα, στις… 14/11, μια απόφαση που πρακτικά ισοδυναμεί με γραμμή διάσπασης του κοινού απεργιακού μετώπου δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και αποδυνάμωσης της μαζικότητας των κινητοποιήσεων. Οι δυνάμεις των Παρεμβάσεων τόνισαν την ανάγκη αναβαθμισμένου πολιτικά πλαισίου διεκδικήσεων σε κατεύθυνση ρήξης με τα όρια που θέτουν ΕΕ-ΔΝΤ-κεφάλαιο. Κατήγγειλαν την πλειοψηφία της ΑΔΕΔΥ που επιμένει σε πλαίσιο με αποσπασματικά αιτήματα, χωρίς σύγκρουση και απαίτηση ικανοποίησης των αναγκών των εργαζόμενων. Τόνισαν ότι δεν υπάρχει ανάγκη απλώς μια 24ωρης τουφεκιάς, αλλά απεργιακός αγώνας με προοπτική και κλιμάκωση, με κύκλο γενικών συνελεύσεων, με πανεργατικά χαρακτηριστικά, χωρίς καμιά αναμονή της ΓΣΕΕ, η οποία συνειδητά υπονομεύει κάθε προσπάθεια οργάνωσης αγώνα διεκδίκησης και ανατροπής.

Μια σημαντική ανατροπή των δεδομένων υπήρξε όμως προχθές το βράδυ στη συνεδρίαση της διοίκησης του Εργατικού Κέντρου Αθήνας. Η πρώτη δύναμη ΕΑΚ (ΣΥΡΙΖΑ, Φωτόπουλος) μετά από πίεση (δεν πρότεινε απεργία καν αρχικά) συμφώνησε για 24ωρη απεργία επίσης στις 14/11, και παρά το ότι είναι προκηρυγμένες οι απεργίες στις 1 και 8/11, ώστε να συμπέσει με την απεργία της ΑΔΕΔΥ. Το ΠΑΜΕ άλλαξε την πρότασή του για 8/11 και ψήφισε… απεργία για τις 14/11, ακυρώνοντας για άλλη μια φορά τις αποφάσεις δεκάδων συνδικαλιστικών οργανώσεων που είχαν αποφασίσει για 8/11 και αρνούμενο να στηρίξει την απεργία των σωματείων στις 1/11. Την απεργία στις 14/11 ψήφισαν τελικά η Νέα Πορεία (διάσπαση ΔΑΚΕ), το ΕΜΕΙΣ και η ΑΤΕ ΕΚΑ (που κατέθεσε εξαρχής πρόταση στήριξης της απεργίας στις 1/11) ενώ καταψήφισαν οι ΠΑΣΚΕ-ΔΑΚΕ, που ακολούθησαν πιστά την γραμμή απεργοσπασίας της ΓΣΕΕ.

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΠΡΙΝ την Κυριακή 21 Οκτώβρη

 

kammenoskotzias2.jpg

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΗΛΑΚΑΣ

Είναι περίεργο, όχι όμως ανεξήγητο, το ότι στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης ανάμεσα στον Πάνο Καμμένο και τον Νίκο Κοτζιά (και μάλιστα μέσα στο υπουργικό συμβούλιο) βρέθηκαν οι μυστικές δαπάνες (τα αποκαλούμενα μυστικά κονδύλια) τα οποία διαχειρίζονται «εν λευκώ» οι υπουργοί για «εθνικούς σκοπούς». 

Το περίεργο είναι ότι το αντικείμενο της πολιτικής αντιπαράθεσης των δύο έχει να κάνει με τη διαφορά αντιλήψεων για την υπόθεση της ΠΓΔΜ και τις αλληλοκατηγορίες για την προσπάθεια ακύρωσης του ρόλου του ενός (του Ν. Κοτζιά) από τον άλλο (Πάνο Καμμένο). Για ποιον λόγο άραγε η κόντρα εξετράπη από το βασικό σημείο αντιπαράθεσης;

Η εξήγηση είναι απλή: Τα μυστικά κονδύλια (και η διαχείρισή τους) αποτελούν μια εύκολη στην πρόσβαση δεξαμενή λάσπης, από την οποία είναι «λερωμένοι» όσοι τα διαχειρίζονται. Με άλλα λόγια, ο καθένας απ’ όσους τα διαχειρίζονται θεωρεί ότι έχει ράμματα για τη γούνα του άλλου. Και η αλήθεια είναι ότι και έχει και μπορεί να βρει…

Ήδη μετά την παραίτηση Κοτζιά διακινήθηκαν πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες το ΥΠΕΞ έχει διαθέσει μυστικά κονδύλια για να επηρεάσει (υπέρ των ελληνικών συμφερόντων) Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης στην Αλβανία και την ΠΓΔΜ, καθώς και για την ενίσχυση της Εκκλησίας (Πατριαρχείο).

Αυτές οι ακριβείς πληροφορίες ωστόσο ρίχνουν φως εκεί ακριβώς όπου δεν πρέπει: δηλαδή στη «θεμιτή» χρήση των χρημάτων για «αγορά» επιρροής. Καλώς ή κακώς με αυτόν τον τρόπο γίνονται (διεθνώς) αυτά τα πράγματα και αυτός ακριβώς είναι ο λόγος ύπαρξης αυτών των κονδυλίων. Το ΥΠΕΞ, το υπουργείο Άμυνας, η ΕΥΠ, αλλά και άλλα υπουργεία διαθέτουν τέτοιου είδους κονδύλια προκειμένου να προωθήσουν «εθνικούς σκοπούς» με την απαραίτητη μυστικότητα και ευελιξία. 

Μέχρι το σημείο αυτό και εντός του δεδομένου πολιτικού πλαισίου και της διεθνούς πρακτικής όλα είναι τακτοποιημένα: Κάποια υπουργεία και υπηρεσίες έχουν στη διάθεσή τους χρήματα και το ελεύθερο να τα μοιράσουν. Ακριβώς σ’ αυτό το σημείο (στη διανομή) εμφανίζεται το πρόβλημα με τις εξής παραμέτρους:

  • Ποιος είναι αυτός που αποφασίζει πού και πόσα χρήματα θα διατεθούν;
  • Ποιος είναι αυτός (από το κράτος) που μπορεί να ελέγξει επακριβώς πόσα τελικά από τα μυστικά χρήματα έφτασαν στον αποδέκτη και πόσα ενδεχομένως χάθηκαν στον δρόμο;

Με βάση όσα ισχύουν στην ελληνική πραγματικότητα η απάντηση στο δεύτερο ερώτημα είναι σαφής και μονολεκτική: Κανένας. Από τη στιγμή που καταγράφεται μια δαπάνη μυστικών κονδυλίων, κανείς δεν μπορεί να ελέγξει πόσα χρήματα έφτασαν στον «κρυφό» αποδέκτη. Κανείς δεν μπορεί να πιστοποιήσει ότι έπιασαν τόπο. 

Τα υποτιθέμενα στοιχεία που καταθέτει το ΥΠΕΞ στη Βουλή δεν είναι τίποτε περισσότερο από απλή γενική ενημέρωση, χωρίς κανένα στοιχείο για τον αποδέκτη και για το ποσό που τελικά παρέλαβε. Αυτό ίσχυε πάντα, αυτό ακριβώς ισχύει και σήμερα.

Ας δούμε τώρα ποιος αποφασίζει για το πού θα πάνε αυτά τα χρήματα. Η απάντηση είναι: Μόνο ο αρμόδιος υπουργός. Όμως στην προκειμένη περίπτωση (την υπόθεση της ΠΓΔΜ) ας φανταστούμε μυστικά κονδύλια του ΥΠΕΞ να κατευθύνονται στην ΠΓΔΜ υπέρ της συμφωνίας των Πρεσπών και κονδύλια του υπουργείου Άμυνας για να την υπονομεύσουν…

Η παρέμβαση της Δικαιοσύνης για τον έλεγχο των μυστικών κονδυλίων του ΥΠΕΞ, έτσι όπως είναι διαμορφωμένο το σύστημα, δεν πρόκειται να καταφέρει τίποτε πέρα από μια τρύπα στο νερό. Για να υπάρξει ουσιαστικός έλεγχος της διαχείρισης των εν λόγω κονδυλίων θα πρέπει να δημιουργηθεί ένα άλλο, ανεξάρτητο πλαίσιο (δικαστικού) ελέγχου, το οποίο θα έχει άμεση πρόσβαση στα παραστατικά. Δηλαδή πόσα χρήματα, ποιος τα έδωσε και ποιος τα πήρε…

Πέρα απ’ όλα αυτά, υπάρχουν διανομές από τα μυστικά κονδύλια (κάτω των 25.000 ευρώ) οι οποίες είναι έξω από κάθε ελεγκτικό ραντάρ. Τα παραστατικά αυτών των μικρών «διανομών» εξαφανίζονται μέσα σε μια εβδομάδα, όπως και το χρήμα…

Όλα τα παραπάνω περιγράφουν συνοπτικά το σαθρό πλαίσιο της διαχείρισης των μυστικών κονδυλίων και έχουμε την εντύπωση ότι έως έναν βαθμό εξηγούν γιατί η «μάχη» Καμμένου – Κοτζιά κατέληξε να διεξάγεται σε αυτό ακριβώς το πλαίσιο: Διότι και οι δύο, ως εκρηκτικές προσωπικότητες, λησμονούν μια ρήση με διαχρονική αξία: «Ο αναμάρτητος πρώτος τον λίθον βαλέτω»…

Πηγή: topontiki.gr 

_Γιάννη_Νικολακόπουλου_και_Αλέκου_Αναγνωστάκη.jpg

Του Γιάννη Νικολακόπουλου και Αλέκου Αναγνωστάκη

Η αναστολή ή η «κατάργηση» ή όχι του επαναϋπολογισμού των παλιών συντάξεων βρίσκεται εδώ και πάνω από ένα χρόνο στο κέντρο της πολιτικής. Ευρωπαϊκοί θεσμοί, πολιτικοί και οικονομικοί παράγοντες επέλεξαν το ζήτημα για να κάνουν πολιτική.

Και εδώ που τα λέμε δικαιολογημένα, αφού το ζήτημα «καίει» πάνω από ένα εκατομμύριο συνταξιούχους και τις οικογένειες τους.

Η εικόνα είναι πλέον ορατή.

Η πολιτική της κυβέρνησης των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ για τις συντάξεις, έχει τρία μη αμφισβητούμενα δεδομένα.

1.            Διατηρεί και αποδέχεται (επομένως καλύπτει πολιτικά) στη πράξη όλες τις μειώσεις (22 τον αριθμό) των συντάξεων κατά 20-25% που επέβαλαν οι προηγούμενες από αυτόν μνημονιακές κυβερνήσεις.

2.            Καθορίζει τον τρόπο υπολογισμού και του ύψους των συντάξεων με το ν. Κατρούγκαλου - που ισχύει ήδη από 13.5.2016 - και επιβάλλει μεσοσταθμιστικά νέες μειώσεις που φθάνουν το 22% για τους νέους συνταξιούχους.

3.            Προβλέπει την απαγόρευση στις επόμενες κυβερνήσεις(!) της αναστολής των μνημονιακών νόμων που είχαν ψηφίσει οι προηγούμενες κυβερνήσεις (νόμοι 4472/2017 και 4776/2017). (Αδίστακτοι εκτροχιάζονται ακόμη και από την εναπομείνασα όποια αστική δημοκρατία).

Με το νόμο Κατρούγκαλου, που ισχύει ήδη από 16 Μάη του 2016, το συνταξιοδοτικό σύστημα άλλαξε ριζικά. Η σύνταξη αποτελείται πλέον από τη βασική εθνική σύνταξη και την αναλογική σύνταξη.

Η εθνική είναι 384 ευρώ για όσους έχουν 20 ως 40 χρόνια ασφάλισης.

Η δε αναλογική υπολογίζεται με βάση το μέσο όρο των συνολικών αποδοχών από το 2002 και μετά και με χαμηλούς συντελεστές αναπλήρωσης επί των αποδοχών (15,87% για όσους δούλεψαν 20 χρόνια, 42,80% για 40 χρόνια. (Πόσοι θα δουλεύουν άραγε 30 και 40 χρόνια;).

Στις συντάξεις που έχουν προσδιοριστεί με το «νόμο Κατρούγκαλου» και έχουν ήδη σταλεί σε συνταξιούχους η κύρια σύνταξη π.χ. εκπαιδευτικού (Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης) με 33 χρόνια υπηρεσίας ανέρχεται στα 816 ευρώ, με 34 στα 840, μείωση 23%.

80.000 νέοι συνταξιούχοι - αριθμός που αυξάνεται καθημερινά- εισπράττει ήδη τις νέες μειωμένες συντάξεις που αποκτούν, για την πλειοψηφία των συνταξιούχων, επιδοματικό πλέον χαρακτήρα.

Να θυμίσουμε εδώ πως οι επικουρικές (π.χ. ΜΤΠΥ) μειώνονται διαρκώς με τελευταία μείωση και από τη σημερινή κυβέρνηση κατά 45% τουλάχιστον. Πολλές πέφτουν στα 56 ευρώ το μήνα, στα 76 ευρώ το μήνα και στα 132 ευρώ μηνιαίως, όταν ήταν αντίστοιχα 148, 157 , 246 ευρώ.

Οι επιδιωκόμενες μειώσεις στις συντάξεις όλων των προ του Μάη του 2016 συνταξιούχων σκοπό έχουν να τις προσαρμόσουν σε αυτά τα επίπεδα.

Τυχόν υλοποίηση αυτής της πολιτικής αλλάζει δραματικά τη ζωή χιλιάδων πολιτών.

Μετατοπίσεις

Εδώ και μήνες όμως όλοι, θεσμοί και κυβέρνηση, μεταβάλλουν θέση, κάνουν «πίσω» στο ζήτημα των περικοπών συντηρώντας ταυτόχρονα μια αιωρούμενη ασάφεια.

Έτσι στις 11 Ιούνη του 20118 ο Μοσκοβισί αφήνει το θέμα ανοικτό: «Υπάρχει μια έκφραση στα λατινικά, δήλωσε, την οποία δεν έχω λησμονήσει: “pacta sunt servanda”, “οι δεσμεύσεις πρέπει να τηρούνται”. Ωστόσο οι δεσμεύσεις δεν είναι ανελαστικές... Ως εκ τούτου θα το συζητήσουμε (σ.σ. το ζήτημα των περικοπών των συντάξεων) στον καιρό του».

Δυο μήνες μετά, στις 16 του περασμένου Αυγούστου, μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό Θέμα 104.6 ο κ. Κατρούγκαλος, υπογράμμιζε: «Έχουμε συμφωνήσει και θα το σεβαστούμε κατά γράμμα να μην αποκλίνουμε από τις θεσμικές μεταρρυθμίσεις». Παράλληλα δε, εξέφραζε την εκτίμηση ότι «δεν θα εφαρμοστούν οι περικοπές στις συντάξεις από την 1η Ιανουαρίου του 2019 διότι - όπως είπε- δεν αποτελούν θεσμική μεταρρύθμιση και δεν χρειάζεται η περικοπή…»

Ορκίζεται λοιπόν στην κατά γράμμα εφαρμογή των νεοφιλελευθέρων αντιδραστικών μνημονιακών αλλαγών με αντάλλαγμα τη μη περικοπή για τις κύριες συντάξεις των παλαιότερων συνταξιούχων.

Στις 14 Οκτώβρη ο Ντάισελμπλουμ δηλώνει τα ίδια: «Η Ελλάδα, επισημαίνει κατά πρώτον, έχει κάνει πολλά προκειμένου να γίνει βιώσιμο το συνταξιοδοτικό σύστημα». Έχουν κλείσει οι «παρακάμψεις» (!) για πρόωρη συνταξιοδότηση, η θεσμοθετημένη ηλικία συνταξιοδότησης θα πάει στα 76 (!), έχουν καταργηθεί σταδιακά επιδόματα όπως το ΕΚΑΣ.

Παραδέχεται δε για τις τυχόν μειώσεις των συντάξεων ότι «οι Έλληνες έχουν ένα δίκιο ότι το μέτρο δεν έχει διαρθρωτικό αντίκτυπο», «μακροπρόθεσμα (σ.σ. το μέτρο) δεν εξοικονομεί πολλά, καθώς οι συνταξιούχοι θα βγαίνουν φυσικά από το σύστημα.. δηλώνει μιμούμενος τον Τσακαλώτο αυτός ο ανεκδιήγητος τύπος. Στο blog του μάλιστα επισημαίνει ότι «παρότι η Ελλάδα είναι σε καλό δρόμο, άλλες ευρωπαϊκές χώρες αναστρέφουν συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις. Στην Ολλανδία τίθεται υπό αμφισβήτηση η ηλικία συνταξιοδότησης (66 έτη), στην Ιταλία ήδη έχει συμφωνηθεί να χαμηλώσει, ενώ στη Γερμανία «η κυβέρνηση χειροτερεύει μία ήδη άσχημη κατάσταση».

Από κοντά και ο Ε. Τσακαλώτος.

Το ΔΝΤ, δια της Λαγκάρντ, τονίζει την ανάγκη εφαρμογής των διαρθρωτικών αλλαγών, για δε τον ελληνικό προϋπολογισμό παραπέμπει στα όργανα της ΕΕ.

Το δε Αθηναϊκό και Μακεδονικό Πρακτορείο ειδήσεων σε δυο απανωτά τηλεγραφήματα επιμένει ότι υπάρχει συμφωνία μεταξύ κυβέρνησης και δανειστών παρά τις διαψεύσεις που ακολούθησαν.

Περί τίνος πρόκειται λοιπόν, γιατί όλα αυτά;

Ο πρώτος τους στόχος είναι ορατός, τον δηλώνουν.

Προκειμένου να εξασφαλίσουν την υλοποίηση και τη θωράκιση όλων των αντιδραστικών διαρθρωτικών νόμων που ορίζουν πλέον τις συνθήκες εργασίας, το ύψος και τους όρους αμοιβής εργασίας, τις ιδιωτικοποιήσεις του ό,τι κινείται και συμφέρει το ξένο, πρωτίστως, και εγχώριο κεφάλαιο, χρησιμοποιούν το ζήτημα της περικοπής ή όχι των συντάξεων ως πολιτικό εργαλείο.

Η αναστολή και τυχόν τελική κατάργηση της μείωσης των συντάξεων αποτελεί κέρδος για το συνταξιοδοτικό κίνημα και ανάσα για τους πριν το 2016 συνταξιούχους. Κέρδος όμως πολύ μικρότερο από τα επιδιωκόμενα κέρδη του συστήματος.

Αν αυτή η πολιτική διαμάχη αλλά και μάχη του συνταξιοδοτικού και εργατικού κινήματος καταλήξει στην αποδοχή της πιθανής και προσωρινής - όσο ο επίμαχος νόμος παραμένει- κατάργησης του επανυπολογισμού των συντάξεων με αντάλλαγμα τη «διατήρηση των μεταρρυθμίσεων», δηλαδή τον ουσιαστικό παραμερισμό των αιτημάτων του κινήματος για άμεση κατάργηση του νόμου Κατρούγκαλου και όλων των αντιασφαλιστικών νόμων, η νίκη θα είναι «πύρρεια». Κινδυνεύει, αν το κίνημα δεν αποκαλύψει τα σχέδια τους και δεν εναντιωθεί επί της ουσίας σε αυτά, να μετατραπεί σε μπούμερανκ, καθώς οι «θεσμοί» σχεδιάζουν και οι κυβερνώντες αποδέχονται.

Πολιτικές (αστικές) ανησυχίες …

Ο δεύτερος πολιτικός τους στόχος δεν δηλώνεται ανοιχτά αλλά εύκολα συμπεραίνεται. Είναι η αναγκαία αποκατάσταση της σταθερότητας του πολιτικού συστήματος.

Στο εσωτερικό, η εξαφάνιση του ΠΑΣΟΚ, η καθήλωση της ΝΔ σε τέτοια χαμηλά - για την ιστορία της - επίπεδα επιρροής της, η από δεξιότερα και η από «αριστερά» της αμφισβήτηση, οι αντικειμενικές αντιφάσεις του πολιτικού βίου του ΣΥΡΙΖΑ (αριστερή λογοκοπία και ταυτόχρονη προώθηση νεοφιλελεύθερης πολιτικής), η μη μετατροπή του εργατικού κινήματος σε ενεργό υποστηρικτή αυτής της πολιτικής (με όποιους εν δυνάμει κινδύνους περικλείονται σε αυτό), απαιτούν πολιτικές κινήσεις ενίσχυσης τόσο του ΣΥΡΙΖΑ όσο και της Μητσοτακικής ΝΔ.

«Έξω», η σαθρής, αναιμική και κυρίως αντιδραστική έξοδος από την κρίση τρέφει τη διεθνή αστάθεια που με τη σειρά της επηρεάζει άμεσα και αμέσως τις εξελίξεις στη χώρα μας.

Η σταθερότητα επομένως του αστικού πολιτικού συστήματος στην Ελλάδα είναι κεντρικό και διαρκές ζητούμενο για τους «επάνω», ιδιαίτερα μπροστά σε αλλεπάλληλες εκλογικές διαδικασίες, όπου τα κρυφά κινδυνεύουν ανά πάσα στιγμή να γίνουν φανερά.

Σε αυτό ο ΣΥΡΙΖΑ είναι ένα το κρατούμενο, η ΝΔ το άλλο, οι δυο αυτοί πολιτικοί πόλοι πρέπει να ενισχυθούν πολιτικά.

Οι δανειστές με τη μη ή τη μερική περικοπή των συντάξεων, επιδιώκουν να δοθεί η δυνατότητα στον ΣΥΡΙΖΑ να συντηρήσει σε σημαντικά εργατικά τμήματα του πληθυσμού την αυταπάτη ότι εκπροσωπεί τουλάχιστον το μικρότερο κακό. Να αποτραπεί δηλαδή τυχόν «αλά ΠΑΣΟΚ» εκλογική συρρίκνωση του ώστε να μην ακρωτηριασθεί το «αριστερό» ποδάρι του αστικού πολιτικού σώματος και κινδυνεύσει να χάσει την περπατησιά του.

Ταυτόχρονα σχεδιάζουν να διατηρηθεί ψηλά η ΝΔ.

Δύσκολος συνδυασμός, το μίγμα της πολιτικής και επί της περικοπής των συντάξεων δεν έχει οριστικοποιηθεί, η ρευστότητα διατηρείται και ωφελεί.

Οι κινήσεις που κάνουν οι «δανειστές», ΕΕ, ΔΝΤ και ΕΚΤ υπηρετούν μόνιμα την εξασφάλιση των όρων κερδοφορίας και αναπαραγωγής του κεφαλαίου που θωρακίζονται με τα μνημόνια.

Ήδη με τους μνημονιακούς νόμους το τελικό αποτέλεσμα είναι η αύξηση της κερδοφορίας των μεγάλων επιχειρήσεων, η ενίσχυση της σχέσης μισθών κερδών σε βάρος των μισθών.

Το 2016, που υπάρχουν συγκεντρωτικά στοιχεία, σύμφωνα με το ICAP, οι 10.696 Α.Ε. & ΕΠΕ εκτός χρηματοπιστωτικού τομέα, είχαν κύκλο εργασιών 117 δισ. (αύξηση 3,2%) και «μικτά κέρδη» 25,5 δισ. (αύξηση 6,13%), ενώ τα «κέρδη προ φόρων» 3,8 δισ. (αύξηση 72,5%).

Το 2017 τα αποτελέσματα ήταν πολύ καλύτερα.

Σύμφωνα με τις οικονομικές καταστάσεις 135 εταιρειών εισηγμένων στο Χρηματιστήριο, τα καθαρά κέρδη αυξήθηκαν 21,2%. Ήδη η αναλογία κερδοφόρων και ζημιογόνων επιχειρήσεων επανήλθε στα προ κρίσης επίπεδα.

Στο πλαίσιο αυτό φαίνονται διατεθειμένοι να «παραχωρήσουν 800 εκατομμύρια, μειούμενα χρόνο με το χρόνο καθώς με «φυσικό τρόπο» - κατά Τσακαλώτο και Νταισελμπλουμ – θα εξαφανίζονται οι παλιοί συνταξιούχοι.

Στο κάτω - κάτω με τις μειώσεις των νέων κύριων συντάξεων, των επικουρικών και ορισμένων επιδομάτων, π.χ. ΕΚΑΣ, αντί να εξασφαλίζουν 4,5 δις το 2019, 3,332 δις το 2020, 3,476 δις το 2021, 3,2723 δις το 2022 (βλέπε τελευταία κυβερνητική έκθεση με τους «θεσμούς») μπορούν να πέσουν λίγο πιο κάτω.

Τα «νούμερα» αυτά - πίσω τους βρίσκονται άνθρωποι - βρίσκονται σε πλήρη αντιστοιχία με την πολιτική μισθών, με το βασικό μισθό των 586 ευρώ

Με συνέπεια, σύμφωνα με την «έκθεση του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ για την ελληνική οικονομία (2018)», σχεδόν τέσσερις στους δέκα εργαζομένους (το 37,4%) στον ιδιωτικό τομέα να αμείβονται με καθαρούς μισθούς κάτω από 700 ευρώ τον μήνα και 1,2 εκ. συνταξιούχοι να ζουν σήμερα με αποδοχές κάτω των 500 ευρώ.

Σε αυτή τη διαμορφωμένη πολιτική και οικονομική πραγματικότητα οι κυβερνητικές παρεμβάσεις προδιαγράφουν τη συνέχεια και πολιτική κάλυψη της αντιλαϊκής πολιτικής όλων των προηγούμενων κυβερνήσεων.

Απέναντι

 Αυτά σχεδιάζουν να εφαρμόσουν.

Αλλά «η σοφία που δεν αντέχει το φως της ημέρας είναι απλά μηχανορραφία… Κι αν δεν το ξέρετε, σύντομα θα το μάθετε» υπενθυμίζει στο Οι εφτά σοφοί της αρχαιότητας και το συνταξιοδοτικό ο Κίμωνας Ρηγόπουλος.

Μπορεί λοιπό απέναντι σε αυτό τον αστικό πολιτικό αμοραλισμό να στέκεται σήμερα ουσιαστικά αδύναμο το εργατικό κίνημα. Να διαισθάνεται, να ζει, να αντιλαμβάνεται τη σκληρότητα της πραγματικότητας, να αδυνατεί, προς ώρας, να δώσει στο παρόν απαντήσεις με μαζικού τύπου χαρακτηριστικά.

Οι δυνάμεις όμως που με σταθερότητα σχεδιάζουν και επιδιώκουν να «σηκωθούμε ψηλότερα», παραμένουν στον αγώνα αναζητώντας ανυποχώρητα θέσεις και πρακτικές επανασύνδεσης με τη μεγάλη πλειοψηφία των εργαζομένων, των συνταξιούχων και της νεολαίας.

Οι ατομικοί δρόμοι αντιμετώπισης της σύγχρονης αστικής πραγματικότητας είναι από καιρό εκμηδενισμένοι! Καλούμαστε να πατήσουμε στέρεα και δημιουργικά στην αναντικατάστατη και νικηφόρα αξία της ενωτικής δράσης:

Να ασκήσουμε μια αντίστοιχη πολιτική συγκέντρωσης ισότιμων μαχόμενων δυνάμεων.

Να διατυπώσουμε τα αιτήματα κρίκους και να αναγνωρίσουμε τους τόπους και τους χρόνους, που οι δράσεις μας θα έχουν τη μέγιστη δυνατή αποτελεσματικότητα.

Να συσπειρωθούμε στα συνδικάτα μας.

Να εξασφαλίσουμε τη δημοκρατική τους λειτουργία.

Να μετατοπίσουμε σκέψεις και δράσεις από την υπεράσπιση των ίδιων απόψεων στη συλλογική προσπάθεια επίλυσης των μεγάλων κοινωνικών προβλημάτων μας που οξύνονται συνεχώς.

Με κεντρικό επιδιωκόμενο στόχο εδικά στο ζήτημα των συντάξεων την κατάργηση του νόμου Κατρούγκαλου.

πηγη: kommon.gr

Σελίδα 3214 από 4478
  • Τελευταια
  • Δημοφιλή