Την ώρα που η κυβέρνηση ετοιμάζεται να συνεχίσει ακάθεκτη την σκληρή λιτότητα το 2019, με βάση τον προϋπολογισμό που ψηφίζεται σήμερα στη Βουλή και προβλέπει επιπλέον φορολογία σε σύγκριση με φέτος 1 δις 4 στους 5 οικονομικά ενεργούς πολίτες έχουν πλέον σηκώσει τα χέρια ψηλά απέναντι στις οφειλές τους προς την εφορία.

Τα στοιχεία που δημοσιοποίησε χθες η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) δείχνουν ότι τον Οκτώβριο οι φορολογούμενοι δημιούργησαν 996 εκατ. ευρώ νέων ληξιπρόθεσμων χρεών προς το Δημόσιο. Το μισό από το ποσό αυτό προήλθε από φόρους εισοδήματος οι οποίοι έμειναν απλήρωτοι, όπως είχε συμβεί και τον Σεπτέμβριο. Ο αριθμός των οφειλετών τον Οκτώβριο ανήλθε σε 4.199.379.

Τα λαϊκά νοικοκυριά και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις έχουν λυγίσει υπό το βάρος της υπερφορολόγησης και του καταιγισμού υποχρεώσεων (δόσεις φόρου εισοδήματος και ΕΝΦΙΑ, ΦΠΑ, ρυθμίσεις παλαιών οφειλών κ.λπ.), με το συνολικό νέο «φέσι» το 2018 προς εφορίες, τελωνεία κ.λπ. να ξεπερνά τα 8,8 δισ. ευρώ. Εξ αυτών, τα 7,1 δισ. ευρώ προέρχονται από απλήρωτους φόρους. Προσθέτοντας το παλιό ληξιπρόθεσμο χρέος, δηλαδή εκείνο που δημιουργήθηκε πριν από τη φετινή χρονιά, ο συνολικός λογαριασμός ξεπερνά τα 103,3 δισ. ευρώ (+276 εκατ. ευρώ σε σύγκριση με τον Σεπτέμβριο). Ωστόσο, η ΑΑΔΕ θεωρεί ότι μπορεί να εισπράξει μόνο τα 86,5 δισ. ευρώ. Τα υπόλοιπα 16,8 δισ. ευρώ έχουν χαρακτηριστεί ως ανεπίδεκτα είσπραξης, καθώς, για παράδειγμα, οφειλές ύψους 13,53 δισ. ευρώ αφορούν πτωχευμένες επιχειρήσεις.

Το σύνολο παλαιών και νέων ληξιπρόθεσμων χρεών των ιδιωτών ήταν τον Οκτώβριο αυξημένο κατά 755 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, αφού όμως εισπράχθηκαν ή διαγράφηκαν περίπου 300 εκατ. ευρώ οφειλών. Οι οφειλές από φόρους στο εισόδημα αυξήθηκαν τον Οκτώβριο κατά 507,3 εκατ. ευρώ, οι οφειλές από φόρους στην περιουσία κατά 173,6 εκατ. ευρώ, οι οφειλές από Φ.Π.Α. κατά 203,1 εκατ. ευρώ και οι οφειλές από πρόστιμα του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων (Κ.Β.Σ.) κατά 47 εκατ. ευρώ.

Η νέα αύξηση των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων των ιδιωτών γίνεται ακόμα πιο εντυπωσιακή, εάν ληφθεί υπόψη ότι έχει ενταθεί ο ρυθμός επιβολής αναγκαστικών μέτρων είσπραξης από την ΑΑΔΕ. Οι οφειλέτες που βρίσκονται πλέον υπό μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης (κατασχέσεις σε τραπεζικές καταθέσεις, εισοδήματα, κινητά και ακίνητα περιουσιακά στοιχεία κ.λπ.) έφθασαν τον Οκτώβριο τους 1.155.649 (64,53% του συνόλου) και ήταν αυξημένοι κατά 7.066, σε σύγκριση με τον Σεπτέμβριο. Δηλαδή, κάθε εργάσιμη ημέρα του Οκτωβρίου βρίσκονταν αντιμέτωποι με κατασχέσεις 307 οφειλέτες, κατά μέσο όρο. Άλλοι 635.091 οφειλέτες βρίσκονται στον προθάλαμο των κατασχέσεων και τα σε βάρος τους μέτρα είσπραξης μπορεί να ενεργοποιηθούν ανά πάσα στιγμή.

Υπό τη δαμόκλειο σπάθη των αναγκαστικών μέτρων και με τη συνδρομή των ρυθμίσεων, η ΑΑΔΕ εισέπραξε τον Οκτώβριο 2,57 δισ. ευρώ από παλιά ληξιπρόθεσμα χρέη και 1,92 από καινούργια, δηλαδή σχεδόν 4,5 δισ. ευρώ συνολικά.

Στο μέτωπο των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου προς τους ιδιώτες, ο στόχος για πλήρη εκκαθάριση έως το τέλος του έτους έχει εγκαταλειφθεί εδώ και μήνες και το στοκ των κρατικών «φεσιών» δεν λέει να πέσει κάτω από τα 2,6 δισ. ευρώ (2,621 δισ. ευρώ τον Οκτώβριο, έναντι 2,612 δισ. ευρώ τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών).

ΠΗΓΗ: iskra.gr

Σε απόγνωση βρίσκονται οι εργαζόμενοι της Χαλυβουργικής, καθώς η διακοπή του ρεύματος από τη ΔΕΗ για χρέη-«μαμούθ» ύψους 31 εκατομμυρίων ευρώ αποτελεί το «τελειωτικό χτύπημα» σε μια πορεία «αργού θανάτου» της επιχείρησης, με μεγαλύτερα θύματα τους εργαζόμενους.

Μιλώντας στο topontiki.gr, ο Γιώργος Γάκης, πρόεδρος του σωματείου των εργαζομένων στην Χαλυβουργική, περιέγραψε όσα έλαβαν χώρα τα μεσάνυχτα της Τρίτης στον Ασπρόπυργο, όταν συνεργείο του ΑΔΜΗΕ «κατέβασε τον διακόπτη».

«Τα μεσάνυχτα ήρθε συνεργείο του ΑΔΜΗΕ και έκοψε το ρεύμα για την οφειλή ύψους 31 εκατομμυρίων ευρώ της εταιρείας προς τη ΔΕΗ. Ήταν παρόντες η διοίκηση και οι νομικοί σύμβουλοι της εταιρείας. Από την πλευρά τους έγινε μια τελευταία απόπειρα συμβιβασμού προτείνοντας την καταβολή προκαταβολής 500.000 ευρώ και το υπόλοιπο του χρέους να μπει σε ρύθμιση, η οποία δεν έγινε δεκτή από τη ΔΕΗ», περιέγραψε ο κ. Γάκης.

«Αυτή τη στιγμή το μόνο που λειτουργεί στην εταιρεία μέσω των εφεδρικών γεννητριών είναι ο φωτισμός και κάποιες βασικές λειτουργίες. Αν όμως περάσει μια εβδομάδα δίχως να βρεθεί λύση στην παροχή ρεύματος θα τεθεί σε άμεσο κίνδυνο ο τεχνολογικός εξοπλισμός, αφού θα είναι αδύνατη η συντήρησή του. Για παράδειγμα ο κλίβανος βρίσκεται εκτός παραγωγής τα επτά τελευταία χρόνια», πρόσθεσε.

«Είμαστε 200 οικογένειες εργαζομένων κυριολεκτικά στον αέρα. Και όσο το δικαστήριο δε βγάζει μια απόφαση σχετικά με το ποιος θα ασκεί τη διοίκηση της εταιρείας τα προβλήματα μέρα με τη μέρα θα πολλαπλασιάζονται. Σήμερα είναι η ΔΕΗ, αύριο το νερό, μεθαύριο τα δημοτικά τέλη κ.οκ. Μπορεί όλα αυτά τα χρόνια να μας καταβάλλεται ένα μεγάλο μέρος της μισθοδοσίας (σ.σ. μισθοί κατά μ.ο. 900-1000 ευρώ), σε καθεστώς εκ περιτροπής εργασίας ή τρίμηνης διαθεσιμότητας, όμως είναι σαφές ότι με το υπάρχων καθεστώς είναι αδύνατη η βιωσιμότητα της Χαλυβουργικής.»

«Η μοναδική διέξοδος που υπάρχει φαίνεται πως είναι η πρόταση που έχουν προτείνει τα παιδιά του κυρίου Αγγελόπουλου, να τρέξει την εταιρεία ένας δικαστικός συμπαραστάτης εφόσον ο ίδιος ο κ. Αγγελόπουλος – κρίνει το δικαστήριο ότι αδυνατεί να ασκήσει τα καθήκοντά του. Από την οικογένεια Αγγελοπούλου (σ.σ. των δύο γιων ) έχει προταθεί ένα plan B που προβλέπει την επαναλειτουργία της παραγωγικής διαδικασίας, μια αύξηση κεφαλαίου ύψους 40 εκατομμυρίων ευρώ από την οικογένεια Αγγελοπουλου και την επαναφορά της ομαλής λειτουργίας», κατέληξε.

ΠΗΓΗ: ergasianet.gr

Ανάλυση: Γιώργος Παυλόπουλος

Ο Γιούνκερ υμνεί την ευρωπαϊκή ενοποίηση, αλλά η Κομισιόν του παίζει τον ρόλο Ευρωπαίου χωροφύλακα. Το δε όραμα του Μακρόν μάλλον ξέμεινε στην… Πνύκα, καθώς ο Γάλλος πρόεδρος παλεύει πλέον για την πολιτική του επιβίωση. Ανησυχία και συναγερμός για το βαθύ ρήγμα ανάμεσα στους «ξεχασμένους» των ευρωπαϊκών κοινωνιών και την «οικονομική και πολιτική ελίτ».

Μία, δύο, τρεις, πολλές κρίσεις…

Η Γαλλία ζει τα Δεκεμβριανά της, μισό αιώνα μετά τον Μάη του ’68. Το κίνημα των «Κίτρινων Γιλέκων», όπως θα μείνει στην ιστορία, ανάγκασε τον Μακρόν να κινητοποιήσει το σύνολο του κρατικού μηχανισμού καταστολής, αλλά και να δώσει πίσω κάτι τις, ψίχουλα έστω, από όσα το κεφάλαιο έχει αρπάξει από τον λαό. Στην απέναντι πλευρά της Μάγχης, η Βρετανία βιώνει τη δική της κρίση, τη χειρότερη μεταπολεμικά, με αφορμή το Brexit, η οποία στην κυριολεξία ξεγυμνώνει ένα πολιτικό σύστημα που είχε περιβληθεί με πολλούς μύθους από την αστική τάξη της χώρας — και όχι μόνο.

Την ίδια στιγμή, η αντιπαράθεση ανάμεσα σε Ρώμη και Βρυξέλλες συνεχίζεται, με αφορμή τον ιταλικό προϋπολογισμό του 2019, ο οποίος έγινε ο πρώτος ενός κράτους-μέλους που επεστράφη ως απαράδεκτος. Παρά τις προσπάθειες συμβιβασμού και από τις δύο πλευρές, που τρέμουν ένα κραχ, η επίτευξή του δεν θα είναι εύκολη ούτε θα κλείσει το ρήγμα. Ακόμη και στην έδρα της ΕΕ, όμως, τα πράγματα δεν είναι ήρεμα. Πέρα από τα συμπτώματα που δείχνουν μετάδοση του «κίτρινου» ιού που πλήττει τη γειτονική Γαλλία, η βελγική κυβέρνηση απώλεσε την πλειοψηφία της μετά την αποχώρηση των Φλαμανδών εθνικιστών, με αφορμή την υπογραφή του συμφώνου του ΟΗΕ για τη μετανάστευση.

Στη δε Ισπανία, η χαίνουσα πληγή της Καταλονίας συνεχίζει να προκαλεί μεγάλες αναταράξεις στο πολιτικό οικοδόμημα. Όσο για τη Γερμανία, η (οριακή) εκλογή της εκλεκτής της Μέρκελ στην ηγεσία του CDU κάθε άλλο παρά σημαίνει το τέλος της εσωκομματικής κρίσης και την επιστροφή στην κανονικότητα.

Το καράβι μπάζει. Από παντού.

Γενικεύεται η πολιτική και οικονομική αστάθεια

Ουδείς δικαιούται να υποτιμά το ένστικτο αυτοσυντήρησης και επιβίωσης του κεφαλαίου και των αστικών τάξεων, ούτε την ισχύ και αποφασιστικότητα που θα έχουν τα χτυπήματά τους.

«Για τον Καρλ Μαρξ, ήταν το φάντασμα του κομμουνισμού αυτό που τρόμαζε την Ευρώπη. Σήμερα, εκτυλίσσεται στην ήπειρο μια επανάσταση η οποία είναι άνευ ιδεολογίας και μοιάζει με ένα σήμα εκτάκτου ανάγκης από τους ξεχασμένους και περιθωριοποιημένους, το οποίο κλονίζει τις ευρωπαϊκές κοινωνίες μέχρι τον πυρήνα τους». Το απόσπασμα προέρχεται από το σχόλιο που δημοσιεύτηκε την Πέμπτη στην ιστοσελίδα της μεγαλύτερης γερμανικής οικονομικής εφημερίδας, της Handelsblatt, το οποίο σημειώνει επίσης ότι «δεν αποτελεί σύμπτωση το γεγονός ότι ένα ρήγμα διαπερνά ολόκληρη την Ευρώπη, από το Παρίσι και τη Ρώμη μέχρι το Βερολίνο […]. Ένα ρήγμα ανάμεσα στις πολιτικές και οικονομικές ελίτ και εκείνους οι οποίοι αισθάνονται προδομένοι από αυτές».

Η ανησυχία των «ελίτ» είναι εμφανής, σε όποια πρωτεύουσα της Ευρώπης και αν στρέψει κανείς το βλέμμα του. Πολύ περισσότερο, καθώς το μέχρι πρότινος παιδί-θαύμα τους, ο Γάλλος πρόεδρος Μακρόν, όχι απλώς βλέπει την εικόνα του να έχει τσαλακωθεί, αλλά μάχεται για την πολιτική του επιβίωση, μόλις ενάμιση χρόνο μετά την εκλογή του. «Κάθε ελπίδα που είχε απομείνει για την υλοποίηση του ονείρου του Μακρόν για την ευρωζώνη είναι πλέον νεκρή, μετά από την ομιλία που έκανε αυτή την εβδομάδα. Από την Ιταλία μέχρι τη Γερμανία και τη Γαλλία, οι πολιτικοί της Ευρώπης κοιτούν προς το εσωτερικό τους και κανείς τους δεν νοιάζεται για την ενίσχυση της νομισματικής ένωσης», διαπίστωνε με εμφανή απογοήτευση και ανησυχία το Bloomberg — σημείο αναφοράς για τις διεθνείς επιχειρήσεις και τις αγορές. Εστίαζε δε από διαφορετική σκοπιά στις τελευταίες εξελίξεις, έχοντας ενοχληθεί κυρίως από τις παροχές που εξήγγειλε ο πρόεδρος της Γαλλίας οι οποίες, σύμφωνα τουλάχιστον με την εκτίμησή του, υπονομεύουν την δημοσιονομική σταθερότητα και το μέλλον της ευρωζώνης.

Από όποια πλευρά και αν το δει κανείς, πάντως, είναι σαφές ότι έχει σημάνει συναγερμός στα επιτελεία του κεφαλαίου και των αστικών τάξεων της Ευρώπης. Με την οικονομική κρίση να μην λέει να υποχωρήσει (ήδη νέες εκτιμήσεις αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο εκδήλωσης νέας ύφεσης την επόμενη διετία), τις κεντρικές τράπεζες να έχουν εξαντλήσει μεγάλο μέρος από τα πυρομαχικά τους –κυρίως την εκτύπωση χρήματος– και το πολιτικό σύστημα και τις αντοχές του να έχουν φτάσει στα όριά τους σε πολλές χώρες, η ανησυχία και ο φόβος είναι απολύτως δικαιολογημένα. Πολύ περισσότερο που στα παραπάνω έρχεται πλέον να προστεθεί και η «έκρηξη της λαϊκής οργής κατά της δημοκρατίας των πλουσίων», όπως διαπίστωνε ο τίτλος στο προηγούμενο φύλλο του Πριν.

Η νέα αυτή πραγματικότητα  αφορά κάθε γωνιά της Ευρώπης, αγγίζει ακόμη και τα πιο αδύναμα και καθυστερημένα (σήμερα) τμήματα του κεφαλαίου, όπως είναι το ελληνικό. Το κεντρικό σχόλιο στην πρώτη σελίδα της Καθημερινής, την περασμένη Τρίτη, μαρτυρά του λόγου το αληθές. Υπό τον τίτλο «Στοίχημα για όλη την Ευρώπη», προειδοποιεί: «Η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με μία σοβαρή κρίση. Το ευρωπαϊκό οικοδόμημα, που διασφάλιζε την ειρήνη και την ευημερία μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, κλονίζεται και αμφισβητείται. Αυτή την περίοδο, απουσιάζουν οι στιβαροί ηγέτες που μπορούν να αντισταθούν στον λαϊκισμό και τα άκρα. Αντιθέτως, οι ακραίοι λαϊκιστές ηγέτες είναι χαρισματικοί και δυναμικοί. Η πολιτική επιβίωση του προέδρου Μακρόν αποτελεί, λόγω αυτής της συγκυρίας, μεγάλο στοίχημα. Όχι μόνο για τη Γαλλία, αλλά για όλη την Ευρώπη».

Το ένστικτο αυτοσυντήρησης και επιβίωσης του κεφαλαίου και των αστικών τάξεων έχει, αναμφίβολα, ενεργοποιηθεί. Πλέον, κανείς δεν δικαιούται ούτε να το αγνοήσει, ούτε όμως και να υποτιμήσει τη σφοδρότητα της αντίδρασης και αντεπίθεσης που θα εξαπολύσει σε όλα τα επίπεδα.
Τι σημαίνει αυτό; Πολύ απλά, ότι οι ίδιοι οι οποίοι προκαλούν και ανατροφοδοτούν την όξυνση των μεταξύ τους αντιθέσεων σε περιόδους κρίσης, όπως η σημερινή, σε βαθμό που να απειλεί την κυριαρχία τους και την ύπαρξή τους, είναι αυτοί που θα ενωθούν την κρίσιμη στιγμή για να χτυπήσουν αποφασιστικά και με όλη τους την ισχύ εκείνους που πραγματικά τους απειλούν, δηλαδή τον εχθρό-λαό. Αυτό αποδεικνύει η συστράτευση όλων των αστικών θεσμών της Γαλλίας, εργοδοτικών οργανώσεων και γραφειοκρατικών συνδικάτων, στο πλευρό του Μακρόν. Αυτό δείχνει ο όρκος της ακροδεξιάς Λεπέν στον νόμο και την τάξη, τη δημοκρατία και την κληρονομιά του ντε Γκολ, όπως τον διατύπωσε στην ανοιχτή της επιστολή. Το ίδιο και η αυστηρή προειδοποίηση των βιομηχάνων της βόρειας Ιταλίας προς τον Σαλβίνι –τον οποίο έχουν στηρίξει με κάθε μέσο για να φτάσει στην κυβέρνηση– να μην διανοηθεί να οδηγηθεί σε ρήξη με την ΕΕ.

Ναι, είναι αλήθεια πως ούτε το ευρωπαϊκό κεφάλαιο βολεύεται με το υπάρχον οικοδόμημα. Ότι ορισμένα τμήματά του δυσφορούν για τους ξεπερασμένους κανόνες της ομοφωνίας, που αποτελούν τροχοπέδη για τους ισχυρούς. Ότι κάποια άλλα διαμαρτύρονται διότι έχουν μείνει πίσω στον ανταγωνισμό. Ότι υπάρχουν και εκείνα τα οποία έχουν διαπιστώσει πως το καλύτερο που έχουν να περιμένουν είναι μια θέση στη δεύτερη ή τρίτη ταχύτητα και συνασπίζονται για να διεκδικήσουν κάτι καλύτερο. Και προφανώς, ότι είναι όλα αυτά που ενισχύουν τον εθνικισμό και τους πολιτικούς του εκφραστές οι οποίοι –με τη βοήθεια και της καλπάζουσας ξενοφοβίας– καταφέρνουν να γητεύσουν εκατομμύρια Ευρωπαίους, όπως θα αποδειχθεί και στις κάλπες των ευρωεκλογών, τον ερχόμενο Μάιο.

Την ίδια στιγμή, όμως, κανένα από αυτά τα τμήματα δεν είναι διατεθειμένο να απαρνηθεί την «στέγη» της ΕΕ προκειμένου να εκτεθεί στον γενικότερο και ακόμη πιο σκληρό παγκόσμιο ανταγωνισμό, να στερηθεί την ασφάλεια που προσφέρουν οι Βρυξέλλες και οι εταίροι απέναντι στον εσωτερικό εχθρό (όπως φάνηκε στην περίπτωση καταλανικής κρίσης στην Ισπανία, αλλά και στην Ελλάδα την πρώτη περίοδο των μνημονίων), καθώς και τις πολλαπλασιαστικές δυνατότητες που δίνει αυτό το οικοδόμημα για την προσαρμογή τους στις απαιτήσεις της νέας εποχής και της τέταρτης βιομηχανικής επανάστασης.

Σε αυτό το φόντο, της γενικευμένης κρίσης στην ΕΕ του κεφαλαίου και του πολλαπλασιασμού των κοινωνικών διεργασιών και των εξεγερτικών «σπασμών», το δίλημμα ρήξη και ανατροπή για μια καινούρια κοινωνία χωρίς εκμετάλλευση ή νέα βαρβαρότητα επιστρέφει αντικειμενικά – και επιτακτικά. Το φάντασμα του κομμουνισμού, που επισήμως θεωρούν νεκρό αλλά το φοβούνται όσο τίποτε, όχι απλώς είναι εδώ, αλλά μπορεί να βάψει τα κίτρινα γιλέκα στο κόκκινο της επανάστασης.

«Βουτιά» στην αντίδραση και τον πόλεμο

Ενιαία απάντηση της ΕΕ στην κρίση και τις απειλές

Οι κυβερνήσεις της ΕΕ, υπηρετώντας η καθεμία τις ανάγκες και προτεραιότητες του «εθνικού» της κεφαλαίου, διαφωνούν για την τραπεζική ένωση, τον κοινό προϋπολογισμό και τον υπουργό Οικονομικών της ευρωζώνης. Δεν τα βρίσκουν ούτε για κοινούς συντελεστές φορολόγησης, ούτε όμως και για τη θέσπιση φόρου που θα αφορά στις εταιρίες του Διαδικτύου. Δεν υπάρχει συναίνεση για τη διεύρυνση με νέα κράτη στο άμεσο μέλλον. Αντιμετωπίζουν διαφορετικά τις σχέσεις τους με τη Ρωσία (και τα ενεργειακά της κοιτάσματα) και τις ΗΠΑ, ενώ δεν βλέπουν από την ίδια οπτική γωνία την εγκατέλειψη του άνθρακα και τη στροφή στην «πράσινη» οικονομία.

Δεν συμβαίνει το ίδιο, όμως, όσον αφορά στην άμυνα (τρόπος του λέγειν…) και την ασφάλεια (τους). Για την ακρίβεια, ακόμη κι αν υπάρχουν διαφωνίες στα συγκεκριμένα θέματα, οι συνεργασίες των «προθύμων» προχωρούν ταχύτατα. Όπως συμβαίνει, για παράδειγμα, στο θέμα του περίφημου ευρωστρατού. Εκεί, Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία, Ισπανία και άλλες χώρες πατάνε το γκάζι για να συγκροτήσουν κοινές ένοπλες δυνάμεις, οι οποίες θα έχουν στόχο –όπως επισήμως έχει διακηρυχθεί– να μην εξαρτάται η Ευρώπη από τις ΗΠΑ και να παρεμβαίνει αυτόνομα όπου θεωρεί ότι διακυβεύονται ή απειλούνται τα συμφέροντά της (π.χ. στην Αφρική). Παράλληλα, σχεδιάζουν μια ισχυρή και ενιαία πολεμική βιομηχανία, που αφενός θα εξοπλίζει τον ευρωπαϊκό στρατό και, αφετέρου, θα διεκδικεί όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μερίδιο στην παγκόσμια αγορά, ειδικά τώρα που έχει ξεκινήσει η νέα κούρσα εξοπλισμών.

Όσο για την ασφάλεια, εδώ οι διαφωνίες είναι μάλλον αμελητέες. Η δημιουργία μιας  ενιαίας αγοράς… αστυνομιών, μυστικών υπηρεσιών και «φρουρών» του Διαδικτύου έχει ήδη προχωρήσει πολύ και βρίσκεται κοντά στην ολοκλήρωσή της. Χωρίς, μάλιστα, να τίθεται θέμα Brexit…

Αναζητούν καταφύγιο στη θεωρία του λαϊκισμού

Λαϊκιστές ο Σαλβίνι και ο ντι Μάγιο στην Ιταλία, που τάζουν αυτά που δεν μπορούν να γίνουν και απειλούν τη σταθερότητα της Ευρώπης και του ευρώ. Λαϊκιστής και ο Όρμπαν στην Ουγγαρία, ο οποίος αμφισβητεί και υπονομεύει τις ευρωπαϊκές αξίες και τους θεσμούς. Λαϊκιστές, επίσης, αυτοί που… παρέσυραν τους Βρετανούς να ψηφίσουν έξοδο από την ΕΕ στο δημοψήφισμα του 2016 και τώρα το μετανιώνουν. Λαϊκιστές, ασφαλώς, ο ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα και οι Podemos στην Ισπανία, που είτε βγήκαν στην κυβέρνηση είτε έχουν ενισχυθεί εκλογικά, τάζοντας παροχές και αλλαγές οι οποίες είναι ανέφικτες. Μέχρι και ο Μακρόν φλερτάρισε λίγο με τον πειρασμό του λαϊκισμού, που ειδικά στη χώρα του πήρε τη μορφή των «Κίτρινων Γιλέκων».

Λαϊκισμός, η εξήγηση δια πάσαν νόσον και μαλακίαν του συστήματος. Δεξιός και αριστερός. Η σχεδόν μοναδική απάντηση που δίνεται για τα όσα συμβαίνουν και για τις ανατροπές που συντελούνται σήμερα από όλους εκείνους –πολιτικά κόμματα, κυβερνήσεις ολόκληρες, θεσμούς και ΜΜΕ– που βρίσκονται σε βαθιά κρίση και αμφισβητούνται. Ένα γενικό ανάθεμα, που βάζει στο ίδιο τσουβάλι οτιδήποτε πάει κόντρα στο καταστημένο το οποίο παραδοσιακά εξέφραζε την παλιά τάξη πραγμάτων — έστω κι αν είναι προφανές ότι αφήνει στο απυρόβλητο την ίδια την τάξη πραγμάτων.

Και το σημαντικότερο: Ένας όρος που, εμμέσως πλην σαφώς, ρίχνει προκαταβολικά στην πυρά κάθε λαϊκό αίτημα, όσο δίκαιο και αυτονόητο και αν είναι, καταδικάζοντας όσους το επικαλούνται (συνήθως κάλπικα). Ένα ξόρκι για τις εξεγέρσεις του μέλλοντος, τις οποίες καλούμαστε να καταδικάσουμε από τώρα, προτού εκδηλωθούν, διότι είναι βέβαιο πως θα είναι έργο λαϊκιστών!

ΠΗΓΗ:  prin.gr

του Δημήτρη Μπελαντή

Εδώ και έναν μήνα περίπου αναπτύσσονται στην Γαλλία εναντίον της νεοφιλελεύθερης-καπιταλιστικής διαχείρισης του Ε. Μακρόν μεγάλες κοινωνικές κινητοποιήσεις, οι οποίες προσδιορίζονται ως το κίνημα των κίτρινων γιλέκων. Τα κίτρινα γιλέκα (κγ) στην Γαλλία έχουν υπάρξει ένα μεγάλο κίνημα των υποτελών/λαϊκών τάξεων κατά της λιτότητας, της υπερφορολόγησης και της καταστολής. Ιδίως το στοιχείο της έμμεσης υπερφορολόγησης, με έμφαση τον δήθεν περιβαλλοντικό υπερφόρο στα καύσιμα, δεν συνιστά εδώ ένα ζήτημα αναδιανεμητικής φορολόγησης κατά των εχόντων, αλλά, αντίθετα, μέτρο φορομπηξίας κατά των λαϊκών και κατώτερων μικροαστικών στρωμάτων, που μειώνει ακόμη περισσότερο το εισόδημά τους. Είναι ένα κίνημα όπου , όπως φαίνεται και από τα 42 αιτήματά τους, συναντιούνται αιτήματα και ανάγκες υποβαθμισμένων και περιφερειακών τμημάτων της εργατικής τάξης και των μικροαστικών στρωμάτων, τάξεων και στρωμάτων που δεν ακούγονται από το πολιτικό σύστημα. Ιδίως η αύξηση των εμμέσων φόρων όπως και η τάση διάλυσης των μικροαστικών/μεσαίων στρωμάτων δια της φορολογίας ( όπως, βεβαίως, και υπερσυμπίεσης των εργατικών) υπήρξε βασικός παράγων αυτής της μεγάλης κινητοποίησης.

Η κοινωνική και ταξική του βάση

Τα κγ δεν υπήρξαν ένα «καθαρό» κίνημα αποκλειστικά της εργατικής τάξης ούτε προσέλαβαν κλασσικά χαρακτηριστικά παραδοσιακών εργατικών κινητοποιήσεων, αν και ορισμένα συνδικάτα αγκάλιασαν θετικά αυτό το κίνημα από ένα σημείο και μετά. Αυτό έχει φέρει σε προβληματισμό πολλούς συντρόφους, συχνά δε και σε μια ιεροεξεταστική αντιμετώπισή του. Θα ήταν περίεργο, όμως, το αντίθετο, αφού βρισκόμαστε στα 2018 και όχι στο 1995 (Γενική Απεργία) ή στο 2006 (κίνημα κατά του «συμφώνου πρώτης απασχόλησης»). Η γαλλική εργατική τάξη έχει υποστεί πολλαπλές ήττες αλλά και μια διαδικασία έντονης αποβιομηχάνισης κατά τα τελευταία είκοσι χρόνια. Επίσης, οι πολιτικές οργανώσεις της έχουν διαλυθεί ή υποταγεί τελείως στον σοσιαλφιλελευθερισμό (ΚΚ, ΣΚ). Η δε «αντικαπιταλιστική» Αριστερά έχει ταυτισθεί σε σημαντικό βαθμό ιδεολογικά με τις δυναμικές της παγκοσμιοποίησης. Όσο για τα συνδικάτα, με κάποιες εξαιρέσεις , εκφράζουν όλο και περισσότερο προνομιούχα εργατικά στρώματα. Άρα, υπάρχει τεράστια κρίση εκπροσώπησης τω ν λαϊκών τάξεων. Η επιστράτευση των συνομοσπονδιών από τον Μακρόν ριζοσπαστικοποίησε το κίνημα, αλλά μάλλον προσπάθησε να το εκτονώσει.

Επίσης, αυτό το «μη καθαρά εργατικό» στοιχείο και διάσταση έχει το πλεονέκτημα ότι αντιστοιχεί σε μια εκ νέου αναδυόμενη αυθόρμητη λαϊκή κοινωνική συμμαχία. Ότι ξαναφέρνει αυθόρμητα στο προσκήνιο τις γκραμσιανές έννοιες του «ιστορικού μπλοκ» και του «λαϊκού στρατοπέδου», σε μια εποχή όμως αποιδεολογικοποίησης και υποχώρησης των παλαιών συμβόλων. Παρ’ όλα αυτά, η Αριστερά διεθνώς με τα ματογυάλια ενός ιδεολογικού συντηρητισμού γυρεύει να πάρει το κίνημα μια πολύ «καθαρή» μορφή , που δεν μπορεί ίσως να πάρει. Επίσης, τα κγ ξαναβάζουν στο τραπέζι και το ζήτημα της ριζοσπαστικότητας των συμπιεσμένων ταξικά μεσοστρωμάτων ( εννοώ εδώ μια «αριστερή» ριζοσπαστικότητα και όχι μια φασιστική) , κάτι το οποίο πολλοί δογματικοί μαρξιστές επί χρόνια αρνούνταν, επαναλαμβάνοντας την καουτσκιστική ανόητη θέση ότι όλα τα μεσοστρώματα αποτελούν αείποτε μια αντιδραστική μάζα.

Δημοκρατία και πολιτικοποίηση αυτού του κινήματος

Το ζήτημα της δημοκρατίας, του μαχόμενου ενεργού λαού, της αποστασιοποίησης από το πολιτικό σύστημα, έχει τεθεί με πολύ έντονο τρόπο και είναι δυνατό σημείο του κινήματος των κγ. Διαμορφώνεται, επίσης, μια τάση «δημοκρατικού πατριωτισμού» (χρήση της σημαίας, της Μασσαλιώτιδας κλπ, ενώ παράλληλα μειοψηφικά εμφανίζεται και η κόκκινη σημαία ή άλλα σύμβολα του εργατικού κινήματος), που θυμίζει ότι η δημοκρατία δεν είναι ένα σύστημα των ειδικών της πολιτικής αλλά, ως έναν βαθμό, μια υποθηκευμένη από την άρχουσα τάξη κατάκτηση του ενεργού λαού. Η γαλλική σημαία στις διαδηλώσεις είναι μια δημοκρατική-κοινωνική αναφορά και όχι μια σοβινιστική αναφορά.

Αποδεικνύεται για άλλη μια φορά ότι η Γαλλία έχει μια Ιστορία, πολιτική παράδοση και κοινωνικό υπέδαφος πολύ ισχυρά, το γονιμότερο της Ευρώπης. Ίσως, αυτή η κινητοποίηση επηρεάσει θετικά τους λαούς και τους εργαζόμενους κατά του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού και κατά της ολιγαρχικής αντιδημοκρατικής ΕΕ. Επίσης, εδώ αντίθετα από την Ελλάδα, μπορεί να μην υπάρχει μια κομματικού τύπου υπερπολιτικοποίηση (ελληνικό ιδιαίτερο φαινόμενο) αλλά οι πολιτικοί αγώνες, όπως και το κίνημα ειδικότερα των κγ, έχουν μια ισχυρότερη κοινωνική και ταξική γείωση, όταν εμφανίζονται στο προσκήνιο. Και μάλιστα τώρα πιθανόν περισσότερο από ό,τι στο παρελθόν. Αυτό πρέπει να προκαλέσει το ενδιαφέρον όλων όσων νοιάζονται για μια επαναθεμελίωση της κομμουνιστικής πολιτικής.

Τα κγ είναι ένα έντονα πολιτικό κίνημα και όχι μόνο ένα κίνημα με συντεχνιακά ή οικονομικά αιτήματα. Ανεξάρτητα από το αν θα σταματήσει στην σημερινή του μορφή ή θα επανεμφανιστεί, η στάση του απέναντι στις «παραχωρήσεις Μακρόν» αποδεικνύει ότι έχει καθαρά πολιτικό χαρακτήρα και στρατηγική ( 42 σημεία: πρόγραμμα αντιπλουτοκρατικό, δημοκρατικό, αντιιμπεριαλιστικό, αλληλέγγυο) . Πολώνουν την γαλλική κοινωνία σε ένα «αυτοί» και ένα «εμείς» που είχαμε να δούμε πολλά χρόνια. Επίσης, θέτουν μέσω του προγράμματός τους σαφώς ζήτημα ανατροπής του Μακρόν και μετάβασης σε διαδικασίες διαμόρφωσης ενός φιλολαϊκού μεταβατικού κοινωνικού προγράμματος. Η ανυπαρξία μιας εθνικής ηγεσίας τους ή μιας οργανικής σύνδεσης με τις οργανώσεις της υπαρκτής «εκτός των τειχών» Αριστεράς είναι, βεβαίως, ένα σοβαρό πρόβλημα.

Τα κγ ως κίνημα κατά της μετανεοτερικότητας

Τα κγ είναι σε μεγάλο βαθμό ένα πολιτικό κίνημα μετά και κατά της μετανεοτερικότητας. Ιδίως στον βαθμό που η μετανεοτερικότητα χαρακτηρίζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό από κινήματα ταυτότητας, τα οποία, ανεξάρτητα από το δίκαιο ορισμένων αιτημάτων τους, βασίζονται όχι στην «ενότητα του λαού» ως στρατοπέδου των υποτελών τάξεων, αλλά στην ανάδυση των ετεροτήτων-διαφορών και στις «περιφράξεις» των αποκλειόμενων ομάδων. Αντίθετα, τα κγ είναι ένα λαϊκό κίνημα που δεν τονίζει τον αστερισμό των «διαφορών» και περιχαρακώσεων αλλά το πεδίο της (πολύμορφης βεβαίως) ενότητας και κοινότητας. Γι αυτόν τον λόγο, άλλωστε, και συγκεντρώνει τα πυρά τάσεων της μετανεοτερικής Αριστεράς.

Τα κγ και η μαζική λαϊκή αντιβία: ξανά για την υλική και όχι μεταφυσική επαναστατικότητα

Η αντοχή των κγ σε μια δικτατορική ουσιαστικά κρατική βία τεραστίων διαστάσεων επί τόσο καιρό προσανατολίζει στην σκέψη ότι α) μπορεί μεν να μην είναι μια κλασσική επαναστατική κατάσταση, αφού ελλείπει το στοιχείο των δομών δυαδικής αντιεξουσίας αλλά β) είναι μια πολύ μαχητική εξέγερση πολύ πιο κοντά από ό,τι έχει υπάρξει στην Δύση μετά τον Μάη-και σε έναν βαθμό και περισσότερο από τον Μάη , όσον αφορά την μαζκή-λαϊκή συγκρουσιακότητα- στην έννοια της μαζικής επαναστατικής κινητοποίησης του λαού. Η για εβδομάδες μαζική αντίσταση στην κρατική βία έχει πολύ έντονο αυτό το στοιχείο. Τα βίντεο με τις εικόνες μαζικής αντίστασης είναι σχεδόν πρωτοφανή για μια δυτική κοινωνία. Είναι η πρώτη φορά εδώ και χρόνια όπου η «επαναστατικότητα» φεύγει από τις κούφιες ρητορικές και περνά στην πράξη. Αυτό, βεβαίως, δεν αναιρεί τον κίνδυνο υποχώρησης ή εκφυλισμού αυτού του κινήματος.

Το γεγονός ότι τα κγ δεν είναι μεταμοντέρνο αλλά ουσιωδώς νεοτερικό κοινωνικό και δημοκρατικό κίνημα ξαφνιάζει είτε τους δογματικούς οπαδούς μιας «παλιάς επαναστατικότητας», η οποία πρέπει κατ’ αυτούς «οπωσδήποτε» να επαναληφθεί μορφικά είτε τους ριζοσπάστες που ανήκουν στον μεταμοντέρνο φιλελευθερισμό. Είναι κάτι που έρχεται από «αλλού» και δεν ξέρουμε που πάει. Το ότι πάει στην επανάσταση του μέλλοντος είναι κάτι που μπορούμε να ελπίζουμε αλλά δεν μπορούμε να προεξοφλούμε. Άλλωστε, δεν ξέρουμε πως θα είναι αυτή η επανάσταση του μέλλοντος.

Η δυσφήμηση κατά των κγ

Ήδη από την αρχή της εμφάνισής τους, τα κγ παρουσιάσθηκαν από τους ιδεολόγους της κυβέρνησης Μακρόν αλλά και από ορισμένες Αριστερές διεθνώς ως ένα ρατσιστικό και ξενόφοβο κίνημα. Από πουθενά δεν προκύπτει ότι τα κγ δεν υπήρξαν ένα ρατσιστικό ή ξενόφοβο κίνημα , όπως έχει συκοφαντικά υποστηριχθεί. Πιθανόν, εκφράζει μια ανησυχία απέναντι στις δεξαμενές περιθωριοποίησης , για τις οποίες δεν ευθύνονται , βεβαίως, οι μετανάστες αλλά οι κυβερνητικές πολιτικές. Η βιασύνη κάποιων να το χαρακτηρίσουν ρατσιστικό και ακροδεξιό δείχνει απλώς τον πανικό τους.

Η βία και η προβοκάτσια κατά των κγ

Οι μορφές κρατικής βίας στρατιωτικού σχεδόν χαρακτήρα ( τανκς της αστυνομίας, ελεύθεροι σκοπευτές κλπ), οι οποίες επιστρατεύθηκαν κατά του κινήματος των κγ, η πιθανή προβοκάτσια του ύποπτου «τρομοκρατικού χτυπήματος στο Στρασβούργο», η ταυτόχρονη στρατηγική «της έντασης» μαζί με την στρατηγική της εκτόνωσης του κινήματος φαίνεται να αποδεικνύουν ότι για αντικειμενικούς ή και υποκειμενικούς λόγους (όπως π.χ. η προσωπικότητα του ίδιου του Μακρόν) το κίνημα αυτό έχει λειτουργήσει αποσταθεροποιητικά για το καθεστώς και δημιουργεί έντονη ανησυχία στους κόλπους του. Επίσης, από αυτήν την εξέλιξη αποδεικνύεται ότι τα καθεστώτα των ισχυρών ιμπεριαλιστικών χωρών της ΕΕ δεν είναι τόσο «σταθερά», όσο φαίνονται αν είναι. Ακόμη και αν τα «γιλέκα» τώρα αποσυρθούν, είναι πολύ πιθανό αυτό να το ξαναβρούμε μπροστά μας. Στην Γαλλία ή και αλλού.

ΠΗΓΗ: kommon.gr