Σήμερα: 11/05/2026
Π.Ε.Ν.Ε.Ν.

Π.Ε.Ν.Ε.Ν.

Παρασκευή, 04 Ιανουαρίου 2019 07:37

Καινοτόμες Αγορές…

sk1lb.jpg

ΚΩΣΤΑΣ ΛΟΥΛΟΥΔΑΚΗΣ (ΙΟΥΛΙΑΝΟΣ)

Εκ προοιμίου και για την αποφυγή παρεξηγήσεων, είμαι υποχρεωμένος να αναφέρω πως το κείμενο δεν συνιστάται σε όσους από εσάς έχετε ως βασικό μέσο πρόσληψης της πραγματικότητας την τηλεόραση.

Αφού σας ξεκαθάρισα την θέση μου,ξεκινάω…

«Το ζήτημα είναι πάντα το ίδιο: η κυβέρνηση ή η αγορά. Δεν υπάρχει τρίτη λύση!» Να πώς έθεσε το δίλημμα ο ιεροφάντης των νεοφιλελεύθερων Ludwig von Mises. Βέβαια ο Mises, θιασώτης του φασισμού την δεκαετία του 1930,  πίστευε πως «Η φορολόγηση των κερδών, ισοδυναμεί με φορολόγηση της επιτυχίας», και πως  « Οι υψηλοί φόροι ιδιοκτησίας, κεφαλαίου και εισοδήματος, είναι εξαιρετικά δημοφιλείς στις μάζες που δεν χρειάζεται να πληρώσουν».* Επ’αυτού, ο οικονομικός δαρβινιστής των φιλελευθέρων, Ludwig von Mises με μεγάλη διαύγεια και ικανότητα, σπεύδει να μας θεραπεύσει από την διανοητική υστέρησή μας: «Τα πλούτη των πλουσίων δεν ευθύνονται για την φτώχεια κανενός». Ο φτωχός πρέπει επιτέλους να καταλάβει πως «οι καπιταλιστές αναζητούν πάντα ανθρώπους που μπορούν να χρησιμοποιήσουν τα κονδύλιά τους με τον πιο επικερδή τρόπο». Αντί, λοιπόν, ο φτωχός να διαβάζει με χαιρεκακία «ψεύτικες ιστορίες για τα κέρδη και την ιδιωτική ζωή των επιχειρηματιών», μπορεί να διαβάσει βιβλία σοβαρών οικονομολόγων για να μάθει πως «η αύξηση της παραγωγικότητας προϋποθέτει την συνεχή συσσώρευση κεφαλαίου, την οποία επιτυγχάνουν με πολύ κόπο οι επιχειρηματίες […]»* Άρα, «ελευθερία» στον φιλελευθερισμό δεν νοείται χωρίς μεταμόρφωση της κοινωνίας σε ανώνυμη εταιρεία, και δογματική πίστη στην εντελώς άνευ περιορισμών αγορά υπό συνθήκες ανθρωποφάγου ανταγωνισμού, που αναγκάζει κάθε ατομικό κάτοχο κεφαλαίου να αυξάνει διαρκώς το κεφάλαιό του, ώστε να το διατηρήσει.

Μάλιστα, για το μέλλον του πολιτειακού μας συστήματος ένας μαθητής του Mises, ο Friedrich August Hayek, θιασώτης της εξασθένησης των δημόσιων δομών και της εξαφάνισης του εγγυητικού ρόλου του κοινωνικού κράτους, πρότεινε την «αφαίρεση του δικαιώματος ψήφου από όσους εξαρτώνται άμεσα από τις προνοιακές δομές του Κράτους: συνταξιούχους, άνεργους, άπορους, κλπ.», ώστε να απελευθερωθούν οι «διαχειριστές της εξουσίας από περιττές εκλογικές πιέσεις»*.

Ας αφήσουμε, όμως, να εμφιλοχωρήσει στους προβληματισμούς μας ο επιστημονικός  λόγος ενός εξαιρετικού θεωρητικού της ελευθερίας των αγορών, του καθηγητή Αριστείδη Χατζή, ο οποίος, καθώς διαθέτει ένα πλήρες αναλυτικό και μεθοδολογικό οπλοστάσιο, μας επισημαίνει πως από τον σύγχρονο φιλελευθερισμό  τροφοδοτείται η  «πολιτική ελευθερία, οι θεσμοί και το κράτος δικαίου (που) επιτρέπουν στην οικονομική ελευθερία να ανθήσει, αλλά και η τελευταία ενισχύει με τη σειρά της την πολιτική ελευθερία·[…]».Έπειτα, ο  Αριστείδης Χατζής  «εξάρει, περαιτέρω, τη σημασία της αρχής της βλάβης του J.S. Mill, σύμφωνα με την οποία οι κρατικές επεμβάσεις στην ελευθερία του κάθε ατόμου είναι δικαιολογημένες μόνον όταν μ’ αυτές εμποδίζεται η βλάβη τρίτων προσώπων· κατά τα λοιπά, το κράτος οφείλει κατ’ αρχάς να απέχει από επεμβάσεις»*.

Ωστόσο, τα θαύματα των αγορών συνεχίστηκαν με εντονότερο ρυθμό στα χρόνια των επιγενομένων του Ludwig von Mises…

Ας επαληθεύσουμε, λοιπόν, την ωφελιμιστική λογική της ελεύθερης αγοράς σε έναν κόσμο, που όπως έλεγε ο έτερος μαθητής του Mises, φιλελεύθερος γκουρού,  θεμελιωτής της περιβόητης σχολής του Σικάγο και βραβευμένος με Νόμπελ, Milton Friedman: «Δεν υπάρχει δωρεάν γεύμα».

Λοιπόν…

Δεν θα μπλεχτούμε με επιστημονικά δόγματα και ακαδημαϊκές ορολογίες που οχυρώνονται πίσω από ένα ακαταλαβίστικο λεξιλόγιο που περιλαμβάνει υποδείξεις, κανονισμούς, διατάγματα, υπαγορεύσεις, νόμους, εντολές, κανόνες, για να καθόμαστε εμείς οι υπόλοιποι με το στόμα ανοιχτό σαν χάνοι!

Θα ξεκινήσω την αφήγηση με την διαπίστωση πως η ποιότητα του δημοκρατικού πολιτεύματος είναι άρρηκτα δεμένη με τον βαθμό  της ισότητας και της αλληλεγγύης που φαίνεται, όχι μόνο στο επίπεδο της θεωρίας αλλά και σε αυτό των εφαρμοζόμενων πολιτικών και των εξειδικευμένων θεσμών της.

Όχι;

Τι;

Ονειροπολώ;

Για να δούμε…

Καλέ μου αναγνώστη, έχεις ακούσει ποτέ πως νεοφιλελεύθεροι οικονομολόγοι έχουν προτείνει μια μέθοδο ελέγχου των γεννήσεων, ώστε να συμμορφώσουν τους μη άριστους αυτής της κοινωνίας που γεννοβολάνε σαν τα κουνέλια, με αποτέλεσμα να επιδοτούνται από το επάρατο δημόσιο με τους νόμους της αγοράς;

Εάν όχι, σε παρακαλώ προετοίμασε το μυαλό σου γιατί θα σε βάλω να καταδυθείς στο βόθρο της ελεύθερης αγοράς και της επιχειρηματικής αποδοτικότητας, δηλαδή, σε αυτά τα αρπακτικά και σαρκοβόρα ζώα που θρέφονται με λίβρες ανθρώπινης σάρκας.

Ήταν το 1964, όταν ο βρετανο-αμερικανός φιλελεύθερος οικονομολόγος και φιλόσοφος, καθηγητής σε διάφορα πανεπιστήμια, Kenneth Boulding οραματίζεται ένα καπιταλιστικό κόσμο όπου οι φτωχοί, οι μη άριστοι της κοινωνίας, θα μπορούσαν να βγάλουν ένα πρόσθετο εισόδημα, αν τους απαγορευόταν η γέννηση παιδιών, αλλά θα τους επιτρεπόταν να κατέχουν κουπόνια τεκνοποίησης, ένα ή δυο ανάλογα με την οικονομική τους κατάσταση, τα οποία θα ήταν ταυτόχρονα και διαπραγματεύσιμες άδειες τεκνοποίησης! Στα γιουσουρούμ του κόσμου, άλλωστε, τα πάντα πωλούνται και αγοράζονται…Ο καλός μας Kenneth Boulding θεωρεί πως όσοι έχουν χρήμα θα μπορούσαν να αγοράζουν τις άδειες τεκνοποίησης από «τις φτωχές, τις καλόγριες, τις γεροντοκόρες, κλπ»*. Η αγορά με το σύστημα κουπονιών, ισχυριζόταν ο Boulding,  αφού παρείχε στους φτωχούς μια πηγή εσόδων, αφενός θα μείωνε τις ανισότητες αφετέρου θα περιόριζε την αύξηση του πληθυσμού, των περιττών ανθρώπων δηλαδή.

Ενδιαφέρον έτσι;

Γιατί αγαπημένε αναγνώστη , αν αδιαφορήσεις, αν δεν ψάξεις και αν δεν εξοπλιστείς με γνώση ,ώστε να είσαι σε θέση να αναλύσεις  και να κατανοήσεις, θα μπορούσε αυτό που διαβάζεις εδώ να είναι η μελλοντική ζωή σου. Μια ζωή  ξέχειλη από σκληρότητα που κατανέμει τα παιδιά σε αυτούς που είναι διατεθειμένοι και έχουν να πληρώσουν, τους άριστους, και σε αυτούς τους φτωχούς, τους απόκληρους και   αποτυχημένους, που είναι διατεθειμένοι να πουλήσουν το κουπόνι τους…

Και για να μην θεωρήσουμε ότι τα κουπόνια τεκνοποίησης είναι μια περιθωριακή ιδέα, (άμεσα θα πηγαίνουμε τα παιδιά σε παιδικό σταθμό με κουπόνια και με αυτόν τον τρόπο θα γίνεται η εισαγωγή στα πανεπιστήμια),βέλγοι οικονομολόγοι όπως ο David de la Croix, Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών στο πανεπιστήμιο Louvain του Βελγίου και ερευνητής στο CEPR και ο Axel Cosseries, καθηγητής Ερευνών FNRS  και στο  Institute for Future Studies  της Στοκχόλμης, επεξεργάζονται στο έργο τους «Procreation, migration and tradable quotas» την πρόταση του Kenneth Boulding, καθώς θεωρούν ότι η εφαρμογή της στην Ευρώπη θα μειώσει τις κοινωνικές ανισότητες…

Ήδη στην κοιτίδα της «ελευθερίας» των αγορών στις ΗΠΑ υπάρχουν Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις, λόγου χάρη η Project Prevention, που έχουν σκεφτεί μια φιλελεύθερη ή φασιστική, θα σας γελάσω, λύση για τον έλεγχο των γεννήσεων σε φτωχούς, αλκοολικούς, ναρκομανείς, άστεγους και λοιπούς περιττούς ανθρώπους ∙ τους πληρώνουν για να κάνουν στείρωση ώστε να μην μολύνουν με απογόνους το κλινικής καθαρότητας καπιταλιστικό σκηνικό των ελεύθερων αγορών. Η όλη διαδικασία αποτελεί έναν θρίαμβο των αγορών, καθώς στον διακανονισμό δεν εμπλέκεται καθόλου κανένας θεσμός του κράτους. Όλα γίνονται ελεύθερα με εκούσια επιλογή μεταξύ ιδιωτών! Ο ένας (πλούσιος) ιδιώτης πληρώνει, ο άλλος (φτωχός) εισπράττει με αντάλλαγμα την αναπαραγωγική του ικανότητα ∙* νόμος προσφοράς και ζήτησης…

Η πρόταση των ζόμπι των αγορών, η οποία ανήκει στην σφαίρα του καθημερινού φασισμού για τον έλεγχο των γεννήσεων των φτωχών, δεν διακρίνεται για την  πρωτοτυπία της.

Τα πρωτεία ανήκουν στον Βρετανό οικονομολόγο, καθηγητή  Πολιτικής Οικονομίας στο Κολέγιο της Εταιρείας των Ανατολικών Ινδιών και φανατικό χριστιανό Thomas Robert Malthus, ο οποίος, ήδη το 1798, δημοσίευσε το κλασικό σήμερα βιβλίο του «Πραγματεία για την Πληθυσμιακή Αρχή». Στο βιβλίο, για να δικαιολογήσει την αρπακτικότητα του καπιταλισμού,  διαπίστωνε πως οι επιδημίες, οι λιμοί, οι πόλεμοι και η αύξηση της θνησιμότητας, είναι απαραίτητα για να διατηρηθεί η ισορροπία μεταξύ της παραγωγικής ικανότητας της παγκόσμιας οικονομίας.  Ευτυχώς, έλεγε ο  Malthus, «έρχονται οι τέσσερις Ιππότες της Αποκάλυψης, ο πόλεμος, οι αρρώστιες, το έγκλημα και η ανηθικότητα, και διορθώνουν την ανισορροπία, «καθαρίζοντας» όσους περισσεύουν. Κατά προτίμηση, τους «υπανθρώπους» του πληθυσμού: τους φτωχούς, τους αμόρφωτους, τους μαύρους…»*  Επιπροσθέτως  για τον Malthus, κάθε προσπάθεια  για την ανακούφιση της παγκόσμιας φτώχειας είναι απευκταία. Κάτι τέτοιο θα ενθάρρυνε την ανεξέλεγκτη αύξηση του πληθυσμού,  καθώς η ροπή του ανθρώπου είναι να ακολουθεί τα γενετήσια ένστικτά του. Γι’ αυτό πρότεινε τον περιορισμό των γεννήσεων στις κατώτερες κοινωνικές τάξεις ∙ στους φτωχούς, τους μη άριστους δηλαδή…

Από τον T.R. Malthus εμπνεύστηκε ο Βρετανός φιλελεύθερος κοινωνιολόγος και φιλόσοφος Herbert Spencer,  τα κοινωνιολογικά μοτίβα περί ζωτικού χώρου, αγώνα επιβίωσης και κυριαρχίας του προσαρμοστικότερου και της φυσικής επιλογής. Ο H. Spencer επίσης ανέπτυξε ιδέες για τον ατομικισμό και για το laissez-faire στην οικονομική ζωή, και προσέφερε βιολογική αιτιολόγηση στον ανελέητο οικονομικό ανταγωνισμό. Για τον H. Spencer, το κράτος δεν έπρεπε να αναμιγνύεται στις διαδικασίες φυσικής επιλογής που καθορίζουν τους «προικισμένους» ανθρώπους, οι οποίοι είναι ικανοί να έχουν οικονομική και κοινωνική εξουσία. Δίδασκε ότι η πρόνοια γεννάει τεμπέληδες και άπληστους ανθρώπους. Πίστευε ότι το κράτος πρέπει να επεμβαίνει στην κοινωνική ζωή, μόνο για να κρατάει μακριά από το αλκοόλ τις κατώτερες φυλές και τους κατώτερους ανθρώπους και για να τους εκπαιδεύει, ώστε να γίνουν καλοί χειρώνακτες. Ο φασισμός απορρόφησε την ιδεολογία της φυσικής επιλογής, η οποία πρέσβευε συγκεκριμένες αντιλήψεις περί ζωής, θανάτου και επιβίωσης των ικανότερων.

Από τότε μέχρι σήμερα, κυρίες και κύριοι, το μόνο που αξίζει πάνω στην γη είναι η «παραγωγικότητα».  Το θεώρημα του «υπερπληθυσμού» και η «εξάντληση» των φυσικών πόρων επιστρατεύονται, όταν το περίσσευμα του εργατικού δυναμικού αυξάνεται, αποτέλεσμα των κρίσεων του συστήματος. Όσοι αδυνατούν να παρακολουθήσουν τον μαραθώνιο της διά βίου εργασιακής μάθησης  και της συνεχούς επανακατάρτισης, ώστε να καταστούν φτηνοί απασχολήσιμοι των πολυεθνικών, είναι περιττοί. Ολόκληρα τμήματα πληθυσμού τίθενται εκτός του νέου «σχεδίου» μεταρρυθμίσεων που θα φέρει «ευημερία και ανάπτυξη». Οι άνεργοι και οι φτωχοί περισσεύουν γιατί ζουν «πάνω από τις δυνατότητες τους», λες και η κατάσταση των ανθρώπων δεν καθορίζεται από τις κοινωνικές συνθήκες αλλά από θεϊκούς και φυσικούς νόμους, άρα η πτώση τους στη χοάνη της τάξης των «παριών» είναι επιβεβλημένη…

Όλα αυτά, για να κρυφτεί κάτω από το χαλί η με ρυθμούς εκθετικούς ανάπτυξη του 1% του πληθυσμού, που απολαμβάνει όλο και μεγαλύτερο μέρος του πλούτου. Συγκεκριμένα, αυτό το 1% κατέχει 78,8 τρισεκατομμύρια δολάρια, ποσό που ξεπερνά το παγκόσμιο ΑΕΠ. Οκτώ άτομα: Μπιλ Γκέιτς, Μαρκ Ζούκερμπεργκ, Ουόρεν Μπάφετ, Μάικλ Μπλούμπεργκ, Τζεφ Μπέζος, Λάρι Έλισον, Κάρλος Σλιμ, Αμάνθιο Ορτάγκα, κατέχουν πλούτο  όσο 3,6 δισ. άνθρωποι, ενώ η «φοροαποφυγή» των πολυεθνικών κοστίζει κάθε χρόνο 100 δις! Ένα ποσό που θα μπορούσε να δαπανηθεί και να αποφευχθούν 6 εκατομμύρια θάνατοι παιδιών, από απλή έλλειψη ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης!* Συν τοις άλλοις, σχεδόν το 50% του παγκόσμιου εμπορίου, των τραπεζικών συναλλαγών και των  άμεσων επενδύσεων διεξάγεται μέσω φορολογικών παραδείσων, ενώ σχεδόν το σύνολο των διεθνών τραπεζικών εργασιών και οι εκδόσεις των ομολόγων δρομολογούνται στην λεγόμενη «Ευρωαγορά» (καμία σχέση με το νόμισμα) του Λονδίνου, μια υπεράκτια ζώνη άνευ εθνικότητας, όπου καμιά τράπεζα δεν είναι υποχρεωμένη να τηρεί αποθεματικά.

Να, λοιπόν, ποιο είναι το πρόβλημα: η ωρολογιακή βόμβα της υπερσυσσώρευσης πλούτου και όχι η αύξηση των φτωχών και ο υποτιθέμενος  «υπερπληθυσμός» τους. Πόσο μάλλον που αυτή η αύξηση παρατηρείται στον έναν πόλο του σύγχρονου κόσμου, ενώ στο υπόλοιπο λιμοκτονούν…

Κατά τα άλλα. ας συνεχίσουμε να ζούμε μέσα στην σκόνη της καθημερινής ευτέλειάς μας, που είτε την αποδεχόμαστε είτε βολευόμαστε…και αυτό είναι όλο…Η πλειοψηφία των ηττημένων…

Πίσω χαμούρια!

Μια είναι η λύση!

 Ρήξη με το υπάρχον οικονομικό σύστημα του καπιταλισμού. Η κοινωνία δεν μπορεί να συνεχίσει να υπηρετεί το σχέδιο της καπιταλιστικής «προόδου» των ισοσκελισμένων ή πλεονασματικών προϋπολογισμών!

Αντίθετα, οφείλει να επανεξετάσει το κοινωνικό συμβόλαιο με την κυρίαρχη τάξη που ονειρεύεται την υποταγή του συνόλου της κοινωνίας…

Πηγές:

1*Ελευθερη Αγορά:  «9 κλασικά αποφθέγματα του Ludwig von Mises για την φορολογία» 4 Ιουλίου 2018

2* Ερανιστής: Ευθύμης Φρεντζαλάς: «Ο Λούντβιχ φον Μίζες και η μνησικακία των αντικαπιταλιστών»

3*Σταυρος Ιωαννίδης: Ανταγωνισμός Αγορά και Δημοκρατία Εκδόσεις: Ίδρυμα Σάκη Καράγιωργα σελ 255.

4*ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ ΧΑΤΖΗΣ Φιλελευθερισμός εκδ. Παπαδόπουλος και «Καθημερινή»: Η αποδαιμονοποίηση του φιλελευθερισμού, οι ανισότητες και η κοινωνία.

5* Kenneth Boulding The Meaning of the Twentieth Century σελ 135  

6*  The guardian: Should drug addicts be paid to be sterilised? (12 Ιουνίου 2010) και Michael Sandel: Τι δεν μπορεί να αγοράσει το χρήμα Εκδόσεις ΠΟΛΙΣ.

7*ΚΙΜΠΙ: Η πίτα του Μάλθους (8/10/2011)

8*TVXS: «Το 1% κατέχει πλούτο όσο η μισή ανθρωπότητα» και Oxfam: Οι 8 πλουσιότεροι άνθρωποι του κόσμου.

ΠΗΓΗ: imerodromos.gr

_τείχος_γέμισε_ρωγμέςώρα_να_το_γκρεμίσουμε.jpg

Γιώργος Παυλόπουλος

Πληθαίνουν και οξύνονται τα κρισιακά φαινόμενα στην καπιταλιστική οικονομία και το οικοδόμημα της αστικής πολιτική

Η αντιδραστική στροφή των «πάνω» δεν βρίσκει απέναντί της το αντίπαλο δέος

Θα ήταν, αναμφίβολα, το καλύτερο δώρο εάν το βράδυ της Πρωτοχρονιάς οι ήχοι που προκαλουν οι τριγμοί στην πυραμίδα του παγκόσμιου καπιταλισμού και οι ιαχές των εξεγερμένων κάλυπταν το ευκαιριακό πανηγύρι, τις τυπικές ευχές, τους κρότους και τη φευγαλέα λάμψη των πυροτεχνημάτων – όπως, με μία έννοια, συνέβη πριν από 60 χρόνια, με την θριαμβευτική είσοδο των επαναστατών στην Αβάνα. Κάτι τέτοιο, βεβαίως, είναι απίθανο να συμβεί φέτος. Όμως, αυτό δεν σημαίνει πως οι τριγμοί δεν υπάρχουν και δεν δυναμώνουν, καθώς οι ρωγμές διευρύνονται και οι αντοχές του συστήματος δοκιμάζονται.

Ο «ναός» του κεφαλαίου, η Γουόλ Στριτ, είναι το πρώτο μέρος που αυτό γίνεται αισθητό εδώ και κάποιες εβδομάδες. Το κύμα πωλήσεων στις μετοχές είναι τόσο ισχυρό το τελευταίο διάστημα – η υποχώρηση ξεπερνά το 20% από τις αρχές του έτους, ενώ για ορισμένα «βαριά» χαρτιά είναι πολύ μεγαλύτερη – ώστε πολλοί είναι εκείνοι που κάνουν λόγο για «κραχ στον ορίζοντα» όταν αποτολμούν τις προβλέψεις τους για το τι θα συμβεί το 2019. Ακόμη και οι βαθιές ανάσες που πήραν οι αγορές σε καναδυό συνεδριάσεις στις οποίες καταγράφηκε σημαντική άνοδος, δεν αρκούν για να κατευνάσουν τους φόβους των «επενδυτών» και των κυβερνήσεών τους, καθώς μοιάζουν λιγότερο με την ανακούφιση της γιατρειάς και περισσότερο με τα σκιρτήματα (ή και την άρνηση) ενός βαριά άρρωστου προτού εισαχθεί στην εντατική.

Ο αναβρασμός που επικρατεί στις κεντρικές τράπεζες δεν είναι τυχαίος. Στις ΗΠΑ, για του λόγου το αληθές, η Fed είναι φανερό πως βιάζεται να αναπληρώσει μέρος των πυρομαχικών τα οποία κατανάλωσε από το οπλοστάσιό της προκειμένου να αντιμετωπίσει την κρίση που ξέσπασε το 2008. Έτσι, έχει προ πολλού τερματίσει την εκτύπωση χρήματος και αυξάνει γρηγορότερα του αναμενομένου τα επιτόκια, προκαλώντας και την αντίδραση του Τραμπ που βλέπει το χρήμα να ακριβαίνει. Στην Ευρώπη, από την άλλη, η ΕΚΤ ετοιμάζεται να ακολουθήσει τον ίδιο δρόμο, διστάζει όμως επειδή διαπιστώνει ότι ίσως και να μην προλάβει προτού ένα νέο κύμα επιβράδυνσης ή ακόμη και ύφεσης πλήξει τις μεγάλες οικονομίες, όπως η Γαλλία και η Ιταλία.

Οι αναταράξεις και οι ρωγμές είναι εμφανείς και στο πολιτικό οικοδόμημα και μάλιστα εδώ και περισσότερο καιρό, με πρωταγωνιστές τις δύο παραδοσιακές «μητροπόλεις» του παγκόσμιου καπιταλισμού: τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Στις πρώτες, η αμφισβήτηση του Τραμπ και των αποφάσεών του φτάνει σε πρωτόγνωρα επίπεδα, όπως αποδεικνύει και η σταδιακή «απογύμνωσή» του από τους πιο στενούς του συνεργάτες. Η κρίση είναι τόσο οξεία ώστε δεν λείπουν πλέον τα σενάρια για υποβολή πρότασης μομφής ή ακόμη και απομπομπής του, με αιχμή τα ευρήματα της επιτροπής η οποία διερευνά τον «ρωσικό δάκτυλο» στις προεδρικές εκλογές του 2016.

Όσο για την ΕΕ και το όραμα της «ευρωπαϊκής ενοποίησης», όλα δείχνουν ότι ξεμένουν από καύσιμα, αλλά και από… σωτήρες. Η Μέρκελ είναι πλέον μια καγκελάριος υπό προθεσμία, ο Μακρόν έχει «κοντύνει» απότομα μετά και τις πρόσφατες εξελίξεις, στην Ιταλία η κυβέρνηση στέκεται ουσιαστικά σε πήλινα πόδια, η Βρετανία ετοιμάζεται να αποχωρήσει, χωρίς να είναι και απολύτως βέβαιη ότι θέλει και τελικά θα το κάνει, ενώ μια σειρά χώρες (Ισπανία, Βέλγιο, Ουγγαρία κ.λπ.) βιώνουν τις δικές τους ιδιαίτερες, αλλά έντονες κρίσεοις. Σε αυτό το φόντο, οι ευρωεκλογές του Μαΐου αποκτούν τον χαρακτήρα ενός κρας-τεστ για την αντοχή του συστήματος, που είναι πιθανό να αποτυπώσει ένα σαφώς διαφορετικό συσχετισμό δυνάμεων στο σκηνικό της αστικής πολιτικής, μετατοπίζοντάς το συνολικά και πιο έντονα προς δεξιά, αντεργατική κατεύθυνση.

Τα δήθεν φιλολαϊκά φληναφήματα και η επίκληση που συχνά κάνουν στα συμφέροντα των «μη εχόντων» οι εκπρόσωποι της ανερχόμενης τάσης σε αυτό το επίπεδο δεν μπορούν και δεν πρέπει να ξεγελάσουν κανέναν. Αντιπροσωπεύουν, άλλωστε, την πιο επιθετική πτέρυγα του κεφαλαίου, εκφράζουν το άγχος του απέναντι στις νέες κρίσεις και τις κοινωνικές εκρήξεις και επιταχύνουν την οχύρωσή του απέναντί τους. Εκφράζουν την αντιδραστική ριζοσπαστικοποίηση της αστικής πολιτικής, η οποία πλέον καθοριστικά ακόμη και στα πιο μετριοπαθή και διαλλακτικά τμήματά της, τα οποία ούτως ή άλλως αναγνωρίζουν πως δεν έχουν πολλά περιθώρια ελιγμών, διαπραγμάτευσης και παροχών όσο η κρίση εμμένει και οξύνεται.

Στην απέναντι πλευρά, την ίδια στιγμή, το ποτάμι μοιάζει επίσης να φουσκώνει. Το ξέσπασμα των «Κίτρινων Γιλέκων», που απέκτησε ταχύτατα παλλαϊκά χαρακτηριστικά, ξέφυγε απο τις παγίδες της εθνικιστικής Ακροδεξιάς και έκανε όχι μόνο τον Μακρόν, αλλά ολόκληρο το πολιτικό κατεστημένο της Γαλλίας να φοβηθεί και να ανασκουμπωθεί, είναι μια ακόμη απόδειξη για το γεγονός ότι πολύ σύντομα, η τεχνητή κοίτη του ποταμού στον οποίο οι «επάνω» έχουν αναγκάσει τους «κάτω» να κινούνται, προς συγκεκριμένο προορισμό, δεν θα είναι σε θέση να αντέξει τα ορμητικά νερά της απελπισίας και της οργής.

Στις σημερινές συνθήκες, δεν θα ήταν υπερβολή ο ισχυρισμός ότι το πιο ανθεκτικό φράγμα για το σύστημα της αστικής εξουσίας δεν είναι άλλο από το έλλειμμα του αντίπαλου δέους της εργατικής πολιτικής και του οργανωμένου λαού από την απέναντι πλευρά. Προφανώς, για την κατασκευή αυτού του φράγματος εργάστηκαν άοκνα το κεφάλαιο και οι εκπρόσωποί του όλες τις προηγούμενες δεκαετίες. Όμως τώρα, έχει έρθει η ώρα να γκρεμιστεί. Με ή χωρίς πυροτεχνήματα, αλλά πάντως απολύτως συνειδητά.

ΠΗΓΗ:  prin.gr

petrelaio-thermansis-1.jpg

Άνοιξε η ηλεκτρονική εφαρμογή στο ΤΑΧΙS για την υποβολή των αιτήσεων καταβολής του επιδόματος για το πετρέλαιο θέρμανσης. Για τις αιτήσεις που θα υποβληθούν έως τις 15 Γενάρη η πληρωμή θα γίνει έως τις 15 Φλεβάρη. Για τις αιτήσεις που θα υποβληθούν από τις 16 Γενάρη και μετά η πληρωμή θα γίνει έως τις 28 Ιούνη. 

Με βάση την υπουργική απόφαση, το πενιχρό αυτό επίδομα θα το πάρουν τα φυσικά πρόσωπα που έχουν:

- Ετήσιο συνολικό οικογενειακό εισόδημα 12.000 ευρώ για άγαμο, 20.000 για έγγαμο και 22.000 για μονογονεϊκές οικογένειες, το οποίο προσαυξάνεται κατά 2.000 για κάθε παιδί.

- Ακίνητη περιουσία, η αξία της οποίας δεν υπερβαίνει το ποσό των 130.000 ευρώ για τους άγαμους και το ποσό των 250.000 ευρώ για τους έγγαμους και τις μονογονεϊκές οικογένειες.

Προϋπόθεση, βέβαια, είναι να έχει μπορέσει ο δικαιούχος να καταβάλει τα χρήματα που απαιτούνται για την αγορά πετρελαίου θέρμανσης, αφού το επίδομα δίνεται εκ των υστέρων και καλύπτει μόνο ένα μικρό τμήμα της τιμής. Συγκεκριμένα, η φετινή επιδότηση είναι 0,16 ευρώ ανά λίτρο, όταν τον Οκτώβρη -που ξεκίνησε η διάθεση του- το πετρέλαιο θέρμανσης κόστιζε τουλάχιστον 1,14 ανά λίτρο στα αστικά κέντρα (στα νησιά και την επαρχία η τιμή ήταν υψηλότερη).

πηγη: 902.gr

3012papakonstantinou.jpg

Ανδρας της κουρδικής πολιτοφυλακής YPG δίπλα σε δυνάμεις των ΗΠΑ στη Συρία. Με απόφαση Τραμπ, οι 2.000 Αμερικανοί στρατιώτες θα αποχωρήσουν.

Κυβερνήσεις και αναλυτές προσπαθούν ακόμη να χωνέψουν το βαρύ χριστουγεννιάτικο μενού που τους προσέφερε ο Ντόναλντ Τραμπ όταν αποφάσιζε να αποσύρει τις αμερικανικές δυνάμεις από τη Συρία. Γιατί το έπραξε τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, όταν το συριακό δράμα οδεύει προς το τέλος του; Οσο κι αν 2.000 στρατιώτες δεν ήταν σε θέση να ανατρέψουν τα δεδομένα στο πεδίο της μάχης, οι βάσεις των ΗΠΑ στη βορειοανατολική Συρία προσέφεραν στην Ουάσιγκτον μια θέση στο τραπέζι της τελικής διαπραγμάτευσης. Ποιος ήταν ο λόγος που ώθησε τον Τραμπ να αφήσει κενή αυτή τη θέση, ανοίγοντας τον δρόμο για μια «μίνι Γιάλτα» μεταξύ Ρωσίας, Ιράν και Τουρκίας;

Ορισμένοι εκ των αναλυτών είδαν την απόφαση Τραμπ ως παρορμητική κίνηση ενός προέδρου χωρίς την παραμικρή στρατηγική αντίληψη, με κύριο, αν όχι και μοναδικό στόχο τον αντιπερισπασμό στις κακές ειδήσεις (αναταραχή στη Γουόλ Στριτ, δικαστικές έρευνες) που υπονομεύουν τη δημοτικότητά του. Παρότι η απόσυρση των ΗΠΑ από τη Συρία, το Ιράκ και το Αφγανιστάν βρίσκει σύμφωνη την πλειονότητα των πολιτών, είναι δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι ένας Αμερικανός πρόεδρος, ακόμη και ο Τραμπ, θα έπαιρνε μια τόσο βαριά απόφαση μόνο και μόνο για να βελτιώσει τις δημοσκοπικές επιδόσεις του. Αλλωστε, η κίνηση αυτή δυσχεραίνει τη θέση του στη βασική δικαστική έρευνα που τον εμπλέκει, εκείνη του ειδικού ανακριτή Ρόμπερτ Μιούλερ, μια και ρίχνει νερό στον μύλο όσων υποστηρίζουν ότι ο Πούτιν από κάπου τον «κρατάει».

Η φιλοσοφία

Μπορεί ο Τραμπ να μην είναι διάνοια της γεωστρατηγικής, αλλά διαθέτει μια χονδροειδή φιλοσοφία για τη διεθνή θέση της χώρας του. Ακολουθώντας μια ισχυρή παράδοση στους κόλπους των Ρεπουμπλικανών, είναι άκρως επιφυλακτικός έναντι της εμπλοκής σε κρίσεις όπου δεν διακυβεύονται ζωτικά αμερικανικά συμφέροντα. Στην προεκλογική περίοδο είχε δεσμευθεί ότι θα αποσύρει τις δυνάμεις της χώρας του από τη Συρία, υποστηρίζοντας ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν συμφέρον να δρουν ως χωροφύλακας του πλανήτη και να εξαντλούνται από μακρόχρονες στρατιωτικές εμπλοκές που τους κοστίζουν πανάκριβα. Ο μεγαλοεπιχειρηματίας-πρόεδρος βλέπει ως πλέον συμφέρουσα την πρακτική του outsourcing, της ανάθεσης, δηλαδή, του συριακού προβλήματος σε υπεργολάβους των ΗΠΑ – εν προκειμένω της Τουρκίας.

Ούτε η παραίτηση του υπουργού Αμυνας Τζιμ Μάτις, ούτε οι σφοδρές αντιδράσεις από τα «γεράκια» Ρεπουμπλικανών και Δημοκρατικών κατάφεραν να τον κάμψουν. Μάλιστα επιτάχυνε την έξοδο του Μάτις από το Πεντάγωνο και υπέγραψε τη διαταγή για την απόσυρση των αμερικανικών δυνάμεων, ύστερα από τηλεφωνική επικοινωνία με τον Ερντογάν, όπου ο Τούρκος πρόεδρος του υποσχέθηκε πως η χώρα του θα αναλάβει να σαρώσει τα υπολείμματα του Ισλαμικού Κράτους από τη Συρία. Ενδεχομένως ο Τραμπ ελπίζει ότι το ξαφνικό «φλερτ» με τον Ερντογάν θα απομακρύνει από τον ορίζοντα τον κίνδυνο στρατιωτικής σύγκρουσης ΗΠΑ - Τουρκίας στη Συρία λόγω των διαφορών τους για το Κουρδικό και, τελικά, θα αποσπάσει την Αγκυρα από την τακτική συνεργασία της με τη Μόσχα.

Γεγονός παραμένει ότι οι υποσχέσεις του Ερντογάν έχουν μικρή αξία. Δεδομένης της στήριξης που προσέφερε η Τουρκία σε διάφορες ομάδες τζιχαντιστών που πολεμούσαν τον Σύρο πρόεδρο Μπασάρ Ασαντ, χρειάζονται μεγάλες δόσεις ευπιστίας για να εικάσει κανείς ότι ο Ερντογάν φλέγεται για τη συντριβή του Ισλαμικού Κράτους. Ακόμη κι αν ήθελε κάτι τέτοιο, η Τουρκία θα έπρεπε να εισβάλει σε πολύ μεγάλο βάθος μέσα στη συριακή επικράτεια για να φτάσει στους τελευταίους θυλάκους του Ισλαμικού Κράτους, προς το Ντέιρ αλ Ζορ και τα σύνορα με το Ιράκ. Προτεραιότητα του Ερντογάν δεν είναι η καταδίωξη των τζιχαντιστών, αλλά η εκδίωξη της κουρδικής πολιτοφυλακής YPG και του πολιτικού της φορέα, του κόμματος PYD, τελικά δε η διάλυση της αυτοδιοικούμενης περιοχής της Ροτζάβα, δηλαδή του συριακού Κουρδιστάν.

Είναι αλήθεια ότι ο Ερντογάν ανακοίνωσε, μετά το κρίσιμο τηλεφώνημα με τον Τραμπ, ότι θα καθυστερήσει την προγραμματισμένη εισβολή στη βόρεια Συρία. Με αυτό τον τρόπο βοήθησε τον Αμερικανό ομόλογό του να κατευνάσει όσους του καταλογίζουν ότι αφήνει απροστάτευτους τους Κούρδους στα νύχια της Αγκυρας. Ισως όμως να μην είναι μόνο αυτό.

Τουρκικά και αραβικά μίντια εκτιμούν ότι ο Ερντογάν δίνει χρόνο στον Πούτιν να μεσολαβήσει μεταξύ Ασαντ και PYD για κάποιου είδους διευθέτηση που θα επαναφέρει τις συμπαγείς κουρδικές περιοχές στα ανατολικά του Ευφράτη υπό τον έλεγχο της Δαμασκού, ακυρώνοντας την προοπτική δημιουργίας κουρδικής ημικρατικής οντότητας.

Παρά την αναμφισβήτητη ενίσχυση της Τουρκίας μετά την απόφαση Τραμπ, το πεδίο παραμένει ναρκοθετημένο για την Αγκυρα. Μια μεγάλης κλίμακας επιχείρηση για την ολοκληρωτική εκδίωξη των Κούρδων από το ένα τρίτο του συριακού εδάφους που ελέγχουν σήμερα θα απειλούσε να εγκλωβίσει για πολύ την Τουρκία σε ένα είδος συριακού Αφγανιστάν.

Το πιθανότερο είναι ότι ο Ερντογάν δεν θα προχωρήσει πιο μακριά από τη δημιουργία μιας στενής ζώνης ασφαλείας παράλληλα με τα τουρκικά σύνορα. Ακόμη κι αυτό όμως προϋποθέτει τη συνεννόηση με τον Ασαντ, τον οποίο μέχρι χθες η Τουρκία επιζητούσε με κάθε τρόπο να ανατρέψει. Ηδη ο Τσαβούσογλου δήλωσε ότι η χώρα του θα μπορούσε να αναγνωρίσει την παραμονή του Ασαντ στην εξουσία, αρκεί «να εκλεγεί δημοκρατικά» από τον συριακό λαό.

Ο ρωσικός παράγοντας

Επιπλέον, η Τουρκία θα χρειαστεί την ανοχή, τουλάχιστον, της Ρωσίας, του πραγματικού αποφασιστικού παράγοντα στο Συριακό. Αυτή τη στιγμή ο Βλαντιμίρ Πούτιν εμφανίζεται ως ο μόνος ισχυρός παίκτης που μπορεί να μεσολαβεί ανάμεσα σε όλα τα αντιμαχόμενα στρατόπεδα –τον Ασαντ και την αντιπολίτευση, τον Ερντογάν και τους Κούρδους, τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπέντζαμιν Νετανιάχου και τον Ιρανό πρόεδρο Χασάν Ροχανί. Το παζάρι του Ερντογάν με τον Πούτιν θα είναι πολύ σκληρό, καθώς ο Ρώσος πρόεδρος δικαιολογημένα είναι πιο καχύποπτος μετά το εν εξελίξει φλερτ του Τούρκου ομολόγου του με τον Τραμπ. Μια πρόγευση πήραμε την περασμένη εβδομάδα, όταν ο Ερντογάν ανακοίνωσε ότι θα συνομιλήσει με τον Πούτιν στη Μόσχα, αλλά ο εκπρόσωπος Τύπου του Κρεμλίνου δήλωσε ότι ο Ρώσος πρόεδρος δεν έχει τέτοια συνάντηση στο πρόγραμμά του. Ακολούθησε, την Παρασκευή, η είσοδος του συριακού στρατού στη συριακή πόλη Μανμπίτζ, δυτικά του Ευφράτη, σε συνεννόηση με τους Κούρδους που την ελέγχουν από το 2016 και ύστερα από ρωσική μεσολάβηση. Μέχρι εκείνη τη στιγμή, η Τουρκία εμφανιζόταν αποφασισμένη να καταλάβει το Μανμπίτζ (μια πόλη όπου πλειοψηφεί το αραβικό και όχι το κουρδικό στοιχείο) σε συνεργασία με Σύρους αντικαθεστωτικούς που υποστηρίζονται από αυτήν. Σημειωτέον ότι οι Αμερικανοί διαθέτουν βάση στο Μανμπίτζ, όπου συνεργάζονται με τους Κούρδους, γεγονός που απειλούσε να τους φέρει σε στρατιωτική σύγκρουση με την Τουρκία. Ωστόσο, προτού ακόμη αποχωρήσουν οι Αμερικανοί, το κενό έχει ήδη καλυφθεί όχι από τον Ερντογάν, αλλά από τον Ασαντ και τον Πούτιν.

Οι εκκλήσεις και οι απειλές προς τον Μακρόν

Σκληρά διλήμματα αντιμετωπίζει και ο Εμανουέλ Μακρόν. Οι δύο συμπρόεδροι του PYD επισκέφθηκαν πρόσφατα το Ελιζέ και κάλεσαν τον Γάλλο πρόεδρο να καλύψει το κενό προστασίας των Κούρδων που άφησε ο Τραμπ, ενισχύοντας τη γαλλική στρατιωτική δύναμη (περίπου 200 άνδρες των ειδικών δυνάμεων αυτήν τη στιγμή) που βρίσκεται στις περιοχές τους. Υπάρχουν πολλοί λόγοι που δελεάζουν τη γαλλική κυβέρνηση να διαδραματίσει πιο ενεργό ρόλο (η παρουσία Γάλλων τζιχαντιστών στις γραμμές του Ισλαμικού Κράτους και οι αλλεπάλληλες τρομοκρατικές ενέργειες στη Γαλλία είναι ένας από αυτούς), αλλά οι κίνδυνοι δεν είναι μικρότεροι. Ηδη ο Τσαβούσογλου προειδοποίησε ότι ενδεχόμενη υπεράσπιση των Κούρδων από το Παρίσι «δεν θα ωφελήσει κανέναν» και ότι δεν θα φέρει ευθύνη εάν τα τουρκικά στρατεύματα και οι σύμμαχοί τους στη Συρία βρουν Γάλλους στρατιώτες στον δρόμο τους.

ΠΕΤΡΟΣ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

ΠΗΓΗ: kathimerini.gr

Σελίδα 3103 από 4478
  • Τελευταια
  • Δημοφιλή