Την ανηφόρα τραβούν οι τιμές ακινήτων δύο εβδομάδες μετά την έναρξη του προγράμματος «Σπίτι μου ΙΙ» για τη χρηματοδότηση πρώτης κατοικίας σε 20.000 δικαιούχους, ένα πρόγραμμα περισσότερο χορήγησης φτηνού δανείου παρά απόκτησης προσιτής κατοικίας σε πολίτες που έχουν περισσότερο ανάγκη, καθώς μάλλον απευθύνεται κυρίως σε όσους διαθέτουν ήδη ένα σημαντικό ποσό στην άκρη.
Οι τελευταίες πληροφορίες επιβεβαιώνουν το ρεπορτάζ της «Εφ.Συν.» για την αντικειμενική δυσκολία εύρεσης ακινήτου βάσει των προδιαγραφών του προγράμματος με οικοδομική άδεια έως το 2005 («Το μεγάλο φιάσκο του «Σπίτι μου ΙΙ»», 20.1.2025). Γιατί μπορεί οι αιτήσεις στις τράπεζες να είχαν ξεπεράσει ήδη μέχρι τη Δευτέρα τις 71.000 ωστόσο τα στοιχεία δείχνουν ότι μόνο 1.000 στις πρώτες 10.000 έχουν βρει σπίτι να αγοράσουν.
Στρέβλωση
Μιλώντας για την αύξηση των τιμών στο μεγαλύτερο λεκανοπέδιο της χώρας ο πρόεδρος του Συλλόγου Μεσιτών Αττικής, Λευτέρης Ποταμιάνος, κάνει λόγο για στρέβλωση της αγοράς στη συγκεκριμένη κατηγορία και για μεγαλύτερη ζήτηση από εκείνη που είχε φέρει το «Σπίτι μου Ι». «Για παράδειγμα μέσα σε δέκα μέρες ιδιοκτήτης που ήθελε 140.000 ευρώ ζήτησε 180.000, γιατί είδε ότι υπάρχει μεγάλη ζήτηση και ο πελάτης έφυγε» αναφέρει ο κ. Ποταμιάνος και επισημαίνει επίσης το πρόβλημα με την εκτίμηση ακινήτου από την τράπεζα σε χαμηλότερη από τον πελάτη τιμή, με αποτέλεσμα αυτός να πρέπει να καταβάλει το ποσό από ίδια κεφάλαια.
Παράγοντες της τραπεζικής αγοράς ελπίζουν ότι το πρόγραμμα θα φέρει αύξηση και των στεγαστικών δανείων, η ζήτηση των οποίων υπήρξε σχεδόν αμετάβλητη το τέταρτο τρίμηνο 2024 σύμφωνα με την έρευνα των τραπεζικών χορηγήσεων της Τράπεζας της Ελλάδος. «Ωφελούμενοι» θα είναι επίσης servicers και funds, που θα μπορούν να «σπρώξουν» κατασχεμένα ακίνητα από τα 20.000 των χαρτοφυλακίων τους χωρίς νομικές και άλλες υποχρεώσεις.
Ωστόσο δεν είναι το ίδιο εύκολο για τους δυνητικούς αγοραστές να εντοπίσουν το πολυπόθητο ακίνητο, αφού τα εισοδηματικά κριτήρια για το δάνειο, που καλύπτει έως το 90% της αξίας του ακινήτου -με ανώτατο όριο ποσού δανείου τα 190.000 ευρώ και τιμής πώλησης ακινήτου τα 250.000-, περιορίζουν τις επιλογές. Το ανώτατο όριο φορολογικής δήλωσης έχει οριστεί στα 20.000 για άγαμους, στα 28.000 (+4.000 ευρώ για κάθε τέκνο) για έγγαμους και στα 31.000 ευρώ (+5.000 ευρώ για κάθε τέκνο πέραν του πρώτου) για μονογονεϊκές οικογένειες.
Οπως μας εξηγεί ο πρόεδρος του Πανελλαδικού Δικτύου E-Real Estates, Θεμιστοκλής Μπάκας, για σπίτια που κοστίζουν 250.000 ευρώ και 200.000 ευρώ το δάνειο θα καλύπτει έως τα 190.000 ευρώ και 180.000 ευρώ αντίστοιχα, με τον δανειολήπτη να πρέπει στην πρώτη περίπτωση να πληρώσει 60.000 ευρώ και στη δεύτερη 20.000 ευρώ και να μην επιβαρύνεται με άλλες οικονομικές υποχρεώσεις (π.χ. δάνειο, ακίνητο) η πιστοληπτική του ικανότητα.
«Τα μέτρα στεγαστικής πολιτικής πρέπει να απαντούν στο σύνολο της κοινωνίας, όπως στον νέο που πληροί τις προδιαγραφές του τραπεζικού συστήματος αλλά δεν διαθέτει ίδια κεφάλαια. Οπως στον άγαμο που βγάζει 21.000 ευρώ και αποκλείεται» δηλώνει στην «Εφ.Συν.» ο κ. Μπάκας. Τα άγαμα άτομα, που μέχρι στιγμής αποτελούν την πλειονότητα των υποψηφίων (περίπου 40.000 αιτήσεις), με εισόδημα μέχρι 20.000 θα πρέπει να βρουν ακίνητο μέχρι 150.000 ευρώ.
Σε αυτήν την περίπτωση η αναζήτηση σπιτιού δυσχεραίνει ακόμα περισσότερο. Σύμφωνα με νέα έρευνα του Δικτύου:
● Στις περιοχές του Δήμου Θεσσαλονίκης μόλις το 7,9% έχουν ζητούμενη τιμή πώλησης έως 150.000 ευρώ, το 33,4% έως 200.000 ευρώ και το 62,6% έως 250.000 ευρώ. Το 80%- 90% των διαθέσιμων ακινήτων είναι κατασκευής έως το 1980 –δηλαδή τουλάχιστον 45 ετών. Τα στοιχεία είναι σχεδόν τα ίδια με τις περιοχές του κέντρου της Αθήνας.
● Κάτω του 10%-20% η διαθεσιμότητα κατοικιών 85-150 τ.μ. άνω του 1ου ορόφου με ζητούμενη τιμή πώλησης έως 150.000 ευρώ στα μεγάλα αστικά κέντρα και σε περιοχές με έντονη τουριστική δυναμική, όπως το Ναύπλιο (15%), τα Χανιά (3%) και το Ηράκλειο (15,7%) της Κρήτης.
● Στην Πάτρα υπάρχει μικρή διαθεσιμότητα αγγελιών για κατοικίες 80-150 τ.μ. άνω του 1ου ορόφου με ζητούμενη τιμή πώλησης έως 250.000 ευρώ. Μπορεί τα ποσοστά να είναι υψηλά, αλλά σε απόλυτα νούμερα η διαθεσιμότητα δεν είναι μεγάλη (οι αγγελίες δεν ξεπερνούν τις 20-30 ανά περιοχή).
● Υψηλή ποσοστιαία διαθεσιμότητα καταγράφεται σε Κομοτηνή, Αλεξανδρούπολη, Λάρισα, Βόλο, Ξάνθη, Ιωάννινα, Αγρίνιο, Κόρινθο, Χαλκίδα και Καβάλα.
● Στην περιφέρεια η διαθεσιμότητα καταγράφει υψηλή ποσοστιαία διαθεσιμότητα, αλλά σε απόλυτα νούμερα δεν είναι μεγάλη. Συχνά οι αναρτημένες αγγελίες δεν ξεπερνούν τις 50-100.
Πηγή: efsyn.gr