Οι μαθητές είναι καθισμένοι στα θρανία με τις τσάντες τους μπροστά τους, ανυπομονώντας να γυρίσουν στο σπίτι τους έπειτα από επτά μαθήματα των 50 λεπτών. Ακούν υπομονετικά τον δάσκαλό τους που τους ενημερώνει για κάποια πράγματα αναφορικά με το πρόγραμμα της επόμενης ημέρας. Και, όπως κάθε μέρα, τα τελευταία λόγια του αφορούν την καθαριότητα. «Ωραία, η σημερινή κατανομή των δουλειών» λέει. «Οι σειρές 1 και 2 καθαρίζουν την τάξη, οι σειρές 3 και 4 τον διάδρομο και τις σκάλες. Η σειρά 5 τις τουαλέτες».
Από τα τελευταία θρανία, αυτά της 5ης σειράς, ακούγονται γκρίνιες. Αλλά τα παιδιά σηκώνονται, παίρνουν ξεσκονόπανα, κουβάδες, σκούπες και σφουγγαρίστρες από το ντουλάπι στο πίσω μέρος της τάξης και φεύγουν για τις τουαλέτες.
Η εικόνα αυτή είναι συνηθισμένη στα σχολεία της Ιαπωνίας, όπως εξηγεί το BBC.
Οι περισσότεροι επισκέπτες, που βρίσκονται για πρώτη φορά στη χώρα, εντυπωσιάζονται από το πόσο καθαρή είναι. Μετά συνειδητοποιούν την απουσία κάδων απορριμμάτων. Και πως δεν βλέπουν οδοκαθαριστές να παλεύουν όλη μέρα με την ανευθυνότητα πεζών και οδηγών. Οπότε, το ερώτημα είναι πώς καταφέρνει η Ιαπωνία και διατηρείται τόσο καθαρή;
Η εύκολη απάντηση είναι πως είναι οι κάτοικοί της που τη διατηρούν καθαρή. «Στα 12 χρόνια της σχολικής ζωής, από το δημοτικό έως το λύκειο, η καθαριότητα είναι μέρος του καθημερινού προγράμματος των μαθητών» εξηγεί η Maiko Awane, υποδιευθύντρια στο γραφείο του Τόκιο της Περιφερειακής Διεύθυνσης της Χιροσίμα. «Όπως και στο σπίτι μας, οι γονείς μας μας διδάσκουν πως δεν είναι κακό να έχουμε τα πράγματά μας και τον χώρο μας καθαρό».
Το ότι αυτό το στοιχείο κοινωνικής συμπεριφοράς εντάσσεται στο σχολικό πρόγραμμα βοηθά τα παιδιά να αναπτύξουν ενδιαφέρον αλλά και υπερηφάνεια για όσα τα περιβάλλουν. Ποιος θέλει να λερώσει ή να καταστρέψει ένα σχολείο το οποίο στη συνέχεια ο ίδιος θα καθαρίσει;
«Μερικές φορές δεν ήθελα να καθαρίσω το σχολείο» θυμάται η μεταφράστρια Chika Hayashi. «Αλλά το αποδεχόμουν επειδή ήταν μέρος της καθημερινής μας ρουτίνας. Πιστεύω πως είναι πολύ καλό το να καθαρίζεις το σχολείο σου, επειδή μαθαίνεις πως είναι σημαντικό να αναλαμβάνεις την ευθύνη για να είναι καθαρά τα πράγματα που χρησιμοποιείς».
Φτάνοντας στο σχολείο, οι μαθητές τοποθετούν τα παπούτσια τους στα ειδικά ντουλαπάκια και φορούν αθλητικά. Στο σπίτι το ίδιο, οι άνθρωποι βγάζουν τα παπούτσια που φορούσαν στον δρόμο μόλις μπαίνουν. Ακόμα και κάποιος που μπαίνει σε ένα σπίτι για να κάνει κάποια δουλειά, ένας τεχνίτης για παράδειγμα, βγάζει τα παπούτσια του και περπατά μέσα στο σπίτι με τις κάλτσες. Και καθώς τα παιδιά του σχολείου μεγαλώνουν, η αντίληψή τους για το τι αποτελεί τον «δικό τους χώρο» επεκτείνεται έξω από την τάξη τους και περιλαμβάνει τη γειτονιά τους, την πόλη τους και τη χώρα τους.
Κάποια παραδείγματα του συστηματικού τρόπου με τον οποίο οι Ιάπωνες έχουν μετατρέψει την καθαριότητα σε επιστήμη κάνουν πάντα εντύπωση σε όλο τον υπόλοιπο κόσμο- όπως το 7λεπτο «τελετουργικό» καθάρισμα των τρένων υψηλής ταχύτητας Shinkansen, που έχει αναδειχθεί σε τουριστικό αξιοθέατο από μόνο του!
Ακόμα και οι Ιάπωνες ποδοσφαιρόφιλοι δεν ξεχνούν το θέμα της καθαριότητας. Στα Παγκόσμια Πρωταθλήματα της Βραζιλίας, το 2014, και της Ρωσίας, το 2018, η φίλαθλοι της εθνικής ομάδας της Ιαπωνίας έκαναν μεγάλη εντύπωση σε όλο τον κόσμο καθώς έμειναν πίσω για να μαζέψουν τα σκουπίδια από το στάδιο, όπου είχε αγωνιστεί η ομάδα τους. Το ίδιο και οι Ιάπωνες ποδοσφαιριστές, που άφηναν τα αποδυτήριά τους σε άριστη κατάσταση. «Τι παράδειγμα για όλες τις ομάδες!» είχε σχολιάσει τότε η γενική συντονίστρια της FIFA Priscilla Janssens.
xtremekoool @xtremekooolAlthough Japan can't be one of 16 winning teams in the Russian World Cup after KO by the Belgian, in addition to Japanese fans used to pick up the garbage after games, Japanese team also took the initiative to clean up the locker room and leave a thank-you note,
xtremekoool @xtremekooolthis won respect from all parties.
Priscilla Janssens, director of the European Football Association's venue and co-organizer of the International Football Association, uploaded a photo of the Japanese team's locker room on Twitter, she said: "This is the Japanese dressingroom
16
Πληροφορίες και απόρρητο για τις Διαφημίσεις του Twitter
«Εμείς οι Ιάπωνες είμαστε πολύ ευαίσθητοι στο θέμα της εικόνας μας στα μάτια των άλλων» εξηγεί η Awane. «Δεν θέλουμε οι άλλοι να νομίζουν πως είμαστε κακοί άνθρωποι που δεν έχουν σωστή παιδεία ή ανατροφή αναφορικά με την καθαριότητα».
Παρόμοιες σκηνές εκτυλίσσονται και σε ιαπωνικά μουσικά φεστιβάλ- προκαλώντας από αιφνιδιασμό έως πολιτισμικό σοκ. Στο Fuji Rock festival, το μεγαλύτερο και παλαιότερο μουσικό φεστιβάλ της Ιαπωνίας, οι θεατές κρατούν τα σκουπίδια τους πάνω τους μέχρι να βρουν κάδο. Οι καπνιστές καλούνται να έχουν μαζί τους φορητά τασάκια και να επιδείξουν αυτοσυγκράτηση στο κάπνισμα επειδή «αυτό μπορεί αν επηρεάζει κι άλλους ανθρώπους», σύμφωνα με την ιστοσελίδα του φεστιβάλ.
Παραδείγματα κοινωνικής ευαισθητοποίησης αναφορικά με την καθαριότητα υπάρχουν πολλά και στην καθημερινή ζωή. Περίπου στις 8 το πρωί, εργαζόμενοι σε γραφεία και προσωπικό καταστημάτων καθαρίζουν τους δρόμους γύρω από τους χώρους εργασίας τους. Παιδιά συμμετέχουν εθελοντικά στη μηνιαία «εξόρμηση καθαριότητας» των δήμων, μαζεύοντας τα σκουπίδια από τους δρόμους γύρω από το σχολείο τους. Εκστρατείες καθαριότητας διοργανώνονται τακτικά από κάθε γειτονιά. Όχι πως υπάρχουν και πολλά να καθαριστούν, αφού οι πολίτες παίρνουν τα σκουπίδια τους στο σπίτι…
Τα χαρτονομίσματα βγαίνουν κολλαριστά και πεντακάθαρα σαν φρεσκοπλυμένο ρούχο από τα ΑΤΜ. Αλλά στη συνέχεια βρομίζουν. Και γι’ αυτό στην Ιαπωνία δεν δίνεις ποτέ λεφτά χέρι με χέρι. Στα καταστήματα, τα ξενοδοχεία και ακόμα και τα ταξί υπάρχει ένας μικρός δίσκος για να τοποθετηθούν τα χαρτονομίσματα. Και ο παραλήπτης τους τα παίρνει από εκεί.
Η «αόρατη» βρομιά- μικρόβια και βακτήρια- είναι ακόμα μία πηγή ανησυχίας. Όταν ένας άνθρωπος είναι άρρωστος φορά χειρουργική μάσκα για να μην κολλήσει τους υπόλοιπους. Αυτή η απλή κίνηση που δείχνει κοινωνική ευαισθητοποίηση περιορίζει την εξάπλωση ιών. Και υπάρχει και το οικονομικό της αποτύπωμα, καθώς λιγοστεύουν και τα ιατρικά έξοδα και οι χαμένες ημέρες εργασίας.
Το ενδιαφέρον των Ιαπώνων για την καθαριότητα αναμφίβολα δεν είναι καινούριο. Το είχε διαπιστώσει ήδη από το 1600 ο ναυτικός Will Adams, ο πρώτος Άγγλος που πάτησε πόδι σε ιαπωνικό έδαφος.
Στη βιογραφία του Adams, με τίτλο «Samurai William», ο Giles Milton επισημαίνει πως «οι ευγενείς ήταν εξαιρετικά καθαροί» και απολάμβαναν πεντακάθαρα αποχωρητήρια και υπονόμους αλλά και ατμόλουτρα με αρωματικά ξύλα σε μία εποχή που οι δρόμοι της Αγγλίας «συχνά ξεχείλιζαν από περιττώματα». Οι Ιάπωνες ένιωθαν αποτροπιασμό για την αδιαφορία των Άγγλων για την ατομική υγιεινή.
Αυτή η νοοτροπία έχει τις ρίζες της εν μέρει και σε πρακτικά ζητήματα. Σε ένα ζεστό και υγρό περιβάλλον, όπως αυτό της Ιαπωνίας, το φαγητό σαπίζει εύκολα. Τα βακτήρια βασιλεύουν. Τα έντομα αφθονούν. Οπότε καλή υγιεινή σημαίνει καλή υγεία.
Αλλά φτάνει και ακόμα βαθύτερα. Η καθαριότητα είναι κεντρικό στοιχείο του Βουδισμού, ο οποίος έφτασε στη χώρα από την Κίνα και την Κορέα μεταξύ 6ου και 8ου αιώνα. Στην πραγματικότητα, στην εκδοχή Zen του βουδισμού, που έφτασε στη χώρα από την Κίνα τον 12ο και τον 13ο αιώνα, καθημερινές δουλειές όπως το καθάρισμα και το μαγείρεμα θεωρούνται πνευματικές ασκήσεις, παρόμοιες με τον διαλογισμό.
«Στη σχολή Zen, όλες οι δραστηριότητες της καθημερινότητας, όπως τα γεύματα και το καθάρισμα, πρέπει να θεωρούνται ευκαιρίες άσκησης του Βουδισμού. Το να διώχνει κανείς τη βρομιά, τόσο σωματικά όσο και πνευματικά, παίζει σημαντικό ρόλο στην καθημερινή πρακτική» εξηγεί ο Eriko Kuwagaki από τον ναό Shinshoji στη Φουκουσίμα.
Στο κλασικό «The Book of Tea», όπου περιγράφεται η τελετουργία του τσαγιού και η φιλοσοφία Zen που τη διαπνέει, ο Ιάπωνας λόγιος Okakura Kakuro τονίζει πως στο δωμάτιο όπου γίνεται το τελετουργικό του τσαγιού «όλα είναι απολύτως καθαρά. Δεν βρίσκεται ούτε ένα μόριο σκόνης στην πιο σκοτεινή γωνία, γιατί εάν υπάρχει τότε ο οικοδεσπότης δεν είναι tea master».
Ο Okakura έγραψε τα λόγια αυτά στα 1906, αλλά είναι διαχρονικά. Πριν την τελετουργία του τσαγιού στο Seifukan tea house του Shukkeien Garden στη Χιροσίμα, η βοηθός του tea master, ντυμένη με κιμονό, πέφτει στα γόνατα πάνω στο παραδοσιακό τατάμι και με ένα ρολό αυτοκόλλητης ταινίας απομακρύνει κάθε πιθανό μόριο σκόνης.
Γιατί όμως δεν ασχολούνται όλα τα βουδιστικά έθνη με την καθαριότητα με τον ίδιο ζήλο που ασχολούνται οι Ιάπωνες; Πολύ πριν την άφιξη του βουδισμού, η Ιαπωνία είχε ήδη τη δική της εγχώρια θρησκεία, το Shinto- Σιντοϊσμό- (που σημαίνει «Ο τρόπος των Θεών»), που διαφυλάσσει τον πυρήνα της ιαπωνικής ταυτότητας. Και η καθαριότητα βρίσκεται στον πυρήνα του Σιντοϊσμού. Οπότε ο Βουδισμός δίνει ακόμα μεγαλύτερη έμφαση στην καθαριότητα που για τους Ιάπωνες είχε ήδη μεγάλη σημασία.
Σημαντική έννοια στον Σιντοϊσμό είναι το kegare, η μη αγνότητα, το ακάθαρτο, η βρομιά- το αντίθετο της αγνότητας. Παραδείγματα του kegare καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα από θάνατο και ασθένεια έως σχεδόν οτιδήποτε δυσάρεστο. Συχνά τελετουργικά κάθαρσης και εξαγνισμού θεωρούνται απαραίτητα για να κρατούν το kegare μακριά.
«Εάν ένα άτομο χτυπηθεί από kegare, μπορεί να προκαλέσει κακό συνολικά στην κοινωνία» εξηγεί ο Noriaki Ikeda, σιντοϊστής ιερέας στον ναό Kanda της Χιροσίμα. «Οπότε είναι ζωτικό να υπάρχει καθαριότητα. Αυτό σε εξαγνίζει και βοηθά να αποφευχθούν και οι κίνδυνοι προς την κοινωνία ως σύνολο. Γι’ αυτό η Ιαπωνία είναι μια τόσο καθαρή χώρα».
Αυτή η ανησυχία για τους άλλους είναι κατανοητή στην περίπτωση, ας πούμε, μεταδοτικών ασθενειών. Αλλά είναι σημαντική και σε πιο τετριμμένα θέματα, όπως το να μαζεύεις τα σκουπίδια σου. Όπως το θέτει η Awane «εμείς οι Ιάπωνες πιστεύουμε πως δεν θα έπρεπε να ενοχλούμε τους άλλους όντας τεμπέληδες και παρατώντας τα σκουπίδια που παράγουμε».
Παραδείγματα πνευματικού εξαγνισμού αφθονούν στην καθημερινή ζωή. Πριν να μπουν σε ένα σιντοϊστικό ναό, οι πιστοί πλένουν τα χέρια τους και το στόμα τους σε μία πέτρινη βρύση στην είσοδο.
Πολλοί Ιάπωνες που αγοράζουν καινούριο αυτοκίνητο το πηγαίνουν σε κάποιον ναό για να εξαγνιστεί από ιερέα, που χρησιμοποιεί ένα ραβδί με φτερά, σαν ξεσκονιστήρι, το οποίο ονομάζεται onusa, το οποίο γυρνά γύρω από το αυτοκίνητο. Στη συνέχεια ανοίγει τις πόρτες, το καπό και το πορτ μπαγκάζ για να εξαγνίσει και το εσωτερικό. Ο ιερέας εξαγνίζει και τους ανθρώπους περνώντας το onusa από πάνω τους. Θα το χρησιμοποιήσει ακόμα και για να «καθαρίσει» τη γη, στην οποία πρόκειται να αναγερθεί ένα νέο κτίριο.
Όπως περιγράφει το BBC, αν είσαι ένας ξένος που μένει στην Ιαπωνία, αρχίζεις έπειτα από λίγο να προσαρμόζεσαι και να υιοθετείς αυτόν τον πολύ καθαρό τρόπο ζωής. Δεν φυσάς πια τη μύτη στου δημόσια, χρησιμοποιείς τα ειδικά απολυμαντικά σαπούνια στα μαγαζιά και τα γραφεία. Και μαθαίνεις να χωρίζεις τα οικιακά απορρίμματα σε δέκα διαφορετικά είδη για να διευκολύνεις την ανακύκλωση.
Και, όπως συνέβη με τον Will Adams και το πλήρωμά του πριν από αιώνες, διαπιστώνεις πως η ποιότητα της ζωής σου βελτιώνεται.
Μετά, όταν επιστρέψεις στη χώρα σου, παθαίνεις πολιτισμικό σοκ με τους «βάρβαρους» που φτερνίζονται και βήχουν μέσα στο πρόσωπό σου. Ή μπαίνουν μέσα στο σπίτι σου με τα βρόμικα παπούτσια τους από τον δρόμο- κάτι αδιανόητο στην Ιαπωνία…
ΠΗΓΗ: newsbeast.gr
Συγκέντρωση πραγματοποιείται αύριο, Τετάρτη 16 Οκτωβρίου στις 4 μ.μ., στην πλατεία Κλαυθμώνος και πορεία στα υπουργεία Εργασίας και Υγείας, με βασικό αίτημα την κατάργηση των ελαστικών εργασιακών σχέσεων και τη μονιμοποίηση όλων των συμβασιούχων που υπηρετούν στον χώρο της υγείας.
Η κινητοποίηση αποφασίστηκε σε μεγάλη σύσκεψη των συμβασιούχων από όλες τις κατηγορίες (επικουρικοί, πρόγραμμα ΟΑΕΔ, Ατομικές συμβάσεις κ.λπ.) που πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή, ύστερα από πρόσκληση 11 Σωματείων.
Από τοποθετήσεις που έγιναν στη σύσκεψη, φάνηκε καθαρά ότι οι συμβασιούχοι είναι αποφασισμένοι να διεκδικήσουν δυναμικά τη μόνιμη και σταθερή εργασία μέσα από την μετατροπή των συμβάσεων σε Αορίστου Χρόνου και να μην ακολουθήσουν τις σειρήνες του κυβερνητικού – εργοδοτικού συνδικαλισμού που τους προτείνουν ως διέξοδο διαγωνισμούς, μοριοδοτήσεις και προσωρινές παρατάσεις των συμβάσεων.
Αποφασίστηκε, επίσης, στο αγωνιστικό πλαίσιο αιτημάτων, να τεθούν ζητήματα που σχετίζονται με τη χρηματοδότηση της υγείας, τη στελέχωση των μονάδων υγείας με μόνιμο προσωπικό, τις αυξήσεις στους μισθούς, το ανθυγιεινό επίδομα και την επέκταση των Βαρέων και Ανθυγιεινών στο Δημόσιο. Συμφωνήθηκε και η έκδοση κοινής αφίσας που να προβάλλει την κινητοποίηση καθώς και το πλαίσιο αιτημάτων.
Οι συμβασιούχοι αλλά και μέλη των διοικητικών συμβουλίων των Σωματείων που παραβρέθηκαν στη σύσκεψη δεσμεύτηκαν να κάνουν κάθε δυνατή προσπάθεια στα νοσοκομεία για την ενημέρωση των εργαζομένων προκειμένου η κινητοποίηση στις 16 Οκτωβρίου να είναι μαζική.
Τέλος, συμφωνήθηκε τα Σωματεία να δώσουν τον καλύτερο εαυτό τους προκειμένου η απεργιακή κινητοποίηση στις 23 Οκτωβρίου που έχει αποφασιστεί από τις υγειονομικές Ομοσπονδίες να έχει επιτυχία ενώ υπήρξε πρόταση να συμμετέχουν με διακριτό μπλοκ στην απεργιακή συγκέντρωση στην πλατεία Μαβίλη και την πορεία που θα ακολουθήσει.
ΠΗΓΗ: iskra.gr
Γνωστοί επιχειρηματίες, εφοπλιστές, ιδιοκτήτες πολυτελών κατοικιών και άλλοι… ευκατάσταστοι που διαμένουν σε ακίνητα στα πιο ακριβά προάστια της Αθήνας, κάτω από την Ακρόπολη και του Πειραιά περιλαμβάνονται στη μεγάλη λίστα των «στρατηγικών κακοπληρωτών» της ΔΕΗ που σήμερα χρωστούν τα 840 εκατομμύρια από τα 2,7 δισ. ευρώ που είναι τα συνολικά χρέη προς την Επιχείρηση.
Στα ανεξόφλητα της ΔΕΗ περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων επιχειρηματίες από τον τομέα της διατροφής, της ένδυσης, του εμπορίου, της ακτοπλοΐας και των εξοπλιστικών. Σύμφωνα με το newmoney.gr, στους «μπαταξήδες» της ΔΕΗ φιγουράρουν ακίνητο πλησίον του Προεδρικού Μεγάρου επιφάνειας άνω των 1.100 τ.μ το οποίο έχει συνολικές οφειλές περίπου 60.000 ευρώ.
Το πολυτελές κτίσμα έχει περιέλθει έναντι χρεών σε τραπεζικό οργανισμό που προσπαθεί να εκπλειστηριάσει από το 2017 με τίμημα εκκίνησης τα 35 εκ. ευρώ! Σύμφωνα με πληροφορίες, το ακίνητο ηλεκτροδοτείται από την ΔΕΗ με το καθεστώς του καθολικού παρόχου.
Στην καθολική υπηρεσία μετακινούνται καταναλωτές που η ΔΕΗ τους έκοψε το ρεύμα, αλλά καθώς κανείς άλλος προμηθευτής δεν τους αναλαμβάνει, καταλήγουν υποχρεωτικά και πάλι στις Επιχείρηση. Η τελευταία είναι υποχρεωμένη να τους ηλεκτροδοτεί, με προσαυξημένο τιμολόγιο, το οποίο άλλωστε συνεχίζουν να μην πληρώνουν.
Στις οφειλές που ζαλίζουν για το μέγεθος αλλά και την δυσκολία στην είσπραξή τους και ενώ η ΔΕΗ έχει κινήσει ένδικα μέσα εναντίον τους, αναφέρονται ακίνητα σε Σαρωνίδα 1.228 τ.μ και 450 τ.μ αντίστοιχα με χρέη 21.000 και άνω από 19.000 ευρώ. Βίλες επιφάνειας 415 τ.μ, 900 τ.μ, 662 τ.μ στην Κηφισιά με χρέη 23.650 ευρώ, 20.081 και 12.431 ευρώ. Επίσης έξι πολυτελείς κατοικίες στην Εκάλη από 422 τ.μ έως και 1.600 τ.μ, με οφειλές από 6.000 έως και 16.000 ευρώ, μία εκ των οποίων ανήκει κατά πληροφορίες σε επώνυμη κυρία της Αθήνας με πολυτάραχο βίο.
Δύο πολυτελή ακίνητα στην Νέα Ερυθραία με άλλοτε πανίσχυρους ιδιοκτήτες χρωστούν αντίστοιχα 46.212 ευρώ και 13.100 ευρώ. Συνολικά 18.289 ευρώ είναι οι οφειλές βίλας 640 τ.μ στον Πειραιά και 23.000 ευρώ ακινήτου 613 τ.μ στην Αίγινα.
ΠΗΓΗ: imerodromos.gr
του Βασίλη Λιόση
Δόθηκε στη δημοσιότητα το νέο πολιτικό σχέδιο του ΣΥΡΙΖΑ που σηματοδοτεί την από εδώ κι έπειτα πορεία του μετά την εκλογική του ήττα. Ο ΣΥΡΙΖΑ μας συνήθισε στις κυβιστήσεις τα τελευταία δέκα χρόνια, οπότε καμία εντύπωση δεν πρέπει να προκαλεί η όποια φαινομενική στροφή του σε πιο ριζοσπαστικές κατευθύνσεις, αν αυτές βέβαια περιέχονται στην πρόσφατη πολιτική του διακήρυξη. Εντούτοις, αν δεν θέλουμε να καταθέσουμε μία αποσπασματική κριτική για το προαναφερθέν ντοκουμέντο, οφείλουμε να πιάσουμε το νήμα από την αρχή. Και να πιάσουμε το νήμα από την αρχή σημαίνει να απαντήσουμε σε δύο κομβικά ερωτήματα: Από τι καθορίζεται η φύση ενός κόμματος και τι κόμμα είναι ο ΣΥΡΙΖΑ;
Οι παράμετροι καθορισμού της φύσης ενός κόμματος
Ένα κόμμα εντάσσεται σε αυτήν ή εκείνη την κατηγορία κρινόμενο από α) τις ιδεολογικές του αρχές, β) το Πρόγραμμά του, γ) το καταστατικό του, δ) την ταξική σύνθεση των μελών του, ε) τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται από το σύστημα, ε) την τακτική του και τη στρατηγική του και πώς αυτές τις συνδέει και στ) την αντιστοιχία μεταξύ θεωρίας και πράξης. Επειδή οι παράμετροι είναι αρκετές και υπάρχει σαφώς αξιολογικό κριτήριο ανάμεσά τους, το καθοριστικό είναι το τελευταίο. Με απλά λόγια δεν ισχύει το «είσαι ό,τι δηλώσεις», αλλά το «σε κρίνω από τη συνέπεια λόγων και έργων».
Όσον αφορά ειδικότερα τα κόμματα της αριστεράς αυτό που πρέπει να βλέπει κάποιος είναι αν οι ιδεολογικές αρχές είναι αυτές του μαρξισμού-λενινισμού (αν υπάρχουν ή όχι μικροαστικές προσμίξεις), αν το Πρόγραμμα έχει ως στόχο την κοινωνική επανάσταση (με ή χωρίς αυταπάτες για μετασχηματισμό της κοινωνίας μέσω του κοινοβουλίου), τι στάση κρατάει απέναντι στον ιμπεριαλισμό, αν το καταστατικό περιέχει την αρχή του δημοκρατικού συγκεντρωτισμού (απαλλαγμένου ή όχι από γραφειοκρατικές εκτροπές), αν στο κόμμα υπάρχει μία διακριτή εργατική βάση ή αν υπερτερούν ποσοτικά και ιδεολογικά άλλες κοινωνικές τάξεις και στρώματα, αν το σύστημα (κράτος, αστικά μέσα ενημέρωσης, αστικά κόμματα, αστική τάξη) χαϊδεύει ή είναι σε ευθεία αντιπαράθεση με το κόμμα, αν η τακτική ενταφιάζει τη στρατηγική ή το αντίθετο και αν το κόμμα βρίσκεται στην πρωτοπορία των κοινωνικών αγώνων, σε τι βαθμό τους οργανώνει, αλλά και πώς μπορεί να αξιοποιεί τις αυθόρμητες τάσεις.
Όσον αφορά το τελευταίο και αν θέλουμε να είμαστε πιο συγκεκριμένοι τα κομματικά μέλη πρέπει να είναι πρωτοπόρα στους εργασιακούς τους χώρους, να ενισχύουν τη δουλειά των σωματείων και όλων των συλλογικοτήτων στην ύπαιθρο, τη γειτονιά το πανεπιστήμιο και αλλού, ενώ όσον αφορά τις κεντρικές αποφάσεις το κόμμα πρέπει να βρίσκεται σε ευθεία αντιπαράθεση με τον ιμπεριαλισμό, τους οργανισμούς του και την εγχώρια αστική τάξη.
Τι ισχύει για το ΣΥΡΙΖΑ;
Με βάση όλα τα παραπάνω ο ΣΥΡΙΖΑ πού εντάσσεται; Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει γενικές και αόριστες αναφορές στα προγραμματικά του κείμενα στον μαρξισμό, υιοθετώντας την τακτική της πανσπερμίας ιδεών και μάλιστα με απουσία κάποιας σχετικής αξιολόγησης. Ο σκληρός πυρήνας του ΣΥΡΙΖΑ αποτελείται κυρίως από μικροαστικά στρώματα (δεν αναφερόμαστε στην εκλογική του βάση αλλά στην κοινωνική σύνθεση των μελών του). Κατά τη διάρκεια της κυβερνητικής του θητείας συγκρότησε συμμαχίες με τμήματα της αστικής τάξης (π.χ. Σαββίδης) και δεν ήταν λίγες οι φορές που έλαβε τα εύσημα τόσο από Έλληνες αστούς όσο και από τα ιμπεριαλιστικά κέντρα (βλέπε χαρακτηριστικά τον πρόεδρο της Κεντρικής Ένωσης Επιμελητηρίων Ελλάδας και του ΕΒΕΑ, Κωνσταντίνο Μίχαλο, τον Αμερικανό πρέσβη στην Ελλάδα, Πάιατ κ.ά.). Στην πράξη ό,τι είχε διακηρύξει όχι μόνο μπήκε στο περιθώριο αλλά διατηρήθηκε η πολιτική των προηγούμενων. Ο ΕΝΦΙΑ δεν καταργήθηκε, τα μνημόνια ούτε αυτά και εφαρμόστηκαν νέα, ο διαβολικός Τραμπ έγινε διαβολικά καλός, οι εφοπλιστές απόλαυσαν για άλλη μια φορά προκλητικές φοροαπαλλαγές, οι μισθοί παρέμειναν γλίσχροι, τα μεσαία στρώματα αναστέναξαν από τη σκληρή φορολογία κ.λπ. Όλα αυτά δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για αυταπάτες και για τον χαρακτηρισμό του ΣΥΡΙΖΑ ως ένα κόμμα εργατικό ή λαϊκό ή αντιιμπεριαλιστικό ή αριστερό. Η ρήση του Τσίπρα με βάση την οποία «είχαμε αυταπάτες», μας αφήνει παγερά διάφορους. Η αντιλαϊκή πολιτική είτε είναι προϊόν αυταπατών, είτε συνειδητών επιλογών, παραμένει αντιλαϊκή πολιτική, αν και πιστεύουμε πως η δεύτερη εκδοχή (συνειδητή επιλογή) είναι αυτή που ισχύει.
Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν διαφέρει επί της ουσίας από τη σύγχρονη σοσιαλδημοκρατία. Άλλωστε η πρόθεση του προέδρου του να έχει ανοικτούς διαύλους με την ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία και η άπλετη διείσδυση πρώην στελεχών του ΠΑΣΟΚ στο ΣΥΡΙΖΑ είναι ένα αποδεικτικό στοιχείο της φύσης του ΣΥΡΙΖΑ. Ταυτόχρονα δεν πρέπει να ξεχνάμε πως η σύγχρονη σοσιαλδημοκρατία δεν έχει και πολλή μεγάλη σχέση με τη μεταπολεμική που διήνυσε τη χρυσή τριακονταετία του καπιταλισμού (μέχρι το 1976). Μεταπολεμικά η σοσιαλδημοκρατία εξυπηρέτησε ένα διαχειριστικό σχέδιο του κεφαλαίου, απόρροια της προσπάθειας να μην επαναληφτεί η κρίση του 1929, να απαντηθεί το παράδειγμα των σοσιαλιστικών χωρών, να κατευναστεί το εργατικό κίνημα, να συσσωρευτούν κεφάλαια, να τονωθεί η κατανάλωση και άρα η κερδοφορία. Ωστόσο, πρέπει να σημειώσουμε τρεις παρατηρήσεις: πρώτο, το κεϋνσιανό μοντέλο διαχείρισης δεν το απαρνήθηκαν ούτε τα κλασικά αστικά κόμματα, δεύτερο, ακόμη και μέχρι το 1976 υπήρχαν δυο διαφορετικές σχολές διαχείρισης που συγκρούονταν, τρίτο, το διαχειριστικό αυτό υπόδειγμα έλαβε τέλος με την πρώτη σοβαρή κρίση που εμφανίστηκε μεταπολεμικά, αυτή του 1976. Επομένως, ο κεϋνσιανισμός δεν υπήρξε μία ευγενική χορηγία του κεφαλαίου προς τον κόσμο της εργασίας, αλλά ανάγκη του ίδιου του κεφαλαίου. Έκτοτε, η σοσιαλδημοκρατία άλλοτε αργά άλλοτε ταχύτερα, ενστερνίστηκε όλες τις δογματικές αρχές του νεοφιλελευθερισμού: λιγότερο κράτος, ενδυνάμωση των θεσμών καταστολής, ιδιωτικοποιήσεις, συμπίεση των εργατικών μισθών, ευέλικτες μορφές εργασίας,, ατομισμός ως υπέρτατη αξία κ.λπ. Εν ολίγοις, η σημερινή σοσιαλδημοκρατία μικρή σχέση έχει με την παλιά. Άλλωστε η κρίση ταυτότητας που έχει και η φθίνουσα πορεία της είναι ολοφάνερη.
Με βάση όλη αυτή την πραγματικότητα η σημερινή σοσιαλδημοκρατία θα μπορούσε να χαρακτηριστεί συμβατικά ως σοσιαλνεοφιλελεύθερη. Οι επιμέρους διαφοροποιήσεις της (αν και όχι σε όλες τις περιπτώσεις και με πολλές ασυνέπειες και στρεβλώσεις) που αφορούν τον εθνικισμό, το προσφυγικό, τα δικαιώματα μειονοτήτων, δεν ανήκουν στον σκληρό πυρήνα της πολιτικής και ως εκ τούτου δεν την τοποθετούν σε μία άλλη κατηγορία σε σχέση με τα κόμματα που διακηρύσσουν ανοικτά την αναπαραγωγή των κεφαλαιοκρατικών σχέσεων παραγωγής. Το πολύ-πολύ να την εντάξουν σε μία υποκατηγορία.
Η νέα πολιτική διακήρυξη
Θα σταθούμε στα κυριότερα σημεία που χρήζουν κριτικής, για το συγκεκριμένο κείμενο.
Η εκτίμηση που υπάρχει για το κόμμα της ΝΔ είναι εντελώς λανθασμένη. Αναφέρει η Διακήρυξη:
«Σήμερα η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας επιθυμεί να επιστρέψουμε στο μοντέλο που γέννησε την χρεοκοπία. Σε ένα μοντέλο αυταρχικό, διάλυσης των εργασιακών σχέσεων, με καμία πρόνοια για το περιβάλλον. Σε ένα μοντέλο αδιαφάνειας και συναλλαγής.
»Η Νέα Δημοκρατία ακολουθεί την τάση μιας νέας αυταρχικής δεξιάς που ενσωματώνει στο εσωτερικό της στοιχεία εθνικιστικά. Η στενή σχέση της με το παρασιτικό κεφάλαιο, η επιστροφή σε πρακτικές διαπλοκής, ο αυταρχισμός στον τρόπο άσκησης της κυβερνητικής εξουσίας, πιστοποιούν ότι η παλινόρθωση του παλιού καθεστώτος, που τόσο κόστισε στη χώρα, βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη».
Η ΝΔ είναι υπεύθυνη για τη χρεοκοπία της χώρας, όπως και το ΠΑΣΟΚ, όχι γιατί δεν ακολούθησε μία διαφορετική πολιτική διαχείρισης. Η κρίση δεν ήταν ελληνικό φαινόμενο, αλλά φαινόμενο του παγκόσμιου καπιταλισμού. Είναι, λοιπόν, υπεύθυνη γιατί αναπαράγει όλο το σύστημα εκμετάλλευσης και γιατί αναπαράγει τις σχέσεις εξάρτησης της Ελλάδας που βάθυναν την ελληνική κρίση. Οι ρεμούλες και η κατασπατάληση του δημόσιου χρήματος δεν ήταν αυτά τα στοιχεία που δημιούργησαν την κρίση, αλλά πιθανώς της έδωσαν μεγαλύτερες διαστάσεις (αν και βέβαια όταν συντηρητικοί αναλυτές μιλάνε για κατασπατάληση του δημόσιου χρήματος εννοούνε τις κοινωνικές παροχές).
Η ΝΔ δεν έβαλε στους κόλπους της ακροδεξιά στοιχεία ως απόρροια κάποιας ιδεολογικής της αγκύλωσης. Άλλωστε πάντα περιέθαλπε τέτοιες περιπτώσεις. Ο ιδεολογικός της προσανατολισμός είναι επιλογή της ελληνικής αστικής τάξης, όπως είναι επιλογή και διεθνώς του κεφαλαίου. Πρόκειται για μία σκλήρυνση της πολιτικής του κεφαλαίου που επιβάλλεται από την αέναη προσπάθειά του για μεγιστοποίηση της κερδοφορίας του, από την όξυνση των ενδοϊμπεριαλιστικών και ενδοκαπιταλιστικών αντιθέσεων, από την προσπάθεια υπέρβασης της κρίσης του 2008. Οι φασίζουσες, νεοφασιστικές και ακροδεξιές κυβερνήσεις είναι πλέον μία εναλλακτική του κεφαλαίου.
Η ΝΔ δεν παρουσιάζεται ως κόμμα της αστικής τάξης, αλλά ως κόμμα που έχει στενή σχέση με το παρασιτικό κεφάλαιο. Σε αυτό το σημείο αναφύεται άλλο ένα πρόβλημα: το κεφάλαιο διαχωρίζεται υπόρρητα σε υγιές και ασθενές και υπονοείται η σχέση της ΝΔ με το ασθενές, αλλά του ΣΥΡΙΖΑ με το υγιές. Η ΝΔ και λαμβάνοντας υπόψη την ομιλία του Μητσοτάκη στη ΔΕΘ, φαίνεται πως σε αυτή τη φάση εκφράζει ένα σχέδιο της ελληνικής αστικής τάξης που προσπαθεί να επανακτήσει χαμένες θέσεις στο διεθνή καταμερισμό λόγω κρίσης και να εκπονήσει ένα νέο διαχειριστικό «εκσυγχρονιστικό» σχέδιο.
Στο κείμενο της Πολιτικής Διακήρυξης υπάρχουν κάμποσες αναφορές στον σοσιαλισμό, αλλά ακολουθείται η κλασική τακτική. Δεν αναφέρεται με ποιο τρόπο, ποιο τακτικό και στρατηγικό σχέδιο θα φτάσουμε σε αυτόν. Άλλοτε το όραμα παρουσιάζεται θολό, ενώ όταν κάπως συγκεκριμενοποιείται γίνεται κατανοητό ότι πρόκειται για έναν «εξανθρωπισμένο» καπιταλισμό. Σε κάθε περίπτωση ο καθένας μπορεί να δώσει ό,τι περιεχόμενο θέλει. Ας μην ξεχνάμε πως η παλαιά σοσιαλδημοκρατία αποκαλούσε τη Σουηδία ως σοσιαλιστική και την πρόβαλε ως εναλλακτικό μοντέλο απέναντι στον καπιταλισμό και τον υπαρκτό.
Όσον αφορά τη συγκρότηση του νέου κόμματος το πολυσυλλεκτικό κάλεσμα δεν μας κάνει εντύπωση. Εντύπωση, όμως, μας κάνει το σχέδιο για την «ψηφιακή διάσταση του κόμματος» και «την ψηφιακή σύνδεση των μελών του». Διαβάζοντας τη συγκεκριμένη παράγραφο μας ήρθε μοιραία η κατεύθυνση του τρέχοντος πολυνομοσχεδίου της κυβέρνησης που ανάμεσα στα άλλα προβλέπει το ηλεκτρονικό μητρώο εργαζομένων. Πρόκειται για μία διπλή στόχευση: η μία αφορά το ηλεκτρονικό φακέλωμα των εργαζομένων, η άλλη την αποκοινωνικοποίηση των μαζικών διαδικασιών. Οι διεργασίες θα μπορούν να γίνονται από τον καναπέ του σπιτιού σου που θα πρέπει να αντικαταστήσει τη συνέλευση, την αντιπαράθεση, τη ζωντανή συζήτηση, εν ολίγοις τις συλλογικές διαδικασίες. Αυτή η δεύτερη επίπτωση μοιάζει να αγκαλιάζει και το νέο κόμμα του ΣΥΡΙΖΑ.
Στο τελικό κάλεσμα του κειμένου αναφέρεται: «Στον όμορφο αγώνα για μια Ελλάδα της προόδου, καλούμε τον κόσμο της εργασίας, τις νέες και τους νέους, τους άνεργους, τους ανθρώπους του πολιτισμού και των γραμμάτων, τους αυτοαπασχολούμενους και τους αγρότες, όλους όσοι επιχειρούν στην οικονομία, με όρους ανάπτυξης και σεβασμού των εργασιακών δικαιωμάτων, να ανταποκριθούν στο μεγάλο προσκλητήριο του ΣΥΡΙΖΑ και της προοδευτικής παράταξης. Να δώσουν τη δική τους πνοή, τη δική τους πείρα, της δική τους ενέργεια, στο μεγάλο κόμμα της προόδου, που χρειάζεται σήμερα η χώρα».
Τι ακριβώς σημαίνει «όλους όσοι επιχειρούν στην οικονομία, με όρους ανάπτυξης και σεβασμού των εργασιακών δικαιωμάτων»; Ας πούμε ένας νέος διαδεδομένος μύθος είναι πως υπάρχουν ξεχωριστοί εργοδότες με σεβασμό στον εργαζόμενο όπως για παράδειγμα ο Παπαστράτος και ο Σκλαβενίτης. Αυτοί ανταποκρίνονται στην παραπάνω ρήση και αν ναι χωράνε στο νέο κόμμα του ΣΥΡΙΖΑ;
* * * *
Ο ΣΥΡΙΖΑ θα καταφέρει να δημιουργήσει ένα πραγματικά μαζικό κόμμα; Το ότι η εκλογική του επιρροή είναι αναντίστοιχη με τον αριθμό των κομματικών του μελών είναι αλήθεια. Το ότι η εργατική του βάση κομματικά είναι ισχνή, είναι επίσης αλήθεια. Η επιρροή του στα εργατικά συνδικάτα και στη νεολαία είναι υποπολλαπλάσια των ποσοστών του στις βουλευτικές εκλογές. Η γνώμη μας είναι ότι είναι εξαιρετικά δύσκολο να παρουσιάσει ένα οργανωτικό άλμα. Οι λόγοι πολλοί: η κινηματική ανυδρία όπου ο καθένας δεν μπορεί να ψαρεύει σε θολά νερά, οι οργανωτικές του αρχές του ΣΥΡΙΖΑ που διέπονται από μία αντίφαση (χαλαρή λειτουργία των μελών αλλά και αρχηγισμός) και κυρίως από τη φύση του κόμματος. Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορεί να συνεγείρει την εργατική τάξη που στην Ελλάδα βρίσκεται κοντά στο 60% του οικονομικά ενεργού πληθυσμού. Η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ δεν θα μπορέσει να δει καραβιές εργαζομένων να εισέρχονται στο κόμμα. Ο ΣΥΡΙΖΑ ξεκίνησε ως ένα κόμμα της μικροαστικής διανόησης που ποτέ δεν αμφισβήτησε τον καπιταλισμό και την ΕΕ (το αντίθετο μάλιστα) και μετεξελίχθηκε ως ο ένας εκ των δυο πόλων του αστικού πολιτικού συστήματος. Έκανε τη βρώμικη δουλειά για μία τετραετία, απογοήτευσε τον κόσμο κι έφερε στην κυβερνητική εξουσία τη ΝΔ με μεγάλα ποσοστά.
Όλα αυτά δεν σημαίνουν υποτίμηση της όποιας προσπάθειας των ηγετικών κλιμακίων του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά ούτε και εξιλέωση των όσων σήμερα πρεσβεύουν ή υποτίθεται ότι πρεσβεύουν την πραγματική επαναστατική εκδοχή.
ΠΗΓΗ: kordatos.org