
Η κάλπη εγκυμονεί” και “οι εκλογές είναι βουβές”: Τα ρητά αυτό ίσχυαν όταν δεν υπήρχαν ακόμη δημοσκοπήσεις για να προβλέψουν το εκλογικό αποτέλεσμα και πολύ περισσότερο exit poll για να ανακηρύξουν νικητή την ώρα που έκλειναν οι κάλπες.
Καμία φορά ωστόσο και οι δημοσκοπήσεις και τα exit poll πέφτουν έξω. Το πρώτο τέτοιο σοκ ήρθε το 2000, όταν λόγω της μικρής διαφοράς ΠΑΣΟΚ- ΝΔ, τα (περισσότερα) exit poll έβγαλαν λάθος κυβέρνηση για μερικές ώρες. Και όταν η αχανής Β Αθηνών μπορούσε όσο ενσωματωνόταν αποτελέσματα να “γυρίσει” το εκλογικό παιχνίδι.
Το μεγαλύτερο σοκ όμως ήρθε στις εκλογές του Μαϊου του 2012, όταν οι δημοσκόποι δεν κατάφεραν να προβλέψουν ότι το μνημόνιο θα έφερνε τα πάνω κάτω στο πολιτικό τοπίο της χώρας και θα γκρέμιζε το δικομματισμό της Μεταπολίτευσης, για να γεννηθεί ένας νέος. Η ΝΔ έπεσε στο ιστορικά χαμηλότερο ποσοστό της, με 18,85%. Το ΠΑΣΟΚ κόντεψε να εξαφανιστεί (και ο όρος “πασοκοποίηση” μπήκε στο ευρωπαϊκό πολιτικό λεξικό και στοίχωσε τη σοσιαλδημοκρατία). Και ο ΣΥΡΙΖΑ βρέθηκε καβαλώντας το κύμα της συγκυρίας χωρίς ούτε ο ίδιος να το περιμένει, δεύτερο κόμμα με 16,78%.
Έκτοτε βέβαια οι εταιρείες δημοσκοπήσεων φρόντισαν να προσαρμόσουν τη μεθοδολογία τους στις απαιτήσεις των καιρών. Και έτσι για παράδειγμα, το 2019 όσοι θεωρούσαν ότι θα έπεφταν οι δημοσκοπήσεις πάλι έξω, τελικά… έπεσαν οι ίδιοι έξω.